Vorige week meldden het Verenigd Koninkrijk en Nederland dat ze F-16-gevechtsvliegtuigen gaan leveren aan Oekraïne. Ook de Verenigde Staten gaven groen licht. Maar verandert dat ook daadwerkelijk de uitkomst van de oorlog?
Vorige week kondigden het Verenigd Koninkrijk en Nederland aan dat zij een ‘F-16-coalitie’ zouden opzetten om Oekraïne te voorzien van de gevechtsvliegtuigen die het nodig heeft, schrijft The Guardian. De Verenigde Staten zeiden aanvankelijk dat zij niet bereid waren om de levering van vliegtuigen van Amerikaanse makelij toe te staan. Maar vrijdag gaf het Witte Huis toch groen licht en zei het bereid te zijn om Oekraïense piloten op te leiden.
Deze ommezwaai is ‘een stap die de Oekraïense militaire capaciteit aanzienlijk zal verbeteren zonder het risico op een onaanvaardbare escalatie met Rusland’, aldus David French in The New York Times. Volgens Christoph von Marschall van Der Tagesspiegel maken de gevechtsvliegtuigen weinig verschil voor de militaire situatie. Rusland zet zelf nauwelijks nauwelijks bemande gevechtsvliegtuigen in.
Nee: ‘Het duurt heel lang voordat Oekraïense piloten getraind zijn’
‘Er zijn te veel argumenten tegen het leveren van westerse gevechtsvliegtuigen’, schrijft correspondent diplomatie Christoph von Marschall in Der Tagesspiegel. ‘Ten eerste duurt het heel lang voordat Oekraïense piloten getraind zijn. Minstens een jaar.’ Volgens een hoge ambtenaar van de Amerikaanse regering zal de training enkele maanden in beslag nemen en in de komende weken van start gaan, bericht The Guardian.
‘Ten tweede blijft de vraag welk verschil straaljagers zouden maken voor de militaire situatie onbeantwoord. Ook de bemande Russische luchtmacht blijft grotendeels aan de grond – uit angst voor de Oekraïense luchtverdediging. Het risico te worden neergeschoten staat in geen redelijke verhouding tot de kosten van een straaljager en de opleiding van de piloten’, stelt Von Marschall.
‘Het meeste van wat straaljagers kunnen, kan ook worden bereikt met onbemande wapens’
‘Ten derde kan het meeste van wat straaljagers kunnen, ook worden bereikt met onbemande wapens: drones, raketten, langeafstandsgeschut. Deze wapens kosten veel minder’, aldus Von Marschall. ‘Geconfronteerd met de keuze waar de beperkte middelen met het grootste voordeel moeten worden ingezet, antwoordt vrijwel geen enkele militair deskundige dat Oekraïne, van alle landen, nu het meest dringend gevechtsvliegtuigen nodig heeft.’
Von Marschall vreest ten slotte dat ‘het besluit om straaljagers te leveren Vladimir Poetin voorwendselen geeft om het Westen van escalatie te beschuldigen. En op zijn beurt een militaire escalatie te rechtvaardigen.’ In reactie op de aankondiging van de ‘straaljagercoalitie’, zei de Russische onderminister van Buitenlandse Zaken Aleksandr Groesjko dat westerse landen ‘kolossale risico’s lopen, schrijft Al Jazeera.
Ja: ‘F-16’s zijn precies wat Oekraïne nodig heeft’
Columnist David French van The New York Times is minder bezorgd dat de levering van moderne gevechtsvliegtuigen aan Oekraïne zal leiden tot verdere escalatie. ‘De F-16 vormt – vooral in de bescheiden aantallen die ter discussie staan – geen wezenlijke bedreiging voor Rusland zelf. Hij vormt alleen een wezenlijke bedreiging voor de Russische invasie.’
Alexandre Vautravers, hoofdredacteur van Swiss Military Review, zei tegen Al Jazeera dat het ondanks de waarschuwing van Rusland onwaarschijnlijk is dat Moskou de situatie zal laten escaleren. ‘Telkens wanneer Oekraïne een nieuw wapensysteem heeft ontvangen, hebben we veel retoriek gehoord – maar heel weinig actie van Russische zijde.’
Volgens French kunnen moderne F-16’s de doorslag voor Oekraïne geven in de oorlog: ‘Het is een wapen dat Oekraïne defensief kan inzetten en dat relatief dicht achter de frontlinie kan toeslaan. Dat is precies wat Oekraïne nodig heeft.‘
‘F-16’s kunnen Russische troepen direct aan het front aanvallen’
Ondanks westerse luchtafweer blijft Oekraïne kwetsbaar voor Russische luchtaanvallen, aldus French, die een veteraan is van de Irakoorlog. Gevechtsvliegtuigen kunnen daar verandering in brengen: ‘Niet alleen kunnen F-16’s over de hele lengte en breedte van Oekraïne vliegen om een betere luchtverdediging te bieden; ze hebben ook een veel grotere capaciteit om Russische troepen direct aan het front en kilometers daarbuiten aan te vallen.’
French vervolgt: ‘Deze capaciteit blijkt zelfs nog belangrijker te zijn omdat meerdere Oekraïense functionarissen mij erop hebben gewezen dat het Russische stoorzendersysteem de raketten die door het beroemde Amerikaanse HIMARS-systeem worden afgevuurd veel minder effectief heeft gemaakt. (…) Meer geavanceerde gevechtsvliegtuigen kunnen ook Russische vliegtuigen aanvallen die een succesvolle tactiek toepassen, glide bombing genaamd, waarbij zij Oekraïne bombarderen vanaf posities buiten het bereik van de meeste Oekraïense luchtdoelraketten.’
Met moderne gevechtsvliegtuigen is Oekraïne niet alleen in staat een nederlaag uit te stellen, aldus French, maar heeft het ook een kans om als overwinnaar uit de bus te komen. Met de levering van F-16’s krijgt Oekraïne een mogelijkheid om ‘Rusland uit bezet Oekraïne te verdrijven en – dit is van cruciaal belang – om hernieuwde Russische agressie na deze oorlog af te schrikken.’
Lees ook:

