360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen, of online te vinden zijn.
De impact die muziek op onze levens heeft
Soul Music wordt gemaakt met liefde
PODCAST | Het probleem met een podcast over muziek is dat deze concurreert met muziek, schrijft Hua Hsu in The New Yorker. Waarom zou je luisteren naar mensen die praten over een fantastisch nummer terwijl je het binnen enkele kliks kunt luisteren? Maar de podcast Soul Music, waarvan half november weer nieuwe afleveringen zijn verschenen, is een uitzondering. Hierin wordt niet alleen belicht hoe geweldig bepaalde muziek is; de podcast laat zien welke invloed muziek heeft op ons dagelijks leven. Niet iedereen heeft smaak, maar iedereen heeft een verhaal, aldus Hsu.
Volgens The New Statesman zit de kwaliteit van de afleveringen, die al sinds 2000 worden uitgezonden op BBC4, hem vooral in de liefde waarmee ze worden samengesteld. ‘Wist je dat elke aflevering (…) wordt gemaakt door slechts één persoon? En dat het tot vijf jaar kan duren om één editie samen te stellen?’ Dit laatste was het geval met de aflevering over Wagners Siegfried-Idyll.
Afzonderlijk kunnen de vertelde verhalen wel eens afgezaagd aanvoelen, of sentimenteel, aldus Hsu. Het sterke is dat mensen de stroom van herinneringen die een nummer oproept proberen te verklaren, plus het besef dat dit is wat altijd en overal gebeurt; ‘We verdraaien liedjes zo dat ze passen bij onze omstandigheden en behoeften, ongeacht hun betekenis. Een ballade over hartzeer kan je doen denken aan een lang verloren vriend, en een lied over god kan als brandstof dienen om een saaie dag door te komen.’
Door Laura Weeda

Het leven ontdaan van saaie delen
Nieuwe film van Paul Thomas Anderson is een warm bad
FILM | Recensent Barry Hertz van Globe and Mail heeft zijn beste film van 2021 gekozen: Licorice Pizza van Paul Thomas Anderson, bekend van onder andere Boogie Nights en Magnolia. Hij raadt aan de film te kijken ‘waar en wanneer je maar kunt’, en dankbaar te zijn dat er nog genoeg moois in deze wereld is. Volgens Mick LaSalle van San Francisco Chronicle is Anderson erin geslaagd een film te maken die het leven ontdoet van de saaie gedeelten en tegelijkertijd bijzonder echt overkomt. ‘Ik heb geen idee hoe iemand dat voor elkaar krijgt, maar Anderson is het gelukt.’
De film, die zich in L.A. in de jaren zeventig afspeelt, gaat over de ontluikende relatie tussen Gary en Alana, en dan vooral over hun vriendschap en sporadische machtsstrijd, kenschetst The New Yorker. Cooper Hoffman, zoon van Philip Seymour Hoffman, brengt overtuigend Gary’s geloof in zichzelf over, meent recensent Anthony Lane. Maar belangrijker nog is Alana Haim, die samen met haar zussen Este en Danielle een popgroep heeft waarvoor Anderson regelmatig clips regisseerde, en nooit eerder acteerde. Hoewel Haim naar eigen zeggen wegens haar gebrek aan ervaring elke dag op de set verwachtte te worden ontslagen, worden onder meer haar ‘lyrische glimlach en tegelijkertijd bijtende charme’ en ‘verbluffende talent’ geprezen. Volgens filmvlog IONCINEMA draait de film uiteindelijk om haar.
Dat vindt ook The New Republic, die de film overigens meanderend en nostalgisch noemt en de scherpte van Andersons eerdere films mist. Andere zeldzame kritiek komt van TIME Magazine; de nonchalance en het gebrek aan pretentie die Andersom zou willen uitstralen, hebben volgens het Amerikaanse tijdschrift een averechts effect. Toch noemt ook TIME de film een feest om naar te kijken. Recensiesite VitalThrills spreekt van een warm bad. Precies wat je in januari nodig hebt dus.
De Nederlandse première staat gepland voor 22 januari 2021.
Door Laura Weeda

Beeldend zelfportret in dertien tracks
Pandemie laat veelbelovend muziektalent rijpen
POPMUZIEK | Begin 2020 werd zangeres Joy Crookes (23) uitgeroepen tot een van de grootste Britse muziektalenten. Haar Europese tournee raakte in een mum van tijd uitverkocht. Misschien maar goed dat die werd geschrapt, schrijft Sophie Willams voor New Music Express. Zo kon ze al haar energie en vakmanschap aan haar debuutalbum wijden. ‘Dat is een meesterlijke zoektocht naar volwassenheid geworden, vol R&B, moderne soul en tal van andere stijlen.’
Aan ‘neo-soul crooners geen gebrek’ in het Verenigd Koninkrijk, stelt The Guardian-criticus Alim Kheraj, maar of ze ook een eigen verhaal te vertellen hebben? Bij de net 23-jarige zangeres Crookes is dat volgens Kheraj overduidelijk wel het geval. Haar debuutalbum Skin biedt een ‘beeldend zelfportret van een jonge artiest met roots in Bangladesh en Ierland die ze verbindt met actuele sociaal-politieke thema’s.’
‘Vergelijkingen met de jonge Amy Winehouse zijn onvermijdelijk’, vervolgt Kheraj, ‘maar dan zou je de persoonlijkheid en het politieke engagement waarmee ze Ella Fitzgerald en Nina Simone alle eer aan doet, tekort doen.’
Paul Milde van de Duitse muzieksite Plattentests schrok toen hij de vergelijking met deze drie grootheden onder ogen kreeg. ‘Een enorme last, maar dat is dan ook haar eigen schuld. Een grootse stem voor pure, autobiografische teksten: wat een genot om naar te luisteren! Ze dartelt op de speelse percussie en zweeft langs strijkers, blazers en groovy baslijnen.’
Lisa Wright van muziekmagazine DIY begrijpt de vergelijking met Winehouse: ‘Dezelfde tijdloze kwaliteit en nostalgie. Maar ik hoor ook modernere, meer gelikte invloeden. Crookes duikt in allerlei genres: van dub-ritmes van Massive Attack tot een ballad met piano. Maar ze blijft consistent, met een heldere, eigen stem.’
Of het teruggrijpen naar soul, jazz en Motown is voorbehouden aan de vorige generaties? Hannah Browne van het Britse muziekblad Clash vindt dat Crookes ‘blakend van vertrouwen’ het absolute tegendeel bewijst. ‘En daar komt bij dat haar teksten zijn doortrokken van oprechte gevoelens waarbij ze gevoelige issues als politiek, seks en geestelijke gezondheid bepaald niet uit de weg gaat.’
Skin, het debuutalbum van Joy Crookes, is het afgelopen najaar uitgebracht.
Door Diederik Samwel

Zoektocht van een zoöloog
Walvissen als symbool voor het verstrijken van de tijd
LITERATUUR | De Zuid-Afrikaanse schrijfster Ingrid Winterbach is wereldberoemd en razend populair in eigen land. Lezers én critici kijken reikhalzend uit naar haar volgende roman. De laatste, Die Troebel Tyd, gaat over zoöloog Magrieta Prinsloo die in een existentiële crisis verzeild raakt wanneer ze aan haar echtgenoot twijfelt, mogelijk de verkeerde antidepressiva slikt en tijdens een speurtocht naar haar verdwenen baas op het strand op walvissen stuit.
‘Zodra ik een boek van Winterbach opensla, verwacht ik het onverwachte’, schrijft Karina Magdalena in Cape Times. ‘Ze heeft de gave om de meest ongebruikelijke personages de meest absurde gebeurtenissen te laten meemaken. Het blijkt onmogelijk om niet van haar karakters te gaan houden.’
Volgens de criticus van het Zuid-Afrikaanse Times Live bewijst Winterbach in haar nieuwste boek ‘opnieuw haar opmerkelijke vernuft als romancier’ en geeft ze ‘ook ditmaal blijk van haar eigenzinnige, bijtende humor en haar inzicht in de menselijke psyche’.
‘Roerig’ uit de titel van het boek moet niet worden verward met ‘donker’
Johan Myburg, recensent voor de Zuid-Afrikaanse nieuwssite Maroela Media, waarschuwt de lezer om “roerig” uit de titel van het boek niet te verwarren met “donker”: ‘De manier waarop Winterbach ironie gebruikt, maakt de leeservaring allerminst tot een sombere. Dit boek is heerlijk averechts, politiek incorrect, grappig op een cynische manier en bovendien meeslepend.’
In The Johannesburg Review of Books legt Patrick Flanery uit dat Winterbach in haar twaalfde roman de ‘huiveringwekkende gekte van de huidige tijdgeest’ blootlegt. De roerige tijden uit de titel verwijzen niet alleen naar de persoonlijke geestestoestand van de hoofdpersoon, maar net zo goed naar ‘klimaatverandering, uitgestorven diersoorten, ongelijkheid, sociale onrust en kunstmatige intelligentie’.
Het valt Flanery op hoe snel de tijd verstrijkt in de roman en dat Winterbach net als in haar eerdere boeken wetenschappers opvoert die zijn gespecialiseerd in het pre-humane tijdperk: ‘Dat kan geen toeval zijn. Misschien kunnen zij ons iets vertellen over het verloop van de geschiedenis en waar we met z’n allen naar toe gaan.’
Die Troebel Tyd van Ingrid Winterbach, door Robert Dorsman in het Nederlands vertaald als Roerige Tijden, verscheen begin december bij Zirimiri Press.
Door Diederik Samwel


