Wereldnieuws

CHINA – Is 49 niet wat jong voor bestuur van Hongkong?

De gemiddelde leeftijd van de leden van de Wetgevende Raad (Legco) in Hongkong is sinds de verkiezingen van deze maand 49 jaar. Daarmee is het de jongste raad sinds de overdracht door de Britten aan China in 1997. In de eerste verkiezingen was de gemiddelde leeftijd 50, en dat gemiddelde steeg tot 54. Critici vragen zich bezorgd af of de ‘onervaren’ raad nog wel in staat is de regering te controleren.

In 2012 waren zeven leden jonger dan 40, ditmaal zijn het er zeventien. Nog opvallender: slechts tien leden van de raad hebben meer dan tien jaar ervaring, tegenover twintig in de vorige raad. Volgens Chung Kim-wah, politicoloog aan de Polytechnic University, is het politieke klimaat in Hongkong de afgelopen jaren abrupt gewijzigd, ‘en veel politieke partijen hebben hun jongere, minder ervaren kandidaten te snel naar voren moeten schuiven’.

(South China Morning Post, Hongkong)

FRANKRIJK – Wat gebeurde er met 
kerngeleerde Hicheur?

In de wereld van kernfysici is onrust ontstaan over het lot van hun Frans-Algerijnse collega Adlène Hicheur (1976), die deze zomer door Brazilië naar Frankrijk werd uitgewezen, waar hij sindsdien onder huisarrest staat. Hicheur werkte sinds 2013 aan de universiteit van Rio de Janeiro, nadat hij in 2012 in Frankrijk was veroordeeld tot vijf jaar op grond van contacten met een lid van AQMI, het Noord-Afrikaanse ‘filiaal’ van Al-Qaida. Hij werd in het najaar van 2009 door de Franse veiligheidsdienst gearresteerd. Hij werkte toen in Genève bij de Europese organisatie voor kernonderzoek CERN.

Hij stond in mei 2012 terecht. Hicheur ontkende niet dat hij digitale contacten had onderhouden met een lid van AQMI, bekende eveneens dat hij daarin onvoorzichtig was geweest, maar ontkende ooit aanslagen te hebben gesuggereerd op Frans grondgebied, zoals de aanklacht luidde. Hij werd tot vijf jaar veroordeeld, maar twaalf dagen na het vonnis in vrijheid gesteld. Omdat de Zwitserse autoriteiten hem niet langer op Zwitsers grondgebied toelieten, kon hij zijn werk voor CERN niet hervatten.

Met steun van collega’s kreeg hij een baan als onderzoeker in Rio. Zijn plotselinge uitzetting leidde tot protest van de universiteit van Rio. 
De Braziliaanse autoriteiten hebben geweigerd een verklaring voor de uitlevering te geven. Nog afgezien van het feit dat zijn veroordeling in 2012 al 
tot felle protesten vanuit de wetenschappelijke wereld leidde, dreigt in het geval van Hicheur ook een schending van het rechtsprincipe Ne bis in idem: iemand kan niet tweemaal voor dezelfde feiten worden veroordeeld.

Hicheur verdient een eerlijke en volledig open behandeling. Die zou het best kunnen verlopen via de Braziliaanse rechter. Als Hicheurs uitzetting wordt herroepen, kan hij naar Brazilië terugkeren. In Frankrijk heeft Hicheur beroep aangetekend tegen zijn huisarrest. Maar in het huidige klimaat van vrees voor terreur zal de justitiële machinerie er mogelijk moeilijker op gang te brengen zijn.

(Nature, Londen)

GEORGIË – Cultuurkanon

Eind dit jaar moet hij af zijn: de futuristische nieuwe concerthal annex expositieruimte in de Georgische hoofdstad Tbilisi. Het bouwwerk, dat bestaat uit twee reusachtige liggende cilinders, is van de hand van de Italiaanse architect Fuksas, zo bericht het architectuurtijdschrift iGNANT. Het project is het geesteskind van oud-president Micheil Saakasjvili, en leidde in 2013 tot een hevige strijd tussen hem en zijn premier, miljonair Bidzina Ivanishvili. Volgens The New York Times zag die laatste in de vorm van het gebouw ‘de loop van een kanon’ dat al dan niet toevallig recht op zijn huis was gericht. De gepikeerde Ivanishvili dreigde het cultuurpaleis met de grond gelijk te maken. Dat gebeurde gelukkig niet, en de twee mannen zijn intussen van het politieke toneel verdwenen.

VS – Trump ziet snelportret als een liefdadig doel

The Washington Post heeft onderzoek gedaan naar de Trump Foundation. Daaruit blijkt dat de presidentskandidaat soms geld dat aan de stichting is geschonken voor eigen doeleinden gebruikt. De krant geeft als voorbeeld de aankoop van een portret van hemzelf voor een bedrag van 20.000 dollar, dat was bestemd voor liefdadigheid.

Het betrof een werk van kunstenaar Michael Israel, die zich afficheert als ‘de authentieke snelschilder’. Het portret werd gekocht door Trumps echtgenote op een liefdadigheidsveiling op Trumps landgoed in Florida. Zij was de enige biedster, opende op 10.000 dollar en bood uiteindelijk het dubbele voor het doek dat Israel in enkele minuten had vervaardigd.

‘Ik heb begrepen dat het nu op een van zijn golfbanen hangt,’ zegt Israel. De Trump Foundation weigert deze voorstelling van zaken te ontkennen of te bevestigen. Volgens Israel is zijn werk aangekocht door beroemdheden als Kevin Costner, Jay Leno en Bruce Springsteen.

(Art Net, New York)

DUITSLAND – Ook met AfD heeft Berlijn nog altijd zomersproeten

De mooiste liefdesverklaring jegens Berlijn werd vijftig jaar geleden afgelegd door Hildegard Knef: Berlin, dein Gesicht hat Sommersprossen. Willy Brandt was nog burgemeester, de Muur stond er vijf jaar, Rudi Dutschke plakte de stad vol. Berlijn was rood, en toen de SPD een jaar later vijf procent van de stemmen verloor, stond de partij nog altijd op 57 procent. Lichtjaren geleden.

De grote partijen zijn kleiner geworden, niet alleen in Berlijn. Er zijn steeds nieuwe partijen ontstaan die niet als politieke pigmentvlekken kunnen worden beschouwd. Er is oneindig veel veranderd sinds die zomersproeten, maar men kan niet beweren dat de maatschappij veel minder democratisch geworden is. Maar democratie blijft een leerproces, steeds weer.

De omgang met partijen als Alternative für Deutschland behoort daar ook toe. De AfD is de nieuwste van de nieuwe partijen, een politieke kracht, ook al is zij mogelijk een eendagsvlieg. Omdat zij nu in de parlementen van tien deelstaten zetels heeft, worden de andere partijen nerveus. En omdat een deel van de partijleiding zeer nationalistische taal uitslaat, wordt het soms voorgesteld alsof met de AfD Das Vierte Reich ineens een keuzemogelijkheid is geworden.

Men moet dat, bij alle terechte afwijzing, ook weer niet overdrijven. De andere partijen zullen zich wat scherper positioneren. Angela Merkel is niet meer keizerin Maria Theresia, en Sigmar Gabriel was toch al niet de keizer van de sociaaldemocraten. Maar SPD zal weer wat roder worden, de CDU wat zwarter. De democratie hoeft daar niet onder te lijden.

(Süddeutsche Zeitung, München)

Calvin Tomkins, The New Yorker

Niet sinds het porseleinen urinoir van Marcel Duchamp in 1917 heeft een stuk sanitair zo veel status gekregen. Het werk van Duchamp werd destijds niet vertoond – het werd verborgen achter een scherm –, Cattelans werk is voor onbepaalde tijd te zien. De wc-bril is erg zwaar, maar dat mag de serieuze kunstliefhebber niet afschrikken. Niets wat Cattelan heeft gedaan is mooier dan dit werk, behalve misschien zijn sculptuur van paus Johannes Paulus II. Voor toeschouwers die hunkeren naar een een-op-eenrelatie met kunst, kan dit werk niet worden overtroffen.

Adam Gabbatt, The Guardian

The Guardian werd op vrijdagochtend uitgenodigd om het nieuwe kunstwerk te komen testen. Bij het binnentreden van de ruimte, werd ons oog onmiddellijk getrokken door het toilet. De heldere pot schitterde onder het felle tl-licht, terwijl de 18-karaats gouden zetel er fonkelend en uitnodigend uitzag. 
Het zitoppervlak van de bril bleek aangenaam voor de achterzijde van de dijen, en toen de procedure was voltooid, werd alles keurig doorgespoeld. Het gouden toilet was in staat om vaste stoffen te verwerken.

Randy Kennedy, The New York Times

Mijnheer Cattelan nodigde me uit het toilet te testen. Omdat ik nodig moest, en omdat ik het wilde, ging ik op zijn uitnodiging in, en sloot de deur achter me. In de jaren dat ik over kunst schrijf heb ik heel wat kunstwerken aangeraakt, maar ik had nog nooit geürineerd (als u het dan wilt weten) over iemands kunst, en ik moest even bijkomen. Ik kan u zeggen dat het kunstwerk er het beste uitziet als het gebruikt wordt, het fonkelt dan zo hevig dat het bijna te fel is om naar te kijken, in het bijzonder tijdens het doortrekken, wat werkelijk een sublieme ervaring is.

Artsy.net

‘Het is nogal opvallend, maar ik kan niet geloven dat mensen hier twee uur voor in de rij staan. Ik ben er ambivalent over. Ik kan niet zeggen dat het niet interessant is, maar ik zou er niet nog een keer heen gaan. Ik heb geprobeerd om de bril op te tillen, maar dat lukte niet, zo zwaar was dat verdomde ding. Ik had zo lang in de 
rij gestaan dat ik het niet meer op kon houden, en eerst naar een van de normale toiletten ben gegaan. Toen ik hier eenmaal binnen was, dacht ik: Waarom hebben ze de wasbak niet ook van goud gemaakt?’

(Sarah Zhao, een bezoekster uit New York)

Samengesteld door Lambiek Berends en IJsbrand van Veelen