Shireen Abu Akleh, een Palestijnse journalist van Al Jazeera, werd vorig jaar in Jeruzalem doodgeschoten. The Guardian maakte een reconstructie van haar laatste dag. En verder: een onderzoek werpt nieuw licht op de doodsoorzaak van Beethoven. De aanraders van de 360-redactie.
Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.
De laatste dag van Shireen Abu Akleh
Op 11 mei 2022 kwam de Amerikaans-Palestijnse Shireen Abu Akleh om het leven door een kogel van Israëlische veiligheidstroepen. De dood van deze Al Jazeera–journalist maakte veel lost in de Arabische wereld en ver daarbuiten. The Guardian maakte een inzichtelijke constructie van haar laatste dag, schrijft redacteur Joep Harmsen. In een multimediale productie schijnt het Britse dagblad een helder licht op wat de Israëlische bezetting van de Westelijke Jordaanoever betekent voor haar inwoners.
Zo werd enkele uren later een Palestijnse jongen van zestien, genaamd Thaer Yazouri, doodgeschoten tijdens een protest naar aanleiding van de moord op Abu Akleh. Thaer was slechts één van de zesendertig Palestijnse kinderen die in 2022 door Israëlische troepen op de Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem werden gedood. Lees en bekijk de reconstructie hier.
Een wereld zonder Down?
Aan het begin van de jaren tachtig werd een op de achthonderd kinderen geboren met het syndroom van Down. Doordat moeders in de decennia daarna later kinderen kregen, nam dat percentage toe, omdat de kans op een kind met Down groter wordt naarmate de moeder ouder wordt.
Technische vooruitgang zorgde er tegelijkertijd voor dat het aantal omlaag ging. Zo werd het door prenatale screening mogelijk om afwijkingen van de foetus tijdens de zwangerschap op te sporen en werd abortus in steeds meer landen gelegaliseerd. Tot nu toe was onbekend bij hoeveel abortussen het syndroom van Down de reden was om de foetus weg te halen.
‘Elk leven heeft waarde, elk leven doet ertoe, ongeacht het aantal chromosomen dat we hebben’
Met de verschijning van een Europees onderzoek hiernaar is daarin nu verandering gekomen, las redactiestagiair Marc van Rijswijk in een artikel van de Portugese BBC. Onderzoekers schatten dat in het afgelopen decennium 54 procent van het aantal zwangerschappen waarbij sprake was van Down werd afgebroken. Het land in Europa met het hoogste aantal abortussen op grond van het downsyndroom is – in tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt – geen Scandinavisch land, maar Spanje met 89 procent.
In het artikel vertellen een paar mensen hoe het is om Down te hebben en te zien dat er weinig mensen meer zijn die hetzelfde syndroom hebben. Ze benadrukken dat ook kinderen met Down veel talenten en capaciteiten kunnen hebben en dat ook zij het ver kunnen schoppen in de maatschappij. De discussie over wel of geen kind met Down werpt de vraag op wat voor maatschappij we willen creëren en wat iemands leven waardevol en waardig maakt. ‘Elk leven heeft waarde, elk leven doet ertoe, ongeacht het aantal chromosomen dat we hebben,’ concludeert Down-activiste Karen Gaffney. Lees het artikel hier.
De protesten in Peru van dichtbij
Helaas wordt er in het Westen steeds minder aandacht aan besteed, maar in Peru wordt nog steeds dagelijks geprotesteerd tegen de interim-regering van Dina Boluarte. Aanhangers van de opgesloten oud-president Pedro Castillo gaan nog steeds de straat op, met name in de armere regio’s, om zijn vrijlating en vervroegde verkiezingen te eisen. En de regering blijft de betogers op een zeer hardhandige manier aanpakken, regelmatig met doden als gevolg.
Redacteur Boris van der Spek las een reconstructie van The New York Times, waarin gedetailleerd uit de doeken wordt gedaan hoe enkele onschuldige demonstranten het slachtoffer werden van geweld door de politie en het leger. Aan de hand van getuigenissen, beeldmateriaal en andere bronnen wordt in diepgaand onderzoek verteld hoe Peruanen, die al maanden vechten voor een betere en vooral meer gelijkwaardige toekomst, worden onderdrukt. Lees het onderzoek hier.
Nieuw onderzoek naar Beethoven
Toen Ludwig van Beethoven in 1827 op sterven lag, zo las redacteur IJsbrand van Veelen, vroegen tal van bezoekers of ze een lok van zijn haar mochten afknippen. Die optocht van knippende rouwenden ging door na zijn dood op zesenvijftigjarige leeftijd en binnen drie dagen na zijn overlijden was er geen haar meer over op zijn hoofd. Sindsdien is een stroom aan verhalen en analyses ontstaan over Beethovens ziekten en de oorzaak van zijn dood.
Een Vlaamse familie die ook de achternaam Beethoven heeft, blijkt niet genetisch verwant
Veel daarvan kan nu in de prullenbak, want een recente analyse van strengen van zijn haar door een internationale groep onderzoekers – op 22 maart gepubliceerd in het tijdschrift Current Biology – zet allerlei theorieën over zijn gezondheid op losse schroeven.
Het rapport geeft een verklaring voor zijn slopende kwalen en zijn dood, maar roept ook nieuwe vragen op. En het biedt allerlei verrassingen. Zo blijkt een fameuze haarlok die onderwerp werd van een boek en een documentaire niet van Beethoven te zijn maar van een Joodse vrouw. Verder blijkt dat Beethoven geen loodvergiftiging had, zoals algemeen werd aangenomen, noch dat hij een zwarte man was, zoals sommigen beweerden. En een Vlaamse familie die ook de achternaam Beethoven heeft en trots beweerde verwant te zijn, blijkt geen genetische banden met hem te hebben. Nieuwsgierig? Meer over het onderzoek lees je hier.
Vijf verdiepende leestips
» Op 20 maart was het twintig jaar geleden dat de Verenigde Staten Irak binnenvielen, wat het begin markeerde van de Irakoorlog. Na de Amerikaanse invasie is er weliswaar meer vrijheid in Irak gekomen, maar dat wil niet zeggen dat het land een hoopvol perspectief heeft. The New York Times sprak erover met tientallen Irakezen. De gesprekken geven een beeld van een land dat rijk is aan olie, gehinderd wordt door corruptie en de veiligheid van zijn burgers niet kan garanderen. Lees hier deze mooie reportage.
» De eerste reis naar Mars laat, naar het schijnt, niet zo lang meer op zich wachten. Het ‘Starship’ van Elon Musk kan een revolutie in de ruimtevaart teweegbrengen. De grootste raket die ooit gebouwd is moet toeristen en onderdelen voor een maanstation de ruimte in brengen en mensen op Mars afzetten. Der Spiegel schreef er een leuke reportage over.
» Het lijkt erop dat het wantrouwen van Europa richting China steeds groter wordt. Eerst legde het continent het gebruik van de app TikTok aan banden uit angst dat China de gebruikersgegevens zou inzetten voor propagandadoeleinden en spionage. Nu is Europa zelfs op weg om een eigen toeleveringsketen voor strategische grondstoffen aan te leggen om zo minder afhankelijk van China te worden.
Deze nieuwe stap is begonnen in de kleine EU-staat Estland. Dit land is bezig met de opbouw van een industrieel cluster voor de productie van metalen die essentieel zijn voor de ‘groene transformatie’ van de economie. In een goed geschreven artikel werpt Neue Zürcher Zeitung licht op deze nieuwe ontwikkeling.
» Er dreigt een wereldwijd waterprobleem. Zoet water wordt schaars in veel regio’s van de wereld en tegelijkertijd sterven er mensen bij overstromingen, waarschuwen deskundigen. Nu moet de eerste waterconferentie van de Verenigde Naties in zesenveertig jaar oplossingen bieden. Welke afspraken zullen er gemaakt worden om deze twee uitersten in balans te brengen? Süddeutsche Zeitung zoekt het uit.
» Steeds meer jonge landbouwingenieurs in Frankrijk kiezen voor een nieuwe ecologische manier om landbouw te bedrijven: permacultuur. Dit begrip staat voor respect voor het milieu, voor dieren, afwijzing van energie-intensieve conventionele landbouw. Geconfronteerd met het groeiende enthousiasme van hun studenten voor alternatieve productiemethoden passen de landbouwscholen zich langzaam aan. Misschien een inspiratiebron voor Nederlandse landbouwers? Le Monde ging langs bij boeren die een nieuwe weg inslaan.
