De sancties tegen Venezuela zijn nog wel van kracht
De Amerikaanse regering heeft woensdag de sancties opgeheven die sinds 2018 van kracht waren tegen de huidige interim-president van Venezuela, Delcy Rodríguez. ‘Deze opheffing van de sancties komt bijna drie maanden na de militaire operatie van 3 januari, waarbij de Verenigde Staten Nicolás Maduro gevangen namen en mevrouw Rodríguez in staat stelden de Venezolaanse regering te leiden‘, aldus Efecto Cocuyo.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Sindsdien heeft de interim-president ‘de gevangenneming van Maduro bekritiseerd, terwijl ze heeft verklaard bereid te zijn tot het onderhouden van coöperatieve en respectvolle betrekkingen met de Verenigde Staten’, schrijft de website. Rodríguez verwelkomde de beslissing en beschouwde deze als ‘een stap in de richting van normalisering en versterking van de betrekkingen‘ tussen Caracas en Washington.
Ze sprak de hoop uit dat de sancties die haar land nog steeds treffen, zouden worden opgeheven. ‘De sancties hielden in dat de bezittingen van mevrouw Rodríguez in de Verenigde Staten werden bevroren en dat Amerikaanse burgers geen zaken met haar mochten doen,‘ aldus het Venezolaanse mediakanaal.
Hij was een trouwe en naaste medewerker van Maduro
Delcy Rodríguez ontsloeg woensdag Vladimir Padrino, die bijna gedurende het gehele presidentschap van Nicolás Maduro aan het hoofd stond van de strijdkrachten van Venezuela. Dit is een ‘verandering die het einde van een tijdperk markeert’, merkt El País op.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De krant herinnert eraan dat de generaal, een naaste medewerker van de voormalige president, ‘een van de pijlers van het voortbestaan van de Bolivariaanse Revolutie was geweest, door de politieke indoctrinatie van de strijdkrachten te waarborgen die door Hugo Chávez was ingezet’.
Delcy Rodríguez benoemde als zijn vervanger Gustavo González López, hoofd van de presidentiële garde en van het gevreesde Directoraat voor contraspionage. Sinds haar aantreden heeft de Venezolaanse interim-president veel van Maduro’s naaste medewerkers uit de machtskringen verwijderd.
De wet beslaat niet de volledige termijnen van Chavez en Maduro
Na veel uitstel en debat heeft het Venezolaanse parlement donderdag eindelijk de amnestiewet aangenomen, waarmee de weg wordt vrijgemaakt voor de vrijlating van honderden politiek gevangenen. De interim-president van Venezuela, Delcy Rodríguez, bekrachtigde de wet diezelfde avond en beweerde dat deze ‘nieuwe mogelijkheden voor de politiek in Venezuela’ opent.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De wettekst beperkt echter de reikwijdte van de amnestie: deze bestrijkt alleen dertien specifieke periodes van protesten en repressie, niet de volledige presidentstermijnen van Hugo Chávez (1999-2013) en Nicolás Maduro (2013-2026). Bovendien sluit de wet ‘iedereen die aanvallen op het grondgebied door buitenlandse staten of bedrijven heeft aangemoedigd’ uit, aldus Efecto Cocuyo.
Het lijkt er daarom op dat politieke figuren zoals oppositieleider en Nobelprijswinnares María Corina Machado, ‘tegen wie een strafrechtelijk onderzoek loopt’ omdat ze ‘heeft opgeroepen tot buitenlandse interventie’ en de ontvoering en arrestatie van Maduro door de Verenigde Staten op 3 januari heeft toegejuicht, ‘niet van de amnestie zullen profiteren’, aldus de website.
Tarazona werd beschuldigd van ‘terrorisme en verraad’
‘De strijd voor mensenrechten (…) heeft een belangrijke stap voorwaarts gezet’, jubelt El País. De professor en onderzoeker, die sinds juli 2021 door de Venezolaanse staat werd vastgehouden, heeft amnestie gekregen en mag zijn cel verlaten. De informatie werd bevestigd door de ngo Foro Penal, die foto’s publiceerde van de activist die herenigd was met zijn moeder, Teresa, en zijn broer, José Rafael, in een familiale setting.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Tarazona werd beschuldigd van zeer ernstige misdrijven zoals ‘terrorisme, aanzetting tot haat en verraad’. De Spaanse krant wijst er echter op dat de VN zijn detentie als willekeurig heeft bestempeld. Volgens de krant is ‘de echte reden voor zijn gevangenschap zijn werk, waarbij hij de aanwezigheid van irreguliere gewapende groepen en Colombiaanse guerrillastrijders op Venezolaans grondgebied aan de kaak stelde’.
Fundaredes, de organisatie die hij leidt, heeft herhaaldelijk ‘de daden van psychologische marteling en langdurige isolatie waaraan de activist werd onderworpen in de Helicoide-gevangenis’, veroordeeld. Interim-president Delcy Rodriguez heeft de gevangenis onlangs onder Amerikaanse druk gesloten.
De VS willen de betrekkingen met Venezuela normaliseren
De regering-Trump kondigde donderdag aan een aantal sancties tegen de Venezolaanse olie-industrie te versoepelen en het commerciële luchtruim boven Venezuela te heropenen. Dit is ‘een nieuwe stap’ in ‘Washingtons pogingen om de betrekkingen met Caracas te normaliseren na de val van de Venezolaanse autocraat Nicolás Maduro’, aldus de conservatieve Amerikaanse krant The Wall Street Journal.
Deze beslissingen kwamen kort nadat de Venezolaanse Nationale Assemblee ‘groen licht had gegeven aan buitenlands kapitaal om de olie te exploiteren’, meldt El País. Onder druk van de Verenigde Staten keurden wetgevers donderdag een hervorming van de koolwaterstoffenwet goed, die bedoeld is om de sector open te stellen voor particuliere investeringen en de belastingen te verlagen, waardoor bedrijven gunstigere contracten kunnen afsluiten. ‘Het debat over deze wet verliep snel, zoals de Verenigde Staten hadden geëist’, merkte de Spaanstalige krant op.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De interim-president van Venezuela, Delcy Rodríguez, sprak donderdag van een ‘historische sprong voorwaarts’. ‘We zetten historische stappen (…) Ik heb vandaag een telefoontje ontvangen van de president van de Verenigde Staten, Donald Trump, en zijn minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio,” verklaarde ze tijdens een pro-regeringsbijeenkomst van werknemers uit de oliesector. Volgens El Universal kondigde de interim-president aan dat de eerste export van aardgas uit Venezuela ‘binnen enkele uren’ zou plaatsvinden en dat ze een video van de transactie zou vrijgeven.
De nieuwe wet die donderdag werd aangenomen ‘maakt de weg vrij voor particuliere bedrijven om de Venezolaanse oliemarkt te betreden via directe contracten met Petroleos de Venezuela (PDVSA)’, het staatsoliebedrijf van Venezuela, aldus El País. ‘Vóór de hervorming kon buitenlands kapitaal alleen deelnemen aan de Venezolaanse olieproductie via joint ventures waarin de staat – die in de beginjaren van het chavisme olienationalisme had gepromoot – een meerderheidsbelang en operationele controle behield’, merkt de krant op.
Rodríguez verwijt Machado onderdanig te zijn aan de VS
Na een ontmoeting in Washington met de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, verklaarde de Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado, geciteerd door El Nacional, dat ze werkte aan ‘een echte transitie (…), geen transitie in Russische stijl waarbij de maffia aan de macht blijft’. Dit was een verwijzing naar Delcy Rodríguez, de interim-president en lid van de inner circle van Nicolás Maduro. ‘Ik denk dat niemand Delcy Rodríguez vertrouwt,’ voegde ze eraan toe.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Zonder Machado’s naam te noemen, viel Rodríguez haar ook aan. ‘Laat iedereen die echt van Venezuela houdt hier komen, maar laat degenen die de schade en agressie tegen het Venezolaanse volk willen voortzetten in Washington blijven!’ verklaarde ze. Daarmee suggereerde ze dat haar rivaal onderdanig was aan de wil van de Amerikaanse president.
Marco Rubio moest woensdag voor de Senaat verschijnen voor een hoorzitting over de intenties van de regering met betrekking tot Venezuela. Hij verzekerde hun dat er geen militaire operatie werd overwogen, tenzij Delcy Rodríguez ervoor kiest niet met de Verenigde Staten samen te werken.
Ze droeg haar Nobelprijs voor de Vrede op aan Trump
De Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado ‘lijkt open te staan voor een Amerikaanse militaire interventie in haar land om president Nicolás Maduro af te zetten’, aldus CBS News, dat vrijdag verschillende fragmenten publiceerde uit een interview met de Nobelprijswinnares voor de Vrede van 2025.
Gevraagd vanuit Oslo naar haar mogelijke steun voor een Amerikaanse militaire interventie in Venezuela, antwoordde Machado: ‘Ik zou graag zien dat de druk steeds verder wordt opgevoerd, zodat Maduro begrijpt dat hij moet vertrekken, dat zijn tijd voorbij is.’
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Toen haar werd gevraagd ‘hoe ze militaire actie en de Nobelprijs voor de Vrede met elkaar kon verenigen’, zei de oppositieleider, die haar prijs opdroeg aan Donald Trump: ‘Om vrijheid te behouden en te veroveren, heb je geweld nodig. We vechten juist voor vrijheid, om democratie te bereiken; en voor democratie, om vrede te bereiken.’
De regering erkent de uitslag van afgelopen verkiezingen niet
De leider van de Venezolaanse oppositie, María Corina Machado, heeft haar landgenoten zondag opgeroepen om ‘aan geen enkele verkiezing deel te nemen’ zolang de uitslag van de presidentsverkiezingen van afgelopen juli, die de oppositie beweert te hebben gewonnen van president Nicolás Maduro, niet wordt gerespecteerd, schrijft de website La Patilla.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Maduro heeft aangekondigd dat er in 2025 in Venezuela parlementaire, regionale en gemeenteraadsverkiezingen zullen worden gehouden. ‘Gaan stemmen zonder dat de resultaten worden gerespecteerd is geen verdediging van de volksstemming, maar een vertekening ervan,’ zei ze in een video die op sociale netwerken werd geplaatst.
Maduro wordt komende vrijdag voor de derde keer beëdigd
Het Venezolaanse leger heeft maandag ‘plechtige loyaliteit, gehoorzaamheid en onderdanigheid’ beloofd aan president Nicolás Maduro, die op 10 januari voor een derde termijn wordt beëdigd, schrijft El Nacional. Edmundo González Urrutia, die door de oppositie en een groot deel van de internationale gemeenschap wordt beschouwd als de echte winnaar van de presidentsverkiezingen van afgelopen juli, had zondag om de steun van het leger gevraagd, maar generaal en minister van Defensie Vladimir Padrino beschouwde het verzoek als ‘clownesk en lachwekkend’.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De Chavista-regering bestempelde ook de steun van de Amerikaanse president Joe Biden voor Urrutia als ‘grotesk’, na een ontmoeting tussen de twee mannen in het Witte Huis op maandag. De Verenigde Staten zien Maduro als de onrechtmatige president van Venezuela en hebben een sterk vermoeden dat hij de verkiezingen ten koste van Urrutia naar zijn hand gezet heeft. Maduro weigerde na afloop van de verkiezingen de stemuitslagen openbaar te maken.
De autoriteiten van Venezuela maakten donderdag bekend dat ze een beloning van 100.000 dollar uitloven voor iedere tip die leidt tot de gevangenneming van oppositieleider Edmundo González Urrutia, die de overwinning in de laatste presidentsverkiezingen opeist, meldt El País. González Urrutia, die in ballingschap verkeert in Spanje, vloog donderdag naar Argentinië, waar hij zaterdag een ontmoeting heeft met president Javier Milei.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De oppositie en een groot deel van de internationale gemeenschap beschouwen de 75-jarige oppositieleider als de echte winnaar van de presidentsverkiezingen van juli. Officieel werden ze gewonnen door de vertrekkende president Nicolás Maduro, die de resultaten nooit openbaar heeft gemaakt.
Maduro zal op 10 januari worden beëdigd voor zijn derde ambtstermijn, maar González Urrutia ‘tart het chavismo-regime al weken door hen te verzekeren dat hij naar zijn land zal terugkeren om zijn taken als president op zich te nemen’, aldus het Spaanse dagblad.
De wet is een reactie op een Amerikaans wetsvoorstel
Het parlement van Venezuela, dat door de regering wordt gecontroleerd, heeft donderdag een wet aangenomen die voorziet in zeer zware straffen ‘voor degenen die oproepen tot of steun verlenen aan internationale sancties tegen de regering van Nicolás Maduro’, meldt Efecto Cocuyo.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
‘De wet bevat een verbod tot 60 jaar om een openbaar ambt te bekleden, gevangenisstraffen van 25 tot 30 jaar en inbeslagname van eigendommen’, aldus de Venezolaanse website.
Op deze manier wil president Maduro reageren op het wetsvoorstel dat onlangs is goedgekeurd door het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, dat Amerikaanse overheidsinstellingen verbiedt om personen of bedrijven in dienst te nemen die commerciële banden hebben met de Venezolaanse regering.
De VS, die Urrutia al als winnaar van de verkiezingen hadden erkend, gebruikten de term ‘president’ dinsdag voor het eerst publiekelijk. ‘Het Venezolaanse volk heeft zich op 28 juli krachtig uitgesproken en Edmundo González tot verkozen president benoemd’, schreef minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken op sociale media.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
‘De reden waarom de [vertrekkende] regering-Biden heeft besloten om deze term te gebruiken heeft te maken met de naderende inauguratie van Maduro voor een derde termijn, gepland voor 10 januari,’ zo is te lezen op de website El Nacional. ‘Belachelijk,’ zo luidde de reactie van het Venezolaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.
Urrutia claimt de presidentsverkiezingen te hebben gewonnen
Het Openbaar Ministerie in Venezuela beweert een ‘arrestatiebevel voor ernstige misdrijven’ te hebben gekregen van een rechtbank die gaat over terrorisme, volgens een verklaring die maandag op sociale netwerken is geplaatst. Het arrestatiebevel heeft betrekking op Edmundo González Urrutia, een oppositiekandidaat die claimt de presidentsverkiezingen gewonnen te hebben van Nicolás Maduro, meldt El Universal.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
Begin augustus opende het Openbaar Ministerie een onderzoek tegen hem en oppositieleidster Maria Corina Machado wegens ‘ambtsmisdrijven, verspreiding van valse informatie, aanzetten tot ongehoorzaamheid aan de wet, oproepen tot opstand en criminele samenzwering’. Een groot deel van de internationale gemeenschap, geleid door de Verenigde Staten, erkent de herverkiezing van Maduro niet.
De Amerikaanse procureur-generaal Merrick Garland kondigde maandag aan dat hij een vliegtuig in beslag had genomen dat vermoedelijk ‘illegaal was aangekocht voor 13 miljoen dollar via een lege vennootschap en de Verenigde Staten uit was gesmokkeld om te worden gebruikt door Nicolás Maduro en zijn kliek’. Het vliegtuig, een Dassault Falcon 900EX, werd in beslag genomen in de Dominicaanse Republiek en overgebracht naar Florida, aldus Washington.
Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Vandaag kijken we naar Venezuela. De EU, de VS en Zuid-Amerikaanse landen zochten toenadering tot het geïsoleerde land, in de hoop de situatie daar te verbeteren. Venezuela lijkt echter niet op verandering uit te zijn.
Dit artikel verscheen woensdag in de nieuwsbrief Buiten de grenzen, exclusief voor abonnees. Wil je elke week op de hoogte blijven? Neem dan een (proef)abonnement – al vanaf €5 per maand – op 360 Magazine en abonneer je op de nieuwsbrieven.
Welke landen zoeken weer toenadering tot Venezuela?
Venezuela is onder huidig president Nicolás Maduro afgegleden tot het zorgenkindje van Zuid-Amerika. Een doortrapte verkiezing in 2018, enorme protesten die gewelddadig werden onderdrukt, een massale exodus van Venezolanen, mensenrechtenschendingen, onderdrukte oppositie: het land raakte steeds verder geïsoleerd, onder meer door sancties van de Europese Unie en de Verenigde Staten.
Dit jaar is dat anders. The New York Timesspreekt van ‘de belangrijkste verbetering van de betrekkingen tussen Venezuela en de Verenigde Staten in jaren’. De krant wijst op een akkoord dat afgelopen maand werd gesloten tussen beide landen. ‘In een paar dagen tijd heeft de autoritaire regering van Venezuela ermee ingestemd om Venezolaanse migranten die uit de Verenigde Staten zijn gedeporteerd toe te laten en een overeenkomst getekend met oppositieleiders om te komen tot vrije en eerlijke presidentsverkiezingen in 2024. In ruil daarvoor hebben de Verenigde Staten ingestemd met het opheffen van enkele economische sancties tegen Venezuela’s olie-industrie, een vitale bron van inkomsten voor de regering van Maduro.’
Een historisch akkoord, noemden sommigen het. Americas Quarterlyging verder in op de deal. ‘Onder de versoepelde sancties mag Venezuela de komende zes maanden olie en gas exporteren naar de VS en andere landen. Tegelijkertijd kunnen internationale bedrijven nieuwe investeringen doen in de koolwaterstofsector. Maar de ruime versoepeling komt met een kritisch voorbehoud: vóór eind november moet de regering van Venezuela “een specifieke tijdslijn en procedure definiëren voor de versnelde herinvoering” van iedereen die zich volgend jaar kandidaat willen stellen voor het presidentschap.’
Ook Zuid-Amerikaanse landen proberen de banden met Venezuela aan te halen, nadat die onder het regime van Maduro flink waren bekoeld. Onder de nieuwe president van Colombia, Gustavo Petro, is de grens met Venezuela heropend, en landen als Chili en Argentinië hebben weer ambassadeurs in Venezuela, nadat die eerder waren teruggeroepen. ‘Diplomatieke toenadering is gemeengoed geworden’, schrijft denktank ASCOA. ‘Naast de verkiezing van meer linkse politici in de regio, zoals Luiz Inácio Lula da Silva uit Brazilië en Xiomara Castro uit Honduras, heeft dit ertoe geleid dat een aanzienlijk aantal Latijns-Amerikaanse landen ambassadeurs heeft teruggestuurd naar Caracas.’
Maduro werd zelfs uitgenodigd op een Zuid-Amerika-top, die werd gehouden in Brazilië. ‘Tijdens de top in Brazilië vond de eerste persoonlijke ontmoeting van Maduro plaats met andere Zuid-Amerikaanse leiders in negen jaar’, schrijft Foreign Policy. ‘Terwijl Maduro’s terugkeer op het regionale diplomatieke podium werd gevierd, bleef de situatie in Venezuela niet onbesproken. Zowel de linkse president van Chili, Gabriel Boric, als de rechtse leider van Uruguay, Luis Lacalle Pou, bekritiseerden Maduro – in respectvolle bewoordingen – vanwege de crisis in Venezuela.’
Naast de VS en Zuid-Amerika kijkt ook de EU naar een versoepeling van het beleid ten aanzien van Venezuela, hoewel daar tussen EU-lidstaten onderling nog geen consensus over bestaat. ‘Spanje is van mening dat het tijd is dat de EU haar sancties tegen Venezuela herziet en overweegt om ten minste enkele ervan op te heffen, zoals de Verenigde Staten al gedeeltelijk hebben gedaan’, schrijft El País. ‘Vanwege de recente dialoog tussen de regering van Nicolás Maduro en de oppositie, die zijn overeengekomen om volgend jaar presidentsverkiezingen te houden, zou het goed zijn als de EU-27 een tegengebaar maakt.’
Wat eisen de genoemde landen van Venezuela?
Verkiezingen, migratie; de landen die weer toenadering zoeken tot Venezuela hebben hun eigen redenen. Maar volgens Forbesspeelt er nog een gemeenschappelijke factor mee. ‘De Europese Unie en energiebedrijven uit het continent zijn ambitieuze projecten gestart om de aardgassector van Venezuela te ontwikkelen. Naast de economische voordelen is er ook een essentieel milieuaspect. De verouderde infrastructuur op het gebied van energie, heeft het Latijns-Amerikaanse land veranderd in een topvervuiler wat betreft de uitstoot van broeikasgassen en de aantasting van ecosystemen.’
De Venezolaanse columnist Jorge Jraissati schrijft in National Interest daat de VS soortgelijke redenen hebben. ‘Het lijkt erop dat Bidens oproep voorsal te maken heeft met die grote bedrijven die geld willen verdienen aan Venezuela’s olievelden en goudmijnen. Het is haast alsof hun winsten in het middelpunt van de belangstelling staan en Amerika’s geopolitieke behoeften en strategisch denken overschaduwen; een zorgwekkende ontwikkeling, vooral nu de wereld steeds gevaarlijker, radicaler en autoritairder wordt.’ Jraissati doelt daarbij op de invloed van China op Latijns-Amerika, de oorlogen in Oekraïne en Israël, en de autoritaire regeringen in Nigaracua, El Salvador en Cuba.
Ook Euronewsziet de grote gas- en olievoorraden van Venezuela als een van de factoren die de EU en de VS warm laten lopen voor een versoepeling van hun respectievelijke beleid. ‘Vorig jaar kreeg energiegigant Chevron groen licht om zijn activiteiten in Venezuela uit te breiden en in januari verleenden de VS een vergunning aan Trinidad en Tobago om een groot gasveld in Venezolaanse wateren te ontwikkelen. Het is waarschijnlijk dat de invasie van Rusland in Oekraïne deze concessies van de VS deels heeft gemotiveerd.’ Na de oorlog in Oekraïne werd Rusland geraakt door sancties en werd de export van olie en gas aan banden gelegd. Rusland besloot zelf ook om olie en gas in mindere mate naar Europa te laten gaan, waardoor landen op zoek lijken te gaan naar alternatieven.
De vraag is of Maduro bereid is te luisteren naar de VS, de EU en andere gesprekspartners
Naast de olie spelen ook de verkiezingen van volgend jaar een rol. Voor veel landen vormen die hét moment voor eventuele veranderingen in Venezuela, om Maduro van het podium te laten verdwijnen middels eerlijke verkiezingen, om een prowesters regime te installeren – zeker omdat Venezuela door de isolatie van de afgelopen jaren steeds meer richting China, Rusland en Iran is gegroeid. Maar er zijn twijfels over het akkoord.
‘Of de heer Maduro nu ruimte maakt voor een echt competitief politiek proces, of alleen olie-inkomsten int, hangt in de eerste plaats af van de heer Maduro, maar in de tweede plaats van de vraag of de oppositie, het Venezolaanse maatschappelijk middenveld en de Verenigde Staten hem aan zijn beloften houden. Anders zal de gok de situatie nog slechter hebben gemaakt dan voorheen’, schrijft de Washington Post. De vraag is of Maduro bereid is te luisteren naar de VS, de EU en andere gesprekspartners.
Is verandering in Venezuela echt mogelijk?
Toenadering van de EU, VS en Zuid-Amerika is mooi, versoepeling van sancties klinkt veelbelovend, net als een akkoord voor vrije verkiezingen, maar hoe realistisch is dat, met Nicolás Maduro als leider?
‘De regering van de Venezolaanse president Nicolas Maduro blijft willekeurige detentie gebruiken om politiek tegenstanders hard aan te pakken’, schreef Al Jazeeraeerder dit jaar. ‘In een rapport documenteerde Amnesty International gevallen van mensen die tussen 2018 en 2022 “slachtoffer waren van politiek gemotiveerde willekeurige detenties”, waaronder leraren, vakbondsleden en mensenrechtenverdedigers.’
Critici van de toenadering tot Maduro zeggen volgens The Wall Street Journalhetzelfde. ‘Zijn regering toont weinig interesse om een einde te maken aan de schendingen van mensenrechten. Een onderzoekscommissie van de Verenigde Naties meldde vorige maand dat de staatsveiligheidsdiensten steeds harder optreden tegen dissidenten. De commissie noteerde van januari 2020 tot augustus 2023 ten minste 58 willekeurige opsluitingen en 28 gevallen van marteling van gevangenen.’
De verkiezingen volgend jaar brengen een nieuw probleem aan het licht. Afgelopen maand hield de oppositie van Venezuela voorverkiezingen om te besluiten wie het volgend jaar tegen Maduro opneemt in de presidentsverkiezingen. De winnaar is María Corina Machado, en volgens The Financial Timesis dat problematisch voor Maduro.
‘In tegenstelling tot sommige andere oppositieleden weigert deze politicus te onderhandelen met de regering. Ze wil dat Maduro berecht wordt voor misdaden tegen de menselijkheid en heeft ze in het verleden gepleit voor een buitenlandse militaire interventie in Venezuela. De regering-Maduro heeft haar vijftien jaar lang verboden zich verkiesbaar te stellen’, aldus de krant. ‘Machado’s stijgende populariteit vormt een obstakel voor de overeenkomst tussen de VS en Venezuela, die tot stand kwam na achttien maanden van intensieve geheime diplomatie, onder andere tijdens ontmoetingen in Qatar en Italië.’
Machado leek goed te beseffen wat een verenigde oppositie teweeg kan brengen in Venezuela. ‘Ik heb een mandaat gekregen om Nicolás Maduro te verslaan’, zei ze na haar verkiezingswinst. ‘We zijn al begonnen met die campagne.’
‘Het doel is om de oppositie te ontmoedigen en te verdelen, om conflicten daarbinnen te creëren, om haar aanhang te demoraliseren’
Deze week kwam het Hooggerechtshof van Venezuela bovendien met een uitspraak waarmee het akkoord tussen de VS en Venezuela op losse schroeven kwam te staan. Dit Hooggerechtshof, vol Maduro-loyalisten, zei dat er sprake was van financiële onregelmatigheden bij de voorverkiezingen van de oppositie, en de uitslag werd volgens persbureau Reutersopgeschort ‘ondanks een verkiezingsakkoord tussen de regering en de oppositie dat elke partij toestaat haar eigen kandidaat te kiezen’.
De Verenigde Staten en Zuid-Amerikaanse landen reageerden met waarschuwingen, teleurstelling en ook woede. Voorlopig lijkt Maduro niet open te staan voor een democratisering van het land en alleen versoepeling van sancties te zoeken om zo meer olie-inkomsten voor zijn regering te genereren. De stap van het Hooggerechtshof is pas een eerste stap, zegt de Venezolaanse politiek analist Pedro Benítez tegen The New York Times. ‘Het doel is om de oppositie te ontmoedigen en te verdelen, om conflicten in de oppositie te creëren, om haar aanhang te demoraliseren. Dat is fase een. Dan komt de volgende fase; een direct offensief tegen het verkiezingsproces.’
Achter de miljardenindustrie van kunstmatige intelligentie gaan honderden Venezolanen schuil die algoritmes trainen voor een schamele vergoeding. Door de diepe economische crisis in het land is dit een van de weinige manieren om te overleven. Experts spreken van ‘kolonialisme door AI’.
De economische crisis in Venezuela dwong Oskarina Fuentes zeven jaar geleden om aan de slag te gaan als onzichtbare werker in de wereld van kunstmatige intelligentie (AI). Haar rol is het taggen van data, met als doel de prestaties van internetrobots te verbeteren. Daarvoor krijgt ze een minimale vergoeding waarvan ze moet zien te overleven. ‘Het gaat om meer dan alleen zoekopdrachten,’ zegt de drieëntertigjarige vrouw. Ze legt zich toe op het verzamelen van data van bedrijven en mensen, het selecteren van het beste antwoord op zoekopdrachten, het modereren van inhoud zodat sommige gruwelijke content niet online kan circuleren – een oneindige hoeveelheid werk waarmee ze enkele dollarcenten toevoegt aan haar Appen-account.
Appen is een Australisch virtueel platform dat data verzamelt voor techreuzen als Microsoft, Amazon en Google om hun AI-systemen te verbeteren. Medewerkers uit meer dan honderdzeventig landen registreren zich op het platform en kiezen er welke taken ze zullen uitvoeren.
Door het ‘labelen’ of ‘annoteren’, zoals Oskarina Fuentes doet, krijgen rekenmodellen informatie op basis waarvan ze beslissingen kunnen nemen, uiteenlopend van het verbeteren van zoekopdrachten op het web tot het mogelijk maken van complexere algoritmen, zoals die van een zelfrijdende auto. ‘Het systeem leert van het werk dat deze werkers doen,’ zegt Alberto Delgado, een AI-expert aan de Universidad Nacional van Colombia.
Achter de schermen van deze miljardenindustrie schommelt de betaling aan Fuentes tussen de 200 en 300 dollar per maand, wat dicht in de buurt komt van het minimumloon in Colombia (209 dollar), het land waarnaar ze in 2019 migreerde met haar moeder. De diepe economische crisis die Venezuela al tien jaar teistert, heeft velen gedwongen op zoek te gaan naar alternatieve methoden om te overleven. En platforms voor het ‘labelen van data’, waarvoor geen speciale kwalificatie is vereist, bieden mogelijkheden om de honger te stillen.
Slavenarbeid
Fuentes, die afgestudeerd is als ingenieur in de olie-industrie, lijdt aan diabetes en heeft een slechte gezondheid. Daardoor kan ze haar beroep niet uitoefenen en kan ze ook geen andere baan vinden. Honderden Venezolanen met wie ze op het sociale netwerk Telegram praat over hun ervaringen op Appen vonden evenmin een alternatief voor hun levensonderhoud.
Het platform Appen, dat volgens een Australisch mediakanaal zo’n 500 miljoen dollar waard is, belooft dat de beloning van zijn werknemers ‘het minimumloon in de regio overstijgt’. Na meer dan vijf jaar hyperinflatie is dat in Venezuela niet zo moeilijk.
‘Met veel moeite kan ik ongeveer 200 dollar per maand bij elkaar schrapen,’ zegt een werknemer die haar naam liever niet bekend wil maken uit angst voor represailles van het bedrijf. Haar inkomsten komen van haar werk bij Appen en vergelijkbare sites zoals Toloka, Hive Micro, Testable Minds en Paidera. Het geld dat ze verdient is nauwelijks genoeg om zichzelf, haar man en twee kinderen te kunnen voeden. Een ander inkomen is er niet. ‘Het is slavenarbeid die slecht wordt betaald,’ zegt de vrouw, die zich in de Venezolaanse stad Cabimas vastklampt aan dit virtuele werk.
Rodrigo Sircello, die werkt vanuit Maracaibo, zegt dat hij en zijn partner zich in 2016 hebben ingeschreven na de belofte van een goed inkomen. ‘Mijn vrouw kreeg voortdurend e-mails van Appen (…) In hun advertenties stond dat het ging om werken op afstand en dat je veel geld kon verdienen,’ zegt de zevenenvijftigjarige.
Nu, in 2023, hebben hij en zijn gezin moeite om de eindjes aan elkaar te knopen. Er is geen werk. ‘Sinds het begin van dit jaar lukt het nauwelijks om een minimumbedrag van 10 dollar per week te halen,’ zegt Sircello, die het geld van zijn maandelijkse pensioen dat hij heeft opgebouwd als bibliothecaris gebruikt om de internetverbinding te betalen die hij nodig heeft voor Appen. Hoeveel jaar ze ook ingeschreven staan bij het platform, de medewerkers hebben geen vast dienstverband bij het bedrijf en kunnen ook niet rekenen op gegarandeerde opdrachten of andere garanties. Bovendien valt het werk vaak niet samen met de tijdzone in het gebied waar ze zich bevinden; als de nood hoog is, geven Venezolanen zich op om te werken op welk tijdstip dan ook.
‘Ik voel me geen slaaf van Appen of van AI. We zijn slaven van het Latijns-Amerikaanse systeem’
‘Ik heb slaapproblemen,’ benadrukt de werknemer uit Cabimas, die haar computer ‘vierentwintig uur per dag aan heeft staan’, voor het geval ze in de vroege ochtenduren een melding krijgt over een opdracht. Als er problemen zijn op het platform, zegt ze, doet Appen er lang over om te reageren op klachten, áls er al wordt gereageerd. ‘Ze beantwoorden mijn tickets niet,’ zegt de vrouw. Voortdurende stroomuitval bemoeilijkt haar werk. Op vragen over hoe het zijn werknemers behandelt, antwoordde Appen in een e-mail aan El País dat het bedrijf ‘veel waarde hecht aan zijn werknemers, omdat zij het weefsel vormen van de samenlevingen waarin ze actief zijn’. Appen beantwoordde geen specifieke vragen over de omstandigheden van Venezolaanse werknemers.
Het verhaal van Fuentes kwam in april 2022 aan het licht door een reeks artikelen van het tijdschrift van het Massachusetts Institute of Technology (MIT), waarin wordt gesproken over ‘kolonialisme door AI’. Aan de hand van verschillende gevallen brengt het tijdschrift de macht in beeld die grote bedrijven in deze industrie hebben over medewerkers in ontwikkelingslanden, die in precaire omstandigheden verkeren. Deze gevallen versterken ‘het idee dat AI een nieuwe koloniale wereldorde creëert’, aldus het tijdschrift.
Naar aanleiding van de artikelen werd de naam van Fuentes vervolgens wereldwijd aangehaald in de media, op een manier waar ze het niet helemaal mee eens is. ‘Ik voel me geen slaaf van Appen of van AI,’ zegt de jonge vrouw. ‘We zijn slaven van het Latijns-Amerikaanse systeem,’ verduidelijkt ze. Fuentes is van mening dat het leven in een lage-inkomensregio de oorzaak is van het gebrek aan garanties.
Eerder dit jaar meldde tijdschrift Time vergelijkbare gevallen bij het bedrijf OpenIA. Dat besteedt werk uit aan mensen in Kenia, profiterend van de zwakke economie van het Afrikaanse land. Medewerkers filteren ongewenste teksten uit ChatGPT tegen een betaling van twee dollar per uur.
Gedragscode
Oskarina Fuentes, liefhebber van anime en dieren, benadrukt dat ze haar ervaringen graag kenbaar maakt zodat Appen naar zijn medewerkers gaat luisteren, ‘ervaren, hardwerkende mensen’. ‘We willen erkenning voor onze inspanningen en meer kansen krijgen,’ zegt de jonge vrouw vanuit haar woonplaats in een stad in Antioquia in Colombia. AI-expert Alberto Delgado zegt dat de problemen van de medewerkers komen door het gebrek aan controle in deze branche. ‘AI treft mensen. Daarom moeten we ethische principes en regulering toepassen,’ aldus de universiteitsdocent.
Vorige maand kondigden de Europese Unie en de Verenigde Staten vooruitgang aan wat betreft een ontwerp van een gemeenschappelijke ‘gedragscode’ voor AI, die in de toekomst op vrijwillige basis zou kunnen worden toegepast. UNESCO stelt in een handleiding uit 2021 met aanbevelingen over dit onderwerp dat er aandacht moet komen voor landen met lagere middeninkomens ‘die kwetsbaarder zijn voor mogelijk misbruik door een dominante marktpositie’.
Maar ook zonder actieve regelgeving of garanties willen Fuentes en haar collega’s in Venezuela dat ‘Appen blijft functioneren’, zodat ze hun rekeningen kunnen betalen. Ze vragen om ‘meer opdrachten’, wachten vierentwintig uur naast hun computers, gedreven door angst veroorzaakt door de ineenstorting van hun geboorteland.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.
