Wereldnieuws

INDIA | Whisky nuttig voor schoon Indiaas drinkwater

Automobilisten in India kunnen binnenkort rijden op de afvalstoffen van whiskydistillateurs. Een Schotse onderneming in biobrandstof, Celtic Renewables, heeft daartoe een contract gesloten met de Indiase firma Dross Energy. De bedoeling is om zo de vervuiling van de Ganges tegen te gaan.

In een distilleerderij is slechts 10 procent van het productieresultaat whisky, het merendeel is droesem en wort. Jaarlijks produceren de Schotten zo 1600 miljoen liter wort en een half miljoen ton droesem.

De Schotten hebben nu een procedé bedacht om daar biobutanol van te brouwen ter vervanging van benzine en dieselolie. Met dezelfde grondstof kan ook aceton of ethanol worden gemaakt, en veevoer. Tijdens de Indian Water Summit in New Delhi transporteerden ze de technologie naar India, dat hevig wordt bekritiseerd om het rechtstreeks dumpen van tonnen distilleerafval in de Ganges. ‘Onze technologie veroorzaakt een revolutie in India,’ zegt de oprichter en directeur van Celtic Renewables, hoogleraar Martin Tangney van Edinburgh University. ‘Want die rivier is ook de bron voor drinkwater van zo’n 400 miljoen Indiërs.’

(The Scotsman, Edinburgh)

VERENIGD KONINKRIJK | Smeltende ijskappen op straat

De Deens-IJslandse kunstenaar Olafur Eliasson maakt klimaatverandering tastbaar. Op de stoep voor het Tate Modern in Londen heeft hij 24 grote 
blokken eeuwenoud ijs uit Groenland in een cirkel geplaatst. Nog eens zes zijn her en der in de stad tentoongesteld. Mensen kunnen zo direct in contact komen met de effecten van de opwarming van de aarde, door het ijs te voelen terwijl het langzaam wegsmelt. ‘Ik heb gedragspsychologie bestudeerd en gekeken naar de gevolgen van ervaring,’ zegt Eliasson. ‘Het blijkt dat alleen feitenkennis slechts een kleine mate van verandering teweegbrengt. Om de massale gedragsverandering te creëren die nodig is, moeten we die gegevens emotioneel maken, het fysiek tastbaar maken.’

(The Guardian, Londen)

SPANJE | Spaanse prostitutiewet pakt vooral klanten aan

De Spaanse socialistische partij 
PSOE bereidt een allesomvattende prostitutiewet voor om enige ordening aan te brengen in de praktijk van sekswerkers. Prostitutie is een verschijnsel dat in Spanje verboden noch gereglementeerd is. Toch gaat in het ‘seksbedrijf’ naar schatting 3,7 miljard euro per jaar om.

De regeringspartij wil alleen klanten strafbaar stellen en degenen die ‘gelegenheid geven’: de verhuurders van ‘werkruimte’. De prostitué(e)s zelf blijven buiten schot: zij worden in de wet beschouwd als slachtoffers. De nieuwe wet is vormgegeven naar Zweeds voorbeeld. Onder de nieuwe wet worden ook ‘herenclubs’ verboden – waarvan er in Spanje 1500 zijn geregistreerd. Vorig jaar waren er volgens de Spaanse politie ten minste 13.000 vrouwen in de prostitutie werkzaam, van wie 
80 procent daartoe werd gedwongen.

(El País, Madrid)

BELGIË | Zeldzame transplantatie baarmoeder in Gent

Artsen van het universitair ziekenhuis in Gent hebben voor het eerst in België en voor de negende keer wereldwijd een baarmoedertransplantatie uitgevoerd zodat een vrouw met een genetische afwijking toch zwanger kan worden. Bij de transplantatie werd de baarmoeder van een overleden patiënte gebruikt. De artsen staan nu voor de opgave om ervoor te zorgen dat het donororgaan niet wordt afgestoten.

Als dat lukt, kan de ontvanger zonder complicaties over een jaar via ivf zwanger worden. Daarna wordt de baarmoeder weer verwijderd, omdat de medicatie die nodig is om het immuunsysteem te onderdrukken op termijn ook toxisch kan worden. De ontvanger is een jonge vrouw met het Mayer-Rokitansky-Küster-Hauser-
syndroom. Dat is een aandoening waarbij vrouwen worden geboren 
zonder vagina en met een onderontwikkelde baarmoeder. In België worden jaarlijks gemiddeld vijftien vrouwen met die aandoening geboren.

(De Standaard, Brussel)

VERENIGDE STATEN | Valt Trump nu toch door 
de mand?

Voor en na Trumps verkiezing zijn tal van verhalen gepubliceerd over zijn leugenachtige praktijken als zakenman. Schijnbaar waren dat ook de kwaliteiten, of tekortkomingen, waarmee hij het presidentschap veroverde. Ze maakten hem in elk geval niet minder populair bij miljoenen boze, verongelijkte Amerikanen.

Het was altijd de grote vraag of hij ooit voor zijn leugens zou moeten boeten. De voorbije dagen werd het antwoord enigszins zichtbaar in het onderzoek van Robert Mueller naar de Russische inmenging in de presidentsverkiezingen van 2016 en bij het onderzoek naar Trumps advocaat Michael Cohen, die minstens vier jaar cel te wachten 
staat wegens leugens over de onderhandelingen met de Russen over een Trump Tower in Moskou.

Trumps eerste campagneleider, Paul Manafort, zit al achter de tralies en kan maximaal tien jaar tegemoet zien. Hij wordt er nu ook van verdacht dat hij een fortuin heeft opgestreken voor 
lobbywerk ten bate van oligarchen 
uit Oekraïne.

Nu heeft Trump zijn rechterhand John Kelly ontslagen, die door de buitenwereld werd beschouwd als de man die nog enigszins een volwassen terughoudendheid bij de president teweeg kon brengen. Maar een 
eerder als volwassen beschouwde medewerker, minister Rex Tillerson van Buitenlandse Zaken, zei dezer dagen: ‘Ik zei zo vaak tegen Trump: meneer de president, ik begrijp wat u wilt, maar dat kan zo niet, dat is tegen de wet.’ En dan kreeg Tillerson te horen dat hij ‘zo stom als een baksteen’ en ‘zo lui als de hel’ was.

(The Guardian, Londen)

RUSLAND | Russische wapenhandel nu mondiaal tweede

Rusland heeft zich vorig jaar opgewerkt naar de tweede plaats op de ranglijst van wapenleveranciers, meldt het Zweedse instituut voor internationaal vredesonderzoek, SIPRI. Moskou verdringt Groot-Brittannië op de 
lijst, die wordt aangevoerd door de Verenigde Staten.

De Russische internationale wapenhandel groeit sinds 2011 in aanzienlijke mate, zegt Siemon Wezeman van 
het SIPRI. Vorig jaar namen Russische wapenproducenten 9,5 procent van 
de wereldhandel voor hun rekening. Dat was 8,5 procent meer dan in 2016. Er was met die handel een bedrag gemoeid van 33 miljard euro. De Britten, die sinds 2002 die tweede plaats bezetten, zijn afgedaald naar de derde plaats (9 procent van de wereldproductie), vóór Frankrijk (5,3 procent).

De Verenigde Staten gaan ruim aan kop. De Amerikaanse wapenindustrie produceerde vorig jaar 57 procent van het mondiaal verhandelde wapentuig, voor een totaalbedrag van ruim 226 miljard dollar. De Amerikaanse wapenindustrie is met 42 bedrijven vertegenwoordigd in de top 100 op wereldschaal. Op bedrijfsniveau is het Amerikaanse Lockheed Martin veruit de grootste ‘handelaar in de dood’ met een omzet van 44,9 miljard dollar. In dit rijtje komt de Russische fabrikant Almaz-Antey met een omzet van 8,6 miljard dollar op de tiende plaats. Het is 
voor het eerst dat de Russen in de 
top 10 doordringen. In de top 100 
figureren nog negen andere Russische fabrikanten.

Het SIPRI wijst ook op de aanmerkelijke omzet van Turkse wapenproducenten, die in 2017 met bijna een kwart toenam. ‘Dit duidt op de ambitie van Ankara om de eigen wapenindustrie tot ontwikkeling te brengen, enerzijds om te voldoen aan de toenemende buitenlandse vraag en anderzijds 
om minder afhankelijk te zijn van 
buitenlandse leveranties.’ De Chinese wapenhandel is niet meegenomen in het Zweedse onderzoek wegens het ontbreken van gegevens.

(Le Monde, Parijs)

WAT ZIJ ZEGGEN OVER… de toespraak van Emmanuel Macron

David A. Andelman – columnist CNN

‘Macron zette zijn hakken in het zand door te weigeren de afschaffing van de belasting voor de rijken terug te draaien. Deze weigering zal moeilijk te verteren zijn voor veel van de demonstranten. Ironisch genoeg komen veel van hun frustraties uit dezelfde bron als die van de Trump-stemmers: de onzekerheid en ontevredenheid van een 
worstelende arbeidersklasse. Ze hadden gehoopt dat een nieuwe president zou leiden tot een makkelijker bestaan. Maar dat is duidelijk niet het geval.’

Lilian Alemagna – politiek journalist Libération

‘Macron heeft aangekondigd het minimumsalaris per 2019 met 100 euro te 
verhogen. Maar waar komt dat geld 
vandaan? Zoals zo vaak sinds Macron aan de macht is, moeten we bij maatregelen ten bate van de lagere inkomens goed kijken naar wat de cijfers verbergen… Het gaat al niet om de substantiële verhoging waar linkse partijen en 
vakbonden om vroegen. En als Macron belooft dat de stijging de werknemer geen euro zal kosten, dan is dat omdat hij het via een andere weg wil financieren – die de werknemer wel zal voelen.’

Gilbert Cette – professor economie Der Spiegel

‘Over de financiering van de maatregelen heb ik niets vernomen. Wil Macron het Europese stabiliteitspact laten exploderen? Maar er miste iets essentiëlers. Macron heeft geen nieuw sociaal pact voorgesteld. Hij heeft bijvoorbeeld niet de toezegging gedaan dat hij de rente laag zal houden wanneer hij deze 
volgens plan zal hervormen. Daarmee heeft hij een belangrijke kans laten lopen om duidelijkheid voor de toekomst te scheppen.’

Jonathan Derbyshire – chef opinie Financial Times

‘De Macron-bubbel is uiteengespat. 
In zijn eerste jaar op het Élysée kon je Macron niet op een misstap betrappen. Maar nu is zijn momentum tot stilstand gekomen. De consequenties hiervan zijn niet louter voor de Fransen: Macrons ambitieuze hervormingsplannen voor de EU hangen ten minste deels af van de Duitse overtuiging dat hij in eigen land zou slagen. Macron verwierp het idee dat Frankrijk niet te hervormen zou zijn. Maar nu lijkt hij toch zijn neus te stoten tegen de grenzen van de presidentiële macht in de Vijfde Republiek.’

Samengesteld door Lambiek Berends