Ilja Jasjin praatte op YouTube over Russische oorlogsmisdaden
Een aanklager in Rusland heeft negen jaar gevangenisstraf geëist tegen Kremlincriticus Ilja Jasjin, schrijft het Russische Current Time. Volgens de aanklager heeft Jasjin nepnieuws verspreid over de oorlog in Oekraïne, door op sociale media nieuws te verspreiden over de Russische oorlogsmisdaden in het Oekraïense plaatsje Boetsja, waar de lichamen van tientallen burgers werden gevonden nadat Russische strijdkrachten zich daar hadden teruggetrokken.
Jasjin beschreef die vondst vervolgens in een video op Youtube. Hij noemde de massagraven ‘een apocalyptisch beeld, zoals in horrorfilms’. Volgens de aanklager heeft Jasjin met die uitspraken meerdere wetten overtreden en geprobeerd de Russische leger in een slecht daglicht te stellen, terwijl hij wist dat de massagraven ‘een provocatie door Kyiv’ waren. Jasjin zelf noemt de aanklacht ‘politiek gemotiveerd’.
Jasjin is een van de weinige oppositieleiders die nog in Rusland woont. Sinds de invasie van Oekraïne wordt het tegenstanders van het regime nog moeilijker gemaakt om publiekelijk kritiek te uiten op de autoriteiten. Meerdere oppositieleiders hebben het land inmiddels ontvlucht, waar de overgebleven tegenstanders van Poetin, zoals Aleksej Navalny, voor lange periodes worden opgesloten.
LITERATUUR | De dierlijke neigingen van David Garnett
Een literair meester met grootheidswaanzin
De Britse auteur, boekhandelaar en herder David Garnett (1892-1981) was woedend toen hij de biografie van zijn vriend en eenmalige minnaar Lytton Strachey las, waarin diens affaires met mannen voor het eerst aan bod kwamen. Hij redeneerde dat biografen zich niet met het liefdesleven van hun onderwerp mochten bezighouden. ‘Misschien,’ speculeert The Daily Telegraph, ‘was hij bij voorbaat nerveus over zijn eigen biografie.’ Het waren onder andere de vele affaires die hem tot zo’n prominent lid van de Britse Bloomsbury Group maakten, waar onder andere Woolf, Keynes, Forster en ook Lytton Strachey toe behoorden.
Zijn narcisme blijkt volgens The Guardian onder andere uit een dagboekfragment waarin hij vertelt niet te snappen dat zijn eerdere echtgenote, Rachel Marshall, ongelukkig is: ‘Ze heeft vier prachtige kinderen,’ citeert de krant, ‘een huis waar ze van houdt en geen geldzorgen, en toch is ze er slecht aan toe. (…) Dat [Garnett]’ – die bijvoorbeeld een roman met Marshalls houtsneden erin opdroeg aan twee van zijn minnaressen – ‘iets te maken kon hebben met haar ongeluk, leek niet bij hem op te komen.’
In de jaren twintig en dertig publiceerde hij zes romans die stuk voor stuk lovend werden ontvangen, waaronder A Man in the Zoo (Een man in de dierentuin), dat deze maand bij Cossee verschijnt in een vertaling van Irwan Droog. T.S. Eliot schreef in Times Literary Supplement dat Garnett ‘er bovenal op uit [is] het wonderbaarlijke verhaal nieuw leven in te blazen’. Zo laat de hoofdpersoon van de genoemde roman zich in een kooi opsluiten. Typerend voor Garnetts stijl is volgens de literaire meester dat het verhaal geen enkele moralistische betekenis heeft.
De enige reden voor de hoofdpersoon om zich naast de apen tentoon te stellen – behalve dat zijn geliefde hem er onbedoeld toe aan heeft gespoord – is dat mensen ook dieren zijn. Volgens zijn biograaf Sarah Knights sluit zulk gedrag, enigszins paradoxaal, aan bij Garnetts grootheidswaanzin. Hij zou hebben geloofd dat ‘hij anders was dan andere mensen en zich niet hoefde te houden aan de regels die voor hen golden’. (Ook Garnetts liefdesleven komt in de biografie uitgebreid aan bod.)
FILM | The Crown, maar dan vulgair en pervers
The Favourite spot met de heersende klasse
De Griekse regisseur Yorgos Lanthimos kwam vooral door zijn laatste twee films, Lobster (2015) en The Killing of a Sacred Deer (2017, eerder besproken in deze rubriek) bekend te staan als een absurdistische regisseur met, in de woorden van The Washington Post, een ‘neiging tot zondige, uitgesproken perverse scenario’s’. Maar leidde die neiging in de genoemde films, waarin respectievelijk mensen in dieren veranderen en een vader een van zijn kinderen moet offeren, tot ‘films die raar zijn om het raar zijn’, in Lanthimos’ nieuwe film The Favourite nemen scenarioschrijvers Deborah Davis en Tony McNamara volgens The Post ‘contouren van de echte wereld en gaan daarmee aan de haal’. Dat resulteert in een verhaal vol schandalen, listen, seksuele capriolen en sluwe maatschappijkritiek, dat de Restauratietijd waarin de film speelt treffend weer zou geven.
Spil in de film is Queen Anne, die zeventien kinderen voor of vlak na de geboorte verloor en zeventien konijntjes naar hen noemde, en bovendien aan het hoofd staat van een langdurige, impopulaire oorlog tegen Frankrijk. Ze wordt omgeven door twee ‘verleidelijke, intelligente, vindingrijke “dames”, Sarah Churchill, hertogin van Marlborough (Rachel Weisz), en haar aan lager wal geraakte nicht Abigail Hill (Emma Stone)’, schrijft The Chicago Tribune. De twee strijden om de gunsten van de majesteit, ‘van welke aard ook’, zodat zelfs Queen Annes slaapkamer in een strijdtoneel verandert.
The Crown, maar dan hilarisch, vulgair en pervers, zo typeert The Seattle Times de film. ‘Funny as hell’, schrijft Chicago Sun-Times, maar in de ‘schrijnende maar aanstekelijke humor’ zit wel degelijk kritiek verborgen jegens de bespottelijke gedragingen van de heersende klasse. Een enkeling vindt dat de regisseur ook in zijn nieuwste werk weer doorsloeg, zoals Christian Science Monitor, die het script kenmerkt als ‘koket, guitig en vol snedigheden die hun doel missen’.
Auteur: LW
TENTOONSTELLING | Hoe klinkt een Rafaël?
Kranidiotis zet schilderijen om in muziek
De Griekse kunstenaar Yiannis Kranidiotis studeerde natuurkunde, maar raakte vooral dankzij een lasercursus gefascineerd door de interactie tussen licht en geluid. Een paar jaar geleden begon hij een experimenteel project: schilderijen omzetten in geluid. Op The Creators Project legt hij het principe kort uit: kleur en geluid hebben enkele overeenkomstige eigenschappen, zoals frequentie, golflengte en amplitude (volume). Rood is bijvoorbeeld een warmere kleur die met hogere frequenties wordt geassocieerd (tot 800 Hz), terwijl blauw kouder is en lagere frequenties oproept (vanaf 50 Hz).
Eerder liet hij horen hoe werk van onder anderen Rafaël, Caravaggio, Van Gogh en Pollock klonk (voorbeelden zijn op Vimeo te vinden). Voor de tentoonstelling Ichographs Van Loon, die 12 december opende in BOZAR, maakte hij een soundscape voor schilderijen van de barokschilder Theodoor van Loon. Door oude meesters te kiezen, schrijft Vice, wordt het contrast tussen de klassieke esthetiek en digitale transformatie vergroot. Hyperallergic vindt de creaties weinig met muziek te maken hebben, maar beschouwt ze wel als een ‘intrigerende, onverwachte begeleiding’ bij de bekende doeken. ‘Als het Louvre zijn “composities” op van die kleine audiotourapparaten zou plaatsen, zou ik er misschien wel een gebruiken.’ Een lezeres van de site Gizmodo oppert in een commentaar de mogelijkheid de techniek te gebruiken om blinden een kunstbeleving te bieden.
Tot 13 januari, BOZAR, Brussel
Auteur: LW
MUZIEK | Statement van wanhoop
De muzikale explosie van een onderdrukte generatie
In Groter China (het vasteland, Hongkong, Macau en Taiwan) zijn rockmuziek en individualiteit nauw verbonden, en staat het genre voor de erkenning dat ‘er betekenis schuilt in het nastreven van persoonlijk geluk’, schrijft Harvard Rock Review naar aanleiding van het succes van de Taiwanese indierockband No Party for Cao Dong. Ze noemden hun band naar Cao Dong Street, waar ze elkaar vaak ontmoeten, en zingen vooral over gevoelens van isolatie binnen de huidige materialistische, prestatiegerichte maatschappij. ‘De explosie van een onderdrukte generatie’, noemt The Straits Times ze.
‘Het geluid van Taiwans monddood gemaakte jeugd die hun frustraties uit. (…) Het album [The Serville, 2016] voelt zelf haast beklemmend aan door de schrijnende eerlijkheid van de liedjes, begeleid door elektrische gitaar, discobeats en grunge-invloeden.’ Ook Sputnik Music merkt op hoe ‘rustige, soepele gitaar de basis vormt voor melancholische gevoelens van isolatie die naar het einde toe exploderen in een uitzinnig en emotioneel statement van wanhoop’.
Die wanhoop wordt misschien wel het best invoelbaar als je de afsluitende alinea van de Harvard Rock – recensie leest. De bandleden, benadrukt de site, schrijven hun gevoelens alleen aan zichzelf toe, niet aan de maatschappij: ‘Cao Dong heeft nooit enige beschuldiging geuit jegens de Chinese regering of cultuur.’ Het liedje The Wind Blows, dat over pesten gaat, speelt dus in Taiwan, legt de auteur uit, want ‘op Chinese scholen wordt uiteraard niet gepest’.
20 december in Paradiso, Amsterdam
Auteur: LW
Auteur: Laura Weeda
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.