Aftredend leider Mohamed Chia al-Soudani claimde woensdagavond de overwinning voor zijn partij nadat de eerste resultaten van de Irakese verkiezingen door de kiescommissie waren vrijgegeven. Zijn Coalitie voor Wederopbouw en Ontwikkeling behaalde meer dan 1,3 miljoen stemmen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
‘Ondanks deze sterke prestatie moet [al-Soudani] nu politieke onderhandelingen aangaan om de 165 zetels te bemachtigen die nodig zijn om het grootste blok te vormen – een voorwaarde voor de benoeming van de volgende premier van Irak’, legt de nieuwswebsite Rudaw uit.
Al-Soudani verwierf bekendheid in de Iraakse politiek nadat hij in 2022 aan de macht kwam met de steun van het Coördinatiekader, een alliantie van sjiitische partijen en facties die allemaal banden hebben met Iran.
Veel Irakezen hebben geen vertrouwen meer in verkiezingen
De Irakezen stemden dinsdag voor hun parlement met een opkomst van meer dan 55 procent volgens de kiescommissie, een onverwacht percentage voor deze verkiezingen die nauwlettend worden gevolgd door Teheran en Washington. De eerste resultaten worden binnen 24 uur verwacht.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De opkomst was een scherpe stijging ten opzichte van de historisch lage 41 procent in 2021, ondanks een algemeen gevoel van apathie en scepsis, en de boycot van de verkiezingen van dit jaar door de invloedrijke sjiitische leider Moqtada al-Sadr.
‘Veel Irakezen hebben de hoop verloren dat de verkiezingen echte verandering in hun dagelijks leven teweeg kunnen brengen, omdat ze denken dat hun stem alleen de politieke elites en regionale machten ten goede komt’, meldt Al Jazeera.
Op donderdag 27 februari kondigde de leider en oprichter van de Koerdische Arbeiderspartij (PKK), Abdullah Öcalan, aan dat de militaire vleugel van de partij zich moet ontbinden. Een delegatie van de Turkse-Koerdische Democratische Partij (DEM) las Öcalans aankondiging voor na een bezoek aan de Imrali-gevangenis waar hij al 25 jaar vast zit, meldt Ennabbaladi. Mazloum Abdi, leider van de Syrische Democratische Troepen (SDF) [een Koerdische partij in Noord-Syrië], reageerde de volgende dag met de melding dat Öcalans bericht enkel gericht was op de PKK, en niet op de strijdkrachten van de SDF. De PKK wachten voorlopig op verdere berichtgeving voordat ze de wapens neerleggen.
Devlet Bahçeli, de leider van de Turkse Partij van de Nationale Beweging (MHP), zei gisteren dat Öcalans oproep tot ontwapening gerespecteerd moet worden door alle partijen, bericht het Turkse dagblad Hürriyet. Volgens Bahçeli legt Öcalan een duidelijk verband tussen alle Koerdische groepen en zijn er geen vrijstellingen. ‘De ontwapening van de terroristische organisaties met al haar uitbreidingen en connecties is een noodzaak en er is geen vervanging voor,’ aldus de MHP-leider.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
In een interview met het Irakese nieuwsplatform Al-Hurra vertelt Najeeb Khaled dat Öcalans oproep weinig impact heeft. Hij is een inwoner van Noord-Irak en volgens hem is het gewapend conflict tussen de Koerden en de Turken ‘nog steeds aan de gang’. Turkse vliegtuigen ‘voeren nog dagelijks zoektochten uit naar leden van de partij’. Hij voegt toe dat hij hoopt ‘dat het vredesproces tussen Turkije en de PKK snel van de grond zal komen’.
Het Irakese parlement probeert druk uit te oefenen om Turkse troepen te verdrijven uit de regio Koerdistan en de rest van Irak. Het Irakese parlementslid Karim Al-Muhammadawi vindt dat de Turkse aanwezigheid in Irak ‘niet langer gerechtvaardigd is’, na de oproep tot ontwapening van de PKK. De Turkse politieke analist Muhannad Hafizoglu benadrukt dat Ankara de militaire operaties niet zal stoppen zolang de PKK niet volledig ontwapend is. Hij voegt daaraan toe dat Turkije deel uitmaakt van een regionale vierpartijenmacht om terrorisme te bestrijden. Dit bemoeilijkt het sluiten van het twintigtal Turkse militaire bases in Irak, aldus het Irakese nieuwsplatform.
De PKK werd opgericht in 1978 en is vooral actief in Noord-Irak. De partij wordt door Turkije, de VS en Europa beschouwd als een terroristische organisatie.
Gevangenen in Abu Ghraib werden gemarteld en vernederd
Dinsdag beval een federale rechtbank in de VS het privébedrijf CACI International, waaraan het Amerikaanse ministerie van Defensie de ondervraging van gevangenen in de Iraakse Abu Ghraib-gevangenis had gedelegeerd, om drie Irakese ex-gevangenen te compenseren met een bedrag van 42 miljoen dollar. ‘Daarmee kwam een einde aan een 15 jaar durende juridische strijd‘, merkt Al-Jazeera op.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De onderaannemer werd door een jury in de Amerikaanse staat Virginia schuldig bevonden aan de ‘marteling en wrede, onmenselijke en vernederende behandeling‘ van de gedetineerden. De gecompenseerde gevangenen zijn een schoolhoofd, een fruitverkoper en journalist Salah Al-Ejaili, gearresteerd na de Amerikaanse invasie van Irak in 2003.
De publicatie in 2004 van foto‘s waarop te zien was hoe gevangenen in de Abu Ghraib-gevangenis vernederd en mishandeld werden door Amerikaanse soldaten leidde tot wereldwijde verontwaardiging.
Ruim honderd mensen zijn omgekomen bij een brand op een bruiloftsfeest in de Iraakse provincie Nineveh. Nog eens honderdvijftig mensen raakten gewond. Autoriteiten zoeken nog steeds in het gebouw naar overlevenden, bericht Al Jazeera.Mogelijk loopt het dodental nog op.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De brand brak uit in een grote evenementenhal nadat er vuurwerk was afgestoken tijdens de viering. Volgens plaatselijke media was het gebouw gemaakt van licht ontvlambare bouwmateriaal, waardoor het vuur zich snel kon verspreiden en de aanwezigen door de vlammen werden ingesloten.
Uit de rest van het land zijn medische teams en ambulances naar het gebied gebracht om te helpen. Reddingswerkers zeggen dat identificatie van de lichamen bemoeilijkt kan worden door de intensiteit van de brand.
Irak lijdt onder toenemende droogte. Behalve de klimaatcrisis, waardoor het water in rivieren en meren sneller verdampt, gaat de bevolking gebukt onder corruptie en regionale conflicten. Milieuactivisten in het land maken zich grote zorgen: ‘We staan op de rand van een catastrofe.’
Soms gaat het sneller dan gedacht, en dat betekent niet altijd iets goeds. ‘Ik waarschuw al sinds 2004 voor een tekort aan water in Irak. Maar ik ging ervan uit dat het pas vanaf 2030 een probleem kon worden. Ik zat fout.’ De Iraakse milieuactivist Azzam Alwash maakt zich zorgen om zijn vaderland, dat lijdt onder langdurige droogtes en toenemende watertekorten. ‘We staan op de rand van een catastrofe,’ zegt hij aan de telefoon. Irak heeft eigenlijk altijd geprofiteerd van de vruchtbare bodem tussen de Eufraat en de Tigris. De twee rivieren zorgen voor ongeveer 98 procent van de watervoorziening. Ze voerden altijd voedingsstoffen en vochtigheid voor het land aan.
De Tigris en de iets zuidelijker gelegen Eufraat ontspringen in Turkije, stromen door heel Irak en vloeien ten slotte ongeveer 200 kilometer voor de kust samen, in de buurt van de stad Basra. Aan het eind van de steeds uiterst droge zomers bevatten de beide rivieren het minste water. Desondanks stroomde tussen 1981 en 2010 in de laatste septemberdagen nog bijna 1000 kubieke meter water per seconde uit de monding in zee – meer dan bijvoorbeeld aan de monding van de Elbe [in de Noordzee].
Maar sinds de millenniumwisseling drogen de voor Irak zo belangrijke levensaders op. Volgens de gegevens van de Copernicus Climate Change Services [van de EU] nemen de watervolumes duidelijk af. Dat ligt niet alleen aan de temperaturen die stijgen als gevolg van de klimaatcrisis, waardoor het water in meren en rivieren sneller verdampt. Ook de hoeveelheid neerslag is in de laatste decennia afgenomen. De droogte leidde vooral het afgelopen jaar tot verwoestende zandstormen.
Slechts 60 procent heeft toegang tot drinkwatervoorziening
In de rivierbeddingen, weiden, moerassen, meren en kanalen ontbreekt het aan water – met ingrijpende gevolgen, en niet alleen voor het milieu. ‘De gevolgen van de noodsituatie zouden ertoe kunnen leiden dat de regionale spanningen tussen Irak en de buurlanden verder toenemen,’ zegt Alwash. Turkije, Syrië en Iran betwisten Irak het water van de Eufraat en de Tigris. Ook die landen lijden onder de toenemende droogte; ze bouwen dammen in de bovenloop van de rivieren en leiden het water om in eigen gebied. Het Iraakse ministerie van Watervoorziening dreigde Iran in de afgelopen jaren al met een aanklacht bij het Internationaal Gerechtshof, vanwege de vermindering van de watertoevoer [via zijrivieren] uit dat land. De Turkse president Recep Tayyip Erdogan maakte bij voorbaat duidelijk dat er voor hem geen verschil bestaat tussen de bescherming van het eigen water en die van het vaderland.
In april zei de plaatsvervangende Iraakse minister van Milieu volgens berichten in de media dat de Eufraat en de Tigris op dit moment minder dan 30 procent van hun normale hoeveelheid water uit Turkije en Iran zouden ontvangen. Regeringsvertegenwoordigers uit de drie landen komen steeds weer bij elkaar om te onderhandelen over de toekomst van de watervoorziening. Onlangs heeft Turkije Irak voor een maand meer water uit de Ilisu-dam [in de Tigris] toegezegd. Maar het ontbreekt nog steeds aan oplossingen voor de lange termijn. Critici verwijten Turkije dat het zijn controle over het water tegenover Irak als drukmiddel zou gebruiken in politieke en economische kwesties.
Beschadigd
‘Turkije en Iran spelen een grote rol, maar ook het slechte watermanagement is een probleem,’ zegt Mac Skelton, directeur van het Instituut voor regionale en internationale studies aan de Amerikaanse Universiteit van Irak in Suleimaniya, aan de telefoon. Meerdere oorlogen hebben de waterinfrastructuur van het land beschadigd. Het fragiele politieke systeem van het land doet de rest. Om sjiitische rebellen hun toevluchtsoord te ontnemen, legde Saddam Hoessein in het begin van de jaren negentig het vruchtbare marsland in het zuiden van het land droog. Bijna 90 procent van het oppervlak droogde uit, waardoor de bewoners hun middelen van bestaan kwijtraakten. Na de val van Saddam in 2003 staken activisten de dammen door en keerde het leven terug.
Nu wordt het gebied door de gevolgen van de klimaatcrisis en de aanhoudende droogte opnieuw bedreigd. Volgens een bericht van de Verenigde Naties heeft slechts 60 procent van de Iraakse bevolking toegang tot een betrouwbare drinkwatervoorziening. ‘Dat is het resultaat van een sinds 2003 falende waterhuishouding, die niet in de laatste plaats wordt verergerd door de systematische corruptie in het land,’ zegt Skelton. Daar komt bij dat de Iraakse bevolking voortdurend groeit; de Eufraat en de Tigris moeten dus ook steeds meer mensen van water voorzien. Deze crisissituatie leidt regelmatig tot protesten, veel mensen in Irak zijn wanhopig.
In het zuiden van het land dringt het zoute water uit de Perzische Golf stroomopwaarts naar het noorden, waar het rivieren en vruchtbare landbouwgebieden binnendringt. Het areaal voor het verbouwen van graan is duidelijk gekrompen, boeren verliezen hun vee en hun tarwe, en het water is vervuild. Steeds weer moeten duizenden mensen hun land verlaten en naar de grote steden verhuizen. Wie zich in het land inzet voor milieubescherming, moet vrezen voor represailles en ontvoeringen.
Milieuactivisten
Daar kan ook Azzam Alwash over meepraten: zijn vriend en collega Jassim al-Asadi van de ngo Nature Iraq werd in februari ontvoerd. Hij is niet de enige die sinds de massaprotesten van 2019 dit lot onderging. Doelwit van de ontvoeringen zijn vooral milieuactivisten, zoals blijkt uit een bericht van Human Rights Watch. Volgens de mensenrechtenorganisatie hangt dat samen met de algemene opstelling van de regering, die maatschappelijke organisaties in het land als een bedreiging beschouwt. Om veiligheidsredenen heeft Alwash na de ontvoering van zijn vriend dan ook besloten Irak te verlaten.
De gevolgen van de droogte zijn even divers als catastrofaal. Alwash gaat ervan uit dat de temperaturen ook in 2023 tot boven de 50 graden zullen stijgen. Daarom hoopt hij dat de regionale machten een gezamenlijke oplossing zullen vinden. ‘Anders moeten de mensen hier binnenkort nog harder vechten om te overleven dan ze nu al doen.’
De mediatoezichthouder in Irak heeft alle media in het land verboden nog langer de Arabische term voor ‘homoseksualiteit’ in hun artikelen en verslaggeving te gebruiken. Dat meldt persbureau Reuters. Ook sociale media mogen de term niet langer gebruiken in hun stukken.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Daarnaast mogen telefoon- en internetbedrijven die applicaties aanbieden de term niet langer bezigen. In plaats van ‘homoseksualiteit’ moeten media spreken van ‘seksuele afwijking’. Ook het woord ‘geslacht’ mag niet langer worden gebruikt, zegt de mediawaakhond. Of mediabedrijven die de termen alsnog gebruiken een boete kunnen krijgen, is niet bekend.
Irak geldt wereldwijd als een van de landen waar homoseksualiteit hard wordt aangepakt. Zo worden in Irak homoseksuelen die seks hebben veroordeeld wegens het plegen van zedendelicten. Ook worden er regelmatig regenboogvlaggen verbrand bij demonstraties.
Aanleiding is de toestemming voor een nieuwe koranverbranding
De Zweedse ambassade in de Iraakse hoofdstad Bagdad is donderdag door honderden mensen bestormd. Dat schrijft persbureau Reuters.Aanleiding is de toestemming van de Zweedse politie voor een demonstratie voor de Iraakse ambassade in Stockholm, waarbij waarschijnlijk een koran in brand zal worden gestoken.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Het Zweedse ministerie van Buitenlandse Zaken gaf een verklaring aan de Zweedse publieke omroep SVT Nyheter: ‘Onze ambassademedewerkers zijn veilig. Wij veroordelen alle aanvallen op diplomaten en personeel van internationale organisaties. Aanvallen op ambassades en diplomaten zijn een ernstige schending van het Verdrag van Wenen. De Iraakse autoriteiten zijn verantwoordelijk voor de bescherming van diplomatieke missies en diplomatiek personeel.’
De mensen die de Zweedse ambassade bestormden zijn waarschijnlijk aanhangers van de Iraakse geestelijke Moqtada al-Sadr, die al eerder opriep tot het bestormen van de ambassade na koranverbrandingen in Zweden. Eerder koranverbrandingen in Zweden werden al massaal veroordeeld door de Arabische wereld.
Bij de bestorming donderdag zou geen personeel gewond zijn geraakt. Hoe groot de schade aan het ambassadecomplex is, is niet bekend. Mogelijk worden er de komende dagen, als de demonstratie in Stockholm plaatsvindt, nieuwe betogingen gehouden in de Arabische landen.
Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Deze week gaan we dieper in op de gevolgen van de invasie van Irak. In 2003 werd dictator Saddam Hoessein afgezet door een coalitie onder leiding van de VS, maar heeft dit het land ook democratie en voorspoed gebracht?
Dit artikel verscheen woensdag in de nieuwsbrief Buiten de grenzen, exclusief voor abonnees. Wil je elke week op de hoogte blijven? Neem dan een (proef)abonnement – al vanaf €4 per maand – op 360 Magazine en abonneer je op de nieuwsbrieven.
Waarom besloten de VS en hun bondgenoten Irak binnen te vallen?
‘Een lawine van raketten bedekte het luchtruim boven Bagdad. Om 22.16 uur op 19 maart 2003 (Amerikaanse tijd) verscheen de toenmalige Amerikaanse president George W. Bush op tv: “Amerikaanse en coalitietroepen zijn zojuist begonnen met een militaire operatie om Irak te ontwapenen, de bevolking te bevrijden en de wereld te beschermen tegen ernstig gevaar.” Operation Iraqi Freedom was begonnen’, schrijft El País.
Op die dag, deze week twintig jaar geleden, viel de ‘Coalition of the Willing’ onder leiding van de Verenigde Staten het door Saddam Hoessein geleide land binnen. Naast de VS leverden ook het Verenigd Koninkrijk, Australië en Polen troepen. Later sloten meer landen, waaronder Nederland, zich aan bij de coalitie. Wat was de aanleiding voor deze oorlog?
Na de aanslagen van Al-Qaida op 11 september 2001 in de VS riep George W. Bush ‘de oorlog tegen terrorisme’ uit. Volgens de Amerikaanse president bevond de ‘as van het kwaad’ zich in het Midden-Oosten. Landen als Afghanistan en Irak zouden een schuilplaats bieden aan terroristen.
De Iraakse leider Saddam Hoessein zou massavernietigingswapens produceren en verborgen houden, beweerden Bush en zijn regering – beschuldigingen waar nooit bewijs voor gevonden is. Sommige leden van de Amerikaanse regering zeiden ook dat Hoessein banden had met Al-Qaida, een aantijging die de inlichtingendiensten later verwierpen, schrijft The New York Times.
Diane Abott, parlementslid voor Labour, beschrijft in een opiniestuk in The Guardianhoe het Verenigd Koninkrijk de oorlog in werd gerommeld. ‘Het was vanaf het begin duidelijk dat Tony Blair vastbesloten was de oorlog in te gaan, schouder aan schouder met George W. Bush. De relatie met de VS leek voor hem belangrijker dan de mening van zijn eigen partij, en deze leek ook belangrijker dan de vraag of de oorlog legaal was of niet’, schrijft Abott, die al sinds 1987 parlementariër is.
‘Bij aanvang aan het debat ontbrak het volledig aan bewijs dat Irak massavernietigingswapens bezat. Het hoofd van de VN-wapeninspectie, Hans Blix, zei dat hij en zijn teams tot nu toe geen “smoking gun” in Irak hadden gevonden’, aldus Abott. ‘Iedereen wist dat de stemming niet echt ging over het nut van de oorlog. In plaats daarvan werd het een stemming over of je Blair persoonlijk steunde of niet. Iedereen wist dat tegen de oorlog stemmen betekende dat je carrière voorbij was.’
Hoe heeft de invasie Irak veranderd?
‘Tijdens de herdenking in Irak van de door Amerika geleide invasie die dictator Saddam Hoessein twintig jaar geleden ten val bracht, waart een leger van geesten rond tussen de levenden. De doden en verminkten achtervolgen iedereen in dit land – zelfs degenen die het verleden achter zich willen laten’, schrijft Alissa J. Rubin in The New York Times. Zij verbleef twee weken in het land om met de inwoners te praten over de gevolgen van de oorlog.
Officieel duurde de oorlog acht jaar, waarbij op het hoogtepunt, in 2007, tot 170.000 Amerikaanse soldaten in het land aanwezig waren. Hoewel het einde van Operation Iraqi Freedom formeel werd afgekondigd in 2011, gingen de gevechten daarna nog door. Vandaag de dag zijn er nog 2500 Amerikaanse soldaten in het Arabische land; het Congres geeft nog steeds toestemming voor voortzetting van de oorlog.
De humanitaire ramp is desastreus: meer dan een half miljoen Iraakse doden – voor het overgrote deel burgers – en zeven miljoen ontheemden in Irak en Syrië, volgens het Costs of War-project van Brown University. De VS hebben bijna 4500 soldaten verloren en nog eens 30.000 raakten gewond, volgens cijfers van het Pentagon. Costs of War schat de economische kosten tot nu toe op ongeveer 1,8 biljoen dollar (1,7 biljoen euro), wat kan oplopen tot 2,9 biljoen dollar (2,71 biljoen euro) in 2050.
Volgens El País zijn er vele fouten gemaakt na de invasie. ‘De beslissingen om het leger van Saddam Hoessein (geëxecuteerd in december 2006) te ontbinden, waarmee honderdduizenden soldaten op straat kwamen te staan, om het bestuur te zuiveren van Ba’athistische (Saddams partij) functionarissen en om een kleinere troepenmacht te sturen dan nodig was om de doelstellingen te bereiken, leidden tot een toename van geweld, corruptie, sektarisme en economische problemen.’
Het wantrouwen jegens de soennieten, die de dictator hadden gesteund, en de bevordering van het sjiisme deden de invloed van Iran in het land toenemen. In Irak zijn momenteel verschillende sjiitische milities actief die voor een deel aangestuurd worden door Iran.
Ook nu nog bedreigt het sektarisme, waardoor in het land vooral sinds 2006 een bloedige burgeroorlog is uitgebroken, het politieke leven met een eeuwige impasse. Afgelopen oktober gaf het parlement groen licht voor de regering van premier Mohammed Shia al-Sudani, een jaar na de verkiezingen waarbij de sjiitische geestelijke Muqtada al-Sadr, een grote vijand van de Amerikaanse invasie, als winnaar uit de bus kwam. De verkiezingen werden uitgeschreven na de grote protesten van 2019, die grotendeels geleid werden door jongeren die zich verzetten tegen de systematische corruptie, werkloosheid en het gebrek aan kansen.
Deze sektarische verdeeldheid, die vooral opkwam na de Amerikaanse invasie, lag eerder ook aan de basis van de opkomst in Irak van extremistische groeperingen zoals Al-Qaida, aldus El País. Uiteindelijk zou dat de Islamitische Staat van Irak en de Levant (ISIS) worden, die zich vervolgens in delen van Irak en delen van Syrië vestigde. In 2014 zag president Barack Obama, drie jaar na de terugtrekking van de troepen die hij zelf in gang had gezet, zich daardoor gedwongen opnieuw Amerikaanse soldaten inzetten in het land. In 2015 gaf hij opdracht tot het inzetten van troepen in Syrië, waar nu nog zo’n negenhonderd soldaten verblijven.
Om een beeld te schetsen van hoe het land in twintig jaar is veranderd, sprak Alissa J. Rubin vijftig Irakezen. Uit haar bevindingen komt duidelijk naar voren dat de oorlog Irak ingrijpend heeft veranderd. ‘Het is een veel vrijere samenleving dan onder Hoessein en een van de meest democratische landen in het Midden-Oosten, met meerdere politieke partijen en een grotendeels vrije pers’, aldus Rubin
Toch komt uit de gesprekken ook een verontrustend beeld naar boven van een olierijk land dat economische voorspoed zou moeten kennen, maar ‘waar de meeste mensen zich niet veilig voelen en hun regering niet anders zien dan als een corruptiemachine’. Volgens de Irakezen die de Rubin spreekt is de kwaliteit van basisvoorzieningen, zoals toegang tot elektriciteit, slecht en liggen de lonen te laag om rond te komen. Volgens het Iraakse ministerie van Planning leeft ongeveer een kwart van de Irakezen op of onder de armoedegrens.
‘We wilden altijd van Saddam af,’ zegt een van de ondervraagden tegen Rubin. ‘We weten dat Irak rijk aan grondstoffen is, en we hoopten dat het beter zou worden. Maar we hebben niet gekregen waar we op hoopten.’
Welke gevolgen heeft de Irakoorlog gehad voor de mondiale verhoudingen?
De geloofwaardigheid van de VS in de wereld heeft een zware klap gekregen door de oorlog in Irak. Vooral in het Midden-Oosten hebben de VS aan morele statuur en invloed ingeboet. ’De bezetting heeft de mythe van de Amerikaanse militaire macht doorgeprikt en een eind gemaakt aan de reputatie van het land als de enige supermacht na de Koude Oorlog die in staat is de wereld (…) zijn wil op te leggen’, schrijft El País.
‘Het vacuüm dat de VS achterlieten werd opgevuld door Islamitische Staat, wat uiteindelijk leidde tot de crisis en de burgeroorlog in Syrië. We kregen de Arabische Lente, talloze opstanden en terroristische aanslagen. Door een oorlog zonder mandaat en de daaropvolgende acties, waaronder afschuwelijke martelingen en schendingen van de mensenrechten op locaties als de Abu Ghraib-gevangenis, heeft het Westen zijn morele kracht verloren en het is er niet in geslaagd die te herstellen’, schrijft The Irish Examinerin een hoofdredactioneel commentaar.
‘Vóór de invasie in Irak was de invloed van Rusland in het Midden-Oosten tanende, een positie die Vladimir Poetin op een gruwelijke manier heeft teruggewonnen. Dit heeft hem het vertrouwen gegeven om Oekraïne binnen te vallen en gesterkt in zijn nauwere allianties met China en Iran, gepersonifieerd door het bezoek van de Chinese president Xi Jinping aan Moskou. Het Kremlin verwijst bij kritiek op zijn eigen optreden al snel naar de Amerikaanse inval in Irak.’
‘De wereld is ontegenzeggelijk gevaarlijker geworden sinds de invasie van 2003’, concludeert de Ierse krant.
De Turkse president wil wraak nemen voor de aanslag in Istanboel
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft gezegd dat hij zo snel mogelijk grondtroepen naar Syrië wil sturen, zo schrijft TRT World. De afgelopen dagen voerden Turkse vliegtuigen en drones al grootschalige aanvallen uit in het noorden van Syrië en Irak, gericht op Koerdische milities van de PKK en de YPG. Daar kwamen zeker 184 Koerdische militanten bij om het leven.
Aanleiding voor de Turkse aanvallen is de bomaanslag eerder deze maand in Istanboel. Bij een ontploffing in het centrum van de stad kwamen zes mensen om het leven. Volgens autoriteiten was de Koerdische PKK hoofdschuldige, hoewel deze militante beweging zelf alle betrokkenheid ontkent. In de afgelopen jaren heeft Turkije vaker grondoorlogen gevoerd in Syrië, meestal gericht op Koerdische bewegingen.
De PKK zegt geen burgers aan te vallen en benadrukt alleen aanslagen te plegen op politiebureaus en grensposten. Volgens de beweging zijn bij de bombardementen door Turkse vliegtuigen de afgelopen tijd kinderen en vrouwen in de grensregio omgekomen.
Het land zit al sinds oktober 2021 zonder regering
Abdul Latif Rashid is door het Iraakse parlement op donderdag tot president verkozen. De benoeming ‘maakt een einde aan een maandenlange politieke impasse’, schrijft Al Jazeera. ‘De aandacht gaat nu uit naar de vorming van een regering – waartoe de politici sinds de algemene verkiezingen van oktober vorig jaar nog niet in staat zijn geweest.’
De nieuwe president benoemde onmiddellijk de voormalige sjiitische minister Mohammed Shia al-Sudani tot premier en vroeg hem een kabinet samen te stellen. Maar die beslissing werd ook onmiddellijk weer verworpen door de religieuze leider Muqtada al-Sadr, die de parlementsverkiezingen van 2021 won maar er niet in slaagde een regering te vormen. Sinds de verkiezingen zijn de politieke baronnen van het land er niet in geslaagd het eens te worden over een nieuwe president of een premier te benoemen.
Eerder dit jaar had de benoeming van Al-Sudani door zijn partij als premierskandidaat op 25 juli geleid tot grote protesten in Bagdad. Aanhangers van Al-Sadr doorbraken de zwaar beveiligde Groene Zone in Bagdad en bestormden het parlement van het land om de intrekking van Al-Sudani’s benoeming te eisen.
Ten minste vijftien mensen werden gedood en meer dan driehonderd mensen raakten gewond op maandag 29 augustus in Irak bij botsingen tussen aanhangers van Muqtada al-Sadr en zijn politieke rivalen in Bagdad en andere gouvernementen, meldt Iraqi News. Aanhangers van de Iraakse sjiitische leider ‘bestormden’ maandag de Groene Zone – het centrum van de internationale aanwezigheid in de stad – nadat zijn politieke ‘terugtrekking’ was aangekondigd, aldus de nieuwssite.
Lokale media meldden ’s avonds dat er een grote brand was uitgebroken in deze ultraveilige wijk van de hoofdstad, waar rookpluimen in de lucht te zien waren. De Iraakse regering heeft vanaf maandag tot nader order een avondklok ingesteld in alle gouvernementen van het land.
Irak heeft moeite om een nieuwe regering te vormen sinds de parlementsverkiezingen in oktober, waarbij de door Iran gesteunde sjiitische blokken zetels verloren aan de Sadristen. Al-Sadr, die zich in het verleden tegen zowel Iran als de Verenigde Staten heeft uitgesproken, is populair in Irak. Zijn pogingen om een regering te vormen zijn echter in de maanden na de verkiezingen gestrand op verzet van rivaliserende blokken, schrijft CNN. Uit onvrede met deze situatie gaan zijn aanhangers sinds juni de straat op.
Overtredingen kunnen worden bestraft met doodstraf
Het Iraakse parlement heeft donderdag een wet aangenomen die het normaliseren van de banden met Israël strafbaar stelt. Overtredingen van de wet kunnen worden bestraft met de doodstraf of levenslange gevangenisstraf, meldt Al Jazeera. Irak heeft Israël nooit erkend en Iraakse burgers en bedrijven kunnen Israël niet bezoeken; de twee naties hebben geen diplomatieke betrekkingen.
‘Het Iraakse parlement is niet in staat geweest om tot een akkoord te komen over enig ander onderwerp dan de wet die de banden met Israël verbiedt’, merkt het Qatarese medium op, ‘inclusief het kiezen van een nieuwe president en het vormen van een eigen regering, waardoor de politieke impasse in het land is blijven voortduren.’
‘De wet is ook van toepassing op buitenlanders die in het land werken’
De nieuwe wetgeving houdt ook risico’s in voor bedrijven die in Irak actief zijn en de wet overtreden. De wet is van toepassing op alle Irakezen, staats- en onafhankelijke instellingen, evenals buitenlanders die in het land werken, aldus een tekst die door het Iraqi News Agency werd verspreid.
De wet komt maanden nadat een controversiële conferentie werd gehouden in de autonome regio Koerdistan van Irak, waar werd gepleit voor normalisering van de banden met Israël. De conferentie vond plaats in september vorig jaar. Koerdistan volgde het voorbeeld van andere Arabische landen die de door de VS tot stand gebrachte Abraham-akkoorden over normalisering van de betrekkingen met Israël ondertekenden.
Vijf procent van het wereldwijde aantal wezen woont in Irak
In Irak bevinden zich vijf miljoen wezen. Dat aantal staat gelijk aan 5 procent van alle wezen wereldwijd. Bijna hetzelfde aantal jongeren leeft in armoede in het land. Dit blijkt uit gegevens die zijn gepubliceerd in een nieuw rapport van de Iraakse Hoge Commissie voor de Mensenrechten, bericht Middle East Eye.
Het aantal vermiste burgers sinds 2014, het jaar waarin Islamitische Staat zijn offensief in het land begon, is opgelopen tot achtduizend.
12 miljoen mensen in Syrië en Irak lopen risico door de droogte
Aanhoudende droogte en mislukte oogsten zorgen ervoor dat een op de twee gezinnen in Irak op dit moment voedselhulp nodig heeft. Dit is een van de cijfers die naar voren komen uit een nieuwe studie die donderdag is gepubliceerd door de Noorse Vluchtelingenraad, waarin wordt bevestigd dat de volksverhuizingen worden aangedreven door de klimaatproblemen in de regio.
De Wereldbank heeft onlangs de alarmbel geluid dat bij een temperatuurstijging van slechts één graad Celsius en een daling van de neerslag met 10 procent, de zoetwatervoorraden in Irak tegen 2050 met 20 procent zouden kunnen dalen. Volgens de pan-Arabische website Al-Araby Al-Jadid lopen meer dan 12 miljoen mensen in Syrië en Irak door de droogte het risico hun toegang tot water, voedsel en elektriciteit te verliezen en te worden blootgesteld aan dodelijke, door water verspreide epidemieën.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.