360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
BEELDENDE KUNST | Zaaier met verbluffend rijke oogst
Negentiende-eeuwse schilder Millet krijgt eindelijk internationale erkenning
Het angelus, De zaaier of De arenleessters behoren tot de grootste schilderwerken uit de negentiende eeuw, terwijl de maker aanvankelijk niet op waarde werd geschat. Dat komt omdat er over Jean-François Millet (1814-1875) zeker in eigen land nogal wat misverstanden bestonden, schrijft Emmanuel Daydé in het Franse tijdschrift Art Absolument.
Critici uit zijn tijd gingen er volgens Daydé van uit dat Millet het opnam voor arbeiders en boeren, waardoor zijn schilderijen als radicaal en pamflettistisch werden beschouwd. ‘Decennia later waren het de modernisten die niets moesten hebben van zijn getrouwe weergave van alledaagse, agrarische tafrelen.’
Inmiddels is het beeld rechtgezet: in 2017 kreeg Millet een grote tentoonstelling in het Palais des Beaux Arts in Lille. Daar lag het accent op zijn populariteit in Japan en vooral de VS, waar zijn werk een grote inspiratiebron vormde voor bijvoorbeeld fotografe Dorothea Lange, kunstenaar Banksy en filmmaker Terrence Malick. Zij maakten gretig gebruik van Millets composities, kadrering en lichtval. ‘Niet omdat ze Millet voor een etnograaf of fotograaf hielden, maar vooral voor een realist in de meest pure vorm,’ zegt criticus Pierre Carrey in Libération.
Clare Bucknell van Apollo. The International Art Magazine is vol lof over de manier waarop Millet de komende maanden eer wordt gedaan in het Amsterdamse Van Gogh Museum. Door zijn belangrijkste werken naast die van andere grootheden te hangen en letterlijk in perspectief te plaatsen. ‘Zo wordt duidelijk welke enorme invloed hij zowel politiek als artistiek heeft uitgeoefend op grote kunstenaars die na hem zijn gekomen. Of ze nu Van Gogh heetten, Dalí, Cézanne, Monet of Picasso.’ Volgens Bucknell moet Van Gogh veel beelden van Millet hebben nagetekend vóór hij met De Aardappeleters zijn eerste grote doek kon schilderen.
De tentoonstelling Jean-François Millet, Zaaier van Moderne Kunst, is tot 12 januari 2020 te zien in het Van Gogh Museum in Amsterdam.
SPEELFILM | Tragikomedie over Holocaust blijft in balans
Slowaakse film combineert drama en komedie op de juiste manier
Twee mannen op leeftijd gaanop pad om het verleden van de vader van de een te reconstrueren. Die zou als SS-officier verantwoordelijk zijn voor de executie van de ouders van de ander. Een dramatisch gegeven waar de Slowaakse regisseur Martin Sulík met The Interpreter een tragikomische speelfilm van maakte. Andreas Köhnemann van Kino-Zeit vindt dat Sulík drama en komedie op de juiste manier combineert.
Hoewel de regisseur volgens hem te vaak ‘het handboek voor roadmovies heeft opengeslagen, leiden de chemie tussen hoofdrolspelers Peter Simonischek (Toni Erdmann) en Jirí Menzel en het fraaie camerawerk tot een innemende film’.
*Variety*-recensent Jessica Kiang was vooraf bang voor een ‘Schindlers bucketlisteffect’: ‘Twee knorrige senioren die de Holocaustgeschiedenis
wel even uit de doeken doen.’
Het viel haar alleszins mee omdat de film gaandeweg een melancholische toon krijgt en stemt tot nadenken. Met name over de ‘platitude van de helende werking van het verstrijken van de tijd tegenover de overtuiging dat we zwarte bladzijden nooit mogen vergeten’.
Voor Boyd van Hoeij van The Hollywood Reporter had de film een halfuur korter gemogen: ‘Op het laatst vervalt Sulík in herhaling en komt hij met een subplot aanzetten die het verhaal onderuithaalt.’
The Interpreter van Martin Sulík draait vanaf 31 oktober in de bioscoop.
POPMUZIEK | De aanstekelijke vrolijkheid van het dorpsplein
Het plezier spat ervan af bij stembandkunstenaar Bobby McFerrin
Zijn monsterhit ‘Don’t Worry Be Happy’ uit 1988 heeft hij sindsdien tot credo ver heven, maar tienvoudig Grammywinnaar en stembandkunstenaar Bobby McFerrin maakt het nog altijd waar. Volgens de Los Angeles Times loopt het nogal eens verkeerd af zodra popartiesten hun publiek laten meezingen, maar wordt het bij McFerrin gegarandeerd een feest: ‘Dat is zijn grootste talent: hij tovert de concertzaal om tot speeltuin of dorpsplein en het plezier spat ervan af.’
Iris Yerushalmi roemt in The Jerusalem Post McFerrins vocale lenigheid. ‘Hij gebruikt zijn stem als percussie, alsof het een piano is. Dat zorgt voor een elektrische lading in de zaal.’
De leukste momenten brengt McFerrin a capel la, schrijft Andy Argyrakis voor Chicago Concert Reviews: ‘Of het nu jazzy improvisaties zijn, een vleugje R&B of een staaltje human beatbox; alles is zwanger van vreugde.’
Bobby McFerrin in concert: 7 november Amsterdam, 14 november Eindhoven.
AUTOBIOGRAFIE | Openhartigheid is wel een vereiste voor memoires
Blondiezangeres Debbie Harry laat niet het achterste van haar tong zien
Het draaide om de groep en niet zozeer om de leadzangeres. Zo maakte Deborah Harry haar band Blondie in de jaren ’70 tot een wereldact en nam ze zelf iconische proporties aan. ‘Dat werkt wonderwel voor een popster maar pakt minder goed uit voor een autobiografie,’ vindt Graeme Thomson van The Daily Mail.
Want hij mist in Face It, de memoires van Debbie Harry, vooral duiding en reflectie. Zo gebruikte ze heroïne om tijdens depressies en lood zware tournees op de been te blijven, ‘maar komt de lezer er niet achter hoe ze haar ver slaving overwon. Evenmin valt te lezen waarom ze na dertien jaar haar relatie met Blondie gitarist Chris Stein verbrak.’ Ook Sibbie O’Sullivan van The Washington Post heeft genoeg aan te merken op Harry’s boek: ‘Een groot deel is inwisselbaar met andere biografieën van popmuzikanten: van concertreeks via album release naar de zoveelste hitnotering.’ O’Sullivan las wel met grote interesse over de periode die voorafging aan haar doorbraak. ‘Dan ben je echt in haar nabijheid; je ruikt het afval op straat, walgt van de ranzige kleedkamers tijdens haar eerste optredens en ziet de zatlappen waar ze overheen moest stappen.’
Recensent Spencer Kornhaber van The Atlantic had daar graag meer over gelezen. Hoe Harry opklom als achtergrond zangeres van onder meer The Banzai Babes. De periode waarin haar collega’s van The Ramones uit de zaal werden getrapt terwijl zij met haar band mocht blijven spelen ‘omdat ze zo’n leuk smoeltje had’.
Tegelijkertijd begrijpt Korn haber precies waarom ze niet het achterste van haar tong laat zien in de autobiografie: ‘Harry heeft heel goed in de gaten dat je het publiek altijd naar meer moet laten verlangen.’
Face it, de autobiografie van Debbie Harry, is in Nederlandse vertaling verschenen bij Uitgeverij Spectrum.
Deze titels worden getipt door Athenaeum Boekhandel in Amsterdam.
Langer gezond leven – David A. Sinclair
Professor David Sinclair toont aan dat bijna alles wat we over ouder worden dachten te weten fout is. De basis ligt in het activeren van recent ontdekte ‘vitaliteitsgenen’. Sinclair deelt de nieuwe technologieën en de simpele aanpassingen in levensstijl die aantoonbaar leiden tot een langere levensduur.
De democratie denken – Pierre Rosanvallon
In De democratie denken ontrafelt Pierre Rosanvallon de betekenis van het politieke wantrouwen, de afnemende legitimiteit van democratische instellingen, de tanende zeggingskracht van het gelijkheidsideaal en de veronachtzaming van het belang van het bestuur in de democratie.
Hydropolitiek – Haroon Sheikh
Wat betekenen de verschuivende machtsverhoudingen op zee voor het politieke wereldtoneel? In Hydropolitiek analyseert Haroon Sheikh de relatie tussen land- en zeemachten en tussen water en handel, en ook het innovatieve karakter van zeemachten – met speciale aandacht voor Nederland.
Politiek Nu! – Fernando Savater
In Politiek Nu! richt Savater zich op even speelse, duidelijke, leesbare, als tot nadenken stemmende manier op de vraag: wat is goed en wat is fout als het gaat om politiek? Hier gaat het over de dilemma’s van het dagelijks leven, waar iedereen – jong en oud, man en vrouw – elke dag tegenaan loopt.
De zeven steden – Violet Moller
Violet Moller neemt ons mee op een reis langs de ontwikkeling van de wetenschap die aan de basis staat van ons huidige denken, door zeven steden en over een periode van meer dan duizend jaar. Haar duizelingwekkende reisverslag geeft een dynamisch beeld van ons gemeenschappelijke intellectuele erfgoed.
Samengesteld door Diederik Samwel
