Voor het tweede jaar maakt 360 22 pagina’s vrij voor een – onze – selectie uit de shortlist van de European Press Prize, die sinds 2012 bestaat.
Ook deze keer kost het geen enkele moeite de journalistieke producties onderdak te bieden. Kwaliteit was geen lastig criterium, want die stond vrijwel in elke inzending als een paal boven water. Dus vielen verhalen af op praktische gronden als: te lang, we hebben al een soortgelijk verhaal uit andere bron gepubliceerd. Of niet twee verhalen over hetzelfde onderwerp.
De nadruk lag vorig jaar op de ‘toenemende behoefte aan constructieve journalistiek’: houd de feiten in de gaten, maar vertel de lezer vervolgens ook: wat nu? Of een journalist die wijsheid ook in pacht heeft en of de berichtgeving over terroristische aanslagen of het vluchtelingenprobleem daar optimistischer van wordt, is nog zeer de vraag. Dit jaar zijn de meeste journalisten op de main road van hun vak gebleven, waarheidsvinding, en hebben ze het zoeken naar een discutabele uitweg uit de problemen die zij schetsen, links laten liggen.
Het is van vlees en bloed. Je kan het lezen, maar ook ruiken en voelen
Het streven naar waarheidsvinding spat af van het aan nauwkeurige research onderworpen verhaal van Felix Hutt over de 71 vluchtelingen wier lichamen in ontbonden staat werden aangetroffen in de laadruimte van een vrachtwagen in de buurt van Wenen. Dit stuk leidt behalve tot een mentale klap voor je kop, hopelijk ook tot een collectief besef dat we moeten strijden voor de goede zaak, voor het hoogst haalbare, voor een waardig bestaan voor elke burger. En wie weet kan informatie uiteindelijk een ander (stem)gedrag tot stand brengen. Dat zou pas constructief zijn. Bovendien maakt het artikel een directe, bijna fysieke aanspraak op ieders gevoel van medemenselijkheid. Het is van vlees en bloed. Je kan het lezen, maar ook ruiken en voelen.
Dat zit hem vooral in de details. Een van de slachtoffers, Hasan Al-Damen, heeft zijn onderwijzersdiploma in het Duits laten vertalen. Om werk te kunnen vinden. Het werd in zijn zak aangetroffen.
Juist in deze tijden hebben we een journalistiek nodig die ons informeert over wat er buiten ons blikveld gebeurt, over wat politici proberen geheim te houden en die regeringen dwingt verantwoording af te leggen over beslissingen die de welvaart van gewone mensen bedreigen. En daar hoort geen enkel ander streven bij dan het zo gewetensvol mogelijk de werkelijkheid proberen te beschrijven. Ook al is die werkelijkheid vaak zo wreed dat de wezen Ahmed en Alin dromen van een koningin die Angela Merkel heet.