Actuele gebeurtenissen wereldwijd, in woord, beeld en citaat.
VERENIGDE STATEN | Zeldzame beelden
Dankzij zeldzame beelden opgenomen met een drone, kunnen onderzoekers van het Marine Mammal Research Programma (MMRP) aan de Universiteit van Hawaii de bultrugwalvis helpen opsporen en documenteren. De pas geboren baby-bultrug was gesignaleerd door een tour-operator die dacht iets bijzonders te hebben gezien het water. ‘We signaleerden nogal wat commotie en bloed in het water.’ Bleek hij getuige te zijn geweest van de geboorte van een baby-bultrug. Omdat het kalf niet meteen gewend is aan zijn eigen lichaam en dezelfde ongecoördineerde bewegingen mag hij mee op de rug van zijn moeder in de ondiepe wateren van Hawaii.
(My Modern Met)
BELGIË | Taalstrijd verplaatst naar carpoolstrook
Er doet zich in België een eigenaardig akkefietje voor op de autoweg E411. De Waalse regering wil er een strook voor carpoolen reserveren en heeft daarvoor alleen nog groen licht nodig van de Vlamingen. Op de autosnelweg E411 tussen Waver en Brussel wil de Waalse minister van Mobiliteit, Carlo Di Antonio, de vroegere pechstrook openstellen voor carpoolers. In april van dit jaar zou ze moeten opengaan. Maar nu komt het typisch Belgische probleem: de E411 ligt op het grondgebied van drie gewesten, te weten het Waalse, het Vlaamse en het Brusselse. Wallonië en Brussel hebben al hun fiat gegeven, Vlaanderen nog niet. De Vlaamse minister van Mobiliteit, Ben Weyts (Nieuw-Vlaamse Alliantie), houdt de spanning er nog even in en wil nog niet zeggen of hij akkoord gaat of niet. In het verleden heeft de minister al aangegeven geen grote voorstander van carpoolstroken te zijn. Maar Di Antonio is vastbesloten: ‘Wij gaan ermee door, met of zonder Vlaanderen,’ zei hij in de krant La Dernière Heure.
(De Standaard, Brussel)
VERENIGDE ARABISCHE EMIRATEN | Vrouwenawards voor mannen
De Verenigde Arabische Emiraten reikten awards uit aan personen die de positie van vrouwen in het land hebben bevorderd. De winnaars van de awards waren uitsluitend mannen, wat op twitter zorgde voor spottende reacties. ‘Wow daar hebben ze echt diversiteit bereikt. Een van de mannen droeg grijs,’ twitterde iemand. Het organiserend comité verklaarde dat het toeval was en dat vorig jaar ook vrouwen awards hadden gekregen. Volgens een VN-onderzoek is de Verenigde Arabische Emiraten koploper in de regio als het gaat om vrouwenrechten. De arbeidsmarkt telt er nu 135 duizend vrouwen en 43 procent van de vrouwen heeft een universitaire graad, tegenover 23 procent van de mannen. Wel zijn vrouwen wettelijk nog ondergeschikt aan mannen en is huiselijk geweld toegestaan.
(The Guardian, Londen)
VERENIGDE STATEN | Museum verlaagt prijs voor vrouwen
Het museum voor moderne kunst MCA in Chicago verlaagt de toegangsprijs voor vrouwen. Zij betalen binnenkort 12 dollar in plaats van 15 dollar. De verlaging komt overeen met het loonverschil tussen mannen en vrouwen in de VS. Vrouwen verdienen er 18 tot 22 procent minder dan mannen voor hetzelfde werk. De prijsverlaging zal ingaan vlak na de expositie Big Camera/Little Camera van de feministische fotografe Laurie Simmons.
Het idee is van MCA-directeur Madeleine Grynsztejn. Het is niet voor het eerst dat het museum zich betrokken toont op het gebied van vrouwenrechten. Vorig jaar organiseerde het de tentoonstelling What Remains to Be Seen, waarin de zwarte kunstenares Howardena Pindell de demografische achtergronden van exposerende kunstenaars in Amerikaanse musea onderzocht. De situatie bleek voor vrouwelijke kunstenaars de laatste jaren wel verbeterd, maar ook op museaal gebied bleek er nog werk aan de winkel.
(artnet News, New York)
Bratwurst eten in een concentratiekamp
De voorgenomen verhuizing van het Deutsches Bratwurstmuseum van Holzhausen naar Mühlhausen heeft in de deelstaat Noordrijn-Westfalen tot grote irritatie geleid. In de Hitlertijd was op het terrein in Mühlhausen een ‘Aussenlager’ (een buitenkamp) van het concentratiekamp Buchenwald gevestigd. De privé-investeerder van het Bratwurstmuseum was daar naar eigen zeggen niet van op de hoogte, en het gemeentebestuur van Mühlhausen zegt dat het ‘de situatie verkeerd ingeschat’ heeft. De gemeenteraad ging onlangs met grote meerderheid akkoord met de vestiging van het museum.
In Mühlhausen werden tussen september 1944 en februari 1945 zevenhonderd Joodse vrouwen, voornamelijk uit Hongarije en Polen, gevangengehouden. Zij waren te werk gesteld in een wapenfabriek drie kilometer verderop. Het terrein van het kamp was tot voor kort in handen van de Duitse staat. Op een persconferentie over de verhuizing van het Bratwurstmuseum werd aangevoerd dat er in het kamp destijds ‘alleen maar werd geslapen’.
De vereniging Freunde der Thüringer Bratwurst blijft erbij dat de uitgekozen plek ‘een ideale vestigingsplaats’ is voor het museum. Er is ook veel meer ruimte dan in het huidige pand. Zo zou er plek zijn voor het demonstreren van de bereiding van goede braadworst en voor overnachtingsmogelijkheden.
In Buchenwald kwamen naar schatting 56 duizend mensen om het leven. Ze werden gedood of stierven door voedselgebrek en kou. De gevangenen waren Joden, Roma, politieke tegenstanders van het naziregime, homoseksuelen en Russische krijgsgevangenen.
(Neue Westfälische, Berlin / Hamburg)
iPhone, aardappelen en het jeugdwelzijn
Het is een terugkerende vraag in dit tijdsgewricht: besteden kinderen en jongeren meer tijd dan goed voor ze is aan het staren naar het schermpje van iPhone, tablet of pc? Moeten ouders en wellicht de overheid daar paal en perk aan stellen?
In de VS heeft volgens onderzoek vrijwel elke tiener toegang tot een smartphone, en de helft van deze jongeren geeft aan dat zij voortdurend online zijn.
In het Verenigd Koninkrijk is de tijd die jongeren online doorbrengen in tien jaar tijd verdubbeld. De Britse minister van Volksgezondheid vergelijkt de gevaren daarvan voor hun geestelijk welzijn met die van overmatig gebruik van suiker voor hun lichamelijke conditie. Maar wetenschappelijk bewijs daarvoor ontbreekt. Resultaten en conclusies verschillen per onderzoek, soms hemelsbreed, mede omdat de vraagstelling per onderzoek verschilt en vaak te simpel is. Op basis van dezelfde uitkomsten worden voorts bij analyse soms tegenstrijdige conclusies getrokken. In een recente publicatie in Nature Human Behaviour komen onderzoekers tot de slotsom dat er een ‘statistisch aantoonbaar negatief verband bestaat tussen het overvloedig gebruik van de moderne technologieën en welzijn’: meer tijd besteed aan de diverse digitale schermpjes betekent een lager welzijn. Maar, concluderen de onderzoekers ook, de negatieve associatie tussen het regelmatig eten van aardappelen en welzijn is even groot, en de negatieve associatie tussen het dragen van een bril en welzijn is zelfs groter.
(Nature, Londen)
WAT ZIJ ZEGGEN OVER… de scholierenstakingen voor het klimaat
Daniel Boffey – bureauchef in Brussel
‘De actie van de Zweedse tiener Greta Thunberg heeft een sneeuwbaleffect over de hele wereld. Scholieren gaan de straten op in Australië, Finland, Duitsland, Ierland en België. Maar in Nederland, dat voor de helft onder de zeespiegel ligt, blijft massaal protest uit. Misschien is daar een culturele verklaring voor. Nederland staat met stip boven aan de landen waar de jongeren erg tevreden zijn met hun leven, deels omdat ze ouders hebben die naar ze luisteren. Ze hoeven niet te spijbelen om zich gehoord te weten.’
Alex Lavelle – hoofdredacteur
‘De kinderen hebben gelijk om op de barricaden te springen. De critici doen er beter aan eens na te denken over waarom ze dat doen. Ze hebben de wetenschap en geschiedenis aan hun zijde. Alleen nog een handvol ontkenners blijft ontkennen dat de opwarming van de aarde ons voortbestaan bedreigt. De scholieren protesteren niet zomaar. Hun acties volgen op voortdurend falen van de overheid. Het zal niet de eerste keer zijn dat burgerlijke ongehoorzaamheid heeft gezorgd voor progressieve veranderingen.’
Susan Huebert – columnist
‘Als scholieren praten over klimaatverandering, zouden volwassenen moeten luisteren. Jongeren zijn tenslotte degenen die de rekening moeten betalen van een opgewarmd klimaat en vervuiling die hele gebieden onleefbaar maakt. Al te lang hebben mensen gedaan alsof ze de aarde bezitten in plaats van lenen, en ze hebben hun leefomgeving behandeld alsof ze de enigen waren die erin moesten leven. Jongeren zijn makkelijk om te negeren voor de rijken en machtigen. Maar ze zijn de stem van de toekomst.’
Rebecca Hewett – verslaggever
[De Australische] premier Scott Morrison heeft duidelijk gemaakt hoe hij denkt over de scholieren die spijbelen om te protesteren: ‘We staan niet achter het idee dat onze scholen worden gebruikt als parlement,’ zei hij. ‘Wat ons betreft is er meer onderwijs en minder activisme op onze scholen.’ Volgens psycholoog Steve Biddulph heeft hij echter het ‘diametraal verkeerd’ en is protesteren juist gezond voor jongeren: ‘Van betrokkenheid bij de wereld word je mentaal gezond en groei je op tot een goede volwassene.’
Samengesteld door IJsbrand van Veelen en Lambiek Berends
