In het Verenigd Koninkrijk is het aantal aanrandingen in het openbaar vervoer de afgelopen vijf jaar meer dan verdubbeld. Wordt het tijd dat mannen en vrouwen gescheiden gaan reizen?
JA
Labour-parlementslid Chris Williamson plaatste zich in de vuurlinie door te zeggen dat er misschien ‘advies moest worden ingewonnen’ over dit controversiële idee, nadat de BBC had bericht dat aanrandingen in het openbaar vervoer in de afgelopen vijf jaar meer dan verdubbeld waren. Hij werd op de korrel genomen door collega’s plus vele journalisten en commentatoren die zeiden dat zo’n beleid de schuld bij het slachtoffer legde.
Laten we duidelijk zijn: de aandacht moet gericht zijn op gedragsverandering en het straffen van misbruikers, niet op een advies aan vrouwen om zich anders te gedragen om te voorkomen dat ze worden lastiggevallen.
Tegelijkertijd heeft de kwestie een discussie uitgelokt op sociale media waarin vrouwen op schrille wijze kleur verleenden aan de 1448 incidenten van het afgelopen jaar. Het zijn verhalen van dertienjarigen die betast werden, mannen die het geen punt vonden om in overvolle wagons te masturberen en slachtoffers die te bang waren om ’s avonds alleen te reizen.
Wanneer je het idee van vrouwenwagons zomaar afwijst zonder met een alternatief te komen, dan neem je het aantal aanrandingen op dit moment niet serieus noch de mate waarin dit vrouwen dwingt hun gedrag te veranderen.
Wie tegen dat beleid is, negeert het feit dat veel vrouwen zich gedwongen voelen zich anders te gaan gedragen
Vorig jaar zag ik hoe een tiener laat in de avond in een trein werd belaagd door een groep dronken mannen. Natuurlijk stapte ze zo snel mogelijk uit. Ik deed aangifte van het incident, omdat zij te bang was om dat zelf te doen. Waarschijnlijk zal het meisje ’s avonds laat niet meer met de trein gaan.
Het is misschien niet dé oplossing, maar er zijn pragmatische redenen voor vrouwenwagons als interim-maatregel. Wie tegen dat beleid is, negeert het feit dat veel vrouwen zich gedwongen voelen zich anders te gaan gedragen.
Toen Corbyn het idee opperde, maakte hij duidelijk dat het ten doel had vrouwen méér vrijheid te geven, niet minder. ‘Het is onaanvaardbaar dat veel vrouwen hun dagelijks leven aanpassen om te voorkomen dat ze op openbare plekken worden lastiggevallen.’ Bovendien stelde hij ook voor een dag en nacht bereikbare hotline in te stellen waarop vrouwen incidenten konden melden. Door de komst van wagons voor vrouwen zouden meer mensen zich bewust worden van het probleem en zou de maatschappij gedwongen worden om aanranding serieuzer te nemen. Daders zouden dan als schuldigen worden aangewezen, en niet de slachtoffers.
Het is mogelijk dat vrouwenwagons niet te verwezenlijken zijn. Misschien kan er niet worden toegezien op de naleving of zijn ze te onpopulair om effect te hebben. Maar er dient genuanceerd over te worden gesproken en we moeten ook andere radicale alternatieven overwegen, want de felheid van het debat over deze kwestie toont aan hoe serieus het probleem is.
Auteur: Charlotte England
Charlotte England schrijft voor onder meer The Guardian en The Independent over onderwerpen als gender, migratie en activisme.
The Independent
Verenigd Koninkrijk | dagblad | oplage 75.600
Opgericht 1986 in het Thatcher-tijdperk, politiek neutraal. De kleinste kwaliteitskrant van Engeland is sinds 2002 in handen van de Rus Alexander Lebdedev (eveneens eigenaar van The London Evening Standard) maar nog altijd onafhankelijk en pro-Europees.
NEE
Toen ik begin 2012 werd aangerand in een bus, voelde ik me niet in staat om aangifte te doen. Ik wist niet aan wie ik het moest vertellen. Ik dacht niet dat iemand naar me zou luisteren. Ik besefte niet dat de gebeurtenis (een man die mijn benen betastte en met zijn hand in mijn kruis ging) in feite een aanranding was. En ik dacht zeker niet dat ik serieus genomen zou worden.
Vijf jaar later, na een campagne van de Britse transportpolitie, is de situatie langzaam aan het veranderen. Het aantal aanrandingen in het openbaar vervoer is nog steeds schokkend hoog, maar agenten worden getraind om slachtoffers te steunen en het beleid richt zich terecht op de daders. Er worden extra agenten in burger ingezet om meer arrestaties te verrichten, wat slachtoffers meer vertrouwen geeft om aangifte te doen.
Nu steekt het spook van alleen voor vrouwen bestemde treinwagons weer de kop op. Labour-parlementslid Chris Williamson heeft voorgesteld daarover advies in te winnen als mogelijke manier om een ‘veilige ruimte’ te creëren voor vrouwen, nu cijfers aantonen dat het aantal gemelde seksuele overtredingen in treinen de afgelopen vijf jaar gestegen is.
Het straalt uit dat mannen altijd vrouwen zullen blijven lastigvallen en misbruiken, en dus is de oplossing het inperken van de vrijheid van vrouwen “voor hun eigen veiligheid”
Hoewel de suggestie begrijpelijk en vast goedbedoeld is, nemen we daarmee het risico een stap terug te doen op het moment dat we juist vooruitgang boeken. Want we zien dat meer slachtoffers zich, dankzij de campagne, in staat voelen om aangifte te doen. Het zou dus schadelijk zijn om nu over te schakelen op een minder progressief beleid.
Als je segregatie invoert in het openbaar vervoer, suggereer je dat aanrandingen onvermijdelijk zijn. Het straalt uit dat mannen altijd vrouwen zullen blijven lastigvallen en misbruiken, en dus is de oplossing het inperken van de vrijheid van vrouwen ‘voor hun eigen veiligheid’.
Als vrouwen in de trein apart worden gezet, wordt daarmee de boodschap afgegeven dat niemand mannen van hun misdaden zal weerhouden. Dus wachten die tot in het station of bij de bushalte. Het grotere probleem van seksuele intimidatie wordt daarmee niet aangepakt. Bovendien is het zeer beledigend voor de grote meerderheid van de mannen, die ten onrechte het stempel opgedrukt krijgen van aangeboren seksuele roofdieren die geen controle hebben over hun eigen gedrag.
Zijn we bereid dit soort verstrekkende maatregelen te nemen die invloed hebben op een hele sekse? Of zou het misschien verstandiger zijn ons vooral te richten op de daders?
Diegenen die werkelijk denken dat aparte wagons het antwoord zijn, moeten eens nadenken over wagons die alleen bestemd zijn voor mannen. Wanneer dit als een bespottelijk idee klinkt, dan moeten we ons afvragen waarom het als redelijk wordt beschouwd met een oplossing te komen die vrouwen beperkt, terwijl de daders ongestraft blijven.
Auteur: Laura Bates
Laura Bates is een feministische schrijfster en oprichter van de website Everyday Sexism Project. Ze publiceerde twee boeken: Everyday Sexism (2014) en Girl Up (2016).
Left Foot Forward
VK | leftfootforward.org
Brits blog voor progressieven. Richt zich op politiek, nieuws en beleid. In 2009 opgericht door Will Straw, zoon van Labour-politicus Jack Straw.
