De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio is van 2 tot 4 september in Mexico en Ecuador ‘om de prioriteiten van de regering-Trump te bespreken’, aldus The Washington Post. Rubio, die sinds zijn aantreden al ‘twee keer naar Latijns-Amerika en het Caribisch gebied’ is gereisd, keert terug naar de regio om de Mexicaanse president Claudia Sheinbaum en het Ecuadoraanse staatshoofd Daniel Noboa te ontmoeten.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Hij zal met hen praten over ‘illegale immigratie, de strijd tegen de georganiseerde misdaad en drugskartels, en de strijd tegen wat de Verenigde Staten beschouwen als kwaadwillig gedrag van China in hun achtertuin’, aldus de Amerikaanse krant. Rubio’s eerste internationale reis als minister van Buitenlandse Zaken bracht hem naar Panama, El Salvador, Guatemala en de Dominicaanse Republiek, merkt de krant op.
De explosieven waren vermoedelijk bestemd voor aanslagen in Colombia
De Ecuadoraanse politie heeft zondag ‘een grote lading explosieven’ in beslag genomen in de Ecuadoraanse stad Tulcán, vlak bij de Colombiaanse grens, meldt La Hora. De autoriteiten ‘vermoeden dat deze explosieven bestemd waren voor Colombia, om daar door Colombiaanse gewapende groeperingen te worden gebruikt voor terroristische aanslagen’, aldus de krant. De lading bestond onder meer uit 3750 dozen explosieven en 25.000 meter ontstekingsdraad.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De vrachtwagen met het explosief kwam uit de zuidelijke provincie El Oro, die grenst aan Peru, en doorkruiste heel Ecuador voordat hij werd aangehouden in Tulcán, niet ver van de Colombiaanse grens. De twee personen aan boord, van Ecuadoraanse nationaliteit, zijn gearresteerd. Sinds het begin van het jaar kent Colombia een toename van gewelddadige aanvallen door gewapende groeperingen, terwijl het land zich opmaakt voor de presidentsverkiezingen van 2026.
In Ecuador is Daniel Noboa herkozen voor een nieuwe presidentstermijn. De zittende president kreeg 55,92 procent van de stemmen, nadat na de verkiezingen van zondag 90 procent van de stemmen was geteld. Maar zijn rivaal, Luisa González, geeft zich niet gewonnen, schrijft La Hora. ‘Ik weiger te geloven dat er een volk bestaat dat leugens boven de waarheid verkiest. Ik weiger zoiets te geloven. Daarom zullen allen die zich tegen geweld verenigen, een hertelling eisen,’ verklaarde de linkse kandidaat. Beide politici behaalden in de eerste ronde in februari 44 procent van de stemmen. ‘Dit is een overwinning van meer dan een miljoen stemmen. Er bestaat geen twijfel over wie de winnaar is,’ aldus Noboa.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Voorafgaand aan de verkiezingen had Noboa in zeven provincies de noodtoestand afgekondigd voor een periode van zestig dagen, ook in de gevangenissen, schrijft El Comercio. ‘Dit besluit wordt gerechtvaardigd door de toename van het geweld, de gepleegde misdaden en de intensiteit van deze misdaden door georganiseerde gewapende groepen’, aldus de krant. In de getroffen regio’s was de vrijheid van vergadering opgeschort. Ecuador kampt al maanden met een golf van geweld die verband houdt met drugshandel. Zijn herverkiezing stelt Noboa in staat om zijn keiharde strijd tegen het drugsgeweld voort te zetten.
Het incident leidde tot een diplomatieke breuk tussen Mexico en Ecuador
Op donderdag vroeg de Mexicaanse regering aan het hoogste gerechtshof van de Verenigde Naties om Ecuador te schorsen als lid van de VN ‘totdat het zich publiekelijk verontschuldigt’, nadat politieagenten vorige week vrijdag hadden ingebroken in de Mexicaanse ambassade in Quito om Jorge Glas, de van corruptie beschuldigde ex-vicepresident van Ecuador, te arresteren. Dat schrijft El País.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Het incident leidde tot een breuk in de diplomatieke betrekkingen tussen de twee landen en tot internationale verontwaardiging. Naast het binnendringen van de politie in de ambassade is ‘het geweld waarmee de [Mexicaanse] diplomatieke delegatie werd bejegend een van de incidenten die Mexico de meeste zorgen baart’, merkt El País op.
De beelden van Roberto Canseco, de Mexicaanse consul, die de arrestatie van Glas probeert te voorkomen en uiteindelijk door een politieagent tegen de grond wordt gewerkt, zijn de afgelopen dagen steeds opnieuw in het land uitgezonden en zullen worden toegevoegd aan het dossier dat is ingediend door de regering van López Obrador.
Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Deze week kijken we naar Latijns-Amerika, waar de diplomatieke spanningen tussen Ecuador en Mexico het kookpunt hebben bereikt nadat de Ecuadoraanse politie de Mexicaanse ambassade in Ecuador binnenviel. Wat zegt dit over buitenlandpolitiek in Latijns-Amerika?
Waarom viel Ecuador de ambassade van Mexico binnen?
De Ecuadoraanse politie viel vrijdagnacht de Mexicaanse ambassade in Quito binnen. Een voormalige vicepresident, die daar asiel had aangevraagd, werd naar buiten gehaald, zo schrijft The Washington Post. Het veroorzaakte een diplomatieke crisis in een regio die steeds meer gepolariseerd raakt tussen links en rechts. Toen de Mexicaanse consul een van de voertuigen probeerde tegen te houden, greep de politie hem vast en trok hem tegen de grond.
NBC Newsheeft meer details over de inval. ‘De Ecuadoraanse politie brak door de buitendeuren van de ambassade om Jorge Glas, die daar sinds december verbleef, te arresteren. Glas had politiek asiel aangevraagd op de ambassade nadat hij was aangeklaagd wegens corruptie’, zo schrijft de Amerikaanse nieuwssite. De autoriteiten doen onderzoek naar Glas vanwege vermeende onregelmatigheden tijdens de wederopbouw na een krachtige aardbeving in 2016, waarbij honderden mensen om het leven kwamen. Hij werd veroordeeld voor omkoping en corruptie in andere zaken.
De Mexicaanse president Andres Manuel Lopez Obrador noemde de arrestatie een ‘autoritaire’ daad en een schending van het internationaal recht en de Mexicaanse soevereiniteit, zo meldtAl Jazeera. Hij droeg zijn minister van Buitenlandse Zaken onmiddellijk op om de diplomatieke banden met Ecuador op te schorten. Al het ambassadepersoneel in Ecuador werd naar huis geroepen.
In een verklaring beschuldigde de president van Ecuador Mexico ervan ‘misbruik te hebben gemaakt van de privileges die zijn verleend aan de diplomatieke missie waar de voormalige vicepresident was gehuisvest, en diplomatiek asiel te hebben verleend in strijd met het internationale conventies’.
De spanningen tussen Mexico en Ecuador waren in de dagen voor de inval al opgelopen, schrijft deBBC. Vorige week woensdag zei de Mexicaanse president dat de moord op presidentskandidaat Villavicencio in Ecuador door rechts werd gebruikt om linkse kandidaten in de verkiezingen, gewonnen door de huidige president Daniel Noboa, aan de kant te schuiven. De volgende dag, donderdag dus, verklaarde Ecuador de Mexicaanse ambassadeur tot persona non grata en kreeg deze te horen het land te moeten verlaten.
Hoe reageerden Latijns-Amerikaanse landen?
Na de inval schaarden een groot aantal Latijns-Amerikaanse landen – waaronder regionale giganten Brazilië en Argentinië – zich achter Mexico om Ecuador te veroordelen, zo schrijftCNN. ‘Verschillende landen wezen op een schending van de Conventie van Wenen voor Diplomatieke Betrekkingen, het internationale verdrag dat een kader schept voor de betrekkingen tussen landen.’
Anderen wezen ook op een schending van het asielrecht van Glas. Nicaragua besloot, net als Mexico, om de diplomatieke banden met Ecuador te verbreken. Zelfs de rechtse regering van Argentinië veroordeelde de inval.
De president van Chili, Gabriel Boric, veroordeelde de actie als een ‘onacceptabele inbreuk’ op de Mexicaanse soevereiniteit, zo schrijftThe Guardian. De kritiek uit Caracas was extravaganter: de leider van Venezuela, Nicolás Maduro, beschreef de inval als een fascistische ‘daad van barbaarsheid van een soort dat nooit eerder is gezien in Latijns-Amerika. Zelfs tijdens de meest verschrikkelijke dictaturen in de regio – zoals die van Augusto Pinochet in Chili of Jorge Rafael Videla in Argentinië – heeft zoiets niet plaatsgevonden’.
Deutsche Welle citeert de reacties vanuit Europa en Noord-Amerika. ’De Verenigde Staten veroordelen elke schending van het Verdrag van Wenen inzake diplomatieke betrekkingen en neemt de verplichting van gastlanden onder internationaal recht om de onschendbaarheid van diplomatieke missies te respecteren zeer serieus’, zei Matthew Miller, woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.
Het Spaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zei dat ‘het met geweld binnendringen van de ambassade van Mexico in Quito een schending van het Verdrag van Wenen uit 1961 vormt, inzake diplomatieke betrekkingen’. En de Hondurese president Xiomara Castro omschreef de inval op X als ‘een ontoelaatbare daad voor de internationale gemeenschap’.
The New York Times sprak met experts over wat de president van Ecuador kan hebben bewogen tot een inval van een ambassade. De Amerikaanse krant verwijst naar de geweldsgolf van de afgelopen maanden in Ecuador en de beloften van de nieuwgekozen president Noboa om dat geweld aan te pakken. ‘Het vermogen van Noboa om de openbare orde te herstellen kan cruciaal blijken voor zijn herverkiezing’, aldus de krant. Volgens veel experts verklaren deze politieke aspiraties de arrestatie op de ambassade, waarmee Noboa namelijk aantoont ard op te treden tegen straffeloosheid.
Wat betekent de inval in de ambassade voor de toekomst van Latijns-Amerika?
Mogelijk leidt de inval tot meer dan alleen een breuk van diplomatieke betrekkingen tussen Mexico en Ecuador. VolgensLe Monde heeft Mexico aangekondigd een klacht tegen Ecuador in te zullen dienen bij het Internationaal Gerechtshof. ‘Vanaf morgen gaan we naar het Internationaal Gerechtshof om deze zaak voor te leggen,’ aldus minister van Buitenlandse Zaken Alicia Barcena toen ze het ambassadepersoneel uit Ecuador in Mexico verwelkomde. ‘We verwachten deze zaak snel te kunnen winnen.’
Maar ook voor de rest van Latijns-Amerika heeft de inval mogelijk grote gevolgen hebben. ‘Toen ze de Mexicaanse ambassade binnendrong om de arrestatie te verrichten, drong de Ecuadoraanse politie binnen op Mexicaans soeverein grondgebied’, zegt Natalia Saltalamacchia, professor internationale betrekkingen aan het Autonoom Technologisch Instituut van Mexico, tegen persbureauAP.‘Wanneer een staat als Ecuador zo’n beslissing neemt, breng je alle ambassades van alle staten ter wereld in gevaar. Je komt in een staat van anarchie terecht, een soort junglewet.’
Vanuit internationaal perspectief is het moeilijk om een potentiële positieve kant te ontdekken aan de Ecuadoraanse actie, schrijft de Ecuadoriaanse analist Sebastián Hurtado inAmericas Quarterly. ‘Er zal weinig aandacht worden besteed aan de details achter de vraag of de veroordeelde vicepresident Glas inderdaad asiel had moeten krijgen en of Mexico geen internationale conventies aan zijn laars lapte door hem in de ambassade onder te brengen. Het beeld van Ecuador, als instabiel land met weinig respect voor internationale normen, dat voortdurend onderhevig is aan de grillen van lokale politieke leiders die politiek gewin op korte termijn nastreven, zal enkel worden versterkt.’
In een regio waar de politieke richtingaanwijzer tijdens verkiezingen steeds weer van links naar rechts lijken te schieten, is continuïteit rond internationale samenwerking een groot probleem. Door ideologie gedreven leiders weigeren samen te werken met hun ideologische tegenstanders. Een goed voorbeeld vormen Argentinië en Mexico. Voormalig Argentijns president Alberto Fernández, een linkse leider, was een bondgenoot van de Mexicaanse president López Obrador. Onder de rechtse Javier Milei zijn de relaties tussen Mexico en Argentinië echter tot een nulpunt gedaald.
‘De wispelturige leiders van een aantal van de grootste landen in Latijns-Amerika hebben een uitgesproken minachtende houding ten opzichte van diplomatieke betrekkingen. In een regio die ver verwijderd is van wereldwijde conflicten, zijn presidenten hier verwikkeld in het soort verbale schermutselingen die je normaal gesproken op schoolpleinen ziet – een woordenstrijd die zich afspeelt op televisie en via berichten op X’, schrijft deWall Street Journal.(Oud-)presidenten Evo Morales (Bolivia), López Obrador (Mexico), Daniel Ortega (Nicaragua), Nicolás Maduro (Venezuela), Javier Milei (Argentinië), Gustavo Petro (Colombia), Daniel Noboa (Ecuador); de lijst met voorbeelden van Latijns-Amerikaanse leiders die elkaar op volkomen onpresidentiële manier in de haren vliegen, enkel omdat ze van ideologie verschillen, is ellenlang.
En dat terwijl het belang van samenwerking in Latijns-Amerika enorm is, zo schrijft denktankCarnegie. ‘Latijns-Amerikaanse regeringen moeten dringend samenwerken om de vele uitdagingen waarmee ze worden geconfronteerd aan te pakken. De gebeurtenissen van de afgelopen decennia hebben immers aangetoond dat als er geen betere regionale mechanismen kunnen worden gevonden, binnenlandse en transnationale uitdagingen – van georganiseerde misdaad en milieuverontreiniging tot migratie en anemische economische groei – nog moeilijker aan te pakken zullen zijn.’
Op woensdag oordeelde het Grondwettelijk Hof van Ecuador dat ‘ieder mens’ de ‘mogelijkheid moet hebben om een einde te maken aan ondraaglijk lijden veroorzaakt door ernstig en onomkeerbaar lichamelijk letsel of door een ernstige en ongeneeslijke ziekte‘. Dat schrijft El Universo. De zaak was aangespannen door Paola Roldán, een 42-jarige vrouw die lijdt aan een ongeneeslijke degeneratieve ziekte.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De Ecuadoraanse ombudsman heeft zes maanden om een wetsvoorstel voor te bereiden dat euthanasie legaliseert en het parlement moet de wet binnen een jaar goedkeuren. Met deze beslissing sluit Ecuador zich aan bij andere landen die euthanasie hebben gedecriminaliseerd, zoals Colombia, België, Luxemburg, Nederland, Canada, Spanje, Portugal, Nieuw-Zeeland en verschillende Australische staten.
De vangst betekent goed nieuws voor president Daniel Noboa
Ecuador heeft maandag een van de grootste drugsvangsten uit zijn geschiedenis gedaan: volgens het leger is ongeveer 22 ton cocaïne in beslag genomen. Dat schrijft Infobae. De inbeslagname komt twee weken nadat president Daniel Noboa een grootscheepse operatie tegen drugsbendes in het land lanceerde.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Het leger zei in een verklaring dat de drugs, verdeeld over 733 pakketten, waarschijnlijk bestemd waren voor Azië, Europa en Amerika. ‘Deze operatie betekent een sterke verzwakking van de operationele, logistieke en financiële capaciteit van drugsbendes wereldwijd’, schreef het leger op X.
De aankondiging van de inbeslagname valt samen met het bezoek van een Amerikaanse delegatie aan het Zuid-Amerikaanse land. De Amerikanen hebben hulp aangeboden in de strijd tegen de georganiseerde misdaad.
In Ecuador trokken het leger en de politie zondag in verschillende gevangenissen in het land binnen om de controle te heroveren en de orde in de detentiecentra te herstellen. Dat schrijft El Telégrafo. Dit gebeurde nadat de 136 gevangenisbeambten, die een week lang gegijzeld werden door muitende gevangen, werden vrijgelaten. Volgens de Ecuadoriaanse politie zijn de gevangenissen van Esmeraldas, Machala, Azogues, Cotopaxi, Loja, Tungurahua en Azuay weer in handen van de autoriteiten.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Vorige week maandag begon in Ecuador een ongekende uitbarsting van geweld en onrust toen een beruchte bendeleider, bekend als Fito, naar verluidt uit zijn cel verdween. Een dag daarna drongen gewapende criminelen een live-nieuwsuitzending binnen en raakten bendeleden in gevechten met veiligheidstroepen. Op video’s op sociale media was te zien hoe doodsbange gevangenisbewakers werden vastgehouden en bedreigd door met machetes zwaaiende bendeleden die veel van Ecuadors detentiecentra hadden overgenomen.
Als reactie hierop verklaarde de president van Ecuador, Daniel Noboa, dat zijn land in een staat van ‘intern gewapend conflict’ verkeerde en beval hij een grootschalig optreden van de politie en het leger tegen de bendes. Ecuador is lange tijd beschouwd als een van de veiligste landen van Latijns-Amerika, maar het aantal moorden is sinds 2018 verviervoudigd, voor een groot deel als gevolg van een gewelddadige strijd om de controle over de cocaïnesmokkelroutes die worden gebruikt om drugs naar Europa, zoals de haven van Rotterdam, en de VS te smokkelen.
180 gevangenisbewakers worden momenteel nog gegijzeld
De Ecuadoraanse president Daniel Noboa heeft donderdag aangekondigd twee nieuwe streng beveiligde gevangenissen te bouwen, als onderdeel van zijn belofte om de strijd aan te binden met drugsbendes. Dat meldt El Universo. Noboa heeft eerder al de noodtoestand voor zestig dagen uitgeroepen, het leger de straat op gestuurd en 22 bendes als terroristische groeperingen bestempeld.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Noboa zei dat hij gevangen bendeleiders wil opsluiten in de nieuwe gevangenissen. De faciliteiten moeten plaats bieden aan 736 gevangenen, met onder meer maximale beveiliging. In de gevangenis zullen alle mobiele en satellietsignalen geblokkeerd worden, wordt de elektriciteit zelf opgewekt en het water zelf gezuiverd. De huidige machtige bendes in Ecuador opereren veelvuldig vanuit de gevangenis, waar ze meer macht hebben dan bewakers.
Sinds de nieuwe geweldsuitbarsting in Ecuador zijn zo’n 170 gevangenismedewerkers gegijzeld in ten minste zeven gevangenissen. ‘De situatie is zeer zorgwekkend. We weten nog steeds niet hoe de omstandigheden binnen zijn’, zei een voorzitter van de vereniging van gevangenismedewerkers daarover. ‘Niemand gaat naar binnen, niemand komt naar buiten; we hebben geen exacte informatie.’
De aanval is een nieuw hoofdstuk in de crisis in Ecuador
Zwaarbewapende bendeleden hebben dinsdag tijdens een live-uitzending de studio van een groot televisiestation in Ecuador bestormd. Dat meldt El Universo. Daniel Noboa, de president van het land, heeft vervolgens de staat van ‘intern gewapend conflict’ afgekondigd in een reactie op het toenemende bendegeweld in het land.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Met pistolen, machinegeweren, granaten en dynamietstaven drongen de criminelen de studio binnen tijdens het nieuwsprogramma El Noticiero. Tijdens de live-uitzending was te zien hoe de mannen voor de camera’s verschenen, terwijl de presentatoren op de grond gingen liggen. Volgens een politiecommandant moet de actie ‘als een terroristische daad worden beschouwd’.
Na de aanval op het tv-station vaardigde president Noboa een decreet uit waarin hij twintig drugsbendes als terroristische groeperingen bestempelde en het Ecuadoraanse leger de macht gaf om hen te ‘neutraliseren binnen de grenzen van het internationaal humanitair recht’. Een dag eerder had Noboa de noodtoestand uitgeroepen na de ontsnapping van bendeleider Fito.
De zoon van een steenrijke zakenman wint met 52,3 procent
Daniel Noboa wordt met zijn 35 jaar de jongste president in de geschiedenis van Ecuador, zo meldt BBC. Hij kwam met 52,3 procent van de stemmen als winnaar uit de verkiezingen. Zijn rivaal Luisa González ontving 47,7 procent van de stemmen. Noboa is de zoon van multimiljonair Álvaro Noboa, die zich vijf keer zonder succes kandidaat stelde voor het presidentschap.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De huidige verkiezingen werden vervroegd doordat de vorige president, Guillermo Lasso, het parlement ontbond nadat er een afzettingsprocedure tegen hem was gestart. Daardoor zal Noboa slechts zeventien maanden in functie zijn. Als hij wil, kan hij zich opnieuw verkiesbaar stellen voor de presidentiële termijn van 2025 tot 2029.
De presidentscampagne werd eerder overschaduwd door de moord op kandidaat Fernando Villavicencio in Augustus. Villavicencio stond toen tweede in de peilingen, na González.
Ecuador heeft de laatste jaren geleden onder een toename van bendegeweld. Na Noboa’s overwinning in de tweede stemronde, zei hij: ‘Morgen beginnen we met werken aan een nieuw Ecuador, met de wederopbouw van een land dat zwaar gehavend is door geweld, door corruptie en door haat.’ Ook beloofde hij meer werkgelegenheid te creëren.
De Japanner Itaru Sasaki bouwde in 2010 in zijn tuin op een heuveltop een telefooncel met daarin een niet-aangesloten telefoon met draaischijf, om het nummer van een geliefd overleden familielid te kunnen draaien en te praten over zijn verdriet, meldt Atlas Obscura. Een jaar later werd Japan getroffen door een drievoudige ramp: een aardbeving gevolgd door een tsunami, die de kernramp van Fukushima veroorzaakte. Otsuchi, Sasaki’s geboorteplaats, werd getroffen door negen meter hoge golven, waarbij 10 procent van de inwoners om het leven kwam.
Drie jaar na de ramp hadden tienduizend mensen de telefooncel in Otsuchi bezocht
Sasaki stelde vervolgens zijn kaze no denwa (‘windtelefoon’) open voor het grote aantal mensen in de buurt dat rouwde om het verlies van een dierbare. Het nieuws over de rouwtelefoon verspreidde zich en vanuit het hele land ondernamen verdrietige mensen een tocht naar de telefoon. Drie jaar na de ramp hadden tienduizend mensen de telefooncel in Otsuchi bezocht, en de plek wordt nog altijd intensief gebruikt.
Hortus Maximus in Hongkong
Studio Job, van de Nederlands-Belgische kunstenaar Job Smeets, is een samenwerking aangegaan met het gerenommeerde huis Hermès in Hongkong. Smeets maakte voor het luxe modemerk een etalage waarin een droomachtige oase te zien is. Het tableau moet leven in de betonnen jungle van de stad brengen en voorbijgangers stil laten staan bij deze excentrieke Hortus Maximus. Daarin staan dieren model als elegante boeren en zijn groenten van prijswinnende telers opgeblazen tot ontzagwekkende, Alice in Wonderland-achtige proporties. De mix van surreële, hoogwaardige afwerking kenmerkt het werk van de studio, dat wel vaker verwijst naar zowel het traditionele als het actuele, het organische en het kunstmatige.
Onlineonderwijs vanwege geweld
In de door misdaad geteisterde Ecuadoraanse kustprovincie Guayas – en dan met name in Guayaquil, de grootste stad van het land – gaan scholen tijdelijk over op onlineonderwijs om leerlingen voor geweld te behoeden, aldus Mercopress. Het ministerie van Onderwijs liet op X (voorheen Twitter) weten dat ze van plan is gedurende enige tijd ‘het Onderwijscontinuïteitsplan [onderwijs op afstand] toe te passen in bepaalde onderwijsinstellingen’. Zodra de lessen weer worden hervat moet de steun van veiligheidstroepen ‘prioriteit zijn om de levens en het recht op onderwijs van leerlingen te beschermen,’ aldus het ministerie.
Het aantal moorden en aanslagen steeg in vijf jaar tijd van 5,8 naar ruim 25 per 100.000
Confrontaties tussen rivaliserende bendes begonnen in 2020 met bloedbaden in de gevangenissen, maar het geweld is nu ook overgeslagen naar de straat. Het aantal moorden en aanslagen steeg in vijf jaar tijd van 5,8 naar ruim 25 per 100.000. Experts vrezen dat dit eind 2023 zelfs op 40 per 100.000 zal uitkomen.
Een Ross voor ruim 9 miljoen
A Walk in the Woods, een olieverfschilderij van bomen rond regenplassen uit 1983, is te koop voor 9,85 miljoen dollar (9,26 miljoen euro), zo schrijft Hyperallergic. Dat is een hoop geld, maar het gaat dan ook om het eerste van duizend schilderijen die de Amerikaan Bob Ross (1942-1995) maakte tijdens zijn populaire tv-serie The Joy of Painting. De eerste aflevering van die serie, die elf jaar zou lopen onder Ross’ motto ‘Iedereen kan schilderen’, werd in 1983 uitgezonden. Een andere beroemde uitspraak van Ross is dat er geen fouten bestaan, maar alleen happy accidents, ‘gelukkige ongelukjes’. ‘Volgens Google Analytics is Bob Ross Andy Warhol en Pablo Picasso gepasseerd als meest gezochte kunstenaar op internet,’ aldus de eigenaar van Modern Artifact, de Amerikaanse galerie die het schilderij aanbiedt. ‘Dat is ongelooflijk indrukwekkend, vooral omdat er amper officiële marketing is en zijn originelen vrijwel niet te vinden zijn.’
VS overwegen enorme wapenleverantie aan Vietnam
De Amerikaanse regering is volgens ingewijden in gesprek met Vietnam over de grootste wapenoverdracht in de geschiedenis tussen de twee voormalige vijanden, schrijft Reuters. De deal was afgelopen maand een belangrijk onderwerp van gesprek tussen Vietnamese en Amerikaanse ambtenaren in Hanoi, New York en Washington D.C. Er wordt gesproken over een overeenkomst die binnen een jaar rond zou kunnen zijn en waarin sprake is van de levering van onder meer Amerikaanse F-16 gevechtsvliegtuigen. Washington overweegt gunstige financieringsvoorwaarden voor deze dure levering aan Hanoi, dat krap bij kas zit. Het zou Vietnam kunnen helpen een einde te maken aan de traditionele afhankelijkheid van goedkopere wapens van Russische makelij. De wapenverkoop zou Rusland op een zijspoor zetten, maar wel leiden tot irritatie bij China. Vietnam en buurland China staan op gespannen voet met elkaar vanwege een slepend territoriaal geschil in de Zuid-Chinese Zee, hetgeen verklaart waarom Vietnam zijn maritieme verdediging wil versterken.
De wapenverkoop zou Rusland op een zijspoor zetten, maar wel leiden tot irritatie bij China
Sinds de opheffing van het Amerikaanse wapenembargo in 2016 bleef de export van Amerikaans materieel naar Vietnam beperkt tot schepen voor de kustwacht en trainingsvliegtuigen. Rusland leverde ongeveer 80 procent van het wapenarsenaal van het land. Vietnam geeft jaarlijks naar schatting 2 miljard dollar uit aan de aankoop van wapens en Washington hoopt dat het land op langere termijn een deel van dat budget zal verleggen naar wapens die worden gefabriceerd door de VS of door bondgenoten en partners, zoals Zuid-Korea en India.
De lucht in Europa is ernstig vervuild
Nagenoeg iedereen op het Europese continent woont in een gebied met een gevaarlijk niveau van luchtvervuiling, zo blijkt uit een onderzoek in opdracht van The Guardian. Een analyse van gegevens die werden verzameld met behulp van geavanceerde methoden – zoals gedetailleerde satellietbeelden en metingen door ruim 1400 meetstations – laat zien dat 98 procent van de mensen in Europa op plekken woont waar sprake is van zeer schadelijke fijnstofvervuiling die de richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) overschrijdt. Bijna tweederde woont in gebieden waar de luchtkwaliteit meer dan twee keer zo slecht is als de WHO-richtlijnen voorschrijven. Noord-Macedonië is er het slechtst aan toe. Bijna tweederde van de inwoners van dat land woont in gebieden met meer dan vier keer de door de WHO acceptabel geachte hoeveelheid PM2,5 – kleine deeltjes met een doorsnee van nog geen 2,5 micrometer die door de lucht zweven en vooral worden geproduceerd door de verbranding van fossiele brandstoffen. Sommige ervan kunnen de longen of de bloedbaan binnendringen en zo bijna elk orgaan in het lichaam aantasten. Vier andere gebieden in Noord-Macedonië, waaronder de hoofdstad Skopje, blijken een luchtvervuiling te hebben die bijna zes keer zo hoog is als de toegestane norm.
‘Dit is een ernstige crisis voor de volksgezondheid’
Uit de analyse blijkt dat slechts 2 procent van de Europese bevolking in gebieden woont die binnen de gestelde limieten vallen. Experts zeggen dat PM2,5-vervuiling jaarlijks voor ongeveer vierhonderdduizend doden op het continent zorgt.
‘Dit is een ernstige crisis voor de volksgezondheid,’ aldus Roel Vermeulen, hoogleraar milieu-epidemiologie aan de Universiteit Utrecht, die het team van onderzoekers leidde dat op het hele continent gegevens verzamelde. ‘We zien dat bijna iedereen in Europa ongezonde lucht inademt.’ Volgens Vermeulen zijn dit de beste gegevens die momenteel beschikbaar zijn. ‘Nu hebben we politici nodig die moedig en ambitieus zijn en de noodzakelijke stappen zetten om deze crisis aan te pakken.’
González neemt het in de tweede ronde op tegen Noboa
Luisa González, de protegé van de veroordeelde ex-president Rafael Correa, kwam zondagavond als beste uit de bus in de eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Ecuador, met 33 procent van de stemmen. Dat maakt El Telégrafo bekend op basis van de voorlopige resultaten van 74 procent van de getelde stembiljetten. In de tweede ronde, op 15 oktober 2023, zal ze het opnemen tegen de rechtse kandidaat Daniel Noboa, die tweede werd met 24 procent van de stemmen. Noboa is de zoon van de rijke bananenhandelaar en voormalig presidentskandidaat Álvaro Noboa.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De verkiezingen in Ecuador werden overschaduwd door politiek geweld, met als dieptepunt de moord op de anticorruptiekandidaat Fernando Villavicencio eerder deze maand. Christian Zurita, zijn plaatsvervanger, haalde niet genoeg stemmen voor de tweede ronde.
Luisa González, die voor de verkiezingen vrijwel onbekend was, wordt gezien als de natuurlijke opvolger van Correa, de linkse, populistische president die het land regeerde van 2007 tot 2017. Als kandidaat voor de partij Revolución Ciudadana had ze gezegd dat Correa haar adviseur zou zijn als ze werd gekozen. Correa leeft in ballingschap in België en werd in 2020 bij verstek veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf voor corruptie.
Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Deze week kijken we naar Ecuador, dat wordt geteisterd door politiek geweld, met als dieptepunt de moord op presidentskandidaat Fernando Villavicencio. Hoe heeft het ooit zo veilige Zuid-Amerikaanse land zo kunnen afglijden?
Dit artikel verscheen woensdag in de nieuwsbrief Buiten de grenzen, exclusief voor abonnees. Wil je elke week op de hoogte blijven? Neem dan een (proef)abonnement – al vanaf €4 per maand – op 360 Magazine en abonneer je op de nieuwsbrieven.
Wat is er aan de hand in Ecuador?
‘Hier is niets gratis. Deze democratie heeft ons het leven gekost. Het verdedigen van het vaderland heeft ons het leven gekost,’ sprak presidentskandidaat Fernando Villavicencio op 9 augustus tijdens een campagnerally in de Ecuadoriaanse stad Quito. Een paar uur later werd hij vermoord. Financial Times beschreef de moord als ‘een bevestiging van het verlies van Ecuadors reputatie als een oase van vrede op een gewelddadig continent’.
De president van Ecuador, Guillermo Lasso, probeerde daadkrachtig over te komen. Zo schrijft Deutsche Welle dat duizenden agenten werden ingezet om een bendeleider, die ervan wordt verdacht betrokken te zijn geweest bij de moord, over te plaatsen. De presidentsverkiezingen zullen doorgaan, er worden militairen ingezet om de stembusgang te beveiligen.
Ook heeft de partij van Villavicencio een vervanger aangewezen voor de vermoorde presidentskandidaat: Christian Zurita, net als Villavicencio een fel bestrijder van corruptie, zo beschrijft Time Magazine in een profiel. Net als Villavicencio was Zurita onderzoeksjournalist. Maar Ecuador is verre van terug bij het oude, het geweld is ondanks de noodtoestand en de inzet van het leger niet afgenomen.
Op dinsdag 15 augustus werd namelijk bekend dat er weer een politicus is doodgeschoten in Ecuador: Pedro Briones, een lokale leider van Revolución Ciudadana, de partij van voormalig president Rafael Correa, werd doodgeschoten in de provincie Esmeraldas, schrijft The Los Angeles Times, daaraan toevoegend dat ‘duizenden mensen zijn gedood in de afgelopen drie jaar in Ecuador, en het land is veranderd in een belangrijk knooppunt van drugshandel, waar lokale bendes, gesteund door kartels, strijden om de controle over de straten, gevangenissen en drugsroutes’.
Ecuador, een land dat voor toeristen bekendstaat om de idyllische Galapagoseilanden, is in een mum van tijd veranderd in een narcostaat waar politiek geweld overheerst, waardoor miljoenen Ecuadorianen straks naar de stembus moeten terwijl er militairen op straat staan.
Hoe heeft het zo ver kunnen komen?
Ecuador is in een razend tempo afgegleden, zo schrijftCNNop basis van recente cijfers. Volgens de Nationale Politie van Ecuador bedroeg het moordcijfer in 2016 5,8 moorden per 100.000 mensen. Vorig jaar was het gestegen tot 25,6, een vergelijkbaar niveau met dat van Colombia en Mexico, landen met een lange geschiedenis van geweld door drugskartels.
Wat zijn de oorzaken voor deze ongekende toename van geweld in het land? ‘Ecuador heeft de geografische pech ingeklemd te zitten tussen Colombia en Peru, de twee grootste cocaïneproducenten ter wereld, en onderliggend is er een zekere institutionele zwakte in het gerechtelijk apparaat, de politie en het leger’, zegt Cynthia Arnson, een medewerker van het Wilson Center in Washington en een expert in Latijns-Amerika, tegen NPR.
Daar komt bij dat, zoals The Guardian schrijft in een commentaar, er sprake is van ‘een aanhoudende stijging van zowel het aanbod als de vraag naar cocaïne wereldwijd’. Mexicaanse kartels, Balkanbendes en zelfs de Italiaanse maffia hebben zich uitgebreid naar Ecuador, waar ze samenwerken met lokale bendes om hun positie te versterken.
Volgens Associated Press is er ook een toename van geweld tussen lokale bendes door ‘een machtsvacuüm dat ontstond na de moord in december 2020 op Jorge Zambrano, alias “Rasquiña” of “JL”, de leider van Los Choneros. De groep werd opgericht in de jaren negentig en is de grootste en meest gevreesde bende van het land. De leden plegen huurmoorden, zijn betrokken bij afpersingen, verhandelen en verkopen drugs, en maken de dienst uit in gevangenissen.’
Deze bende vecht met andere bendes, zoals Los Lobos en Los Tiguerones, om de macht in Ecuador, daarbij gesteund door kartels en andere buitenlandse bendes. En zowel politici die iets tegen dit geweld willen doen als de inwoners van Ecuador die onder het geweld lijden, worden doelwit van de bloeddorst van deze drugsbendes.
Hoe ziet de toekomst van het land eruit?
De situatie in Ecuador lijkt momenteel op het Colombia van de jaren negentig, toen machtige drugskartels met geweld hun stempel drukten op het politieke landschap. In een opiniestuk in El Paísschrijft voormalig president van Colombia Ernesto Samper dan ook dat het land moet kijken naar hoe zijn land het destijds aanpakte.
Volgens Samper moeten alle sectoren zich ‘verenigen tegen de duistere krachten van de georganiseerde misdaad, die de oorlog hebben verklaard aan de rechtsstaat en de democratische instellingen’. Hoe dat precies moet gebeuren, zegt de oud-president er niet bij.
The Washington Post vindt dat de Verenigde Staten en Europa Ecuador moeten helpen, onder meer om de controle in de gevangenissen, waar bendes de dienst uitmaken, terug te krijgen. ‘De Verenigde Staten moeten, samen met hun partners in Europa, ook meer inlichtingen verzamelen over de transnationale groepen, met hun oorsprong in Albanië, die steeds meer concurreren met de Mexicaanse kartels om de controle over de cocaïne-export vanuit Ecuador – waarvan een groot deel naar Europa gaat’, schrijft de krant.
Naast een harde aanpak van de drugsbendes en een herstel van de democratische rechtstaat is er ook nog de korte termijn: de presidentsverkiezingen gaan door, Zurita vervangt Villavicencio en de moord op de presidentskandidaat zal naar verwachting een grote rol spelen. Zoals het Argentijnse La Nación al schrijft: de kandidaten die een harde aanpak van de misdaad beloven, zijn sinds de aanslag hard gestegen in de peilingen.
Politiek analist Sebastián Hurtado analyseert de kansrijkste kandidaten op in Americas Quarterly:‘Rechts-georiënteerde kandidaten (…) zoals Otto Sonnenholzner en Jan Topic, zouden wel eens meer steun kunnen krijgen.’ Met name Jan Topic zou volgens de analist wel eens kunnen verrassen, hoewel hij ook niet uitsluit dat Zurita electoraal kan profiteren – hoe naar dat ook klinkt – van de moord op de man die hij vervangt.
Voor de huidige president Guillermo Lasso staat de situatie er een stuk slechter voor, zo beschrijft Hurtado. ‘Er zijn oproepen tot zijn aftreden te verwachten en een lopende afzettingsprocedure kan worden hervat zodra het parlement na de verkiezingen weer bijeenkomt. (…) De gevolgen van deze tragische gebeurtenis zijn veelzijdig en complex en zullen waarschijnlijk nog jarenlang blijvend een stempel drukken op de politiek en het beleid van Ecuador.’
Zurita was de ‘beste vriend’ van de vermoorde Villavicencio
De Ecuadoraanse journalist Christian Zurita zal zijn ‘beste vriend’ Fernando Villavicencio, die op 9 augustus in Quito na een rally werd doodgeschoten, vervangen bij de presidentsverkiezingen op 20 augustus, schrijft El Universo. Andrea González Nader, Villavicencio’s running mate en vicepresidentskandidaat, werd aanvankelijk benaderd, maar de Ecuadoraanse wet verbiedt haar om zich kandidaat te stellen voor een ander mandaat dan waarvoor ze al geregistreerd staat.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Zurita (53) ontmoette Villavicencio ‘25 jaar geleden, in de banken van de universiteit,’ aldus het Ecuadoraanse dagblad. ‘Hij stond aan zijn zijde toen hij werd vermoord omdat hij deel uitmaakte van het campagneteam.’ De nieuwe kandidaat van de centrumpartij Construye zal Villavicencio’s programma in zijn geheel overnemen, ‘waarvan de strijd tegen corruptie en de maffia de kern vormt,’ aldus El Universo. Zes Colombianen die gelieerd zijn aan de georganiseerde misdaad en in verband worden gebracht met de moord werden op 10 augustus gearresteerd als onderdeel van het onderzoek.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.
