‘De situatie van de speciale militaire operatie op het Oekraïense grondgebied kan worden omschreven als gespannen,’ zei generaal Sergej Soerovikin dinsdag, meldtRadio Free Europe-Radio Liberty (RFL-RL). ‘De vijand probeert voortdurend de posities van de Russische troepen aan te vallen’, vooral in het oosten van het land, zei hij in een interview op de Russische televisie.
Oekraïne heeft de afgelopen weken op het slagveld overwinningen geboekt en grote delen van zijn grondgebied heroverd op de bezettingstroepen. ‘Soerovikin zei ook dat Rusland voorbereidingen treft om burgers te evacueren uit Cherson, de zuidelijke stad die in een van de vier regio’s ligt die drie weken geleden illegaal door Moskou zijn geannexeerd’, voegt RFL-RL eraan toe.
Rusland zegt dat het zal helpen bij de evacuatie van burgers uit de regio Cherson, ‘die vorige maand in strijd met het internationaal recht is geannexeerd’, meldt Deutsche Welle. De aankondiging van het Kremlin komt nadat ‘de pro-Russische gouverneur de plaatselijke bevolking opriep te evacueren, een teken dat de Oekraïense troepen hun opmars in de regio voortzetten’.
‘We hebben alle inwoners van de regio Cherson voorgesteld om, als ze dat willen, naar andere regio’s te vertrekken om zich te beschermen tegen raketinslagen’, schreef gouverneur Vladimir Saldo op Telegram. ‘Ik richt mij tot de leiders van het land [Rusland] en vraag u om dit te helpen organiseren.’
Nu de Russische strijdkrachten op het slagveld de ene na de andere tegenslag te verwerken krijgen, heeft de Europese Unie een krachtige waarschuwing aan Vladimir Poetin gericht. ‘Elke nucleaire aanval op Oekraïne zal leiden tot een reactie, geen nucleaire reactie, maar een militaire reactie die zo krachtig is dat het Russische leger zal worden vernietigd,’ zei Josep Borrell, de EU-buitenlandchef.
De beste manier om de oorlog door te komen? Met humor, als je het aan de inwoners van de Oekraïense stad Odessa vraagt. Comedy is er niet weg te denken uit het dagelijks leven, zelfs toen de Russen op het punt stonden aan te vallen.
Iedereen die deze avond aanwezig is in de ‘Verborgen Tuin’, een plek voor evenementen in de openlucht, weet dat Vladimir Poetin Odessa op het oog heeft. De stad is het kroonjuweel van het Russische keizerlijke verleden. Ze weten ook dat Russische troepen Oekraïens gebied bezet hebben op amper 160 kilometer afstand en dat de Russische marine een invasie van Odessa vanaf zee aan het voorbereiden is.
De menigte van zo’n honderdvijftig Odessanen is dus wel toe aan wat ontspanning als Bogatsjenko tijdens een stand-upcomedyfestival het podium betreedt, gekleed in wit T-shirt en spijkerbroek.
Nadat hij zijn optreden is begonnen met een beschrijving van de rommelige verstedelijking en de bedenkelijke politieke situatie waarmee de arme Russische troepen te maken zouden krijgen, kijkt hij uit over zijn publiek, pauzeert even voor het effect en zegt dan: ‘Ik heb echt medelijden met ze.’
Het publiek brult instemmend.
Odessa-humor
Dit soort troostende humor is al langer kenmerkend voor het dagelijks leven in Odessa. ‘Odessa-humor’ hoort bij de identiteit van de stad, zoals jazz bij New Orleans hoort, of barse straattaal bij New York.
Aan de basis van de traditionele komedie van de stad liggen verschillende culturen. De moderne stad Odessa werd gesticht door Catharina de Grote in 1794 na haar verovering op de Ottomanen. Ook zijn er invloeden van Joodse humor en vanuit het Sovjettijdperk. Maar de huidige komediegolf is toch het meest beïnvoed door de Russische invasie van Oekraïne.
‘We zagen de afgelopen zes maanden een enorme hausse in de Oekraïense stand-upcomedy. Het begin daarvan viel samen met het begin van de oorlog,’ zegt Yulia Onysjtsjenko, een komiek uit Odessa en evenementenorganisator. Ze hielp de financiering van dit stand-upfestival rond te krijgen en organiseerde de afgelopen maanden Oekraïense comedyshows in Berlijn om geld in te zamelen voor de oorlogsinspanningen van haar land.
In zekere zin, zegt ze, heeft de oorlog de befaamde Odesaanse humor, die een beetje voorspelbaar werd, nieuw leven ingeblazen.
‘Humor helpt mensen echt om zich te handhaven in tijden van grote stress’
‘Humor helpt mensen echt om zich te handhaven in tijden van grote stress, en alle Oekraïners ervaren momenteel stress door de oorlog,’ aldus Onysjtsjenko. ‘Als een komiek door middel van grappen over zijn oorlogsproblemen praat, herkent iedereen zich daarin,’ legt ze verder uit. ‘Door de oorlog hebben veel Oekraïners het belang van humor herontdekt, en daarmee is stand-upcomedy een nieuwe richting ingeslagen.’
Volgens Kyrilo Osadtsjy helpt de nieuwe stijl van humor die nu ontstaat de Odessanen niet alleen de oorlog te verwerken, maar ook om zich een betere, gezamenlijke toekomst van Oekraïne voor te stellen. Osadtsjy is manager van het comedyfestival en werkt zelf ook als stand-upcomedian. Hij vindt het mooi om te zien hoe de geschiedenis van Odessa als havenstad en als smeltkroes van verschillende arbeidersculturen leidde tot een eigen gevoel voor humor. De traditionele komische figuren van de Odessaanse humor waren bovendien al voordat de oorlog begon hun relevantie aan het verliezen.
‘Onze rijke geschiedenis zorgde voor een bepaalde stijl van humor, maar nu willen we nieuwe wegen inslaan die wegvoeren van de stereotypes,’ zegt hij.
Terwijl hij spreekt, presenteert een reeks van stand-upcomedians op de achtergrond herkenbare verhalen over dating via sociale media in oorlogstijd of over Poetin, de belangrijkste gemeenschappelijke vijand.
Hoop voor de toekomst
‘Als komiek ga je een relatie aan met je publiek, waar gemeenschappelijke problemen en gemeenschappelijke hoop voor de toekomst onderdeel van uitmaken,’ zegt hij. ‘Het werkt niet om daarbij gebruik te maken van belegen stereotypen als het grappige oude Joodse vrouwtje, de kleine crimineel of de dronken zeeman.’
Volgens Osadtsjy is er een belangrijke rol weggelegd voor humor en voor de komieken die de grappen brengen. In de eerste plaats helpen ze Oekraïners om te gaan met de moeilijkheden van de oorlog, maar ze dragen bovendien bij aan een fenomeen dat hij in het hele land terugziet: de opkomst van een nieuw gevoel van eenheid en solidariteit. Een praktisch voorbeeld is dat de opbrengst van de kaartverkoop van dit festival zal worden geschonken aan onderwijs en online lessen voor ontheemde Oekraïense kinderen.
En wat de komedie zelf betreft, zegt hij; ‘die moet zo zijn vormgegeven en gebracht dat mensen zich ermee kunnen identificeren’.
‘We blijven grappen vertellen en mensen in donkere tijden aan het lachen maken’
Borys Barskii, oprichter van het Maski Theater aan de andere kant van de stad en nationaal erkend humorist, toont een voorzichtige, enigszins wrange glimlach als hem wordt gevraagd naar de nieuwe generatie van stand-upcomedians in Odessa, die spreekt over het aanpakken van oude normen en het creëren van nieuwe manieren om humor relevant te maken.
‘Toen wij begonnen en ons gevoel voor humor ontwikkelden, zeiden we dezelfde dingen, en dat is een goede zaak; het is een gezonde reactie voor jonge komieken,’ aldus Barskii, die het theater in 1984, ten tijde van het Sovjetbewind, samen met een team van comedians oprichtte. Met vallen en opstaan, voegt hij eraan toe, ‘zullen ze leren om het juiste te doen voor hun eigen tijd’.
Dan vist hij uit de aanwezige keramische clowns, circusposters, grappige hoeden, certificaten en andere bewijzen van erkenning in zijn kantoor een metershoog metalen beeldje van Charlie Chaplin op.
‘The Great Dictator is het volmaakte voorbeeld van het kleineren van de onderdrukker met humor,’ zegt hij, verwijzend naar Chaplins filmklassieker uit 1940. Komieken zullen nieuwe en hedendaagse manieren uitproberen om eenzelfde punt te maken, voegt hij eraan toe, ‘maar bepaalde aspecten van humor zijn onveranderlijk en universeel.’
Dat betekent voor Barskii dat ‘humor op zich niet iets tijdelijks is, maar wel iets heel menselijks; het is iets wat op zichzelf voortleeft.’ En zo zijn er overeenkomsten tussen Chaplin en de jonge komieken van Odessa. ‘Dat we grappen blijven vertellen en mensen in donkere tijden aan het lachen maken,’ zegt hij, ‘is een onoverwinnelijk en onsterfelijk gegeven.’
Verlof
Dat verlangen om te lachen in donkere tijden is precies wat Andrii Antonov en zijn vriendin naar dit comedyfestival bracht. Antonov is een hospik die drie dagen verlof heeft van de frontlinies in Oost-Oekraïne. Hij verheugde zich erop om samen met andere Oekraïners te kunnen lachen. ‘Ik had vermaak nodig om de stress weg te nemen,’ zegt hij, ‘en dat lukt hier beter, dankzij de humor.’
Het verlangen om samen te lachen en een gemeenschapsgevoel te creëren, vooral in moeilijke tijden, is levendig aanwezig op het comedyfestival. Eén komiek refereert bijvoorbeeld aan het negeren van sirenes door een publiek op te voeren dat nadat een alarm had geklonken bleef zitten, in afwachting van zijn clou. Een ander vertelt dat ze een tijd lang alleen op verzoekjes via dating apps inging als de potentiële kandidaat haar een favoriet merk mineraalwater kon bezorgen, dat door de oorlog schaars is geworden.
Al deze luchtige grappen zijn een verademing voor Antonov, die zichzelf dan ook niet alleen omschrijft als een inwoner van Odessa, maar daarnaast als een product van Moldavanka, de volksbuurt waaruit de humor van Odessa zou zijn voortgekomen.
Wagner ronselt huurlingen onder misdaadorganisaties
De Wagner Group, een door de Russische staat gesteunde particuliere militaire organisatie, heeft haar rekruteringsinspanningen buiten Rusland opgevoerd na zware verliezen te hebben geleden in Zuid-Oekraïne, bericht Middle East Eye. Volgens de nieuwssite verklaren bronnen uit de omgeving van de paramilitaire groep dat Wagner heeft getracht haar troepen aan te vullen door huurlingen te rekruteren uit Turkije, Servië, Tsjechië, Polen, Hongarije, Duitsland, Canada, Moldavië en Latijns-Amerikaanse landen. De buitenlandse strijders worden gelokt met hogere inkomens dan gebruikelijk.
Wagner verliest snel strijders en uitrusting door wanorde binnen het Russische leger zelf. Soldaten maken vaak ruzie met de huurlingeneenheden, en het Oekraïense leger heeft Wagner-strijders uit strategisch belangrijke posities zoals de stad Lyman verdreven, aldus de bronnen.
‘Ze proberen individuen te bereiken die niet zullen aarzelen om mensen te doden en die geld nodig hebben’
Voor de oorlog betaalde Wagner haar strijders 3000 tot 5000 dollar per maand, maar volgens de bronnen zijn die tarieven nu opgeschroefd tot 10.000 dollar. Wagner zou ook contact hebben opgenomen met georganiseerde misdaadgroepen in Latijns-Amerika en Europese landen als Tsjechië, Moldavië en Hongarije.
‘Normaal gesproken rekruteren ze mensen met gedegen militaire ervaring, maar de invasie heeft Wagner veranderd,’ vertelde een van de bronnen die bekend zijn met de kwestie aan MEE. ‘Nu proberen ze individuen te bereiken die niet zullen aarzelen om mensen te doden en die geld nodig hebben.’ De nieuwe rekruteringscampagne verloopt via Russische oligarchen die in Europa wonen en hun tussenpersonen, die in contact staan met de plaatselijke georganiseerde misdaadgroepen, aldus de bronnen.
Kerncentrale sinds annexatie op ‘Russisch grondgebied’
Onder het voorwendsel van de annexatie van vier – deels door Russische troepen gecontroleerde – Oekraïense regio’s heeft de Russische president Vladimir Poetin zich woensdag de kerncentrale van Zaporizja toegeëigend en uitgeroepen tot ‘federaal eigendom’. ‘De fabriek in Zaporizja ligt nu op het grondgebied van de Russische Federatie en moet daarom onder toezicht van onze bevoegde instanties worden geëxploiteerd’, verklaarde onderminister van Buitenlandse Zaken Sergej Versjinin.
Europa’s grootste kerncentrale ‘is sinds afgelopen maart bezet door Russische troepen, maar wordt nog steeds gerund door Oekraïense ingenieurs’, aldus Radio Free Europe-Radio Liberty (RFE-RL). Volgens het Oekraïense nucleaire agentschap Enerhoatom was het decreet van Poetin over de centrale ‘waardeloos, absurd en ongepast’. ‘[Kerncentrale] Zaporizja zal in overeenstemming met de Oekraïense wetgeving blijven draaien in het Oekraïense energiesysteem, in Enerhoatom,’ aldus het agentschap.
In een interview met Corriere della Sera vergelijkt paus Franciscus Oekraïne met Rwanda. ‘Praten over wat er in het hart van Europa gebeurt, kwelt hem. (…) Er klinkt pessimisme door in zijn woorden‘, aldus Corriere della Sera.
Paus Franciscus, geboren als Jorge Mario Bergoglio, vertelde dat hij Vladimir Poetin een bericht had gestuurd dat hij bereid was om naar Moskou te komen. ‘Ik moet eerst naar Moskou [voordat hij naar Kyiv zou gaan]. Eerst moet ik Poetin ontmoeten. Maar ik ben een priester, wat kan ik doen? Ik ben bang dat hij deze ontmoeting nu niet kan en wil aangaan,‘ vertelde de paus. ‘Maar hoe kun je niet proberen iets tegen al die wreedheid te doen? Vijfentwintig jaar geleden hebben we hetzelfde meegemaakt in Rwanda,‘ voegde hij eraan toe.
Gevraagd naar de oorsprong van het conflict, vraagt Franciscus zich hardop af of ‘het geblaf van de NAVO voor de deur van Rusland‘ de woede van de Russische president kan hebben uitgelokt.
Nicolas Mulder, universitair hoofddocent geschiedenis aan de Amerikaanse Cornell-universiteit en expert op het gebied van sanctiemaatregelen, voorspelt in The Economistdat het economisch isoleren van Rusland dramatische gevolgen zal hebben voor de wereldeconomie. Rusland is een toonaangevende leverancier van verschillende belangrijke grondstoffen en de sancties zullen het Westen daarom dwingen tot pijnlijke aanpassingen, omdat ze van invloed zijn ‘op het vermogen van Rusland om wereldwijd grondstoffen te leveren’, aldus Mulder. Het Russische aandeel is aanzienlijk. Wereldwijd komt het neer op 6 procent van de aluminiumproductie, 7 procent van de nikkelvoorziening, 12 procent van de productie van ruwe olie, 18 tot 19 procent van de tarwe en aardgasexport en een kwart van de kopervoorraad.
‘Egypte, Tunesië, Irak en Libanon hebben nu al te maken met stijgende prijzen door de sluiting van Oekraïense havens; sancties maken continuering van hun voedselvoorziening gevaarlijk afhankelijk van de beslissingen van westerse beleidsmakers’, stelt Mulder. ‘Financiële markten zullen steun van centrale banken nodig hebben om de afwezigheid van Russische deviezenoverschotten te compenseren op de valutamarkten.’
Marina Ivanova, een inwoonster van Sint-Petersburg, wier zoon in militaire dienst is, schreef een brief aan het Russische ministerie van Defensie en de regering van de president Poetin. Fontanka, een online nieuwsplatform gevestigd in Sint-Petersburg, publiceerde de brief.
Poetin ontkende dat dienstplichtigen deelnemen aan de oorlog
Ivanova schrijft dat haar zoon werd toegewezen aan een eenheid in de buurt van Moskou, maar later werd overgeplaatst naar de grens met Oekraïne. Nu ontvangt ze alleen nog maar sms’jes van hem. Ivanova schrijft dat, volgens haar zoon, dienstplichtigen worden overgehaald om contracten te ondertekenen om aan de oorlog deel te namen. In haar brief vraagt Ivanova om dienstplichtigen terug te sturen naar hun eenheid.
Eerder schreef de onafhankelijke nieuwssite Meduza over dienstplichtigen die werden overgehaald om een contract te tekenen om naar Oekraïne te worden gestuurd. De Russische president Vladimir Poetin ontkende dat dienstplichtigen deelnemen aan de oorlog. Later erkende het ministerie van Defensie de deelname van dienstplichtigen aan ‘speciale operaties’ in Oekraïne, schrijft Meduza in een ander artikel.
Bij zijn eerste publieke optreden in lange tijd, tijdens een bezoek aan luchtvaartmaatschappij Aeroflot, legt de Russische president zijn beweegredenen uit voor de ‘speciale operatie’ in Oekraïne. Zakenkrant Kommersant doet opvallend evenwichtig verslag van de woorden van Vladimir Poetin.
De Russische president Vladimir Poetin heeft zaterdag een aantal belangrijke uitspraken gedaan over het verloop van de ‘speciale militaire operatie’ in Oekraïne en de situatie in Rusland. Het staatshoofd vertelde onder meer waarom de Russische strijdkrachten zich niet beperkten tot Donbas en hij opdracht gaf om de legeronderdelen die kernwapens beheren in hogere staat paraatheid te brengen, wat er zou gebeuren als de Oekraïense autoriteiten niet instemden met de eisen van Rusland, en hoe groot de kans was dat de staat van beleg in Rusland zou worden ingevoerd.
Zaterdag bezocht Vladimir Poetin het trainingscentrum van Aeroflot, waar hij vertegenwoordigers van de cockpitbemanning van Russische luchtvaartmaatschappijen ontmoette. Voor het eerst in lange tijd trad de Russische president op in het openbaar, omringd door de deelnemers aan het evenement in plaats van op een aanzienlijke afstand van hen.
Een van de vrouwen vroeg Vladimir Poetin of een ‘speciale militaire operatie’ in Oekraïne vermeden had kunnen worden.
Minsk-akkoorden
Volgens hem had Moskou er alles aan gedaan om de gebeurtenissen in Oekraïne in lijn te brengen met de Minsk-akkoorden, maar wilde Kiev die niet nakomen. ‘Sinds 2014 zijn dertien- tot veertienduizend mensen om het leven gekomen! Meer dan vijfhonderd kinderen werden vermoord of verminkt,’ zei het staatshoofd, en hij verwijt het ‘beschaafde Westen’ dat het deze cijfers negeert.
In juli 2021 schatte de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de VN het dodental van beide kanten tijdens het gewapende conflict in Donbas op ruim dertienduizend, onder wie vierduizend burgers. Tegelijkertijd merkte de afdeling op dat terwijl in 2014 een derde van de doden burger was, dat in de afgelopen jaren slechts vier tot vijf procent was.
Vladimir Poetin werd ook gevraagd hoe waarschijnlijk het was dat de staat van beleg in Rusland zou worden ingevoerd. ‘De staat van beleg wordt alleen ingevoerd in overeenstemming met de wet bij presidentieel decreet, en moet worden bevestigd door de Federatieraad in geval van externe agressie, ook in specifieke gevallen van vijandelijkheden. Maar we bevinden ons niet zo’n situatie, en ik hoop dat die er ook niet zal komen,’ antwoordde Vladimir Poetin.
‘Aan deze operatie nemen alleen beroepsmilitairen deel’
Ook kan er volgens Poetin een speciale bepaling worden ingevoerd bij presidentieel besluit en bij besluit van de Federatieraad in geval van grootschalige interne dreigingen. Op zijn beurt wordt de noodtoestand in de regel regionaal of in het hele land ingevoerd in geval van door de mens veroorzaakte rampen en natuurrampen. ‘Godzijdank is daar geen sprake van,’ aldus de president.
Het staatshoofd beloofde ook dat Rusland geen dienstplichtigen en reservisten naar Oekraïne zal sturen. ‘Aan deze operatie nemen alleen beroepsmilitairen deel,’ benadrukte hij, ‘verder gaan we niemand inzetten bij deze militaire operatie.’ Volgens de president zal het Russische leger ‘alle taken aanpakken waar ze voor staan’. ‘Ik twijfel daar geen moment aan, het hele verloop van de operatie maakt het duidelijk: het gaat volgens plan, volgens schema, zoals de legerleiding het heeft bedacht,’ zei Vladimir Poetin.
Vervolgens sprak hij voor het eerst over de scenario’s die de Russische autoriteiten in overweging hadden genomen voor het begin van de vijandelijkheden in Oekraïne. ‘We hadden op verschillende manieren kunnen handelen. Het was bijvoorbeeld mogelijk om de Donbas-republieken direct aan de linie te helpen, aan het front, zoals ze zeggen, en om ze te versterken met ons Russische leger,’ zei Poetin. ‘Maar gezien de roekeloze steun van het Westen, nationalisten en radicalen, zou er van die kant eindeloze materiële steun komen in de vorm van munitie, uitrusting, enzovoort.’
‘Andere weg’
Daarom kozen de legerleiding en het ministerie van Defensie voor een in de woorden van Poetin ‘andere weg’. ‘Het eerste wat ze deden was de militaire infrastructuur vernietigen. Niet alles maar een deel: voornamelijk munitieopslagplaatsen, luchtmachtdoelen en luchtverdedigingssystemen,’ aldus het staatshoofd. Hij voegde eraan toe dat het elimineren van luchtverdedigingssystemen ‘enige tijd vergt’, omdat ‘ze moeten worden getraceerd en dan geraakt’. En hij zei: ‘Dit werk is praktisch voltooid.’
Daarnaast had Vladimir Poetin het over de eis van de Oekraïense autoriteiten aan de NAVO om een no-flyzone boven hun land in te stellen. ‘Nu horen we dat er een no-flyzone moet komen boven het grondgebied van Oekraïne. Het is onmogelijk om dit boven Oekraïne zelf te doen, het is alleen mogelijk boven het grondgebied van enkele buurlanden. Maar elke stap in die richting zullen wij beschouwen als deelname aan het gewapende conflict en dus een bedreiging voor onze militairen,’ waarschuwde de president. Vervolgens benadrukte hij nog eens: ‘We zullen het instellen van een no-flyzone onmiddellijk beschouwen als deelname aan het militaire conflict, ongeacht van welke organisatie (dat wil zeggen: de NAVO – Kommersant) ze lid zijn.’
Bedenk dat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky vrijdag de NAVO-lidstaten bekritiseerde vanwege hun onwil om een vliegverbod boven zijn land in te voeren. ‘Daarop volgde was er een NAVO-top: een zwakke, verwarde top. Uit die top blijkt dat niet iedereen de strijd voor vrijheid voor Europa als prioriteit nummer één beschouwt… De NAVO heeft er bewust voor gekozen de lucht boven Oekraïne niet te sluiten,’ klaagde Zelensky. Volgens hem ‘hebben de NAVO-landen zelf het verhaal in de wereld geholpen dat het zogenaamd sluiten van de lucht boven Oekraïne directe agressie zal uitlokken’.
Als een no-flyzone wordt ingevoerd, zal dat gepaard gaan met kolossale en catastrofale gevolgen’
Ondertussen volgt uit de opmerking van Vladimir Poetin dat de vrees van NAVO-lidstaten niet ongegrond is. ‘Als aan deze eis gehoor wordt gegeven (de instelling van een vliegverbod boven Oekraïne – Kommersant) zal dat gepaard gaan met kolossale en catastrofale gevolgen, niet alleen voor Europa, maar voor de hele wereld,’ waarschuwde Poetin. Volgens hem begrijpen de NAVO-landen, getuige hun roekeloze verklaringen, nog steeds niet wat hun acties tegen Rusland ‘kunnen betekenen en welke dreiging deze tot gevolg zou hebben’.
‘Kijk wat de Britse minister van Buitenlandse Zaken deed (Liz Truss – Kommersant), toen ze eruit flapte dat de NAVO bij het conflict betrokken zou kunnen raken,’ vervolgde president Poetin. ‘In dat geval zullen wij onmiddellijk besluiten om onze troepen in gereedheid te brengen’.
Liz Truss maakte in een interview met Sky News inderdaad duidelijk dat de NAVO betrokken zou kunnen raken bij een conflict met Rusland, maar alleen als het niet bij Oekraïne stopt. ‘We vechten niet alleen voor Oekraïners, voor hun soevereiniteit en het recht op zelfbeschikking. Dit slepende conflict gaat over vrijheid en democratie in Europa. Als we Poetin in Oekraïne niet stoppen, worden andere landen bedreigd: de Baltische staten, Polen, Moldavië. En dit kan leiden tot een conflict met de NAVO, en dat willen we niet,’ zei ze.
Afschrikkingstroepen
Afgelopen zondag gaf Vladimir Poetin het bevel aan het leger om de afschrikkingstroepen, dat wil zeggen de strategische nucleaire strijdkrachten, ‘in hoge staat van paraatheid te brengen’. Hij rechtvaardigde zijn besluit vanwege de ‘onvriendelijke acties’ van westerse landen op economisch gebied, evenals hun ‘agressieve’ retoriek tegen Rusland. Het Witte Huis zei bij deze gelegenheid dat Vladimir Poetin reageert op ‘niet-bestaande bedreigingen om verdere agressie te rechtvaardigen’. En het VN-secretariaat waarschuwde dat de acties van Rusland ‘het risico op catastrofale misrekeningen vergroten’.
Ondertussen stipte Poetin aan dat er opnieuw kernwapens kunnen komen in Oekraïne. ‘Nu praten ze (in Oekraïne – Kommersant) over het verwerven van kernwapens. We kunnen daar niet aan voorbijgaan!’ zei het staatshoofd. Hij herinnerde eraan dat Oekraïne relevante bevoegdheden heeft sinds de tijd van de Sovjet-Unie. ‘Deze zullen toenemen en van over de oceaan zal ook steun komen. En dan zullen ze zeggen dat we de nucleaire status niet erkennen,’ aldus Vladimir Poetin. ‘En vanaf dat moment, vanaf dat moment, zal het lot van Rusland totaal anders zijn. Want dan hoeven onze strategische tegenstanders niet eens meer ballistische intercontinentale raketten te hebben. Ze zullen ons onder schot houden met een nucleair wapen, dat is genoeg. Hoe kunnen we daar allemaal weerstand aan bieden?’ Volgens hem ‘is dit absoluut een reëel scenario, geen vergezochte onzin’.
Kiev verzekerde dat dit niet betekende dat Oekraïne zou proberen een atoombom te maken.
Opgemerkt moet worden dat Oekraïense functionarissen nu of eerder niet rechtstreeks hebben verklaard van plan te zijn kernwapens te maken. Ze spraken eerder hun spijt uit dat Oekraïne zijn kerwapens had ingeleverd in ruil voor veiligheidsgaranties in het kader van het Memorandum van Boedapest van 1994. Op 20 februari gaf Volodymyr Zelensky tijdens zijn toespraak op de Veiligheidsconferentie van München toe dat Kiev zich daar niet langer aan zou houden. Kiev verzekerde later dat dit niet betekende dat Oekraïne zou proberen een atoombom te maken.
Experts zeggen ondertussen dat de Oekraïense capaciteiten op het gebied van het maken van kernwapens aanzienlijk zijn verminderd sinds de ineenstorting van de Sovjet-Unie, en dat Oekraïne vandaag niet in staat is om deze op eigen kracht te ontwikkelen. Ze wijzen er ook op dat het verlies van de kernwapenvrije status de betrekkingen van Oekraïne met westerse landen zou schaden en het land feitelijk in internationaal isolement zou brengen.
Vladimir Poetin sprak ook veel over de maatregelen die de Russische autoriteiten van plan zijn te nemen om de economie te ondersteunen tegen de achtergrond van ongekende westerse sancties die zijn opgelegd na de start van de Russische ‘speciale operatie’. Volgens hem zou de uitweg uit de huidige situatie maximale economische vrijheid kunnen zijn voor bedrijven. Er zijn al een aantal besluiten genomen, de regering werkt aan uitbreiding van de steunmaatregelen, verkondigt de president.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.
