Na de moord op Jamal Khashoggi is er in het Westen nerveuze onrust ontstaan over de samenwerking met Saoedi-Arabië. Bedrijven en lobbyisten staan voor een dilemma gesteld: gaan ze voor winst, of voor principes?
De moord op Jamal Khashoggi zorgt voor veel opschudding. Van Wall Street en Silicon Valley tot K Street [een straat in Washington waar veel lobbyfirma’s zijn gevestigd] zien lobbyisten, investeerders, bestuurders en media zich voor een dilemma gesteld waar het de samenwerking met Saoedi-Arabië betreft, nu dat land zware kritiek te verduren krijgt vanwege zijn vermeende rol bij de moord op de journalist Kashoggi.
De Harbour Group, een van de circa tien lobbybureaus die de Saoedische regering vertegenwoordigen, heeft de relatie met het land verbroken; volgens ingewijden overwegen andere bureaus dit voorbeeld te volgen. Volgens dezelfde bronnen beraden de lobbyfirma’s zich nu op de toekomst. Maar sommige hebben al besloten dat het vooruitzicht op geld uit Saoedi-Arabië – ooit een gekoesterde en winstgevende cliënt – niet opweegt tegen de eventuele reputatieschade.
De Harbour Group, die 80.000 dollar per maand ontving om de Saoedische ambassade in Washington te vertegenwoordigen, zegde op 11 oktober per brief het contract op, aldus Richard Mintz, de directeur van de firma.
Verscheidene nieuwsmedia, waaronder The New York Times, zagen af van deelname aan de door de Saoedische regering georganiseerde beleggersconferentie Future Investment Initiative, die eind oktober werd gehouden in Riyad en waarbij kroonprins Mohammed bin Salman een van de sprekers was. The Los Angeles Times en The Economist waren evenmin aanwezig.
De Harbour Group, die 80.000 dollar per maand ontving om de Saoedische ambassade in Washington te vertegenwoordigen, zegde op 11 oktober per brief het contract op, aldus Richard Mintz, de directeur van de firma.
Verscheidene nieuwsmedia, waaronder The New York Times, zagen af van deelname aan de door de Saoedische regering georganiseerde beleggersconferentie Future Investment Initiative, die eind oktober werd gehouden in Riyad en waarbij kroonprins Mohammed bin Salman een van de sprekers was. The Los Angeles Times en The Economist waren evenmin aanwezig.
Miljardendeals
Voor financiële en technologische bedrijven, waarvan een aantal miljardencontracten hebben met Saoedi-Arabië, ligt de rekensom wat gecompliceerder. Slechts een paar CEO’s hebben zich teruggetrokken uit de conferentie, die informeel bekendstaat als het ‘Davos in de woestijn’. Uber-directeur Dara Khosrowshahi was een van de weinigen die bekendmaakten zich terug te trekken. ‘Tenzij er wezenlijk andere feiten boven water komen, zal ik er niet aan deelnemen’, liet hij in een verklaring weten. De relatie van Uber met de Saoedi’s is gecompliceerd. Het Public Investment Fund, een groot Saoedisch staatsfonds, investeerde in juni 2016 3,5 miljard dollar om een aandeel van 5,6 procent in Uber te verkrijgen. Kroonprins Mohammed is de voorzitter van het fonds.
De directeur van Blackstone, Stephen Schwarzman, [zag af van deelname aan] de conferentie, die werd gehouden in het Ritz-Carlton-hotel in Riyad, waar prins Mohammed vorig jaar honderden rijke Saoedi’s liet opsluiten in wat hij een anticorruptiecampagne noemde, maar wat volgens critici een poging was om afwijkende meningen de kop in te drukken. Jamie Dimon, directeur van JPMorgan Chase, was volgens ingewijden van plan om te gaan [maar trok zich op het laatste moment terug]. JPMorgan doet al sinds de jaren dertig zaken in Saoedi-Arabië.
[Ook] andere CEO’s die banden hebben met de conferentie van de prins, sneden die door of hielden zich op afstand. Richard Branson, de steenrijke Britse ondernemer, liet weten dat hij zijn betrokkenheid bij twee toeristische projecten nabij de Rode Zee opschort en dat zijn ruimteonderneming de besprekingen over toekomstige investeringen door het Public Investment Fund stopzet. Als de beschuldigingen waar blijken te zijn, zei hij in een verklaring, ‘zou het voor iedereen van ons in het Westen niet langer gerechtvaardigd zijn zaken te doen met de Saoedische regering’. Andere bezorgde CEO’s vroegen Saoedi-Arabië-deskundigen politiek advies over de mogelijkheid hun vlucht naar Riyad te cancelen.
The Times meldde op 10 oktober dat de krant een mediapartnerschap met de conferentie had opgezegd. Andrew Ross Sorkin, financieel columnist bij de krant en nieuwspresentator bij CNBC, liet ook weten dat hij zich heeft teruggetrokken. En ook Arianna Huffington, medeoprichter van HuffPost, verklaarde af te zien van deelname.
Het is opvallend dat het ongemak over Saoedi-Arabië reikt tot in K Street, het centrum van lobbyisten. Zelfs cliënten met de slechtste reputaties zijn gewoonlijk verzekerd van vertegenwoordiging, zolang ze maar solvabel zijn. Saoedi-Arabië is een geliefde cliënt, omdat het land boven de marktprijs betaalt en een van de betrouwbaarste bondgenoten van de VS is in een onstabiele regio, een bondgenootschap dat nog sterker lijkt door de goede banden tussen kroonprins Mohammed en de regering-Trump.
De discussies over het opzeggen van het contract met de Saoedi’s weer-spiegelen ook de nervositeit van de lobby-industrie. Die heeft al te maken met steeds kritischere federale onderzoekers, zoals de speciale aanklager Robert Mueller, die onderzoek doen naar de mate waarin het buitenland probeert de Amerikaanse politiek te beïnvloeden.
De best betaalde firma’s die de Saoedi’s in Washington vertegenwoordigen, zijn Qorvis MSL Group, een advies- bureau op het gebied van openbaar bestuur dat bijna 280.000 dollar per maand betaald krijgt, en Glover Park Group, dat werd opgericht door voormalige ambtenaren onder de regering-Clinton en 150.000 dollar per maand opstrijkt. Twee andere firma’s verdienen 125.000 dollar per maand. Deze bureaus zullen niet allemaal de Saoedi’s laten vallen. Enkele neigen ertoe hun contract te verlengen, deels omdat ze voorspellen dat de Saoedische regering zich, als men en masse het land zou laten vallen, weleens minder coöperatief zou kunnen opstellen.
Auteurs: Mark Landler, Kenneth P. Vogel, Kate Kelly
The New York Times
Verenigde Staten | dagblad | oplage 1.120.402
De krant der kranten, met als motto ‘All the news that’s fit to print’. Won meer journalistieke prijzen dan enig ander medium.