Tag: gedicht

  • Aanbevolen door de redactie. Het beste van de Franstalige cinema & Meer

    Aanbevolen door de redactie. Het beste van de Franstalige cinema & Meer

    My French Film Festival presenteert een nieuwe generatie cineasten uit de Francofone wereld. Verder: het nieuws van de dag in historisch perspectief & meer aanraders van de 360-redactie.

    Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, documentaires, fotoreportages en podcasts die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

    Hondenlevens en andere Franse films

    Clebs 1 1
    Still uit Clebs.

    Ontdek het beste van een nieuwe generatie Franstalige cineasten van over de hele wereld op het My French Film Festival, dat plaatsvindt van 15 januari tot 15 februari. De korte films zijn gratis te zien, zoals de prachtige korte animaties Empty places en Blue Fear.

    Art director Majel van der Meulen: ‘Mijn absolute tip is Clebs met in de hoofdrol 750 zwerfhonden. De hond als muze, veelvuldig door mij getekend, waardoor ik ooit de geuzennaam “Madonna van de honden” kreeg toegedicht. Het woord geus komt van het Franse gueux voor bedelaar, dat komt dan weer dicht bij zwerfhonden.’ 

    Clebs (plat Frans voor hond) is een korte film van Halima Ouardiri, de film won al verschillende prijzen, waaronder de Best Canadian Short Film Award in 2019. Deze tweede korte film van Oardiri gaat over een opvangcentrum voor zwerfhonden in Marokko waar de tijd lijkt stil te staan voor de 750 dieren die wachten op adoptie. Hun leven volgt een precieze, monotone routine.


    Hoe consumeren we coronanieuws?

    Het aanbod van aan covid-19 gerelateerd ‘nieuws’ is overal ter wereld overweldigend. Behalve in sommige landen waar het verboden is cijfers te publiceren. Zoals in Tanzania:

    In deze infographics van Visual Capitalist is de mediaconsumptie van de verschillende generaties overzichtelijk in beeld gebracht. Dat iedereen meer online consumeert is geen verrassing, maar wie wat hoe gebruikt weten we nu dankzij het mooie grafische werk van Visual Capitalist. Een aanrader van editor at large Katrien Gottlieb.


    Nieuws in historisch perspectief

    Laphams Quarterly is een Amerikaans kwartaalblad dat fraaie, doorwrochte artikelen publiceert vanuit de overtuiging dat kennis van de geschiedenis noodzakelijk is om goed geïnformeerd en onderwezen te kunnen worden over wetenschap, literatuur, politiek en economie. Elk nummer behandelt een actueel onderwerp over bijvoorbeeld oorlog, religie, geld, geneeskunde, natuur of misdaad en trekt parallellen met verhalen uit het verleden. 

    Een bijzonder leuke rubriek in dit licht is Déja-Vu, tipt redacteur IJsbrand van Veelen. ‘Een historisch perspectief bij het nieuws van de dag’ is de ondertitel, en in deze rubriek wordt deze aanpak lichtvoetig losgelaten op kleinere gebeurtenissen.

    Zoals ‘Whale Tales’, waarin het bericht over de ontspoorde metro op de verhoogde sporen in Spijkenisse, die vorig jaar november terechtkwam op het beeld van een walvis en zo de bestuurder redde, wordt gekoppeld aan een bericht uit 1891 over zeelieden die het lichaam van een vermiste collega in de buik van een walvis zouden hebben aangetroffen.


    Dante-jaar in Italië

    In Italië is 2021 het jaar van Dante Alighieri. Hij werd geboren in Florence in 1265 en stierf in 1321 in Ravenna. Zijn epische werk La Divina Commedia (De goddelijke komedie) is opgesplitst in drie delen en volgt een pelgrimsreis door de hel, het vagevuur en de hemel, waarbij de dichter Vergilius de auteur tot gids is – behalve in de hemel, waar deze laatste niet naar binnen mag.

    Dante wordt ook wel de vader van de Italiaanse taal genoemd. De gedichten uit de Komedie inspireerden vele grote schilders en tekenaar tot afbeeldingen van de beschreven taferelen. Onder andere Gustave Dorés gravures van dieven die door slangen worden belaagd of voor straf eeuwig met hun hoofd naar beneden in een brandend gat in de aarde moeten doorbrengen zijn beroemd.

    Ter ere van het zevenhonderdste sterfjaar organiseert nu Gallerie degli Uffizi in Florence een virtuele tentoonstelling met de nog onbekende tekeningen van de 16e-eeuwse renaissancekunstenaar Federico Zuccari, tipt hoofdredacteur Laura Weeda.

    Illustration par Federico Zuccari de la Divine Comédie de Dante II 1 1
    Een illustratie van Zuccari van de hel uit Dante’s La Divina Commedia. – © Helvio Ricina / Wikimedia Commons

    De schetsen werden door Zuccari gemaakt tijdens een verblijf in Spanje tussen 1586 en 1588. Na de dood van Zuccari in 1609 waren de tekeningen lange tijd in het bezit van particuliere families voor wie de kunstenaar had gewerkt, totdat ze in handen kwamen van het Uffizi. 

    Tot nu toe werden Zuccari’s tekeningen slechts door een paar geleerden gezien, en twee keer gedeeltelijk aan het publiek getoond, zegt Eike Schmidt, directeur van het museum. Op de onlinetentoonstelling worden ze volledig gepubliceerd én voorzien van een didactisch-wetenschappelijk commentaar.


    Gedicht van de week

    Elke maandag kiest Carol Rumens van The Guardian als sinds 2007 een gedicht van de week, in totaal bedraagt het archief meer dan zevenhonderd. Soms een klassieker, soms modern, maar altijd vergezeld van een heldere uiteenzetting die de kern van het gedicht openbaart en handvatten biedt bij het lezen. Een aanrader van redacteur Joep Harmsen.

    Een de beste analyses van Rumens is die van het gedicht ‘Song’ van de Amerikaanse dichter Peter Grizzy. Waarin ze ons door dit ambigue gedicht leidt aan de hand van de vragen die opkomen bij het lezen ervan.

    Wilt u al die mooie dichtregels ergens bewaren? Maak dan een commonplace book, oftewel een citatenboek. The New York Times legt uit hoe u dat digitaal kunt doen.

    ‘Het overnemen van je favoriete regels uit andermans werk in je eigen notitieboekje met aantekeningen was een geliefde en veel beoefende bezigheid in het Europa van de Renaissance, en de praktijk kan worden teruggevoerd tot de Romeinse tijd’, schrijft de NYT. Met alle technieken en apps die er tegenwoordig zijn, is het nu nog makkelijker geworden.

  • De dichteres van Instagram

    De dichteres van Instagram

    ‘Insta-dichter’ Rupi Kaur (24) verkocht 1,4 miljoen exemplaren van haar eerste boek, maar is ook voortdurend mikpunt van spot. Dankt de Canadees-Indiase haar succes echt alleen aan de korte
    spanningsboog van millennials? Of is ze haar tijd gewoon vooruit?

    Rupi Kaur, 24, wil zichzelf nogal eens in omgevingen parachuteren die van oudsher niet voor haar bestemd waren. Om ze vervolgens te domineren. Zo gebeurt het niet dagelijks dat een 22-jarige universiteitsstudente een foto van menstruatievlekken post en dan strijd moet voeren tegen de socialmediasite die de boodschap heeft verwijderd (‘Ik ga me niet verontschuldigen voor het feit dat ik weiger het ego en de trots van de vrouwenhatende maatschappij te voeden’, schreef ze toen. Haar aantal volgers verzevenvoudigde.) Evenmin gebeurt het dagelijks dat een meisje uit een dorpje in Hoshiarpur, Punjab, op The New York Times Bestsellers List terechtkomt en 1,4 miljoen exemplaren van haar eerste boek verkoopt. En het gebeurt ook niet dagelijks dat een jonge, krachtige gekleurde stem weerklank vindt over de hele wereld, zoals die van Kaur, of dat nou goed of slecht is.


    De insta-dichter staat bekend om haar korte, openhartige versregels met willekeurige afbrekingen en vlotte, vaak recht-voor-zijn-raap poëzie over onderwerpen als immigratie, de mensheid, misbruik, verkrachting, alcoholisme en feminisme. (Our backs/tell stories/no books/have the spine to/carry) Ze wordt bekritiseerd (en vaak bespot) omdat ze uit het niets bekend is geworden met iets wat als ‘makkelijk’ wordt beschouwd. Kaur is zich wel degelijk bewust van de commentaren die haar tijdlijnen overspoelen. ‘Het is net als bij hedendaagse kunst. Toen die een beweging werd, raakten mensen ook geïrriteerd van een schilderij met alleen maar een stip erop, en zeiden ze: “Dat is niet eerlijk, dat zou ik ook kunnen.”’ Kaur hanteert verschillende processen voor het gesproken woord en internetpoëzie. ‘Ik schreef lange gedichten van vier pagina’s en merkte dat ze gedrukt niet zo goed vielen als gesproken. Dus ging ik op zoek naar het gedeelte waar m’n maag van omdraaide en dat bracht ik dan naar buiten.’

    Het succes van Kaurs werk wordt deels toegeschreven aan de korte spanningsboog van millenials. De poëzie die zij voorschotelt is snel en vaak provocerend, en vrijwel altijd herkenbaar. Dat laatste is de redding voor een generatie die bevestiging en kameraadschap zoekt op het internet. Het is echter niet zo dat alle 1,4 miljoen exemplaren van Milk and Honey aan millenials werden verkocht. En dat is nu precies Kaurs verdienste: ze wordt door alle generaties heen gewaardeerd.

    Zelfhaat

    Toen Kaur vier was, verhuisde ze met haar moeder naar Toronto om zich te herenigen met haar vader, die in Hoshiarpur als elektricien had gewerkt. ‘Ons dorpje is een gemeenschap,’ zei ze. ‘Die plotselinge verhuizing naar Canada was heel eenzaam.’ De ervaring nestelde zich in haar emotionele gestel en ze kan zich herinneren hoe haar vader haar plaagde: ‘Hij dacht dat ik kon huilen als hij met zijn vingers knipte.’ Wat ook waar was, geeft ze toe. Kaur denkt dat dit haar bij het schrijven heeft geholpen.

    Toen Kaur opgroeide, las ze alles van Amrita Pritam tot Maya Angelou, Roald Dahl, Doctor Suess en Harry Potter. ‘Je groeit op met zo veel zelfhaat,’ zei ze. ‘Thuis zeiden mijn ouders dat ik uit de zon moest blijven, omdat ik anders te donker zou worden. Op school kreeg ik te horen dat ik heel breed gebouwd ben en overal haar had, dus ik dacht dat ik een mislukking was.’ Ze gebruikte poëzie als ontlading. (We are all born/so beautiful/the greatest tragedy is/being convinced we are not)

    Rupi Kaur verhuisde op haar vierde van Punjab naar Toronto. – © Getty Images
    Rupi Kaur verhuisde op haar vierde van Punjab naar Toronto. – © Getty Images

    Kaurs positie van immigrant dreef haar echter niet af van haar sikh-identiteit, die haar niet alleen bij haar schrijven inspireert, maar haar op slechte dagen nog steeds kracht geeft. ‘Sikhs werden vermoord door de Mongolen. Maar ze hebben zich aan dat gevaar ontworsteld, en enerzijds vind ik dat heel pijnlijk, maar anderzijds geeft me dat juist kracht. De boodschap is dat ik afstam uit een cultuur die heeft overwonnen.’ [Het sikhisme is een monotheïstische religie die vooral in de Indiase staat Punjab wordt aangehangen.] Kaur is haar portie controversen ook wel te boven gekomen. Een paar maanden geleden werd ze door Twitteraars beschuldigd van plagiaat op mede-Tumblr dichter Nayyirah Waheed. Zoals dat gaat met nieuws op internet, werd ze verontwaardigd aan de gescherpte hooivorken van 140 karakters geregen. Dit incident leidde echter ook tot een grotere discussie over poëzie, ervaringen en vertellingen van gekleurde vrouwen die in deze nieuwe epigrammatische stijl schrijven. ‘Ik heb geen plagiaat gepleegd,’ zegt Kaur. ‘Mijn ervaring vertegenwoordigt waarschijnlijk een procent, maar mijn stem is belangrijk, net als al die andere ervaringen. We gaan heel veel vergelijkbare ervaringen horen. Maar het zou toch oneerlijk zijn om als ik over seksueel misbruik schrijf en een ander jong, bruin meisje gaat dat toevallig ook doen, te zeggen dat zij bezig is met plagiaat of toe-eigening?’ Kaur denkt dat dit een moment in de tijd vertegenwoordigt en vergelijkt het met de renaissance of victoriaanse periode. ‘Die perioden werden later zo genoemd omdat er bewegingen waren die bepaalde tijden, bepaalde metaforen, bepaalde thema’s herhaalden,’ zegt ze.

    Voor haar volgende boek, waarvoor ze op het punt staat op tournee te gaan, vertelt Kaur te zijn geïnspireerd door zonnebloemen. ‘Ik dacht, stel dat we allemaal onze eigen zon zijn? En de bloemen zijn verschillende mensen en ervaringen die we opdoen in het leven.’ Dit boek met vijf hoofdstukken (Verwelking, Neervallen, Wortelschieten, Groeien, Bloeien) is in essentie de reis door de levenscyclus van een plant, maar vertelt ‘naar buiten gekeerde’ – in tegenstelling tot bespiegelende – verhalen over migratie en andere ervaringen. Hoewel het schrijfproces bij dit boek moeizaam was voor de zeer zelfkritische Kaur, volhardde ze en schreef ze onvermoeibaar de hele dag door. ‘Als je als artiest je kunst aan de wereld laat zien, zul je nooit goed genoeg zijn. Er zal altijd wel iemand zijn die je weet te raken,’ zei ze. ‘We moeten ons op ons werk concentreren. Dat zal ons overleven en dat zal de haat overleven.’

    Auteur: Asmita Bakshi
    Vertaler: Tineke Funhoff

    India Today
    India | weekblad | oplage 1.600.000

    India Today werd in 1975 opgericht en wordt tegenwoordig uitgegeven in het Hindi, Tamil, Malayalam 
en Telugu.