Horen, zien, bezoeken.
TENTOONSTELLING | Wolkenstudies
John Constable
19 september 2020 t/m 31 januari 2021, Teylers Museum, teylersmuseum.nl
Een mustsee: de allereerste Nederlandse tentoonstelling van een van de allerbelangrijkste landschapsschilders aller tijden, John Constable (1776-1837), die samen met William Turner, zijn beroemdere tijdgenoot, wedijvert om de titel ‘belangrijkste Britse grootmeester van de romantiek’. Constables geliefdste onderwerp was het glooiende landschap van zijn jeugd aan de Engelse oostkust in de buurt van Harwich. Hij schilderde veel in de buitenlucht, wat in zijn tijd zeer ongebruikelijk was. En plein air schilderen werd pas later, in de negentiende eeuw, gemeengoed, mede door de uitvinding van de verftube. Sterk geïnspireerd door de manier waarop oude meesters als Van Ruisdael, Rembrandt en Rubens het Nederlandse landschap weergaven, benaderde Constable het Engelse landschap met een originele en open blik. Zo wist hij als geen ander het effect te vangen van plotselinge weersveranderingen. De Engelsman was gefascineerd door de kleuren en vormen van wolken, regenbogen en andere atmosferische verschijnselen en hield nauwkeurig bij onder welke weers- en lichtomstandigheden hij had geschilderd.
Constable zag de schilderkunst als een wetenschap, een manier om de wereld te leren kennen. In de jaren 1821-1822 schilderde hij bijna niets anders dan wolkenstudies, die hij meestal maakte in het deksel van zijn schilderdoos die hij tijdens het werken op zijn bovenbenen liet rusten. Het waren geen studies om te verkopen, ze waren puur bedoeld om de zichtbare werkelijkheid te doorgronden. Fascinerende werken zijn het, temeer als je bedenkt dat er een heftig gevoelsleven achter zijn scherpe natuur-observatie schuilgaat. ‘Painting is but another word for feeling,’ schreef Constable ooit aan een vriend.
TENTOONSTELLING | Spionage
We Never Sleep
T/m 10 januari 2021, Schirn Kunsthalle Frankfurt, Frankfurt am Main, schirn.de
De Schirn Kunsthalle Frankfurt wijdt een internationale groepstentoonstelling aan de fascinatie voor spionage in hedendaagse kunst. De werken in We Never Sleep zijn geïnspireerd op de huidige wildgroei aan digitale surveillance, nepnieuws en complottheorieën, en raken aan kwesties als paranoia, samenzwering, bedreiging, camouflage, manipulatie en propaganda. Verschillende kunstenaars reflecteren op de ‘gouden eeuw’ van spionage, ten tijde van de Koude Oorlog, terwijl anderen juist de huidige context van alom aanwezige media onderzoeken. Tegelijkertijd schetst de tentoonstelling een beeld van de geschiedenis van spionage, met historische apparaten zoals de Enigma-versleutelingsmachine, en worden er boekomslagen, filmposters en films getoond die laten zien hoe de entertainmentindustrie zich al een eeuwigheid verlekkert aan de mythe van de spion.
FOTOGRAFIE | Hondenpret
William Wegman – Being Human
T/m 3 januari 2021, Fotomuseum Den Haag, fotomuseumdenhaag.nl
Wereldberoemd zijn ze, de foto’s van honden in mensenkleding van de Amerikaanse kunstenaar William Wegman (1943). De Weimaraner, een uit Duitsland afkomstig, oud jachthondenras, is al vijftig jaar Wegmans belangrijkste muze. De inspiratie begon in 1970, toen Wegmans eerste hond Man Ray, genoemd naar zijn favoriete kunstenaar, uit zichzelf voor Wegmans camera ging zitten.
Ironie, dubbelzinnigheid en droge humor spelen vanaf het begin een belangrijke rol in zijn werk. De decors, kostuums en rekwisieten die zijn honden omringen, verraden ook een fascinatie voor de kunstgeschiedenis. Wegman speelt graag visuele spelletjes met het kubisme en abstract expressionisme, en neemt ook de landschap-, naakt- en modefotografie op de hak. Maar zijn werk heeft ook een serieuzere kant. Uiteindelijk confronteert hij ons met onszelf: via zijn honden houdt hij ons een spiegel voor en toont hij wat ons mens maakt.
Op dierendag, 4 oktober, kun je testen of Wegmans hondenfoto’s ook leuk zijn voor honden zelf. Dan organiseert het museum een speciaal bezoekuurtje voor honden en hun baasjes.
GEWOON MOOI
Begin twintigste eeuw stond in de kunst het experiment voorop, maar een groep Haarlemse schilders hield het liever bij ‘gewoon mooi’. De tentoonstelling Mag het ook mooi zijn? biedt een dappere dosis mijmerkunst.
10 oktober 2020 t/m 10 januari 2021, Frans Hals Museum, Haarlem
MEESTERLIJK
Het Drents Museum pakt uit met een tentoonstelling van ‘meester-schilder’ Henk Helmantel, geroemd om zijn realistische stillevens. Behalve zo’n zestig schilderijen zijn ook de afgebeelde voorwerpen te zien, afkomstig uit de persoonlijke verzameling van de kunstenaar.
T/m 7 maart 2021, Drents Museum, Assen
DE BOM
De tentoonstelling De bom laat zien hoe de gevolgen van de atoombommen op Hiroshima en Nagasaki, dit jaar 75 jaar geleden, nog altijd doorwerken. Er is ook aandacht voor Nederlanders die de klap hebben meegemaakt.
T/m 17 januari 2021, Japanmuseum SieboldHuis, Leiden
Samengesteld door Arjan Reinders
