Een selectie uit de buitenlandberichtgeving op televisie, radio en internet.
Europese islam
Jan Leyers tekent voor de reisserie Allah in Europa.
Hoe staat de islam in Europa ervoor? Ontstaat er zoiets als een Europese, verlichte versie van de islam, en zijn de moslims in Europa daar ontvankelijk voor? Met deze en andere vragen in het achterhoofd trekt de Vlaamse programmamaker Jan Leyers in de achtdelige reisserie Allah in Europa (Canvas/VPRO) over het continent. De reis voert van Sarajevo in Bosnië via Hongarije, Oostenrijk, Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië en Scandinavië naar Brussel. Onderweg praat Leyers met zowel deskundigen als passanten op straat. Hij treft traditionele gelovigen en nieuwe bekeerlingen, liberale en orthodoxe moslims, imams en koranleraren en informeert naar hun verwachtingen, hoop en vrees.
De eerste aflevering start in Bosnië, waar de islam een vierhonderdjarige geschiedenis kent. In Sarajevo laat Leyers zich in een kapperszaak scheren en masseren door de eigenaar, een gesluierde kapster. Hij ontmoet twee zussen, de een gesluierd, de ander ongesluierd, maar beiden succesvolle modeontwerpers met een eigen studio. Ze willen niets liever dan als Europese moslims omarmd worden door de rest van Europa. In Srebrenica maakt Leyers kennis met een jonge imam wiens vader slachtoffer werd van de genocide van 1992. Hoe gaat hij om met wat er is gebeurd en hoe kijkt hij naar de toekomst? De burgeroorlog zorgde voor een religieuze heropleving bij de Bosnische moslims. Leyers ontmoet ook een marketingmanager bij een IT-bedrijf die lid is van een mystieke soefibroederschap in Sarajevo.
(Maarten van Bracht )
Allah in Europa
Zondag 3 september, NPO 2, 20.15-21.10 uur
Dystopie
En toen kreeg Frankrijk een islamitische regering.
Michel Houellebecq weet met elk nieuw boek het weldenkende deel der mensheid op stang te jagen. Zo ook met Soumission (in Nederlandse vertaling verschenen als Onderworpen), een gitzwarte roman over een geïslamiseerd Frankrijk, verschenen op de dag van de aanslag op de redactie van Charlie Hebdo. Het boek speelt zich af in 2022. De partij van Marine Le Pen is na de verkiezingen de grootste, maar wordt door een coalitie van sociaal-democraten en een ogenschijnlijk gematigde moslimpartij het regeren onmogelijk gemaakt. Het gevolg: Frankrijk krijgt een islamitische regering die het land sluipenderwijs ontdoet van westerse verworvenheden. De Sorbonne blijkt gekocht door Saoedi-Arabië en op straat lopen de vrouwen in een soort hobbezak die tot halverwege de dijen valt. De hoofdpersoon is een sneue academicus die zich behelpt met afhaalmaaltijden en escortservices. Hij zoekt het in mijmeren over christelijke mystiek, om te eindigen als moslim, mede omdat hij dan drie vrouwen mag bezitten.
De vraag is ondertussen waarom Houellebecq ons opzadelt met het schrikbeeld waar het Westen al wakker van lag bij de val van Constantinopel in 1453. Toch nog ‘onderworpen’ aan Mohammed en de zijnen, maar dan van binnenuit, dat is de kern van zijn dystopie. Houellebecq zou zichzelf niet zijn als hij de lezer niet wakker schudde met een doemscenario. In VPRO’s OVT buigen literatuurwetenschappers Liesbeth Korthals Altes en Maarten van Buuren en filosoof Maarten Doorman zich over Soumission.
(Julie Blussé en Jos Palm )
OVT: Utopieën en dystopieën
Zondag 27 augustus, NPO Radio 1, 10.00-12.00 uur
Hollands tafereel
Op een Zeeuwse camping verblijven asielzoekers naast vakantiegangers.
Tijdens de vluchtelingencrisis in 2016 werden op vakantiepark Marina Beach in het Zeeuwse Hoek asielzoekers in dezelfde stacaravans ondergebracht als vakantiegangers, slechts gescheiden door een hek. In hun documentaire Vakantie voor iedereen legden Annelies Wezenberg en Mark Koster vast wat er gebeurde. Koster: ‘Ik kende de eigenaar van het vakantiepark. Hij en het asielzoekerscentrum waren bereid om mee te werken, waarbij je moet bedenken dat het er vorig jaar heftig aan toeging in het debat over vluchtelingenopvang.’ Wezenberg: ‘Toen we begonnen, zaten er alleen asielzoekers, de vakantiegangers moesten nog komen. Sommige wisten niet dat ze met asielzoekers op één camping zouden zitten. We hadden geen idee: wordt het rellen of knuffelen? Mirco, een van de vakantiegangers, kwam aanvankelijk erg “anti” over. Maar in de film gaat hij door het hek om een praatje te maken met een Iraans stel. Je ziet hem ontdooien als hij ontdekt dat die Iraanse jongen óók tatoeages heeft en het Iraanse meisje make-up draagt.’
Koster: ‘De film is zonder geldschieters of omroep gemaakt. Het is een heel Hollands tafereel geworden: iedereen heeft zijn belangetje, en als iedereen gesetteld is, kijken we over de schutting. Dan blijken we best aardig.’ Wezenberg: ‘Marina Beach is vooral goed voor de opvang van vluchtelingengezinnen. In de winter staan veel familiecampings leeg. Zo’n vakantiehuisje biedt rust en privacy: ze kunnen weer een gezin zijn.’
(Merel van Ommen)
*
2Doc: Vakantie voor iedereen*
Dinsdag 29 augustus, NPO 2, 22.45-23.35 uur
Italien, 24 Stunden
Luchtbeelden van Noord- en Zuid-Italië
Zaterdag 26 augustus,
Arte, 20.15-21.45 uur
ARD-Wahlcheck
Wat zijn de verkiezingsthema’s in Duitsland?
Maandag 28 augustus,
ARD, 20.15-21.15 uur
Terzake docu: Exodus
Vluchtelingen op weg naar Europa filmden zichzelf
Maandag 28 en dinsdag
29 augustus,
Canvas, 20.20-21.05 uur
World’s Busiest Cities
Stedenportretten.
Afl: Hongkong
Woensdag 30 augustus,
BBC 2, 21.00-22.00 uur
Cellule de crise
Docu over de drie aanslagen in Parijs en Saint-Denis in 2015
Donderdag 31 augustus,
TV5 Monde, 21.00-22.35 uur

