Wereldnieuws

In het jongste nummer van 
The New York Review of Books stelt de Britse historicus Timothy Garton Ash de vraag of Europa na het optimistische ‘tijdperk van na de val van de Muur’ nu op het punt van desintegratie in aanbeland. ‘Op een slechte dag voor Europa – en dat waren er in 2016 te veel – wordt men bekropen door de aanvechting maar even in winterslaap te gaan – maar daar is het de tijd niet voor. Wij die geloven in de vrijheid moeten ons teweerstellen tegen de oprukkende legers van het trumpismo.’ We moeten de juiste diagnose zien te stellen, betoogt hij: waarom zijn zo veel mensen vervreemd geraakt van de fundamenten van het politieke liberalisme van links of van rechts? En als we achter het antwoord op die vraag zijn gekomen, zullen we politieke initiatieven en het daarbij behorende vocabularium moeten ontwikkelen om die kiezers terug te winnen. ‘Van de uitkomst van die strijd zullen het karakter en de toekomstige benaming afhangen van het huidige, nog naamloze tijdsgewricht’, schrijft Garton Ash.

Het volk wil niet alleen blijk kunnen geven van zijn politieke stemmingswisselingen, het wil als vanouds vooral ook brood en spelen

Voor het lopende jaar is er één vertrekpunt en zijn er drie ijkpunten. Het vertrekpunt is de beëdiging van Donald Trump op 20 januari. De ijkpunten voor Europa zijn de verkiezingen in (de volgorde is chronologisch) Nederland, Frankrijk en Duitsland. Maar laten we ons daar niet op blind staren. Het volk wil niet alleen blijk kunnen geven van zijn politieke stemmingswisselingen, het wil als vanouds vooral ook brood en spelen. En daarom: van het filmfestival in Berlijn tot het wereldtoernooi Aziatische vechtsporten in Jakarta, van de poging het snelheidsrecord te land te verbeteren tot het festival voor gewijde muziek in Marokko: dit is wat 2017 óók in petto heeft.

JANUARI

14 Openingswedstrijd van de Afrika Cup in Gabon (tot 5 februari), het voetbaltoernooi dat volgens de Daily Maverick de deelnemende landen de gelegenheid geeft ‘zich als toeristenbestemming te etaleren voor de tijd waarin de oliereserves zullen zijn uitgeput’.

14 In Jakarta wordt het vijftigste ONE Championship gehouden, het wereldkampioenschap in oosterse vechtsporten. 20 Donald Trump wordt in Washington beëdigd als 45ste president van de Verenigde Staten. 27-29 SpaceX, de onderneming van Elon Musk, organiseert in Californië de Hyperloop Pod Competition, waarbij hogesnelheidstreinen worden getest.

De winnaar van de Vendée Globe, een jaarlijkse internationale zeilrace om de wereld voor 60 voets-eenmansjachten, wordt in de loop van de maand verwacht aan de finish in Les Sables d’Olonnes aan de Franse Atlantische kust.

FEBRUARI

9-19 De 67ste editie van de Berlinale, het internationale filmfestival om de Gouden Beer in Berlijn.

MAART

15 Parlementsverkiezingen in Nederland. De Partij voor de Vrijheid (PVV) van de rechtspopulist Geert Wilders ‘gaat aan de leiding in de peilingen’, schrijft Elsevier. ‘Het Nederlandse establishment vreest een burgeropstand tegen de gevestigde orde.’

25 Zestigste verjaardag van het Verdrag van Rome, waarmee de fundering werd gelegd voor de Europese Economische Gemeenschap (EEG) en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom).

Het Verenigd Koninkrijk moet voor het eind van de maand artikel 50 van het Europees Verdrag in werking stellen, waarmee een begin wordt gemaakt met de procedure van uittreding uit de Europese Unie (Brexit).

Eind maart worden mogelijk vervroegde verkiezingen gehouden voor het presidentschap van Zuid-Korea. Het parlement heeft op 9 december gestemd voor het afzetten van president Park Geun-Hye wegens corruptie.

APRIL

23 Eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Frankrijk (tweede ronde op 7 mei). De Wall Street Journal verwacht dat de strijd uiteindelijk zal gaan tussen rechts (François Fillon) en ultrarechts (Marine Le Pen). ‘Beide kandidaten zijn gekant tegen de Europese sancties tegen Rusland en staan sterkere banden voor tussen Parijs en Moskou’.

19-24 Psychedelic Science 2017 in Oakland (VS), een internationaal congres rond het wetenschappelijk onderzoek naar marihuana en andere psychotrope stoffen in het kader van de behandeling van het posttraumatisch stresssyndroom (PTSS).

MEI

Presidentsverkiezingen in Iran. ‘Is het nucleaire akkoord voldoende om Hassan Rohani [de zittende president] de overwinning op te leveren?’ vraagt de krant Al-Monitor zich af. ‘Gezien de problemen waarmee Rohani wordt geconfronteerd, vooral op het economische vlak, lijkt het antwoord ontkennend te moeten luiden.’

12 Het 23ste Festival van Fès (Marokko), een festijn van gewijde wereldmuziek (tot 20 mei).

13 Opening van de Biënnale van Venetië 2017, een kunstmanifestatie waar Nederland zal worden vertegenwoordigd door Cinema Olanda van beeldend kunstenaar Wendelien van Oldenborgh en curator Lucy Cotter (tot 26 november).

Ingebruikneming in Jordanië van Sesame, een deeltjesversneller met een doorsnede van 133 meter, en de eerste in het Midden-Oosten. Met dit instrument zal krachtige straling worden geproduceerd, van infrarood tot röntgenstraling.

NAVO-troepen installeren zich op permanente basis in de Baltische staten. Dat besluit werd vorig jaar door de 28 lidstaten in Warschau genomen.

JUNI

15 Het verbod van de Europese Unie wordt van kracht op roaming, het doorberekenen van extra kosten voor het gebruik van de mobiele telefoon in het buitenland. 17 Zeilen. De 35ste America’s Cup in Bermuda (tot 27 juni).

JULI

1 Twintigste verjaardag van de overdracht van Hongkong aan China. Drie maanden eerder zal voor Hongkong een hoofdbestuurder worden aangewezen.

AUGUSTUS

21 Een volledige zonsverduistering zal vanuit de Verenigde Staten zichtbaar zijn.

Verkiezingen voor de Duitse Bondsdag in september of oktober. Angela Merkel is kandidate voor een vierde termijn als bondskanselier.

SEPTEMBER

11 Het Internationaal Olympisch Comité vergadert in Lima (Peru) om de stad aan te wijzen die in 2024 de Olympische Spelen mag organiseren. De kandidaat-steden zijn Parijs, Rome, Boedapest en Los Angeles.

Terugkeer naar de aarde van Thomas Pesquet, de Franse astronaut, na een verblijf van zes maanden in het internationale ruimtestation ISS.

Het Catalaanse parlement heeft het voornemen op z’n laatst in de maand september een referendum te organiseren over de onafhankelijkheid van Catalonië.

OKTOBER

8 Vijftigste sterfdag van de Argentijn Che Guevara, marxistisch revolutionair en internationalist, in Bolivia.

10 Op de Frankfurter Buchmesse (tot 15 oktober) wordt dit jaar bijzondere aandacht besteed aan Frankrijk als eregast.
500 jaar geleden, in 1517, spijkerde Maarten Luther zijn stellingen aan de deur van de kerk van Wittenberg (in de huidige deelstaat Saksen-Anhalt) en begon de Hervorming. Het jubileumjaar wordt weer in Wittenberg afgesloten.

Het supersonische voertuig Bloodhound SCC zal het snelheidsrecord op aarde – op dit moment 1609 kilometer per uur – proberen te verbeteren bij Haksteen Pan in de Kalahari-woestijn (Zuid-Afrika).

NOVEMBER

COP23, de conferentie van de Verenigde Naties over klimaatverandering, wordt georganiseerd door de Fiji-eilanden, maar gehouden in de voormalige West-Duitse hoofdstad Bonn. De Fiji Sun heeft waarderende woorden voor de inspanningen van premier Frank Bainimarama ‘in de strijd van de kleine eilanden tegen de bedreiging door de stijgende zeespiegel’. De premier heeft Donald Trump, die niet in klimaatverandering gelooft, uitgenodigd om in de archipel ‘met eigen ogen te komen kijken naar de gevolgen ervan’.

Viering van de honderdste verjaardag van de bolsjewistische Oktoberrevolutie van 1917.

DECEMBER

15 Première van het achtste deel van Star Wars, na die van de zevende episode Rogue One in december 2016.

In Zuid-Afrika kiest het ANC een nieuwe partijvoorzitter, en dus de kandidaat van de partij bij de presidentsverkiezingen in 2019. Voor het eerst sinds het einde van de apartheid in 1993 ‘zou Zuid-Afrika geregeerd kunnen gaan worden door een oppositiepartij’, luidt de politieke analyse van Justice Malala in de Britse krant The Guardian.

Samengesteld door: Lambiek Berends en IJsbrand van Veelen