Net als in Nederland zucht het Verenigd Koninkrijk onder de hete zomer. Sommige scholen kiezen ervoor de deuren dicht te houden bij extreem hoge temperaturen. Maar is die maatregel wel gepast?

Nee: ‘Het is thuis niet koeler en het is niet veiliger’

In de loop van juni en juli zijn meer dan duizend Britse scholen een dag of langer gesloten geweest vanwege het warme weer, terwijl nog eens honderden scholen vroegtijdig hun deuren sloten en de lessen in de namiddag moesten schrappen. Dat schrijft John Townsley, algemeen directeur van de Gorse Academies Trust, in The Telegraph. ‘Ik denk dat we eens heel zorgvuldig moeten kijken welke gevolgen het sluiten van scholen heeft voor kinderen, ouders, werknemers en onze economie.’

Scholen die hun deuren sluiten, doen dat onder het mom dat openblijven te veel risico’s met zich meebrengt voor de gezondheid en veiligheid van de leerlingen. Townsley zet daar grote vraagtekens bij. ‘Als bestuurder van een stichting met bijna dertienduizend leerlingen kan ik maar moeilijk geloven dat kinderen thuis echt veiliger zijn.’

Townsley erkent dat er een kleine groep leerlingen is voor wie thuisblijven wél comfortabeler of veiliger is: kinderen die thuis airconditioning of een zwembad hebben, en van wie de ouders thuis kunnen blijven om voor hen te zorgen. Maar voor de overgrote meerderheid geldt dat niet. ‘Het leven is niet beter als ze niet naar school gaan. Het is thuis niet koeler en het is er niet veiliger. Dit geldt met name voor leerlingen uit zeer achtergestelde milieus. Voor hen kunnen schoolsluitingen rampzalige gevolgen hebben.’

‘We moeten ons afvragen welk signaal we afgeven wanneer scholen zo gemakkelijk hun deuren sluiten’

Uit rapporten blijkt dat kansarme kinderen sowieso al veel meer lesuren missen dan hun klasgenoten. Elke extra dag afwezigheid raakt hun ontwikkeling daardoor harder dan die van andere leerlingen, waarschuwt Townsley. ‘We moeten ons afvragen welk signaal we afgeven wanneer scholen zo gemakkelijk hun deuren sluiten. We mogen namelijk niet de indruk wekken dat het geen groot probleem is als een kind een aanzienlijk deel van het onderwijs mist.’

Townsley denkt bovendien dat het wel of niet sluiten van scholen ook doorsijpelt in de economie van morgen. ‘Soms is het leven nou eenmaal zwaar. We moeten kinderen de veerkracht meegeven om door te zetten.’ Voor de meeste beroepen geldt dat het simpelweg geen optie is om het werk zomaar neer te leggen, stelt hij. ‘Die discipline zouden we ook op scholen moeten toepassen.’

Townsley roept dan ook op om de scholen gewoon open te houden. ‘Kinderen zijn in bijna alle gevallen veiliger wanneer ze op school zijn dan wanneer we ze halsoverkop naar huis sturen. Laten we er samen voor zorgen dat elk kind zich goed kan ontwikkelen.’

Sir John Townsley is algemeen directeur van de Gorse Academies Trust, die vijftien scholen in en rond Leeds omvat.

Ja: ‘Leerkrachten vertellen ons dat leerlingen in de klas flauwvallen of overgeven als gevolg van de hitte’

‘Een school in Hertfordshire meldde dat er temperaturen van meer dan 40 graden Celsius werden gemeten’, schrijft Harry Paticas in The Guardian. Hij leidt een non-profitorganisatie, Retrofit Action for Tomorrow, die scholen en gemeenschappen helpt zich aan te passen aan de klimaatverandering.

Dat het op sommige scholen zó warm wordt, heeft volgens Paticas vooral te maken met de gebouwen zelf. Moderne schoolgebouwen hebben vaak te veel glas en te weinig zonwering of ventilatie om de hitte van de zon buiten te houden. In de jaren vijftig zorgde de toenmalige focus op volksgezondheid ervoor dat scholen juist werden ontworpen om zoveel mogelijk natuurlijk licht binnen te laten. Ramen hebben bovendien vaak kindersloten die, uit veiligheidsoverwegingen, voorkomen dat ze (helemaal) opengaan. ‘Sommige scholen hebben glazen atria. Die kwamen veel voor bij scholen die begin jaren 2000 werden gebouwd in het kader van het Britse overheidsprogramma “Building Schools for the Future”. Nu voelen ze alsof je een kas binnenloopt.’

Ramen hebben vaak kindersloten die, uit veiligheidsoverwegingen, voorkomen dat ze (helemaal) opengaan

Schoolpleinen, grotendeels bedekt met asfalt en verstoken van bomen, fungeren als gigantische buitenradiatoren: ze absorberen de hele dag warmte en houden die vast, precies op de plekken waar kinderen leren en spelen. ‘De donkere oppervlakken van verharde speelplaatsen absorberen warmte in plaats van die te weerkaatsen. Tijdens hittegolven kunnen ze temperaturen tot wel 60 graden Celsius bereiken, waardoor buitenspelen oncomfortabel en zelfs onveilig wordt.’

Hoge temperaturen op school kunnen een negatieve invloed hebben op leerresultaten doordat taken langer duren, er meer fouten worden gemaakt, de cognitieve prestaties dalen en toetsresultaten verslechteren. ‘Leerkrachten vertellen ons zelfs dat leerlingen in de klas flauwvallen of overgeven als gevolg van de hitte’, schrijft Paticas. 

Het sluiten van de scholen is geen oplossing maar een gevolg. En dus roept Paticas op tot investeringen en gezamenlijke actie op nationaal niveau. ‘We hopen dat scholen zich kunnen blijven aanpassen om gezonde, veilige en productieve ruimtes te bieden waar onze kinderen kunnen leren en zich kunnen ontplooien.’

Harry Paticas is architect en de oprichter van Retrofit Action for Tomorrow