Met onder andere:
» Wat zij zeggen over de aanval met exploderende piepers en portofoons in Libanon
» Donald Tusk gaat achter zijn politieke vijanden aan
» Crunchyroll maakt India ‘animerijp’
Aandacht ontsnapt
De laatste jaren waren eigenlijk alle verkiezingen wel de belangrijkste van het jaar, het decennium of de eeuw. Vaak in landen waar Nederlandse media zelden over berichten – maar nu wel, omdat een rechts-radicale partij op de winst afstevende. Regelmatig nam de verenigde oppositie het dan op tegen die partij. Veel media maakten een liveblog aan om te volgen hoe bijvoorbeeld de groene Van der Bellen het in Oostenrijk opnam tegen de presidentskandidaat van de FPÖ. Of Tusk in Polen namens bijna de hele oppositie tegen de PiS-partij. Recenter waren er nog de Turkse gemeenteraadsverkiezingen en de parlementsverkiezingen in Frankrijk.
Momenteel bevinden we ons in de ‘liveblog der liveblogs’: die over de presidentsverkiezingen in de VS. Daarin levert haast elke tweet een update op. Terwijl de NOS voorafgaand aan elke verkiezing in Duitsland altijd wel een explainer plaatst met een titel als: ‘Waarom de verkiezingen in Duitsland ook belangrijk zijn voor ons’.
Blijkbaar is parallellen zoeken een vorm van houvast proberen te vinden
Zo’n liveblog verscheen ook na de moordaanslag op de Slowaakse minister-president Fico. Veel mensen maakten huiverig de vergelijking met de moord op Franz Ferdinand in 1914. Blijkbaar is parallellen zoeken een vorm van houvast proberen te vinden. Maar politici spelen zelden openlijk het verleden na; en gebeurtenissen herhalen zich wel, maar altijd net anders. Fico overleefde de aanslag, de parallel bleek niet te kloppen, de liveblog werd weer gesloten. Zoals ook na elke belangrijkste-verkiezing-van-de-eeuw. De nipte winst van een verenigde oppositie lijkt de ongeruste nieuwslezer te kalmeren. Maar ook bij winst van een radicaal-rechtse partij luwde steevast de aandacht voor bijvoorbeeld de Slowaakse, Oostenrijkse of Poolse politiek. We lijken na zo’n verkiezingswinst extreme beleidswijzigingen of historische parallellen te verwachten. Maar de rechts-radicale verkiezingswinnaars presenteren zich na de winst vaak verzoenend en gematigd. Zo hoorde ik onlangs een deskundige beweren: ‘Ach, Meloni… dat is geen Wilders, meer een type Rutte.’
Ook in Nederland normaliseert Wilders’ gedachtegoed sinds zijn partij de grootste werd. De sfeer is nu: de scherpe kantjes lijken er wel een beetje van af – een beeld dat door Wilders zelf is gecreëerd. Zodra een extreme partij zichzelf meer richting het midden positioneert, wordt dat narratief gretig door zijn stemmers overgenomen, en geleidelijk aan ook door de media. Maar wat gebeurde er in landen waar radicale partijen zichzelf als gematigder zijn gaan presenteren? Zijn die partijen ook echt gematigder geworden? En wat speelt er nu in Slowakije en Oostenrijk? Om daar antwoorden op te vinden, stelde ik samen met de redactie van 360 een dossier samen. Met onder alles de vraag: welke ontwikkelingen sluipen zo traag dat ze bij ons het nieuws niet halen?
Jaap Robben
