Horen, zien, bezoeken.
EXPOSITIE | Gajes & gespuis
Woest
T/m 15 maart 2020, Outsider Art Museum, outsiderartmuseum.nl
WOEST is een reis door het drukke hoofd van Outsider-kunstenaar Willem van Genk, ‘een van de grootste geheimen van ons land’, aldus Hugo Borst, die de audiotour insprak. Van Genk (1927-2005) was een autistische en schizofrene kunstenaar die ongelooflijk spectaculaire schilderijen maakte: complexe en bomvolle panorama’s van steden en stations, vol verwijzingen naar communisme, historische drama’s en trolleybussen, prachtig en niet te bevatten zo knap. Tegelijk was hij mensenschuw en voelde hij zich voortdurend belaagd door ‘gajes’. Gespuis dat hem wilde bestelen, hem afluisterde, hem boven zee uit een vliegtuig wilde werpen of naar een werkkamp zonder telefoon wilde sturen. Van Genk kwam uit een katholieke familie, werd bemoederd door negen oudere zussen. Hij was haarfetisjist en liep het liefst in lange canvas jassen, die hij volledig bedekte met metalen drukknopen. Hij wist het verschil niet tussen links en rechts, kon niet klokkijken, maar had wel een encyclopedisch geheugen en wist veel van muziek. En maakte dus verschrikkelijk mooie kunst. De tentoonstelling zal ook te zien zijn in de Hermitage in Sint-Petersburg, waar Van Genk onder hetzelfde dak komt te hangen als Rembrandt, Rubens en Picasso. En dat voor iemand die jarenlang voor een habbekrats Lola-afwasborstels fabriceerde bij de Haagse werkplaats Arbeid Voor Onvolwaardigen. Ook van harte aanbevolen: het boek Koning der stations. Bizarre episoden uit het leven van Willem van Genk, door schrijver Dick Walda, die Van Genk 25 jaar lang volgde. Samen met regisseur Jan Keja maakte hij in 2001 ook een documentaire over Van Genk: Ver van huis, te zien via YouTube.
FOTOGRAFIE | Pegida
Otto Snoek: Dresden in Farbe
T/m 10 oktober, Goethe-Institut Rotterdam, goethe.de
Het is altijd feest op de foto’s van Otto Snoek, de beste straatfotograaf van Nederland, die de mensheid even direct en onopgesmukt in beeld brengt als de wereldberoemde Martin Parr. Hij fotografeert het liefst in drukke winkelstraten, tijdens braderieën of het Rotterdamse carnaval, als de mens op zijn vuigst, viest en lelijkst is – op zijn eerlijkst misschien ook wel. Maar zijn werk is ook geëngageerd. Zo bezoekt hij al tien jaar openbare evenementen in verschillende steden, waar hij onderzoekt hoe de verschillende identiteiten van Europese burgers zich manifesteren. Steeds vaker was hij daarbij getuige van ultranationalistische en populistische betogingen en parades. Snoek is in het bijzonder gefascineerd door de vroegere DDR-stad Dresden, waar hij in 2017 voor het eerst enige tijd verbleef. Sindsdien keert hij er steeds weer terug om het straatleven met zijn camera vast te leggen. Tijdens zijn talloze bezoeken heeft hij als een van de weinigen de Pegida-beweging uitvoerig gedocumenteerd – zonder te oordelen, maar het beeld dat hij schetst is evengoed ontluisterend (én hilarisch).
EXPOSITIE | Briljanten, smaragden en diamanten
Juwelen! Schitteren aan het Russische hof
T/m 15 maart, Hermitage Amsterdam, hermitage.nl
Een van de grote schatten van de Hermitage Sint-Petersburg is de imposante collectie juwelen. Ruim driehonderd daarvan zijn nu in Nederland te bewonderen, in de tentoonstelling Juwelen! Schitteren aan het Russische hof. Alle mogelijke steensoorten zijn verwerkt in de meest exquise juwelen en accessoires, die gedragen werden door de Russische high society. De juwelen vertellen persoonlijke verhalen en geven een fascinerend beeld van ruim twee eeuwen mode en juwelen, van rococo, empire, romantiek tot art nouveau. Pronkstuk is de broche van tsarina Elisabeth, een juwelenboeket ter grootte van een ontbijtbord met zo’n 400 briljanten, meer dan 450 kleine, roosgeslepen diamanten, saffieren, robijnen en smaragden. Aan de honderden diamanten en felgekleurde edelstenen zijn ook kleine insecten toegevoegd en er is een vaasje bij gemaakt om het boeket te kunnen exposeren in de Galerij van Kostbaarheden in het Petersburgse Winterpaleis.
Poëzieparty
Tijdens de 37ste editie van de Nacht van de Poëzie kun je weer tot diep in de nacht genieten van aanstormend talent en grote namen uit de Nederlandstalige dichtkunst. Met optredens van o.a. Lévi Weemoedt, Ellen Deckwitz en Babs Gons.
28 september, Tivoli Vredenburg, Utrecht
NFF 2019
Tijdens het Nederlands Film Festival gaat God Only Knows in première, een ontroerende film van Mijke de Jong – kanshebber op een Gouden Kalf in de categorie Beste Film. Oók hoofdrolspelers Monic Hendrickx, Elsie de Brauw en Marcel Musters zijn genomineerd.
27 september t/m 5 oktober, Utrecht
Reis mee
Voor de Kinderboeken-week 2019, thema ‘Reis mee!’, schreef Anna Woltz het Kinderboekenweek-geschenk en maakte ruimtereiziger André Kuipers samen met Natascha Stenvert een prentenboek. Ook worden de winnaar van de Gouden Griffel en het Gouden Penseel bekendgemaakt.
2 t/m 13 oktober
Samengesteld door Arjan Reinders
