Meervoudig miljonair wordt bankovervaller

De voormalige beveiliger – een verzorgde, wat gezette man met zilvergrijs haar – blijft als verlamd stilstaan bij de ingang van het filiaal van Montecito Bank & Trust in een winkelcentrum langs de weg in Carpinteria, een rustig badplaatsje zo’n 18 kilometer ten zuidoosten van Santa Barbara. Hayes heeft een kussen onder zijn overhemd gestopt en een Zoo York-honkbalpet diep over zijn gezicht getrokken. Het is 27 april 2017, kwart over vijf in de middag en hij heeft zich wekenlang verdiept in de beste manieren om zijn overval te laten slagen. Nu, zegt Hayes tegen zichzelf ‘moet je gewoon laten zien dat je ballen hebt’.

‘Het was alsof er op mijn ene schouder een duivel zat en op mijn andere een engel,’ vertelt Hayes een jaar na de misdaad. ‘De engel zei: “Doe het niet. Wie weet ga je voor twintig jaar de gevangenis in.” En de duivel zei: “Het is vrijdag. Je bent blut. Wil je nou echt het hele weekend zonder drugs zitten, loser?’

Dus loopt Hayes de bank binnen en geeft hij een kassière een briefje waarin hij geld eist. ‘Sorry,’ zegt hij nog, voor hij er vandoor gaat. ‘Familiecrisis.’

Alles bij elkaar zit hij binnen drie minuten weer in zijn Volkswagen Jetta, met 3300 dollar.

In de vijf maanden die volgen slaat de heroïneverslaafde Hayes bij nog tien banken in en om Los Angeles en Santa Barbara zijn slag. De ‘pr-cruisercrimineel’, zoals plaatselijke media hem noemen, vanwege de champagnekleurige vluchtauto die hij van gestolen geld heeft gekocht, weet bijna 40.000 dollar te stelen, voordat FBI-agenten met geweren in de aanslag zijn oprit bestormen.

Fooi

Het is bijna niet te geloven, maar ooit zou 40.000 dollar voor Hayes een fooi zijn geweest. Bijna twintig jaar voor zijn serie bankovervallen wint hij 19 miljoen dollar in een loterij. Hij geeft geld uit als water: aan Lamborghini’s, Porsches en Harley’s, miljoenen kostende appartementen aan zee, buitensporige gokreisjes naar Las Vegas.
Op de dag van zijn arrestatie is Hayes een junkie zonder een cent en woont hij in een garage.

‘Toen ik al dat geld had, kon ik mijn stoutste dromen waarmaken,’ zegt hij nu. ‘Maar dat heeft ook een keerzijde. Dat is de loterijvloek.’

James Allen Hayes groeit op in de Californische middenklassestad Camarillo, twintig minuten van het strand. Als kind heeft hij aanleg voor de viool en hij wordt het jongste lid van het streekorkest, vertelt hij. Omdat zijn psychisch gestoorde moeder hem mishandelt, brengt de kinderbescherming hem op zijn dertiende onder bij zijn oma, Melba, zo vermeldt het rechtbankdossier. Zijn vader heeft hij nooit gekend.

Het jaar daarna hangt hij de viool aan de wilgen. ‘Ik kreeg belangstelling voor meisjes en die zagen mij niet staan als ik met een vioolkist rondliep! LOL!’, schrijft Hayes in een brief vanuit de Terminal Island-gevangenis in San Pedro, waar hij een straf van bijna drie jaar uitzit voor de roofovervallen, op de opgewekte toon die tekenend voor hem is. ‘Dus ik richtte me op auto’s!’

Als achttienjarige gaat hij vaak surfen of zomaar wat rondtoeren langs het strand in een omgebouwde Kever cabrio. ‘Hij was leuk; hij had warrig haar en sproeten. Hij zag eruit als een jongen met wie je lol kon hebben,’ vertelt zijn vroegere vriendin uit die tijd, Candace Walker, nu 53. ‘Hij had een goed gevoel voor humor en was meestal vrolijk.’

Als zij op haar zeventiende in verwachting raakt, staan ze de baby af voor adoptie. ‘Hij wilde geen vader worden, dus uiteindelijk heb ik voor onze zoon een gezin gezocht,’ zegt ze. Ze blijven vijftien jaar bij elkaar, tot Hayes haar in 1997 verlaat voor een jongere vrouw, zoals ze vertelt. ‘Ik werd het huis uit geschopt.’

Een jaar later, op zijn vijfendertigste, wint Hayes de jackpot. Hij werkt in de nachtdienst als beveiliger van kantoren en appartementengebouwen voor het bedrijf Dial Security, als hij op 7 januari 1998 bij een benzinestation een lot koopt van de Quick Pick-loterij. Zijn oma, bij wie hij woont en voor wie hij zorgt, controleert ’s morgens vroeg het lotnummer en maakt hem wakker met het nieuws. De kans om te winnen was 1 op 18.009.460. Hij is buiten zichzelf van blijdschap.

‘Ik weet dat ik zal veranderen, maar alleen ten goede,’ zegt hij de volgende dag in de Los Angeles Times. ‘Ik wil vooral familieleden en vrienden helpen als ze geldgebrek hebben.’ En hij zegt ook nog: ‘Ik ga dat geld heus niet over de balk smijten.’

Maar het goede nieuws komt op een slecht moment. Hayes gaat al een tijdlang gebukt onder familie- en relatieproblemen. Vlak voor hij de prijs won, kampte hij met een depressie en behoorlijk ernstige problemen,’ vertelt strafrechtadvocaat Stephen Demik, die Hayes bijstond in de roofovervalzaak. ‘Maar als je 19 miljoen wint, is je eerste gang niet naar de psycholoog; die gaat naar de autodealer.’

Hayes houdt na aftrek van belastingen 17,7 miljoen dollar over, die hij in twintig jaarlijkse betalingen van $ 684.000 uitgekeerd zal krijgen. Hij begint onmiddellijk met het geld te smijten.

‘Ik heb in Lamborghini’s geracet met (beroepscoureur) Mario Andretti! Ik bezat zes verschillende Lambo’s. Ik ben een auto-man: Bentlys [sic], Porsches, Corvettes, enzovoort’, schrijft Hayes. ‘Ik had huizen aan het strand, ging uit met actrices, je kunt het zo gek niet bedenken of ik heb het waarschijnlijk gedaan.’

Op een bepaalt moment wil hij een bedrijf beginnen dat exotische sportwagens verhuurt aan rijke mensen in Las Vegas. ‘Hij gaf geld uit als een dolle,’ vertelt Walker. ‘Dan kreeg hij een voorschot op de (loterij)uitkering van het volgende jaar en dan leende hij op basis daarvan weer geld. Maar hij gaf meer uit dan hij had.’

Ze voegt eraan toe: ‘Door al dat geld werd hij een ander mens. Hij zat heel hoog te paard.’

Op auto-evenementen leert Hayes beroemdheden kenen, zoals L.A. Lakers-legende Kareem Abdul-Jabbar en model/actrice Lauren Hutton. Hij koopt ook een protserige Ford Roadster uit 1932 van de zoon van Mel Blanc, de acteur die de stem van Bugs Bunny speelde, volgens David Parker, zijn vroegere lijffotograaf die de extravagante levensstijl van Hayes heeft vastgelegd.

Als Hayes eind jaren negentig van zijn eerste vrouw Stephanie scheidt, krijgt zij de helft van zijn jaarlijkse loterijuitkeringen toegewezen, zo blijkt uit het rechtbankdossier. Maar hij blijft geld uitgeven aan Rolexen van 10.000 dollar, Perzische tapijten, vijfsterrenhotels en Harley Davidsonmotoren, volgens zijn tweede vrouw, Stephanie Wysinger-Hayes. (Hayes is twee keer met een Stephanie getrouwd.)

‘Alleen het beste was voor hem goed genoeg. Toen ik een relatie met hem kreeg, had hij zeventien auto’s. Hij liet mijn kinderen vaak in zijn Ferrari rondrijden,’ vertelt Wysinger-Hayes. ‘Hij leidde een flitsend leven en ik genoot van de cadeaus die ik van hem kreeg.’ Al snel laat hij het portret van zijn mooie blonde vrouw op een van zijn motoren spuiten.

Hayes telt rond de 1 miljoen dollar neer voor een villa aan de oceaan in Oxnard, Californië en koopt in het voorbijgaan nog drie huizen in de buurt en in Utah, volgens Wysinger-Hayes. Hij trakteert haar op uitgebreide etentjes en luxueuze vakanties. ‘We gingen vaak gokken in Las Vegas. Hij had altijd het idee dat het zijn geluksdag was, of juist zijn ongeluksdag,’ vertelt ze, en ze voegt eraan toe dat hij dan vaak duizenden dollars op de roulettetafel gooide. ‘Jim doet alles in het groot.’

Na hun bruiloft op Valentijnsdag 2002 stelt ze hem voor om een cursus financiën te gaan volgen. Ze heeft zelf bij een bank gewerkt en is goed met geld

Na hun bruiloft op Valentijnsdag 2002 stelt ze hem voor om een cursus financiën te gaan volgen. Ze heeft zelf bij een bank gewerkt en is goed met geld, en ze vond dat hij wel wat lessen vermogensbeheer kon gebruiken. ‘Hij liet zich totaal meeslepen door de opwinding – dat kan nieuw geld met je doen,’ zegt ze.

Erger nog, het lijkt erop dat hij het geld gebruikt om een emotionele leegte op te vullen. ‘Hij heeft niet echt kind kunnen zijn, dus nu hij de loterij had gewonnen, gedroeg hij zich als een kind in een snoepwinkel,’ zegt ze.

Hij gaf ook te veel weg aan vrienden, die soms ‘vanuit het niets kwamen opdagen’ om een lening of een gift te vragen, vertelt Wysinger-Hayes. ‘Volgens mij had hij een vorm van ‘overlevers-schuldgevoel.’ Hij dacht, ik heb gewonnen en ik heb dat niet verdiend, dus moet ik mijn rijkdom delen.’ Hij is heel erg royaal en open over zijn gevoelens.’

Al dat geld maakt hem gek, geeft Hayes zelf toe. ‘De keerzijde van rijk zijn is gekte. Je denkt: “Zijn mijn vrienden gesteld op mij, of alleen op mijn auto’s, geld en de (financiële) hulp die ik hun geef?” Wanneer zeg je: “Ik kan jouw schulden niet meer voor je betalen”? Dan krijgen ze een hekel aan je!’

Zijn geluk begint al snel op te raden. Hij heeft drie versleten tussenwervelschijven in zijn rug als gevolg van vroegere schade door zijn werk en ondergaat in 2004 een operatie. Als die niet helpt gaat hij aan de pijnstillers. ‘Artsen schreven me Vicodin, Norco en daarna Oxycontin voor,’ zegt Hayes. ‘Ik had steeds hogere doses nodig.’

In de jaren daarna heeft hij geen vaste baan of ziektekostenverzekering, dus betaalt hij de medicijnen uit eigen zak, volgens Wysinger-Hayes. De uitkeringen van de loterij bedragen na aftrek van inkomstenbelasting en alimentatie rond de 300.000 dollar per jaar, zegt ze. Schulden als gevolg van op te grote voet leven en verkeerde zakelijke beslissingen beginnen zich op te stapelen en in 2007 wordt hij failliet verklaard, zo blijkt uit de archieven.

De Californische loterij gaat al snel een deel van zijn jaarlijkse uitkeringen inhouden om het geld dat hij verschuldigd is veilig te stellen. Hij krijgt ook problemen met de belastingdienst en in 2015 ‘konden we niet meer bij het loterijgeld komen,’ zegt Wysinger-Hayes.

Platzak en verslaafd aan pillen verhuist Hayes naar een bescheiden complex met veertig appartementen, het Leewood-woonhotel in Ventura, waar hij geen huur hoeft te betalen omdat hij optreedt als beheerder van het gebouw, volgens de eigenaar, die alleen anoniem aan dit artikel wilde meewerken.

In januari 2017 breekt er brand uit in het complex en Hayes raakt bijna alles kwijt dat hij bezit. Later wordt een ‘geestelijk onbekwame’ huurder tot gevangenisstraf veroordeeld wegens brandstichting, volgens de Ventura County Star. ‘Ik heb persoonlijk alle huurders geëvacueerd. Het waren meer dan zestig mensen, twee honden, drie katten en één doodsbange goudvis,’ zegt Hayes.

Volgens de eigenaar, die het complex een maand voor de brand had gekocht, heeft Hayes toegang tot de bewakingscamera’s en heeft hij vast wel wat huurders helpen wegkomen, maar overdrijft hij waarschijnlijk het aantal mensen dat hij heeft gered. Na de brand moeten de bewoners een ander onderkomen zoeken. Maar volgens Hayes wordt hij belazerd door de eigenaar van het gebouw, die zegt dat hij freelancer is en als ‘inwonend beheerder’ heeft gefungeerd, zodat hij geen recht heeft op een werkloosheidsuitkering, ziektekostenverzekering of huurbescherming. ‘Alle huurders kregen twee maanden huur mee als verhuiskosten maar ik kreeg niks,’ zegt hij.

De eigenaar bestrijdt dat Hayes nooit een ziektekostenverzekering heeft gehad toen hij voor hem werkte en beweert dat ‘die in ieder geval een betere behandeling kreeg dan andere huurders, wat verhuiskosten betreft.’

Zwart zaad

Hayes solliciteert op 38 banen, maar kan nergens terecht met een slechte rug en een verouderd cv, volgens de rechtbankverslagen. Volgens hem gaan sollicitatiegesprekken ongeveer zo: ‘Kunt u vijftig pond tillen? De hele dag? Hebt u ooit met een kassa gewerkt? Nee? Wat hebt u de afgelopen 19 jaar uitgespookt? Wát hebt u gewonnen!?’

Wanhopig en blut trekken Wysinger-Hayes en hij in ‘de garage van een idiote vriend’, vertelt hij. ‘Ik had het helemaal gehad.’

De brand mag dan een nare speling van het lot zijn geweest, maar gebeurt vaker dat mensen die de jackpot winnen uiteindelijk op zwart zaad komen te zitten. ‘Binnen tien jaar plegen veel loterijwinnaars zelfmoord of raken ze aan de grond,’ zegt Demik, die vroeger voor een advocatenbureau heeft gewerkt dat zich vrijwel geheel op dit selecte cliëntengroepje richtte. ‘Ze komen ineens bovenaan de sociale ladder terecht en daar zijn ze niet op voorbereid. Je denkt dat je het voor elkaar hebt in je leven als je miljoenen wint, maar zo gaat het niet altijd.’

Nu hij geen geld meer heeft voor Oxycontin, slaan de ontwenningsverschijnselen bij Hayes toe als een zware griep. ‘Je ligt rillend en klappertandend in bed,’ vertelt hij. ‘Je trekt extra dekens over je heen, maar dan krijg je het warm, je zweet als een otter. Elke cel in je lijf kermt het uit van pijn! Je verstand zegt: “Je hoeft alleen maar je pillen te nemen en dan voel je je weer gewoon.” Het is net zoiets als dat je hersens tegen je zeggen: “Haal adem, je hebt meer zuurstof nodig.”’

Uiteindelijk zoekt hij een oplossing. ‘Ik ging drugs van de straat gebruiken,’ vertelt hij. ‘De eerste keer dat ik heroïne probeerde, loste ik het spul op in water en snoof het. Daarna had ik achtenveertig uur lang geen last meer van pijn in mijn rug en pillenziekte. Ik dacht: “Wauw, dat is het!”’ Heroïne is goedkoper dan Oxycontin, maar hij heeft nog steeds wel geld nodig om te kunnen scoren.

Als hij op een keer met zijn vijf kilo zware kat Dr. Pepper naar jaren tachtig-metalmuziek zit te luisteren, komt hij op het idee om een bank te gaan beroven. ‘Er knapte iets in mijn hoofd,’ zegt hij. ‘Ik was blut, ziek van de dope, kwaad op de hele wereld, woonde in een garage en mijn geliefde kat keek me hongerig aan.’

De misdaad was gemakkelijk genoeg goed te praten. ‘Ik zou nooit van een gewone, hardwerkende man stelen. Ik zou ook nooit een oud dametje van haar tas beroven,’ zegt hij. ‘Maar ik dacht echt dat er bij een bankroof geen slachtoffers vielen, dat het niet het geld van de bankmedewerker zelf is, het is van de bank – en ik heb de pest aan banken.’

Terwijl hij de voors en tegens tegen elkaar afweegt, schalt ‘Breaking the Law’ van Judas Priest door de speakers.

So much for the golden future I can’t even start
I’ve had every promise broken, there’s anger in my heart
You don’t know what it’s like, you don’t have a clue
If you did, you’d find yourselves doing the same thing too
Breaking the law, breaking the law

Als het nummer is afgelopen, staat zijn besluit vast.

Hayes is er zelf verbaasd over hoe gemakkelijk die eerste overval gaat. ‘Ik was van mijn leven nog nooit zo bang geweest – tot ik de bank uit kwam met die 100-dollarbiljetten,’ zegt hij. ‘Die arme kassière paste helemaal in het plaatje. Ze zag eruit als een bibliothecaresse; ze was doodsbang. Ze gaf meteen het geld.’

Als hij later naar het nieuws op tv kijkt, ontdekt hij dat de rechercheurs hem niet bepaald in de gaten hebben. ‘Ze zeiden dat de politie op zoek was naar een Latino van175 kilo. Ik zei: “Tjonge, ik kom ermee weg!”’

Terwijl hij de ene overval na de andere pleegt, leest Hayes wat hij kan over de minst riskante manieren om een overval te plegen, van waargebeurde misdaadromans tot tips op internet. Meestal slaat hij rond vijf uur ’s middags toe, het tijdstip waarop bij de politie de wisseling van de wacht plaatsvindt. Hij vermomt zijn lichaamsbouw en bespuit zijn vingers met vloeibare pleister om geen vingerafdrukken achter te laten. En hij neemt nooit een wapen mee, want dat zal een hogere gevangenisstraf opleveren, mocht hij toch gepakt worden. Maar het allerbelangrijkst: hij moet binnen drie minuten weg zijn.

‘Na die eerste keer, werd het zo gemakkelijk. Het was gewoon… wauw,’ zegt Hayes. ‘Het werd elke keer gemakkelijker. Ik kon gewoon niet meer ophouden. Ik kreeg er een kick van. Het was net een spel.’

Bij zijn tweede overval, op 24 mei 2017, geeft hij een kassier bij een filiaal van de Union Bank een briefje met: ‘$ 5000, geen alarm, geen verf, geen bundels, geen GPS, geen sensoren geen oogcontact’, zoals in rechtbankstukken staat.

Met het geld van de berovingen koopt hij de champagnekleurige PT Cruiser en begint hij 1000 dollar per week uit te geven aan heroïne, zo blijkt uit rechtbankdocumenten. In juni berooft hij filialen van Wells Fargo en de Chase Bank die vlak bij elkaar liggen, in de landinwaarts gelegen voorstad Newhall. Zijn grootste slag slaat hij op 25 juni 2017, als hij 7200 dollar binnenhaalt bij een filiaal van Logix Federal Credit Union in Valencia.

Er volgen meer berovingen, allemaal volgens hetzelfde stramien: Hayes overhandigt een briefje, beweert dat hij een wapen heeft en verontschuldigt zich soms tegenover de bankmedewerker, voordat hij er vandoor gaat. FBI-rechercheur Ingerd Sotelo, die de leiding heeft over het onderzoek in deze zaak: ‘Je kon zien dat de berovingen frequenter werden. We hoopten dat ze niet ook gewelddadiger zouden worden. Wij gingen ervan uit dat hij onverzadigbaar was en we wilden niet dat er gewonden zouden vallen.’

Sotelo ontwikkelt de theorie dat de serierover ergens aan Highway 126 woont, die de verbinding vormt tussen de getroffen banken. Maar alle sporen lopen dood. ‘Er kwamen allerlei tips binnen die nergens toe leidden. We probeerden hem te volgen via zijn telefoon, maar die zette hij uit of nam hij niet mee.’

De belegen boef

Hayes probeert ondertussen de FBI op een dwaalspoor te brengen door DNA van onbekenden te verspreiden bij de banken die hij berooft, ‘Ik genoot ervan om naar de kapsalon van een vriend te gaan, daar wat haren op te rapen en die dan rond te strooien bij de bank,’ vertelt hij, en volgens hem heeft hij de politie zo op het spoor van andere mogelijke verdachten gezet. ‘Het was net een spel. Maar je wilt het geen persoonlijke zaak tussen jou en de FBI maken.’

Sotelo bestrijdt dit: ‘Er zijn nooit haren of vezels verzameld… We hebben nooit naar andere mogelijke daders gekeken.’

Al snel geeft de FBI een persbericht uit met een oproep aan het publiek om met tips te komen over ‘The Seasoned Bandit’ (de belegen boef), zoals hij wordt genoemd vanwege zijn al wat oudere verschijning en zilvergrijze haar. De geheimzinnige rover – die dan al minstens negen banken heeft beroofd – is ‘in de vijftig of zestig’ en draagt ‘vrijetijdskleding, een hoed en een zonnebril,’ volgens het persbericht van 8 september 2017.

Al die tijd houdt Hayes zijn misdaden geheim voor Wysinger-Hayes, die volhoudt dat ze er geen idee van had. ‘Hij heeft mij niets verteld, omdat ik dan misschien naar de gevangenis zou moeten als medeplichtige. Hij wilde me beschermen.’

In september slaat Hayes toe bij hetzelfde Wells-Fargo-filiaal als in juni, maar hij moet met lege handen de aftocht blazen, omdat een bankmedewerker hem herkent. ‘Ik wist toen dat hij weer zou toeslaan, omdat hij geen geld meer had,’ vertelt Sotelo. De politie plaatst een camera op Highway 126, en daarop komen zijn auto en zijn kenteken, dat hij nog niet op zijn naam heeft gezet, in beeld terwijl hij er vandoor gaat na een overval op 26 september 2017. Dankzij een anonieme tip van een vrouw die zijn naam doorgeeft, komt de FBI Hayes op het spoor.

Binnen een week weet de politie dat hij de dader is.

Op 2 oktober komt Hayes de garage van zijn vriend uit, en hij hoort iemand roepen: ‘Staan blijven!’ Hij kijkt op en ziet meer dan tien FBI-agenten staan, in felgroen kogelwerend vest met getrokken wapen.

‘Ze arresteerden me gewapenderhand, vijftien agenten met automatische geweren en pistolen. Er waren zoveel laserstralen op mijn lijf gericht dat het net was of ik de mazelen had,’ vertelt hij. Agenten slaan hem in de boeien, trekken hem zijn overhemd uit en fouilleren hem op vuurwapens. Er staan dan in totaal tien wapens op zijn naam, volgens Sotelo.

Ook Wysinger-Hayes krijgt handboeien om. ‘Ze behandelden ons als Bonnie en Clyde,’ zegt ze. ‘Ik lag met handboeien om plat op mijn buik, met gespreide benen. Ik zei tegen hen dat ze de verkeerde mensen te pakken hadden.’

De agenten haalt de twee uit elkaar en zet ze elk in een andere verhoorkamer. ‘U weet heel goed waarom u hier bent,’ blaft een van hen Wysinger-Hayes toe. Ze ondervragen haar stevig over haar vroegere baan bij een bank en proberen haar te laten toegeven dat ze op de hoogte was van de overvallen. ‘Ik zei tegen hen: “Mijn man is geen bankrover – jullie zijn gestoord!”’ vertelt ze. ‘Ik dacht dat er sprake was van een persoonsverwisseling.’

Als de agenten haar een beeld van een bewakingscamera bij een bank laten zien, waarop Hayes tijdens zijn overval te zien is, gelooft ze het niet. ‘Ze zeiden tegen mij: “Wat vindt u van dit plaatje?” En ik zei: “Dat is hem niet – mijn man zou nog niet dood gevonden willen worden met een gleufhoed op!”’

‘Maar toen lieten ze me een foto van hem zien met een honkbalpet op, en ik zei: “O, mijn God, dat is hem.” Het was een van de krankzinnigste momenten van mijn leven.’

In de andere kamer vraagt Hayes om een sigaret en hij bekent onmiddellijk. ‘Hij was heel open. Hij werkte heel wat beter mee dan Wysinger-Hayes,’ volgens Sotelo. Hayes komt terecht in een federale gevangenis in Los Angeles, waar hij afkickt van de heroïne, cold turkey. ‘Negen van de tien bankrovers hebben een drugsprobleem. In dat opzicht was hij dus niet uniek,’ zegt Sotelo.

Als hij eenmaal clean is, verandert Hayes’ persoonlijkheid. ‘Toen ik hem voor het eerst ontmoette, was hij agressief en recalcitrant,’ vertelt Demik. ‘Maar na anderhalve week – nadat hij was afgekickt – sloeg zijn persoonlijkheid honderdtachtig graden om. Het was een soort Jekyll en Hyde. Onder de invloed van heroïne was hij een totaal ander mens.’

In maart bekent Hayes schuld op vier aanklachten wegens beroving. Demik pleit voor een milde straf, omdat hij nog geen strafblad heeft, een moeilijke jeugd heeft gehad en geen geweld gebruikte bij zijn misdaden. ‘Hij had niet eens een wapen bij zich… Dit is bepaald geen John Dillinger,’ schrijft Demik aan de rechtbank. ‘Meneer Hayes was een meelijwekkende drugsverslaafde, de in een garage woonde en kampte met een van de ergste verslavingen die er zijn.’

Het winnen van de loterij heeft zijn problemen deels veroorzaakt, schrijft Demik. ‘Hayes heeft 19 miljoen dollar gewonnen, maar veel van dat geld is ofwel opgeslokt door belastingen en verkeerde investeringen of naar de 50 procent voor zijn ex-vrouw gegaan. Nadat hij de loterij had gewonnen, kreeg hij last van de “loterijvloek”, en raakte hij de weg in het leven kwijt. Zo eindigde hij arm en hulpbehoevend.’

Ook zijn broer Ben pleit voor Hayes. ‘Hij is het type mens dat alles zal doen om iemand die in de problemen zit te helpen. Ik kan geen woorden vinden om uit te leggen dat de misdaden die mijn broer heeft gepleegd, totaal niets voor hem zijn,’ schrijft hij in een brief aan de rechter. Ben wil met mij niet meer over de serie misdaden van zijn broer praten. ‘Ik wil er niet eens meer aan denken,’ zegt hij. ‘Het is zo gênant.’

Op de dag dat zijn vonnis wordt uitgesproken zegt Hayes tegen de rechter dat hij het verschrikkelijk vindt wat hij heeft gedaan. ‘Ik denk dat het oprecht was, dat hij recht vanuit zijn hart sprak,’ zegt Demik. ‘Hij is een goed mens en ik denk dat rechter dat zag.’

Hayes wordt veroordeeld tot 33 maanden cel en daarna drie jaar toezicht van de reclassering en moet $ 39.424 terugbetalen. ‘Hij had een veel langere gevangenisstraf kunnen krijgen,’ zegt Sotelo.

Als je Hayes moet geloven heeft zijn opsluiting hem meer goeds gebracht dan het winnen van de loterij.

‘Het is verschrikkelijk om in de gevangenis te zitten, maar ik ben dankbaar dat het me is overkomen. Het heeft me het leven gered. Ik had al wel honderd keer een overdosis kunnen nemen – en nu ben ik al acht maanden clean.’ Achter de tralies is hij gaan sporten en schilderen en heeft hij contact gelegd met zijn spirituele kant, zegt hij.

De overvallen komen hem nu voor als een krankzinnige droom. ‘Ik heb dingen gedaan die ik zelf niet kan geloven. Zou ik iemand omgebracht hebben? Nee. Maar ik dacht echt dat ik niemand iets aandeed. Zo erg was ik de weg kwijt door die drugs. Sindsdien heb ik ben ik er anders over gaan denken. Ik denk soms, stel dat mijn vrouw zo’n kassière was geweest? Dan zou ze nu getraumatiseerd zijn. En zo’n trauma werkt door, dat kan je leven echt verpesten.’

Op 23 februari 2020 komt Hayes vrij. Na zijn vrijlating wil hij een autobiografie schrijven – werktitel: Lottery to Robbery – en hij wil het goedmaken met zijn familie en vrienden. Bovenal hoopt hij dat zijn leven voor de verandering eens saai wordt.

‘Je kunt in je leven laag, ergens in het midden, of te hoog vliegen,’ zegt hij. ‘Als ik iets aan mezelf kon veranderen, zou ik meer in het midden willen blijven.’

Auteur: Natalie O’Neill
Vertaling: Annemie de Vries

The Daily Beast
Verenigde Staten | thedailybeast.com

Opgezet door Tina Brown, voormalig hoofdredactrice van Vanity Fair en The New Yorker. De site publiceert opiniestukken, nieuwsanalyses en berichten over celebrity’s.