De illegale hostingdienst Crunchyroll begon in 2006 en is inmiddels ’s werelds grootste animestreamingdienst, met een tweede kantoor in India en tientallen nieuwe series per kwartaal. De kwaliteit van in plaatselijke talen gedubde video’s laat echter te wensen over.
Ashwath Nairs obsessie met animefilms begon in de jaren negentig, toen de animeserie Robotech voor het eerst op een Indiase televisiezender te zien was. In de loop van de jaren is hij verliefd geworden op de diverse genres, de complexe plots, de cinematografie en de unieke artisticiteit van animefilms.
Maar destijds zonden Indiase tv-zenders maar een paar uur per dag animefilms uit en was de keuze beperkt tot de geijkte titels. Fans als Nair waren dus aangewezen op piratenwebsites. ‘We besloten ons buiten de territoriale wateren te begeven en absolute online piraten te worden,’ zegt de inmiddels zesendertigjarige fotograaf en filmmaker Nair tegen Rest of World.
De tien jaar daarna nam de piraterij een hoge vlucht omdat anime een kwijnend bestaan leidde op de Indiase tv vanwege de kostbare uitzendrechten voor zulke programma’s, bezwaren tegen de volwassen thema’s en de toegenomen censuur in het land.
Maar nu hebben Indiase animefans een andere optie: Crunchyroll, het grootste platform voor animestreaming ter wereld, heeft de afgelopen twee jaar een grote groei doorgemaakt op de Indiase markt.
‘We brengen elk kwartaal tussen de vijfentwintig en veertig nieuwe series uit‘
In oktober 2022 opende Crunchyroll een kantoor in Mumbai en werd er een team aangenomen dat het land animerijp moest maken. Om de merkbekendheid te vergroten is Crunchyroll co-sponsor van alle vijf tekenfilmfestivals die in India worden gehouden; afgelopen juli werden Bollywoodacteurs Tiger Shroff en Rashmika Mandanna ingehuurd als merkambassadeurs. Het bedrijf, dat zijn hoofdkwartier heeft in San Francisco, is nu bezig met het opzetten van een tweede kantoor in India, in de zuidelijk gelegen stad Hyderabad.
‘We zijn in feite twee jaar op de markt en het Indiase publiek blijkt enorm ontvankelijk voor ons aanbod,’ zegt Crunchyroll-CEO Rahul Purini. ‘We zijn opgetogen over de markt en over de kansen die we zien. (…) We brengen elk kwartaal tussen de vijfentwintig en veertig nieuwe series uit [in India], wat de toegevoegde waarde heel aantrekkelijk maakt.’
Ito’s horrormanga
De misvormde gedrochten en postapocalyptische toekomstbeelden van Junji Ito zijn razend populair.
In de wereld van horrormanga zijn er maar weinig namen die met zo veel eerbied – en huivering – worden bekeken als die van Junji Ito, onbetwist de hedendaagse meester van het genre. De meervoudig bekroonde, zestigjarige Japanse kunstenaar staat bekend om zijn zwart-wit graphic novels en korte verhalen, waarin gruwelijke lichamelijke transformaties, bovennatuurlijke verschrikkingen en maatschappelijke wreedheid en toenemende waanzin centraal staan. In Ito’s magnum opus, Uzumaki (Spiraal) verandert een eenvoudig patroon in een draaiend symbool van kosmische gruwel en onvermijdelijkheid.
Ito’s werk werd afgelopen maand tentoongesteld in het Setagaya Museum in Tokio.
Ito put inspiratie uit zijn jeugd in de prefectuur Gifu, waar hij opgroeide in een vervallen huis met een ondergrondse tunnel. Een traumatische ontmoeting met enorme sabelsprinkhanen in die tunnel heeft later zijn strips beïnvloed. ‘De tunnel was pikdonker, en de sprinkhanen waren bijzonder eng omdat ze zo willekeurig rondsprongen,’ zei Ito tegen Japan Times.
Die angstaanjagende horror combineert Ito met een dosis subtiele humor. Volgens de meester werkt het optimaal als de humor ingetogen en meer verhuld is. Het mag er vooral niet te dik bovenop liggen. Zijn zwart-witte tekenstijl versterkt het onheilspellende effect. ‘Het contrast tussen zwart en wit is uitermate geschikt voor horror,’ aldus Ito, ‘in ieder geval voor die van mij.’ Ondanks de gruwelijke thema’s in zijn werk ziet Ito fictieve horror juist als een bron van troost in moeilijke tijden.
Crunchyroll wil zijn huidige aantal abonnees in India niet prijsgeven, maar blijkens gegevens van marktonderzoekbureau Sensor Tower in San Francisco had hun mobiele app tussen 1 en 17 januari jongstleden 46.000 actieve maandelijkse gebruikers in India, tegen 29.000 in heel 2021.
Anime, dat ooit als een nichegenre werd beschouwd, is de afgelopen jaren overal op de wereld populairder geworden. Tussen 2020 en 2022 is de wereldwijde vraag naar animecontent met 118 procent toegenomen, waardoor het een van de snelst groeiende contentgenres is.
Op de Indiase animemarkt zal in 2032 naar verwachting meer dan 5 miljard dollar omgaan, volgens Polaris Market Research. ‘Anime, van oudsher populair bij manga- en otakufans, is inmiddels in veel bredere kringen populair in India dankzij de aanwezigheid van diverse titels op streamingplatforms als Netflix, Amazon Prime Video en Crunchyroll’, meldde het Amerikaanse onderzoeksbureau afgelopen juni in een rapport.
Tweeduizend titels
Crunchyroll begon in 2006 als een illegale hostingdienst en verkreeg in 2009 een licentie om legaal series te streamen. Sony kocht het bedrijf in 2020. De wereldwijde catalogus van Crunchyroll telt momenteel meer dan tweeduizend animetitels en het bedrijf zegt 15 miljoen betalende abonnees te hebben. Ook dubt het een deel van zijn content in meer dan tien talen voor verschillende landen.
In India heeft Crunchyroll ongeveer achthonderd series, veel meer dan wat beschikbaar is op digitale mainstreamplatforms als Netflix en Prime Video. Maar diverse blockbusterseries als Naturo zijn niet beschikbaar op het Indiase platform en sommige andere populaire titels alleen maar gedeeltelijk, omdat de distributierechten van Crunchyroll lang niet alle regio’s bestrijken.
In een poging een groter publiek in India te bereiken heeft Crunchyroll meer dan tachtig series in het Hindi, Telugu en Tamil gedubd, zegt Purini. Dat besluit loont: gedubde titels dragen volgens het bedrijf meer dan 65 procent bij aan het totale kijkerspubliek van Crunchyroll in India.
‘Er heerst een soort abonnementsmoeheid’
Maar de dubkwaliteit op platforms als Crunchyroll ligt ‘onder het gemiddelde als gevolg van slechte scripting en uitvoering’, zegt Deven Gupta, bestuurslid van de Delhi Anime Club die events en meetings voor anime- en mangafans organiseert. Hij heeft zijn abonnement op Crunchyroll onlangs opgezegd omdat Netflix meer animetitels is gaan toevoegen.
Crunchyroll werkt voor dubs samen met lokale partners die ‘over veel lokale expertise en een heel grote pool van stemacteurs beschikken’, aldus Purini. ‘Wij geloven dat ter plaatse ondertitelen en dubben van groot belang voor het kweken van een emotionele band met anime. We zijn trots op de productieafdeling en de stemacteurs waarmee we werken om onze series op grote en kleine schermen te brengen.’
Een maandabonnement op Crunchyroll in India begint bij 79 roepi (85 cent), volgens het bedrijf zelf een van de laagste tarieven ter wereld. Afgelopen juni ging het bedrijf een partnerschap aan met Prime Video, zodat Prime-abonnees Crunchyroll nu als kanaal binnen de app kunnen bekijken. ‘Er heerst een soort abonnementsmoeheid,’ zegt Purini, die erkent dat sommige klanten niet bereid zijn zich op een groot aantal verschillende streamingdiensten te abonneren.
Indiase personages
Ook andere bedrijven proberen sinds dit jaar tot de Indiase animemarkt door te dringen. In maart sloot de Indiase telecommultinational Airtel een deal met Sony Yay om Anime Booth, een 24-uurskanaal met een handjevol populaire series in het Hindi, toegang te geven tot het digitale Airtelkanaal. In mei lanceerde het Indiase streamingplatform JioCinema ‘Anime Hub’ op zijn app, dat een zestigtal titels aanbiedt.
De volgende stap van Crunchyroll wordt het produceren van animeseries gebaseerd op Indiase personages, thema’s en verhalen. Het bedrijf zal daarvoor samenwerken met Japanse filmmakers. Volgens Aswath Nair is het handig om content voor een Indiaas publiek in Japan te produceren. ‘In Japan werken animestudios razendsnel,’ zegt hij. Crunchyroll is ook van plan speciaal voor India animemerchandise te gaan ontwerpen en produceren. ‘U zult merken dat een klein deel van onze IP-merchandise hier heel snel op de markt zal verschijnen,’ zegt Purini. ‘Mensen maken het feit dat ze ergens fan van zijn nu eenmaal graag kenbaar via een mouwbadge.’