rodeo helpt zwarte cowboys weer in het zadel


In de tijden van het Wilde Westen waren zwarte cowboys heel gewoon, maar op rodeo’s zijn ze schaars. Behalve op de Bill Picket Invitational.

Afgezien van de songs van Missy Elliot en Ludacris die in plaats van countrydeuntjes door de speakers schallen, klinkt en oogt de Bill Pickett Invitational als een echte rodeo. In de arena klampen cowboys en cowgirls zich vast aan halfwilde paarden die hen proberen af te werpen. Ze vangen kalveren met een lasso en slalommen om houten vaten. De tribunes zitten vol fans met cowboyhoeden op hun hoofd en cowboylaarzen aan hun voeten, die op gegrilde kippenboutjes knabbelen en naar adem snakken als ruiters op de grond worden geworpen. In de pauze kunnen de kinderen ‘schaaprijden’ – een evenement waarbij ze op de rug van een schaap worden gezet en zich daar stevig aan vast moeten houden terwijl hun wollige rijdieren door de piste stuiven. Het grootste verschil is dat alle deelnemers – en het merendeel van het publiek – zwart zijn.

De Bill Picket Invitational, die plaatsvond in Denver op Martin Luther King Day en dit jaar nog vijf andere steden zal aandoen, Hij werd in 1984 opgezet door Lu Vason, een muziekpromotor, nadat hij op een rodeo in Cheyenne, Wyoming, was geweest ‘en geen enkele ruiter had gezien die er net zo uitzag als hij’, vertelt Valeria Vason-Cunningham, die de rodeo organiseert sinds de dood van haar man in 2015.

Vason besloot de rodeo naar Bill Pickett te noemen. Pickett, die in 1870 werd geboren in Texas, was de zoon van een bevrijde slaaf die de sport van het stierworstelen ofwel ‘bulldogging’ uitvond. Pickett galoppeerde op zijn paard achter een stierkalf aan, sprong eraf, trok de kop van het kalf aan de horens tegen zijn eigen gezicht aan en zette zijn tanden in de lip van de stier, zoals hij herdershonden had zien doen. Die beet bracht de stier dusdanig in de war dat Pickett hem alleen met zijn kaak opzij kon trekken, terwijl hij zijn handen in de lucht hield.

Pickett trad verder op met mannen als Buffalo Bill en Will Rogers onder het pseudoniem ‘De Duistere Duivel’. Hij was de eerste zwarte man die ooit is toegelaten tot de Pro Rodeo Hall of Fame. Picketts talent was zeldzaam, maar zwarte cowboys waren dat in zijn tijd niet. Die waren van essentieel belang voor de kolonisatie van het Westen, als slaven en als vrije mannen. In de eerste helft van de negentiende eeuw trokken blanke Amerikanen op zoek naar een goedkoop stuk land naar Texas, dat toen Spaans was en, na 1821, Mexicaans gebied. Sommigen namen slaven mee om te werken op hun pas opgezette katoenplantages en veeboerderijen. Nadat de slavernij was afgeschaft, namen boeren hun voormalige slaven aan als betaalde arbeidskrachten.


Zwarten uit het oosten trokken eveneens westwaarts omdat ze ook een graantje mee wilden pikken van de hausse in de veehouderij. ‘Werken op een ranch was uitdagend, mannelijk en bood zwarten de gelegenheid om evenveel te verdienen als blanken. Het gaf ze de kans iets te doen wat hun gezinnen een zekere mate van gelijkheid verschafte,’ zegt William Loren Katz, schrijver van The Black West en veertig andere boeken over de Afrikaans-Amerikaanse geschiedenis. Historici schatten dat van de 35.000 cowboys die tussen 1866 en 1895 – op het hoogtepunt van de veehouderij – rondzwierven in het Westen er tussen de vijfduizend en negenduizend zwart waren.

Biefstuk

In de tijd van de Jim Crow-wetten, die de rassenscheiding legaliseerden, mochten zwarten niet meedoen aan de meeste rodeo’s. De cowboys in de boeken en films die de rest van Amerika vertrouwd maakten met het Westen waren bijna altijd blank. Zonder een plek waar ze hun krachten konden meten en zonder sterren die jonge, zwarte cowboys konden inspireren, werd de traditie uitgehold. Terwijl Valeria Vason-Cunningham wacht tot de Bill Picket-rodeo gaat beginnen, schat ze dat minder dan vijf procent van de cowboys in de Professional Rodeo Cowboys Association, de grootste rodeo-organisatie in het land, zwart zijn. De organisatie zegt dat ze de etniciteit van de ruiters niet natrekt, maar er wordt wel naar hun lievelingseten gevraagd: ‘Ik kan jullie vertellen dat negenennegentig procent het liefst een biefstuk eet.’

Het eerste evenement van die avond in Denver is heel toepasselijk stierworstelen. Voor hij de arena ingaat, zet Tory Johnson, een tweeëndertigjarige man uit Oklahoma City, zijn cowboyhoed iets vaster op zijn hoofd, verplaatst zijn gewicht heen en weer in zijn stijgbeugels en grijpt de teugels iets steviger beet. Hij haalt diep adem en knikt bijna onmerkbaar met zijn hoofd. De hekken springen open. Op een goudkleurige Palomino met golvende manen en een brede, witte bles schiet Johnson de arena in achter een stierkalf aan dat vóór hem is losgelaten. Hij buigt zich naar voren op zijn paard tot zijn armen om de nek van de stier liggen; dan schopt hij de stijgbeugels van zijn voeten, leunt op de stier en drukt hem tegen de grond – zonder zijn tanden te gebruiken, dient hierbij opgemerkt te worden. De hele beproeving neemt 5,6 seconden in beslag.

Vertaler: Tineke Funhoff

Openingsbeeld: De Bill Pickett Invitational Rodeo in Memphis. – © Scott Olson / Getty Images

The Economist
Verenigd Koninkrijk | weekblad | oplage 1.337.180

Sinds jaar en dag de bijbel voor iedereen die zich interesseert voor internationaal nieuws. Liberaal, niet te verwarren met conservatief.


Deel dit artikel


Recent verschenen