Horen, zien, bezoeken.
EXPOSITIE | Leonardo Da Vinci in Parijs
Leonardo da Vinci
T/m 24 februari, Louvre, Parijs, louvre.fr, reserveren verplicht: ticketlouvre.fr
Is Leonardo da Vinci nou Italiaans of Frans? Het gesteggel rond deze vraag laaide flink op voorafgaand aan de langverwachte Leonardo da Vinci-tentoonstelling in het Louvre. Lucia Borgonzoni, de Italiaanse staatssecretaris van Cultuur, weigerde plotseling om een werk van Da Vinci uit te lenen, bang als ze was dat Italië een bijrol zou spelen bij de vieringen van de vijfhonderdste sterfdag van Leonardo, op 2 mei. Al hangt zijn beroemdste schilderij, de Mona Lisa, in het Louvre in Parijs, Leonardo is een Italiaan, onderstreepte Borgonzoni. Hij is geboren in het Toscaanse dorp Vinci en alleen maar gestorven in Frankrijk, werd er gezegd. Klopt, Leonardostierf in Amboise, waar hij de laatste drie jaar van zijn leven hofkunstenaar was van de Franse koning François I. Toen hij in 1516 naar Frankrijk vertrok, had hij drie schilderijen in zijn koffer, waaronder de Mona Lisa. Hij liet ze alle drie na aan zijn Franse werkgever, en zodoende vormen ze nu de kern van deze spectaculaire tentoonstelling gewijd aan het veelzijdige genie.
De Mona Lisa hangt overigens niet in de expositie zelf, maar op zijn vertrouwde plek een verdieping hoger, om chaotische taferelen te voorkomen. Da Vinci’s mysterieuze Salvator Mundi, het duurste schilderij ooit, hangt er zelfs helemaal niet. Voorlopig niet althans. Mogelijk dat het ministerie van Cultuur van Abu Dhabi, dat het werk in handen heeft, het alsnog zal uitlenen. Wat nogal een stunt zou zijn, want sinds de veiling in 2017 is het schilderij nooit meer gezien.
EXPOSITIE | Wie was beter? Rembrandt of Velázquez?
Rembrandt – Velázquez
T/m 19 januari 2020, Rijksmuseum, Amsterdam, rijksmuseum.nl
Hoe er ook wordt geprobeerd om meer aandacht te schenken aan vrouwelijke kunstenaars, de meeste blockbusters blijven een traditionele worstenparade. Zoals nu Rembrandt – Velázquez in het Rijksmuseum, een spektakelshow rond ‘twee van de grootste kunstenaars aller tijden’.
Ondanks deze typische mannelijke bombast, staat het buiten kijf dat Rembrandt en Velázquez ongenadig goed konden schilderen. Allebei beheersten ze hun metier zo goed dat ze de controle ook af en toe los konden laten, waardoor hun werk een enorme levendigheid heeft en geportretteerden soms letterlijk in beweging lijken te komen. Aardig om te bedenken: hoewel ze hetzelfde kleurenpalet hanteerden en allebei even subtiel met licht-donker- contrasten werkten, hebben Rembrandt en Velázquez nooit een schilderij van elkaar gezien. Rembrandt wist waarschijnlijk niet eens van Velázquez’ bestaan. De tentoonstelling omvat ook werk van mannen als Murillo, Vermeer, Zurbarán en Hals.
EXPOSITIE | Heropening MoMA
Museum of Modern Art, New York, moma.org
Maandag 21 oktober ging het wereldberoemde Museum of Modern Art (MoMA) in New York weer open voor publiek. Na een sluiting van vier maanden en een investering van 400 miljoen euro kan iedereen zich weer laven aan misschien wel de beste collectie moderne kunst ter wereld – in een nieuw jasje. Want niet alleen heeft het MoMA er 4300 vierkante meter oppervlakte bij, de zalen zijn ook compleet heringericht. Er is meer ruimte voor fotografie en film en de kunstwerken zijn niet meer gerangschikt op stroming of tijdvak, maar bijvoorbeeld aan de hand van een overkoepelend thema.
Inclusiviteit is het codewoord: er is nadrukkelijk meer niet-westerse kunst te zien, van niet-witte, vrouwelijke makers. Naast Picasso’s Les demoiselles d’Avignon (1907) hangt bijvoorbeeld het schilderij Die (1967) van de Afro-Amerikaanse Faith Ringgold, gebaseerd op rassenrellen in de New Yorkse wijk Harlem. Ook kocht het museum een zelfportret uit 1917 aan van de Duitse expressionist Paula Modersohn Becker, meteen een van de nieuwe highlights.
Onderstromen
In tekeningen vol poëtische teksten, vloeiende lijnen en decoratieve patronen trekken vrouwfiguren aan de toeschouwer voorbij. De Britse Emma Talbot richt zich op het ongrijpbare: de onderstromen van het menselijk bestaan.
T/m 16 februari 2020, GEM, Den Haag
Bumped Body
In de tentoonstelling Bumped Body van de Duitse Paloma Varga Weisz, die uitblinkt in klassiek houtsnijwerk, word je ondergedompeld in een mysterieuze en een beetje enge wereld. Lichamen bezitten in haar dromerige universum geen vaste vorm.
T/m 2 februari 2020, Bonnefantenmuseum
Mondo Mendini
Logisch om het 25-jarig bestaan van het gebouw van het Groninger Museum te vieren met een overzicht van de postmodernistische hoofdarchitect. Vergeet kunst of kitsch en stap binnen in de vrolijke designsnoepwinkel van Alessandro Mendini.
T/m 5 mei 2020, Groninger Museum
Samengesteld door Arjan Reinders
