Wereldnieuws

VS – David Hockney laat The Sun opgaan

Lezers van The Sun, vooral bekend van de vrijwel blote vrouwen op pagina 3, werden maandag 6 februari verrast met kunst. De Britse popartkunstenaar David Hockney had op verzoek wat aan de kop van de krant geprutst (de masthead in vaktermen). Schokkend was het niet: hij had er een bibberig zonnetje bij getekend en wat zwarte accenten aangebracht in de belettering. De krant, doorgaans anathema in de kunstwereld, maakte er in elk geval goede sier mee.

En Hockney ook. De kunstenaar, die deze zomer tachtig jaar wordt, was drie dagen later bij de opening van zijn overzichtstentoonstelling in Tate Britain (tot 29 mei), en zijn artistieke bijdrage aan de tabloid was daar de opmaat van. ‘Toen ze me vroegen, hoefde ik niet lang na te denken: The Sun en de zon.’ Kunst hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Het gaat goed met Hockney, die op zijn oude dag verkooprecords boekt. In 2016 verkocht hij voor 35 miljoen dollar, en dat was beduidend meer dan in zijn op een na beste jaar: 15 miljoen in 2013.

(ArtNet, New York)

RUSLAND – Stalin als kindervriend en vadermoordenaar

Op Facebook circuleerde dezer dagen een foto van een bewezen dictator, Joseph Stalin, met een klein meisje. De foto siert de werkkamer van Michaïl Kroepin, commissaris voor de kinderrechten in de stad Yaroslavl, en dat veroorzaakte enige ophef. Maar daar begreep de commissaris niets van. ‘Ik heb veel portretten van staatslieden met kinderen – van Lenin tot Poetin.’

De foto werd in 1936 gemaakt en destijds gebruikt als toonbeeld van de gelukkige Sovjetjeugd, onder de naam ‘Stalin en Mamlakat’. Maar dat is niet de ware naam van het meisje, dat Engelsina Markizova heette. Haar vader was volkscommissaris voor landbouw in de graanrepubliek Boerjatië, in het zuiden van Siberië.

Twee jaar nadat de foto was genomen, viel de vader uit de gratie en werd terechtgesteld op de beschuldigingen dat hij een spion was voor Japan, een trotskist bovendien, en deel uitmaakte van een complot om ‘Vadertje Stalin’ te vermoorden. Maar om de foto te kunnen blijven gebruiken werd het meisje herdoopt tot Mamlakat Nachangova, een Tadzjieks meisje dat een staatsonderscheiding zou hebben verdiend als nijver katoenplukstertje.

(The Moscow Times, Moskou)

ROEMENIË – Roemenen willen niet meer berusten

Zevenentwintig jaar na de val van de dictator Ceausescu voltrekt zich in Roemenië een Witte Revolutie: iedere avond sinds 29 januari verzamelen zich honderdduizenden Roemenen op het besneeuwde Plein van de Overwinning in Boekarest om hun protest uit te schreeuwen tegen de corruptie en hun verbondenheid met Europa te tonen.

Ze protesteren tegen een decreet dat op 1 februari werd uitgevaardigd door de regering van Sorin Grindeanu. In dat decreet wordt onder meer bepaald dat corruptie tot een bedrag van 45.000 euro niet meer strafbaar wordt gesteld. Hoewel de regering onder druk van het protest het decreet formeel schielijk heeft ingetrokken, gaan de demonstraties in verhevigde omvang door.

De demonstranten eisen niet de vervanging van de ene regering door de andere, zij eisen een verandering van mentaliteit en tonen dit aan door hun aanwezigheid zelf: zij geven zich niet meer over aan de oude Roemeense kwaal van chronische gelatenheid, zij wensen niet meer te berusten.

(Reporter Virtual, Boekarest)

VS – Waarheen is Amerika op weg onder Trump?

Het probleem is niet dat Trump het oordeel van de rechter onjuist acht en ertegen in beroep gaat. Dat is zijn goed recht. Het zijn de taal en de toon die een president onwaardig zijn en er twijfel over doen ontstaan of hij de rechtsstatelijkheid, de onafhankelijkheid van de rechtspraak en de scheiding van de machten wel werkelijk heeft begrepen. En zo hij die begrepen heeft, of hij dan van plan is zich er ook aan te houden. Wat hij in feite doet is de legitimiteit van de rechter in twijfel trekken omdat deze het waagt de president dwars te zitten.

Waarheen is Amerika op weg?

Wie is de volgende zondebok als het weer eens niet loopt zoals Trump het wil? Deze houding doet op fatale wijze denken aan de pose van almacht die de ‘sterke mannen’ in Moskou en sinds kort ook in Ankara aannemen.

Daarheen?

(Frankfurter Allgemeine Zeitung, Frankfurt)

FRANKRIJK – Alles is weer mogelijk in Franse verkiezingen

De verkiezingen voor het presidentschap van Frankrijk zijn tweeënhalve maand voor de eerste ronde op 23 april volstrekt onvoorspelbaar geworden. Twee weken geleden leek het verloop redelijk overzichtelijk. In die eerste ronde zouden Marine Le Pen van het extreemrechtse Front National en de conservatieve kandidaat, oud-premier François Fillon (onder president Nicolas Sarkozy, leider van Les Républicains), komen bovendrijven. Vervolgens zou het vertrouwde mechanisme in werking treden van het front républicain, waarbij extreemrechts geblokkeerd zou worden door een samenklontering van linkse en gematigd rechtse kiezers. Ergo: Fillon zou president worden.

Maar die redenering gaat niet meer op. Fillon (63) is plots verstrikt geraakt in een schandaal: justitie onderzoekt of hij als senator terecht zijn vrouw Penelope en twee van hun kinderen op overheidskosten in dienst zou hebben genomen en meer dan vorstelijk beloond. Fillon wordt verdacht van zoiets banaals als verduistering van tonnen aan overheidsgeld.

Hijzelf noemt het ‘een poging tot politieke moord’ en ‘een systematische lynchpartij’. Hij weigert zich terug te trekken. Maar de jongste peilingen zijn zeer ongunstig: hij maakt al geen kans meer de tweede ronde te bereiken.

Dat opent de weg voor een rijzende ster in de Franse politiek, de 39-jarige Emmanuel Macron, onder de huidige president François Hollande twee jaar lang secretaris-generaal van het Élysée, twee jaar minister van Financiën, vorig jaar uit de socialistische gelederen getreden waarna hij een eigen links-liberale partij oprichtte, En Marche! (Voorwaarts). Daarvoor had hij een korte carrière gemaakt als bankier van het gerenommeerde huis Rothschild & Cie, waar hij zelf miljonair werd.

(Le Monde / Le Figaro / TF1, Parijs)

VS – Het haar van Trump (en dat van zijn dokter)

Dokter Harold Bornstein is al jarenlang, sinds 1980, de arts van (nu) president Trump, en hij praat daar na diens verkiezing frank en vrij over in interviews. Zo kan de hele wereld weten dat de president het middel finasteride (merknaam Propecia, 51 dollarcent per pil) gebruikt, dat doorgaans wordt voorgeschreven aan mannen met prostaatproblemen, maar dat tevens de groei van het hoofdhaar bevordert. En daar slikt Trump het voor, want het vermindert de werking van testosteron zowel op de prostaat als op de haarzakjes in de huid. Ook gebruikt Trump tetracycline, een antibioticum, tegen de huidaandoening rosacea, dagelijks een kinderaspirientje ter voorkoming van hartproblemen, en rosuvastatine ter verlaging van het cholesterolgehalte. Hij heeft tevens een hiv-test ondergaan, een praktijk die in de VS wordt aanbevolen aan alle mannen, zeker éénmaal in hun leven.

Finasteride is dus bedoeld om plasproblemen te verhelpen, maar het werkt ook tegen kaalheid en merkwaardigerwijs ook tegen overmatige haargroei bij vrouwen

Finasteride is dus bedoeld om plasproblemen te verhelpen, maar het werkt ook tegen kaalheid en merkwaardigerwijs ook tegen overmatige haargroei bij vrouwen. Bijwerkingen bij mannen zijn volgens de bijsluiter seksuele stoornissen, zoals impotentie. Bovendien verdwijnen nieuwe haren binnen een half jaar als de behandeling wordt gestopt.

Dokter Bornstein (69 jaar) geeft het niet alleen zijn eigen kinderen, hij gebruikt het zelf ook: zijn haardos reikt tot op schouders. Hij behandelde ook de eerste en derde vrouw van Trump, ‘en soms ook de tweede’. ‘Ik heb de telefoonnummers van alle drie.’

Hij was uitgenodigd voor de inauguratie, maar dat werd geen feest. Hij moest een heel eind lopen naar de plek waar een stoel voor hem zou zijn gereserveerd, maar die stoel bleek er niet te staan. ‘Ik stond achter een boom, kon niets zien, niets horen van wat er werd gezegd, ik had last van mijn rug en van de kou. En het duurde uren eer ik weg kon, vanwege de beveiliging.’ En ’s avonds op het bal hetzelfde gedoe: geen tafels, geen stoelen. ‘Ik voelde me die dag hoogst ellendig.’

(The New York Times, New York)

The New York Times

‘Op de voorpagina van Paris Match stond vorig jaar een knappe vent, eind dertig, arm in arm wandelend in Parijs met een aantrekkelijke blonde vrouw van in de zestig. Nu Frankrijk zich opmaakt voor de presidentsverkiezingen in april/mei zou dit ongewone stel wel eens kunnen voorkomen dat ook dit land ten prooi valt aan anti-Europees xenofoob populisme. De man is de presidentskandidaat Emmanuel Macron (39), zij is zijn voormalige lerares Frans op de middelbare school, Brigitte Trogneux (63), nu zijn echtgenote en belangrijkste adviseur. Ze bracht zeven kleinkinderen mee.’

The Guardian, Londen

‘Emmanuel Macron is een opkomend fenomeen in de hoogst onvoorspelbare Franse verkiezingscampagne. De laatste weken begon de ster van voormalig minister van Economische Zaken en zakenbankier te rijzen in de peilingen, en hij wordt nu in staat geacht de grote verrassing te worden van deze verkiezingen. Hij is meer dan tien jaar jonger dan elke andere serieuze kandidaat, noemt zichzelf ‘links noch rechts’ en ‘progressief liberaal’ en wordt door grommende tegenstanders van links én rechts omschreven als ‘‘een champagnebubbel die uiteen zal spatten’’.’

Die Zeit, Hamburg

‘De euforie rond Emmanuel Macron komt ook voort uit de wijze waarop hij met welhaast vergeten trots en volstrekt oprecht het vrijheidslievende, de openheid, het progressieve uitdraagt. Hij is een soort Europese Justin Trudeau, met die beperking dat hij niet een dunbevolkt, keurig land als Canada regeert, maar zich in een lijf-aan-lijfgevecht met populisten bevindt. Macron behoort tot de Europese “Erasmusgeneratie”, voor wie de supranationale staat niets afschrikwekkends heeft, maar als een uitstekende maatschappijvorm wordt gezien.’

Neue Zürcher Zeitung, Zurich

Als minister van Economische Zaken bekommerde Macron zich om ondernemers, en daarom was hij niet geliefd bij de linkervleugel van de socialisten. Hij begon een eigen politieke beweging, En Marche!, en wordt sindsdien door velen als de beste kandidaat voor het Élysée gezien. Macron is briljant, populair en hij neemt geen blad voor de mond. Daar maakt hij ook vijanden mee. Zijn collega in het kabinet, Ségolène Royal, de minister voor het milieu en de ex van president François Hollande, waarschuwde hem al: ‘Je zult het zien, ze zullen gemeen tegen je worden.’

Samengesteld door: Lambiek Berends, IJsbrand van Veelen