De junta heeft de internationale gemeenschap om hulp gevraagd
Het aantal mensen dat in Myanmar omgekomen is door de overstromingen is verdubbeld ten opzichte van het aantal dat eerst werd gemeld. Ook worden er 77 mensen vermist nadat tyfoon Yagi over het land raasde, aldus de Birmese staatstelevisie maandagavond. Volgens officiële gegevens zijn door overstromingen en aardverschuivingen als gevolg van de tyfoon, die eerder deze maand Zuidoost-Azië trof, in totaal meer dan vijfhonderd mensen om het leven gekomen in Myanmar, Vietnam, Laos en Thailand.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Volgens de Birmese televisiezender MRTV hebben de overstromingen ook bijna 260.000 hectare rijstvelden en andere gewassen in het land verwoest. ‘De crisis heeft de heersende junta ertoe aangezet een beroep te doen op de internationale gemeenschap om hulp’, een ‘ongebruikelijke’ beslissing, aldus Hindustan Times, die specificeert dat India 10 ton hulpmiddelen heeft gestuurd, inclusief rantsoenen droog voedsel, kleding en medicijnen.
In Soedan heeft de instorting van een dam tientallen levens geëist. Zware regenval overstroomde de regio Arbaat, ten noorden van de stad Port Soedan in de deelstaat Rode Zee, waardoor de dam zondag brak, aldus getuigen. Volgens verschillende lokale media, die de autoriteiten citeren, zijn er minstens zestig mensen omgekomen, meldt Al-Jazeera. Eerder schatte het Bureau voor Humanitaire Zaken (Ocha) van de VN het dodental op dertig.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
‘De Arbaat-dam is de belangrijkste bron van water voor Port Soedan’, zegt de correspondent van de Qatarese zender. Hij voegt eraan toe dat de stad en het omliggende gebied ‘te maken kunnen krijgen met ernstige tekorten aan drinkwater als gevolg van de instorting van de dam’.
Soedan heeft sinds vorige maand te maken met een intens regenseizoen, met als gevolg grote overstromingen – vooral in het noorden en oosten van het land – waarbij volgens het ministerie van Volksgezondheid ten minste 132 mensen zijn omgekomen.
Afghanistan heeft een extreem nat voorjaar achter de rug
De Afghaanse autoriteiten hebben maandag bekendgemaakt dat door zware regenval en hevige wind meer dan veertig mensen zijn omgekomen in de provincies Nangarhar en Kunar, in het oosten van het land, meldt Radio Free Europe / Radio Liberty. De zware regens, die vooral de stad Jalalabad en de omliggende regio troffen, hebben ook ‘meer dan 230 gewonden’ gemaakt en ‘het dodental zal naar verwachting stijgen’, voegde de website eraan toe.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Tegen maandagavond waren ongeveer vierhonderd huizen beschadigd en had Jalalabad geen elektriciteit of telecommunicatienetwerken. Afghanistan heeft een bijzonder regenachtig voorjaar achter de rug, dat in mei werd gekenmerkt door een reeks catastrofale overstromingen waarbij meer dan 420 mensen om het leven kwamen.
Minstens vier mensen zijn door het noodweer omgekomen
Zware regen- en onweersbuien trokken afgelopen dagen over grote delen van Zuid-Duitsland. Deze extreme, aanhoudende regen zorgde dit weekend voor grote problemen in onder meer Beieren en Baden-Württemberg. Rivieren overstroomden, dammen braken door en duizenden mensen moesten geëvacueerd worden, aldus Süddeutsche Zeitung. Een aantal districten in de deelstaat Beieren heeft vervolgens de noodtoestand uitgeroepen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Op sommige plekken is wel 300 millimeter regen gevallen. Ook zijn er meerdere dammen doorgebroken. Inmiddels zijn duizenden mensen in de zuidelijke deelstaten Beieren en Baden-Württemberg geëvacueerd. Door het noodweer zijn minstens vier mensen om het leven gekomen, waaronder een brandweerman.
Met name de stad Porto Alegre is opnieuw zwaar getroffen
De stad Porto Alegre in het zuiden van Brazilië, die zwaar is getroffen door de overstromingen van de afgelopen weken, is donderdag opnieuw overstroomd door zware regenval. Dat schrijft Folha de S. Paolo. Het centrum van de stad was net enigszins hersteld van die overstromingen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
In sommige delen van de stad viel tussen de 100 en 130 millimeter regen, meer dan de voorspelde 60 tot 90 millimeter, zei Maurício Loss, directeur van de gemeentelijke dienst voor water en riolering (DMAE). ‘De overstromingen hebben zich met deze stortbui praktisch over de hele stad verspreid en we hebben ernstige problemen’, vertelde Loss.
In de hoofdstad van de deelstaat Rio Grande do Sul kwamen afgelopen weken 163 mensen om het leven door de zware overstromingen. 64 mensen worden nog vermist. Daarnaast is er zware schade aan de infrastructuur in de omgeving van de stad.
Het land kampt al langere tijd met problemen door noodweer
Door nieuwe overstromingen in het noorden van Afghanistan zijn zeker 66 mensen om het leven gekomen. Dat meldt Al Jazeera. De regio kampt al weken met overstromingen, die boerderijen en dorpen hebben overspoeld en hele gemeenschappen hebben weggevaagd. Honderden mensen kwamen eerder deze maand al om toen ze verrast werden door het stijgende water.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De meest recente overstromingen hebben meer dan 1500 huizen beschadigd, meer dan 1000 hectare landbouwgrond onder water gezet en honderden stuks vee gedood, zeggen autoriteiten. Een dag eerder lieten autoriteiten weten dat meer dan vijftig mensen waren omgekomen bij plotselinge overstromingen in de westelijke provincie Ghor.
Iets meer dan een week geleden kwamen volgens het Wereldvoedselprogramma van de VN (WFP) en talibanfunctionarissen meer dan driehonderd mensen om door stortvloeden in de noordelijke provincie Baghlan. Ieder jaar kampt Afghanistan met zware regenval en overstromingen, maar het dodental is dit jaar veel hoger dan voorgaande jaren.
Bij overstromingen op het Indonesische eiland Sumatra zijn zeker zevenendertig mensen om het leven gekomen. Dat meldt Al Jazeera. Zware regen zorgde voor stromen van modder en koude lava, die meerdere dorpen in de bergen van het eiland verrasten.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Moessonregens op de berg Marapi zorgden ervoor dat een rivier buiten haar oevers trad, waardoor zaterdag net voor middernacht dorpen in de bergen in vier districten in de provincie West-Sumatra volledig werden verrast. Mensen werden meegesleurd en meer dan honderd huizen en gebouwen kwamen onder water te staan.
Koude lava, ook bekend als lahar, is een mengsel van vulkanisch materiaal en steentjes dat door regen van de hellingen van een vulkaan naar beneden stroomt. Door het gewicht is dit materiaal nog dodelijker dan modderstromen. Achttien mensen zijn nog vermist, mogelijk liggen zij nog onder het puin. Reddingswerkers zijn op zoek naar overlevenden.
Ook Pakistan meldt tientallen doden door het noodweer
Autoriteiten in Pakistan en Afghanistan hebben dinsdag gezegd dat de hevige regenval, bliksem en overstromingen van de afgelopen dagen aan ten minste honderd mensen het leven hebben gekost. Dat schrijft Al Jazeera. Een woordvoerder van de Afghanistan National Disaster Management Authority zei dat 13 van de 34 provincies in het land zijn geraakt.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De recente zware regens en overstromingen zouden in Afghanistan alleen al meer dan 1.200 gezinnen hebben getroffen en bijna 1.000 huizen en minstens 25.000 hectare landbouwgrond hebben beschadigd. In de meeste provincies wordt nog meer zware regenval wordt verwacht.
Ook Pakistan meldde zeker vijftig doden door de overstromingen. Meerdere boeren kwamen om nadat ze tijdens het oogsten werden geraakt door bliksem. In grote delen van het land is de noodtoestand uitgeroepen.
Zware regenval in Yaoundé, de hoofdstad van Kameroen, heeft aan minstens 27 mensen het leven gekost. Dat meldt de BBC. Nog eens vijftig mensen raakten gewond. Reddingswerkers zoeken nog naar overlevenden en benadrukken dat het dodental door de overstromingen nog verder kan oplopen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Door het snel opkomende water stortten meerdere gebouwen in. Een combinatie van aanhoudend slecht weer, volgens experts een gevolg van klimaatverandering, en goedkoop gebouwde infrastructuur zorgde ervoor dat het dodental kon oplopen.
Om dergelijke rampen tegen te gaan wil Kameroen huizen slopen die in risicogebieden liggen. Dat stuit op tegenstand van de veelal arme bewoners, die zeggen geen andere plek te hebben waar ze kunnen wonen.
Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Deze week kijken we naar Libië, dat vorige week zwaar getroffen is door overstromingen. De stad Derna aan de Middellandse Zee is grotendeels verwoest. Hoe kan het dat het land hier niet op was voorbereid?
Dit artikel verscheen woensdag in de nieuwsbrief Buiten de grenzen, exclusief voor abonnees. Wil je elke week op de hoogte blijven? Neem dan een (proef)abonnement – al vanaf €5 per maand – op 360 Magazine en abonneer je op de nieuwsbrieven.
Wat is er gebeurd in Libië?
Op zondag 10 september raasde storm Daniel over het oosten van Libië en liet in zijn spoor een grote ravage achter langs de Middellandse Zeekust van het land. Het tot nu toe bevestigde dodental varieert, maar het loopt in de duizenden, met nog eens duizenden vermisten. Volgens de VN gaat het om 3958 doden en 9000 vermisten, bericht Al Jazeera. Ugochi Daniels, plaatsvervangend directeur-generaal voor operaties bij de Internationale Organisatie voor Migratie, vertelde Al Jazeera dat de laatste schatting van het aantal ontheemden door de overstroming 46.000 is.
Vooral havenstad Derna is zwaar getroffen. Revista 5Wgeeft een ontluisterend beeld van de ravage in de stad waar voorheen 100.000 mensen woonden: ‘Gebouwen verpulverd, verwrongen auto’s aangespoeld, bruggen verbrijzeld en roodachtige modder die alles bedekt. Honderden levenloze lichamen, gewikkeld in dekens, lagen op de trottoirs, en in een van de ziekenhuizen van Derna, omgebouwd tot mortuarium, lagen lijkzakken opgestapeld op de afdelingen. In de dagen na de tragedie zijn vanuit de zee tientallen levenloze lichamen aangespoeld.’
Bij velen rijst nu de vraag hoe deze storm zo veel schade en doden tot gevolg kon hebben. In slechts 24 uur viel er meer regen dan het gebied normaal gesproken in een heel jaar te voortduren krijgt, zo’n 400 millimeter. Volgens de Libische meteorologische dienst was het de zwaarste regenval in meer dan vier decennia. Die stortregens hebben het stroomgebied van de Wadi Derna, de rivier die ontspringt in de bergen rond de stad, overspoeld. In de nacht van zondag op maandag, toen de meeste mensen thuis waren nadat de noodtoestand voor Daniel was afgekondigd, stortten twee dammen in de rivier in als gevolg van de regens en raasde een stortvloed van water met verwoestende kracht over de stad: naar schatting 33 miljoen kubieke meter, het equivalent van 12.000 Olympische zwembaden, beschrijft Revista 5W. Toen de regens de eerste dam, die ongeveer 70 meter hoog was, verwoestten, zorgde een overstroming ervoor dat de tweede dam barstte.
‘De combinatie van deze extreme weersomstandigheden en de kwetsbaarheid van het land, de wegen en de dammen maakte dit de ergste storm die Noord-Afrika in bijna een eeuw heeft getroffen’, vat The Washington Post samen.
Waarom was de impact zo groot?
‘In de uren voordat de dam in de buitenwijken van Derna brak en catastrofale overstromingen veroorzaakte, lijken zowel de autoriteiten als de bewoners zich bewust te zijn geweest van het dreigende levensgevaar’, schrijft Middle East Eye. Toch zijn zelfs na alle waarschuwingen de autoriteiten niet overgegaan tot evacuatie. ‘Bronnen ter plaatse en openbare verklaringen van Libische autoriteiten onthullen een weifelende en lakse reactie op de gevaren, zowel in de uren voor de ramp als in de noodlottige nacht waarin de regen Oost-Libië teisterde.’
De oorzaak voor dit gebrek aan handelen zit volgens veel media in de politiek instabiele situatie in Libië. ‘Het instorten van de twee dammen in Wadi Derna onderstreept de zwakte van de Libische infrastructuur na meer dan een decennium van chaos’, aldus The Guardian. ‘De situatie werd verergerd doordat Libië verdeeld is door twee rivaliserende regeringen: een door de VN erkende regering in Tripoli en een regering in het oosten, gesteund door een meerderheid van de parlementsleden en de oostelijke commandant Khalifa Haftar’, voegt Middle East Eye daaraantoe.
Hoewel de regering in Tripoli vooraf wees op de gevaren van de storm in Oost-Libië en liet weten dat het reddingsteams had klaarstaan, kon het niet ingrijpen omdat die gebieden onder controle staan van Haftar. Het Oost-Libische regime koos in plaats van evacuatie voor een reactieve opstelling: er werd een avondklok ingevoerd en pas toen de storm al over Derna was geraasd, werd de noodtoestand afgekondigd.
‘In de huidige omstandigheden in het land, met tientallen gewapende groepen, smokkelnetwerken, wijdverspreide corruptie en verwaarloosde infrastructuur, is de coördinatie van reddingsoperaties en hulp een uiterst complexe uitdaging’, vat Revista 5W samen.
Naast de politieke instabiliteit en de slechte infrastructuur in Libië, speelt ook de opwarming van de Middellandse Zee als gevolg van klimaatverandering een rol. . Voordat de storm Libië bereikte was Daniel uitgegroeid tot een zogenaamde medikaan, oftewel een orkaan in het Middellandse Zeegebied, die ontstaat doordat koude lucht uit het noorden over het warme zeewater stroomt. Ook hierdoor kon deze storm de grootste overstroming in Afrika veroorzaken van de afgelopen honderd jaar.
The Washington Post wijst eveneens naar het ‘abnormaal’ warme water van de Middellandse Zee als veroorzaker van de verwoestingen. ‘Onderzoek heeft aangetoond dat medikanen waarschijnlijk krachtiger worden in een opwarmende wereld.’
Hoe moet het nu verder met Libië?
‘De ramp in het noordoosten van Libië is een nieuwe stap richting de afgrond’, schrijft Revista 5W. ‘Ondanks de rijkdom aan natuurlijke hulpbronnen hebben jaren van conflict de problemen ernstig verergerd, variërend van voedselonzekerheid tot corruptie en diepe ongelijkheid. Vóór het conflict was het land een van de economische schokdempers van de regio, grotendeels dankzij de olie-inkomsten. Het was een bestemming voor zowel migranten uit Sub-Sahara-Afrika als migranten uit Noord-Afrikaanse landen zoals Tunesië en Egypte; Libië was toen niet het beginpunt van de zeeroute naar Europa, maar een bestemming waar migranten geld konden sparen om vervolgens naar huis terug te keren.’
Meer dan een week na de ramp begint de internationale hulp pas echt op gang te komen. Nog steeds zijn reddingsteams op zoek naar overlevenden en druk bezig lichamen te bergen. De getraumatiseerde Libiërs, van wie er nu alleen al in Derna dertigduizend dakloos zijn, hebben dringend schoon water, voedsel, onderdak en basisvoorzieningen nodig, terwijl het risico op cholera, diarree, uitdroging en ondervoeding toneemt, zo waarschuwen de VN.
Maar naast acute noodhulp is er ook steun nodig om het getroffen gebied straks weer op te bouwen. Zo vertelt Badr al-Din al-Toumi, hoofd noodhulp van de Libische regering, aan Al Jazeeradat zo’n 1500 van de 6142 gebouwen in de stad zijn beschadigd. ‘In Griekenland heeft Daniel een schade achtergelaten die wordt geschat op ongeveer 2,5 miljard euro’, schrijft Revista 5W. ‘In Libië zijn de gevolgen nog niet te overzien. Niet alleen zijn er duizenden levens verloren, ook is de wederopbouw complex en zeer kostbaar in een land waar de overheidsstructuren defect zijn.’
In een hoofdredactioneel commentaar wijst The Guardianop het pijnlijke uitblijven van internationale steun. ‘Vanwege grote fossiele brandstofvoorraden en regionale veiligheidsdoelstellingen hebben buitenlandse mogendheden zich in het verleden altijd met Libië bemoeid. De EU heeft het land honderden miljoenen euro’s gegeven om de migratie in te dammen, daarbij de verschrikkelijke misstanden van de Libische kustwacht negerend. Is de EU nu bereid om de gewone Libiërs te helpen? Frankrijk, dat zoveel heeft gedaan om Haftar te steunen, heeft in het bijzonder de verantwoordelijkheid om voor een krachtige Europese reactie te zorgen. De Libiërs hebben terecht het gevoel dat de internationale gemeenschap en hun eigen leiders hen in de steek laten. Ze hebben nu meer dan ooit echte steun nodig.’
De VN spreken nu van zo’n 4000 doden en 9000 vermisten
De Verenigde Naties hebben zondag het aantal slachtoffers van de ramp in Libië dat ze eerder hadden aangekondigd naar beneden bijgesteld, meldt CNN. Het Bureau voor de Coördinatie van Humanitaire Aangelegenheden (OCHA) zegt nu dat er in het hele land ten minste 3958 mensen zijn omgekomen als gevolg van de overstromingen vorige week en dat er nog meer dan 9000 mensen worden vermist. Op zaterdag zei OCHA nog dat alleen al in de oostelijke stad Derna minstens 11.300 mensen waren omgekomen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
‘We baseren ons op cijfers die zijn geverifieerd door de Wereldgezondheidsorganisatie’, vertelde Farhan Haq, plaatsvervangend woordvoerder van de secretaris-generaal van de VN, zondag aan de Amerikaanse nieuwszender. Het hogere dodental van zaterdag zou gebaseerd zijn op cijfers van de Libische Rode Halve Maan, maar die organisatie vertelde CNN dat het nooit zo’n hoog dodental van de overstromingen in Derna heeft doorgegeven aan de VN. Op de vraag waarom de VN het dodental verkeerd hadden vermeld, zei Haq tegen CNN: ‘In veel verschillende tragedies herzien we uiteindelijk onze cijfers. Dat is precies wat hier gebeurt.’
Derna, het epicentrum van de overstromingen tijdens storm Daniel, werd in tweeën gespleten nadat het water afgelopen zondag hele wijken had meegesleurd. Vóór de tragedie telde de stad ongeveer 100.000 inwoners. Volgens CNN werd de impact van de storm verergerd door een dodelijke samenloop van factoren, waaronder verouderende, afbrokkelende infrastructuur, onvoldoende waarschuwingen en de effecten van de versnellende klimaatcrisis.
De lichamen van zeker 11.000 mensen zijn geborgen rond Derna
Het dodental als gevolg van de overstromingen in Libië is opgelopen naar ruim 11.000. Met name rond de stad Derna is de verwoesting enorm. Volgens autoriteiten kan het dodental, gebaseerd op het aantal vermisten, oplopen tot 20.000, zo schrijft Al Jazeera.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Gezien de schaal van de verwoesting en de chaotische politieke situatie in de regio, met lichamen die nog steeds aanspoelen op de kust en begrafenissen in massagraven, is een precies dodental lastig bij te houden. Reddingswerkers blijven intussen onder het puin zoeken, maar intussen groeit ook de vrees dat rottende lichamen kunnen leiden tot een dodelijke uitbraak van ziektes.
De meeste doden hadden voorkomen kunnen worden als autoriteiten betere waarschuwingssystemen hadden gehad, zei het weer- en klimaatagentschap van de Verenigde Naties donderdag. Al drie dagen voor de ramp zouden er waarschuwingen zijn afgegeven door de VN over de zwakke dammen rond Derna. Een burgemeester besloot echter slechts tot een uitgaansverbod.
Door de storm Daniel zouden dijken zijn doorgebroken
Noodweer in Libië, veroorzaakt door de storm Daniël, heeft gezorgd voor dijkdoorbraken en zware overstromingen. Dat schrijft The New York Times. Autoriteiten zeggen te vrezen voor meer dan tweeduizend dodelijke slachtoffers.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De zwaarst getroffen stad is Derna, waar twee stuwdammen zouden zijn doorgebroken en honderden inwoners door het stijgende water zouden zijn meegesleurd. Uit video’s blijkt dat hele woonwijken zijn weggevaagd en dat flatgebouwen gedeeltelijk zijn ingestort in de modder.
Volgens autoriteiten zijn er daarnaast tot zeker zesduizend vermisten, waardoor men vreest dat het dodental nog kan oplopen. Door de spanningen in Libië tussen rivaliserende regeringen, verschillende jihadistische groeperingen en milities, is het de vraag of goed gecoördineerde noodhulp op touw gezet kan worden.
Al ruim anderhalve week regent het ongewoon hard in Chili
Grote delen van Chili kampen met overstromingen door zware regenval. In zeker vijf regio’s heeft de regering de noodtoestand afgekondigd vanwege het noodweer, dat aan zeker drie mensen het leven heeft gekost en duizenden mensen dakloos heeft gemaakt. Volgens BioBioChilewordt voor de komende dagen nog meer zware regen en harde wind verwacht.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Met name in het zuiden van Chili zijn meerdere rivieren buiten hun oevers getreden. Door het hoogstaande water zijn bruggen weggeslagen en wegen overstroomd, waardoor ruim 35.000 mensen van de buitenwereld afgesloten zijn. Ruim 100.000 mensen zitten zonder stroom in het Zuid-Amerikaanse land.
Op meerdere plekken is het leger ingezet om mensen te evacueren en ruim zeshonderd scholen en sporthallen zijn aangewezen als tijdelijke opvanglocatie om mensen onderdak te bieden. De hoofdstad Santiago maakt zich op voor een zware storm. Vandaag worden windstoten tot ruim 80 kilometer per uur verwacht, die samen met het hoogstaande water voor nog grotere problemen kunnen zorgen.
Het regent al dagenlang hard in het noorden van Italië
Hevige regenval in het noorden van Italië heeft gezorgd voor zware problemen. Volgens ABC Newshebben duizenden mensen hun huis moeten verlaten en zijn meerdere rivieren in de regio buiten hun oevers getreden. Er is één dode gemeld: een man die uit zijn huis werd gesleurd door het stijgende water.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Het zwaartepunt van het natuurgeweld ligt in de regio Emilia-Romagna, waar het al ruim een week zeer hard regent. Door de overstromingen zijn er in het bergachtige gebied aardverschuivingen geweest, waardoor infrastructuur en huizen zwaar beschadigd zijn geraakt. Uit meerdere delen van Italië zijn reddingswerkers afgereisd naar het gebied om mensen te helpen met de evacuaties.
Daarnaast is in het rampgebied sprake van elektriciteitsproblemen, en is het openbaar vervoer zo goed als stilgelegd. Scholen en veel andere publieke instellingen blijven de komende dagen dicht en mensen worden opgeroepen binnen te blijven, tenzij ze vanwege mogelijke overstromingen moeten evacueren.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.
