In de Noorse speelfilm Solomamma ontdekt de alleenstaande moeder Edith onverwachts de identiteit van de spermadonor van haar vierjarige zoon. Volgens de Noorse filmwebsite Filmweb is het een ‘warm, onvolmaakt en herkenbaar verhaal van keuzes, nieuwsgierigheid en nieuwe manieren om een gezin te vormen’.
In Solomamma ontdekt de Noorse journalist Edith (40) per ongeluk de identiteit van de zaaddonor van haar vierjarige zoontje Sigurd. Wanneer ze onder het mom van een reportage over zijn werk als gameontwikkelaar met hem afspreekt, staat haar wereld plotsklaps op zijn kop.
Ondanks een paar ‘niet-uitgewerkte zijsporen in het script’ vindt Birger Vestmo van NRK het een ‘warm en fijnzinnig drama met komische elementen’. Volgens hem richt regisseur Janicke Askewold zich niet op ‘het stigma en de controverses van kunstmatige bevruchting’. Daarnaast blijkt ‘dat Edith zelf zonder vader is opgegroeid en hoe dit haar eigen moederschap in relatie tot haar zoon kan beïnvloeden’.
Voor het Noorse Filmweb schrijft Erlend Lundgård dat Askewold voor het scenario ‘tientallen gesprekken met alleenstaande moeders voerde’. Het is de regisseur dan ook te doen om ‘de normalisatie van hun rol, zonder het perfecte hoofdpersonage te willen neerzetten. Het is een warm, onvolmaakt en herkenbaar verhaal van keuzes, nieuwsgierigheid en nieuwe manieren om een gezin te vormen.’
‘De film behoort net niet tot de crème de la crème van de Scandinavische relatiedrama’s’
Zijn collega van LoudandClear noemt de ‘chemie’ tussen de acteurs Lisa Loven Kongsli en Herbert Nordrum ‘zo overtuigend dat het verhaal vaart verliest zodra een van hen niet in beeld is. Door hun interacties – een precies geconstrueerde balans van naturalistische dialogen en ongemakkelijke stiltes – ontvouwt de plot zich tastbaar realistisch.’
‘De film behoort net niet tot de crème de la crème van de Scandinavische relatiedrama’s’, oordeelt Roland Meier in het Zwitserse OutNow. Vooral het op-en-top Noorse production design is hem bijgebleven: ‘Met Oslo als decor en volop vergezichten op de natuur, voeren verzorgd geklede mensen in strakke appartementen op hoog niveau discussies over liefde, seks en relaties alsof ze niets anders te bespreken hebben.’
‘Het vermogen om fijne nuances aan te brengen binnen de waarheid van Ediths individuele odyssee, maakt Solomamma complex en teder menselijk’, schrijft Debanjan Dhar voor High On Films.
De biopic Michael, geregisseerd door Antoine Fuqua, volgt het leven van de popster vanaf zijn jeugd bij The Jackson 5 tot zijn wereldwijde doorbraak als soloartiest. Nog voor de release was de film onderwerp van discussie in de internationale pers.
‘Het is onmogelijk geworden om nog een neutrale film over Michael Jackson te maken.’ Met die conclusie vatten onder meer The Guardian en andere kranten de discussie samen rond Michael, de nieuwe biopic over Michael Jackson. Nog voor de release leidt de film al tot felle discussies in de internationale pers. Waar sommige recensenten het project zien als een ambitieus eerbetoon aan een van de grootste popiconen ooit, vrezen anderen dat Hollywood de controverses rond de zanger probeert af te zwakken.
De film volgt Jacksons leven vanaf zijn jeugd bij The Jackson 5 tot zijn wereldwijde doorbraak als soloartiest. Volgens Variety zet de productie sterk in op spektakel en nostalgie, met ‘grootschalige concertreconstructies’ en veel aandacht voor Jacksons muzikale invloed. Tegelijkertijd merken verschillende media op dat de film zich op gevoelig terrein begeeft. Sinds de documentaire Leaving Neverland in 2019 opnieuw beschuldigingen van seksueel misbruik onder de aandacht bracht, blijft Jacksons nalatenschap onderwerp van debat.
The Atlantic noemt de film ‘een mislukte poging’ die ‘verandert in totale heiligverklaring’
Volgens The Guardian functioneert de biopic te veel als eerbetoon en laat die te weinig ruimte voor controverse. The Atlantic gaat nog verder en noemt de film uiteindelijk ‘een mislukte poging’ die ‘verandert in totale heiligverklaring’. Volgens het tijdschrift durft regisseur Antoine Fuqua wel te hinten naar Jacksons excentriciteit en lichamelijke obsessies, maar ontbreekt uiteindelijk de eerlijkheid om die thema’s echt uit te werken.
Ook de casting roept reacties op. Jackson wordt gespeeld door zijn neef Jaafar Jackson, een keuze die volgens Rolling Stone zowel ‘emotionele geloofwaardigheid’ als extra gevoeligheid met zich meebrengt. The Atlantic prijst zijn vertolking van Jacksons ‘zonnige stem’ en bijna onnatuurlijk oprechte uitstraling, maar merkt tegelijk op dat de film vooral geïnteresseerd lijkt in het beschermen van Jacksons imago.
Na biopics over Freddie Mercury, Elvis Presley en Bob Dylan probeert Hollywood iconische artiesten opnieuw toegankelijk te maken voor een jong publiek. Maar waar die films vooral draaiden om artistieke erfenis, blijft dat bij Jackson veel ingewikkelder. Publieke figuren worden vandaag niet langer alleen beoordeeld op hun artistieke prestaties, maar ook op hun gedrag en machtspositie. Daardoor gaat het debat rond Michael uiteindelijk over meer dan Jackson alleen.
Filmsoundtracks, zandkunst, experimentele muziek & meer
Alchemist Sigmar Polke jubileert
BEELDENDE KUNST – Sigmar Polke (Oleśnica 1941–Keulen 2010) werd beroemd vanwege zijn hallucinerende kleuren en zijn fascinatie met wat er gebeurt als verf een eigen leven gaat leiden. De Duitse kunstenaar – excentriek, experimenteel en ontembaar – behandelde zijn doeken niet als oppervlakken om te beschilderen, maar als laboratoria.
Hij mengde onorthodoxe pigmenten, giftige stoffen, mineralen en materialen die hij liet vervuilen, vervagen en van vorm veranderen. Niet per ongeluk, maar met een soort alchemistische nieuwsgierigheid. Hij wilde weten wat de tijd doet met een kleur. Wat gebeurt er als dit pigment reageert op licht?
Het De Pont Museum vertrekt vanuit zijn radicale kleurproeven uit de jaren tachtig en toont de drie decennia schilderkunst die daarop volgden. In bijna alles wat hij maakte zat een ironisch commentaar op kunst en maatschappij.
Zijn werk moest verder strekken dan het louter visuele. De tentoonstelling is onderdeel van een groter internationaal project, georganiseerd door de Anna Polke Foundation ter gelegenheid van het veertigjarig jubileum van Polkes installatie Athanon op de Biënnale van Venetië in 1986.
FILM – De documentaire Monk in pieces over deze pionier in experimentele muziek en podiumkunst, onderzoekt haar unieke artistieke vocabulaire en haar strijd in een door mannen gedomineerde kunstwereld. De film bevat zeldzaam archiefmateriaal en interviews met Björk en David Byrne.
TEXTIEL – De Atacamawoestijn in Noord-Chili is een enorme, vanuit de ruimte zichtbare stortplaats geworden voor onverkochte en afgedankte kleding uit de westerse wereld.
Het is ook een extreem droog gebied waar bijna nooit regen valt, waardoor het landschap nauwelijks verandert en resten uit het verleden uitzonderlijk goed bewaard blijven.
Hetzelfde afgelegen gebied heeft ook een donkere geschiedenis; tijdens de dictatuur van Pinochet werden er massagraven aangelegd voor vermoorde politiek gevangenen, die nog steeds worden teruggevonden. En dan lijkt het landschap ook nog op Mars.
Voor Francisca García en Mario Navarro voldoende aanleiding om onder andere een 7 meter breed zandgraf te maken, Tumba Arena, van katoendraad en vilt.
Unearthed Conversation – Smak, Gent – tot 13/6
Spem in Alium
DANS – De Japanse choreograaf Saburo Teshigawara vertaalt klassieke muziek naar dans, met elementen uit onder andere butoh en ballet. Samen met dansers van KARAS gaat hij in dialoog met zangers van Vox Luminis XL, die Engelse koorwerken uit de 16e tot 20e eeuw opvoeren.
FOTOGRAFIE – Het H’ART Museum neemt dit jaar de Amerikaanse identiteit onder de loep. Dat gebeurt in twee tentoonstellingen: American Myth & Memory met fotografie van David Levinthal en Radical Histories: Chicano Prints uit de collectie van het Smithsonian American Art Museum.
Levinthal laat zien hoe diepgeworteld de Amerikaanse mythen over het Wilde Westen, honkbal als nationaal ritueel en Barbie als schoonheidsideaal in het collectieve geheugen zitten. Dat doet hij opzettelijk met kleine rekwisieten, om zichtbaar te maken hoe groot Amerika zichzelf heeft neergezet. Wat is weggelaten uit de canon van de Amerikaanse geschiedenis is onder andere Chicano Art.
Chicano is een term voor Amerikanen van Mexicaanse afkomst die hun bestaansrecht hebben moeten bevechten ‘aan de andere kant’. Uit die strijd groeide een eigen stijl en houding, en uiteindelijk een van de meest vitale en politiek relevante kunstbewegingen van Californië, die lange tijd door grote musea werd genegeerd. Dat dit werk bewaard bleef is grotendeels te danken aan de legendarische acteur Cheech Marin, die dertig jaar lang een indrukwekkende collectie opbouwde.
Het zijn krachtige en directe verbeeldingen: protestposters in zwart en rood, grafische noodkreten tegen Amerikaanse militaire interventies wereldwijd en beelden van de humanitaire crisis aan de Mexicaanse grens. Activisten en andere sleutelfiguren die uit de tekstboeken zijn weggelaten maar de Amerikaanse samenleving wél hebben gevormd, krijgen zo terecht een eigen plaats in het collectieve geheugen.
MUZIEK – Filmcomponist Hildur Guðnadóttir (Reykjavik, 1982), associate artist van het Holland Festival 2026, speelt met het Iceland Symphony Orchestra bekroonde filmscores: Joker, TÁR, A Haunting in Venice en werken van Arvo Pärt en Ryuichi Sakamoto.
Een albinobuffel van 700 kilo is in Bangladesh een onwaarschijnlijke mediasensatie geworden nadat hij de bijnaam ‘Donald Trump’ kreeg vanwege zijn goudkleurige hoofdhaar en lichtroze huid, meldt de Bangkok Post.
Bezoekers stroomden massaal naar de boerderij net ten zuidoosten van Dhaka om het beest te fotograferen en aan te raken. Een bezoeker die eerst nog twijfelde aan de gelijkenis, gaf na aankomst toe dat het dier veel van Trump wegheeft. Volgens het boerderijpersoneel is de buffel een ‘kalm en zachtaardig’ dier.
Het beest heeft veel aandacht getrokken in aanloop naar het islamitische offerfeest Eid al-Adha op 27 mei. Het dier is al verkocht voor 3,86 euro per kilo vlees en aan de nieuwe eigenaar afgeleverd.
Hoe Rusland AI als wapen inzet
Rusland gebruikt steeds meer AI-gegenereerde nepvideo’s om de indruk te wekken dat Rusland succes boekt op het slagveld in Oekraïne, aldus The Kyiv Post. Zo zijn er clips gemaakt waarin Russische vlaggen worden gehesen in Oekraïense dorpen, aldus het Institute for the Study of War (ISW). Het ISW ziet de trend als een onderdeel van de bredere Russische informatieoorlog, die sinds de winter van 2025 is geïntensiveerd. Analisten brengen de trend in verband met de trage Russische vooruitgang aan het front. Volgens de monitoringgroep DeepState heeft Rusland in april 141 km² aan Oekraïens grondgebied veroverd – een van de magerste maandresultaten in meer dan een jaar.
Rusland voert een psychologische oorlogscampagne om de werkelijkheid te verdraaien en verschillende doelgroepen te manipuleren. Analisten waarschuwen dat het uiteindelijke doel informatiechaos is – een situatie waarin synthetische content zo wijdverspreid raakt dat zelfs echt bewijsmateriaal als nep kan worden afgedaan.
Iers dorp verbiedt smartphones voor tieners
Greystones, een Ierse kustplaats net ten zuiden van Dublin, heeft zich wereldwijd op de kaart gezet met het radicale initiatief It Takes a Village. Het doel daarvan is kinderen te beschermen tegen sociale media door smartphones te verbieden voor kinderen onder de twaalf jaar, meldt The Telegraph. Ouders tekenen een contract met hun basisschool waarin ze beloven hun kinderen geen mobiel te geven totdat ze rond hun dertiende naar de middelbare school gaan.
‘Het gaat erom dat we het moment waarop ze een smartphone krijgen, uitstellen totdat we ze de vaardigheden hebben bijgebracht die ze nodig hebben om in de online wereld te navigeren,’ aldus Rachel Harper, basisschooldirecteur in Greystones, die het initiatief heeft opgezet.
Ze bedacht het concept toen leerlingen na de covid-lockdowns weer naar school gingen. ‘Ouders vertelden me hoe hun zoon of dochter, die het op school goed deed, ’s avonds thuis helemaal de controle verloor. Kinderen hadden moeite met slapen na tot in de late uurtjes op hun telefoon te hebben gezeten. Door berichten van de avond ervoor kwamen ze dermate uitgeput of overstuur op school dat ze zich niet konden concentreren.’ Op het eerste gezicht klinkt het initiatief draconisch en onwerkbaar, maar ouders, leerkrachten en vooral de kinderen zijn er zeer over te spreken. Zo vertelt een moeder: ‘Ik zag enorm op tegen de dag dat mijn dochter thuis zou komen smeken om een smartphone, omdat iedereen er al een had. Maar dankzij dit schoolinitiatief hebben moeders zoals ik daar geen last meer van.’
En een jongen verklaart: ‘Wat ik tot nu toe van de workshops heb geleerd, is dat socialemediaplatforms zo zijn ontworpen dat ze een eindeloze hoeveelheid content bieden, waardoor het moeilijk is er afstand van te nemen. Ze zijn verslavend en ik wil niet dat mij dat overkomt.’
Franse filmproducent verbreekt banden met 600 filmartiesten
De topman van Canal+, de grootste filmproducent van Frankrijk, heeft onlangs bekendgemaakt dat de groep niet langer zal samenwerken met zeshonderd professionals uit de filmindustrie die een petitie tegen de conservatieve miljardair Vincent Bolloré hebben ondertekend, aldus Le Monde. De aankondiging, gedaan tijdens het filmfestival van Cannes, zal naar verwachting voor grote opschudding zorgen in de Europese filmwereld.
‘Ik ervaar die petitie als een onterechte bejegening van de teams van Canal+, die zich inzetten voor de onafhankelijkheid van Canal+ en de volledige diversiteit van haar keuzes. Ik zal niet langer samenwerken met en ik wil niet langer dat Canal+ samenwerkt met de mensen die deze petitie hebben ondertekend,’ aldus CEO Maxime Saada.
De petitie riep mensen op zich te mobiliseren tegen ‘de toenemende greep van extreemrechts’ op de filmindustrie onder invloed van Bolloré en de Canal+-groep. De agressieve expansie van Bolloré in de Franse media de afgelopen jaren wordt door conservatieven toegejuicht, omdat het volgens hen het machtsevenwicht – dat naar links doorslaat – weer in balans brengt.
De miljardair Bolloré, een vrome katholiek die zijn fortuin verdiende in de logistieke sector, wordt door commentatoren vaak vergeleken met de in Australië geboren Amerikaanse mediamagnaat Rupert Murdoch, omdat zijn nieuwszender CNews overeenkomsten vertoont met de Amerikaanse zender Fox News.
Toerist krijgt compensatie voor gebrek aan ligruimte
Een Duitse toerist heeft ruim 900 euro teruggekregen omdat hij er tijdens zijn vakantie in Griekenland niet in slaagde een ligstoel te bemachtigen, aangezien alle stoelen met handdoeken waren gereserveerd. De man, die in 2024 met zijn gezin een pakketreis maakte naar het Griekse eiland Kos, zei tegen de BBC dat hij elke dag twintig minuten bezig was naar een ligstoel te zoeken, terwijl hij om 06.00 uur al wakker werd.
Vervolgens klaagde hij zijn touroperator aan omdat hij het reserveringssysteem had toegestaan en gasten die ligstoelen met handdoeken reserveerden niet hierop had aangesproken. Volgens de toerist waren de ligbedden zo vaak gereserveerd dat ze onbruikbaar waren en zijn kinderen op de grond moesten liggen. De rechter stelde hem in het gelijk en oordeelde dat de familie recht had op een restitutie van 986,70 euro.
Vogeltapijt
Elk jaar sterven naar schatting zo’n miljard vogels in Noord-Amerika omdat ze tegen ramen aan vliegen, meldt Colossal. Dat komt volgens de vogelbescherming omdat de meeste vogels hun spiegelbeeld niet herkennen of zelfs denken dat hun rivaal recht voor ze vliegt. Kunstenaar en docent Holly Greenberg raakt gefascineerd door dit treurige fenomeen. Nadat bijna duizend vogels omkwamen in een botsing met één gebouw in Chicago, lanceerde ze een initiatief om precies 10.863 stoffen vogels te maken, het aantal dat in 2023 dood werd aangetroffen in de straten van de stad. Via meer dan 140 workshops verspreid over de VS en Canada naait een groeiende gemeenschap met de hand vogels na op basis van echte exemplaren. Uiteindelijk zullen alle vogels samen één groot tapijt vormen.
Aanleiding is een petitie tegen een van de eigenaars van Canal+
De topman van Canal+, de grootste filmproducent van Frankrijk, heeft onlangs bekendgemaakt dat de groep niet langer zal samenwerken met zeshonderd professionals uit de filmindustrie die een petitie tegen de conservatieve miljardair Vincent Bolloré hebben ondertekend. De aankondiging, gedaan tijdens het filmfestival van Cannes, zal naar verwachting grote opschudding veroorzaken in de Europese filmwereld, schrijft Le Monde.
‘Ik ervaar die petitie als een onterechte bejegening van de teams van Canal+, die zich inzetten voor de onafhankelijkheid van Canal+ en de volledige diversiteit van haar keuzes. Ik zal niet langer samenwerken met en ik wil niet langer dat Canal+ samenwerkt met de mensen die deze petitie hebben ondertekend,’ aldus CEO Maxime Saada.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De petitie riep mensen op zich te mobiliseren tegen ‘de toenemende greep van extreemrechts’ op de filmindustrie onder invloed van Bolloré en de Canal+-groep. De agressieve expansie van Bolloré in de Franse media de afgelopen jaren wordt door conservatieven toegejuicht, omdat het volgens hen het machtsevenwicht – dat naar links doorslaat – weer in balans brengt.
De miljardair Bolloré, een vrome katholiek die zijn fortuin verdiende in de logistieke sector, wordt door commentatoren vaak vergeleken met de in Australië geboren Amerikaanse mediamagnaat Rupert Murdoch, omdat zijn nieuwszender CNews overeenkomsten vertoont met de Amerikaanse zender Fox News.
In de Britse film Wasteman ontstaat er een gevaarlijke dynamiek tussen twee celgenoten. Critici prijzen vooral het toegewijde acteerwerk, waarmee regisseur Cal McCau volgens The Guardian de clichés van een gevangenisdrama weet te ontstijgen.
In de Britse speelfilm Wasteman komt de verlegen junkie Taylor (Don Jonsson) over een paar weken vervroegd vrij uit de gevangenis. Taylors plannen om zijn leven te beteren komen onder druk te staan wanneer hij crimineel Dee (Tom Blyth) als celgenoot krijgt.
Door ‘het toegewijde acteerwerk en de ijzersterke vertelkracht’ ontstijgt regisseur Cal McCau ‘de clichés van het gevangenisdrama’, schrijft Peter Bradshaw in The Guardian.
Volgens Christian Zilko van Indie Wire bewijst Jonsson dat hij ‘een van de opwindendste acteurs van dit moment is’. Hij had alleen een ander podium verdiend, omdat de ‘bruutheid en barbaarsheid omwille van het geweld worden gefilmd, zonder een duidelijk beeld te geven van wat de makers veroordelen.’
‘De film laat zien dat het meest angstaanjagende van de gevangenis soms de persoon is met wie je opgesloten zit’
De criticus van Time Out vindt dat de film als gevolg van de ‘schokkerige telefoonshots’, de ‘drilrapp-achtige’ dimensie en de ‘wazige Insta-achtergronden’ is gemaakt voor de socialmediageneratie. ‘De film laat zien dat het meest angstaanjagende van de gevangenis soms de persoon blijkt te zijn met wie je opgesloten zit.’
Voor Peter Gray van AU Review is het ‘alsof de muren met elke scène dichterbij komen’ en ‘de grens tussen observatie en deelname vervaagt.’ Volgens hem draait het in de film niet om ‘een verlossende vriendschap of een troostende boog van wederzijdse redding’, maar om een veel verontrustender vraag: ‘Wat gebeurt er als twee diep beschadigde mensen niet om elkaar heen kunnen?’
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Leven in een tijd van twijfel
Zadie Smiths zoektocht naar houvast in Dead and Alive
In Dead and Alive probeert Zadie Smith grip te krijgen op een wereld die steeds gefragmenteerder en onzekerder aanvoelt, schrijft NPR. De bundel brengt essays, lezingen en kritieken uit de afgelopen jaren samen, waarin Smith reflecteert op literatuur, rouw, politiek en de invloed van technologie op het dagelijks leven.
De bundel bevat stukken over schrijvers als Philip Roth en Hilary Mantel, maar ook persoonlijke essays waarin Smith stilstaat bij verlies en ouder worden. Andere teksten gaan over de hedendaagse cultuur, bijvoorbeeld hoe sociale media het debat verharden en nuance verdringen.
Steeds keert dezelfde vraag terug: hoe behoud je empathie en aandacht in een tijd die wordt gedomineerd door snelheid, algoritmes en scherpe tegenstellingen? Volgens NPR gebruikt Smith het essay niet om antwoorden te geven, maar als een vorm van denken op papier – een manier om tegenstrijdigheden naast elkaar te laten bestaan.
Ook The Guardian ziet die thematische breedte, maar wijst erop dat de bundel daardoor soms zoekend blijft. De essays, geschreven over een periode van bijna tien jaar, variëren sterk in toon en invalshoek: van literaire kritiek tot culturele analyse en persoonlijke reflectie. Dat maakt de bundel rijk, maar ook onsamenhangend.
The Times prijst deze veelzijdigheid juist. Het Britse dagblad benadrukt dat Smith moeiteloos schakelt tussen grote maatschappelijke thema’s en persoonlijke observaties, en haar daarmee positioneert als een toonaangevende essayist.
In een interview benadrukt Smith zelf dat haar essays bedoeld zijn om ruimte te laten voor twijfel en meerdere perspectieven, in plaats van eenduidige standpunten op te leggen, aldus Vogue. Ze ziet schrijven als een manier om complexiteit zichtbaar te maken in plaats van te versimpelen.
Zoals Zadie Smith in het interview aangeeft, ontstaan haar essays vaak uit het gevoel dat het publieke debat wordt gedomineerd door ‘verward denken’, en haar behoefte daar ordening in aan te brengen.
Van rauw tienerdrama naar karikatuur
Waarom Euphoria volgens critici zijn scherpte verliest
Het langverwachte derde seizoen van Euphoria, sinds 12 april te zien op HBO Max, wordt opvallend kritisch onthaald. Waar de serie ooit werd geprezen om de rauwe en confronterende weergave van jongeren, zien Amerikaanse media nu vooral een gebrek aan diepgang en geloofwaardigheid, schrijft Courrier International.
Volgens The Atlanticis de serie ‘nog altijd verontrustend’, maar is de provocatie inmiddels doorgeschoten. Het nieuwe seizoen zet sterker in op seks en drugs, terwijl de personages – inmiddels volwassen – volgens het tijdschrift steeds minder overtuigen. Euphoria lijkt daarmee ‘een schim van wat het ooit was’ en mondt uit in ‘een karikatuur van schandalige twintigers’.
Ook inhoudelijk schiet de serie tekort. De verhaallijnen voelen onsamenhangend en missen emotionele ontwikkeling, stelt het Amerikaanse maandblad. De sprong in de tijd – vijf jaar na de middelbare school – wordt nauwelijks benut om de personages meer diepgang te geven.
Andere media sluiten zich daarbij aan. Vulture spreekt van een ‘opvallend gebrek aan creativiteit’ en verwijt maker Sam Levinson dat hij eerder inzet op visuele clichés en pastiche dan op originele ideeën. De serie herhaalt bekende thema’s rond seks, geld en macht, maar weet die volgens de recensent niet met verve uit te werken.
Daarnaast klinkt er stevige kritiek op de manier waarop vrouwen worden afgebeeld. Time stelt dat vrouwelijke personages in het nieuwe seizoen vrijwel allemaal dan wel sekswerkers zijn, dan wel object van verlangen – een ontwikkeling die volgens het blad past binnen een bredere ‘terugkeer van seksisme’ en de dominante mannelijke blik. Die tendens zie je terug bij personages als Cassie, die expliciete content maakt, en Maddy, die zich beweegt in een wereld waar seksualisering en commercie samenkomen.
Ook The Hollywood Reporter is kritisch, maar prijst wel expliciet het acteerwerk van Zendaya. Haar vertolking van Rue wordt geprezen als uitzonderlijk sterk en geldt als een van de weinige elementen die het seizoen overeind houden.
Maar deze prestatie is slechts een kleine verzachting. Waar Euphoria ooit werd gezien als een scherpe en vernieuwende blik op de leefwereld van jongeren, dreigt de serie te verzanden in overdrijving en effectbejag – en daarmee juist te verliezen wat haar aanvankelijk onderscheidde.
Voyeur op menselijke safari
Planetaire mislukking door hyperrealistische kleuren
De Neue Zürcher Zeitungtypeert Martin Parr, de Magnum-fotograaf die eind vorig jaar op 73-jarige leeftijd overleed, als ‘chroniqueur van de absurditeiten van het alledaagse leven’. Van het vrijetijdsgedrag van de Britse arbeidersklasse in het Thatcher-tijdperk tot wereldwijde vakantieculturen als uitdrukking van moderne consumptiepatronen. Zo laat Parr zien ‘hoe nieuwe welvaartsrituelen vanaf de jaren tachtig het sociale weefsel veranderden.’
Ben Luke schrijft in The Standarddat Parr was ‘gefascineerd door massale menselijke activiteit.’ Of het nu op het strand was, bij paardenraces of in dansclubs. Hij noemt hem ‘consistent’ in het gebruik van ‘verzadigde kleuren en veel flair.’ Zijn foto’s van beroemdheden vindt Luke het saaist. ‘De beste zijn die waarin hij zich onder de Britten begeeft.’
In Frieze benadrukt ook Andrew Hodson Parrs ‘oververzadigde tinten’ en de terugkerende zelfportretten. Daarmee ‘lijkt de fotograaf zich te positioneren als vaste toerist. Het leidt de blik even weg van lichamen als alles verterende, gedegradeerde massa’s’ en in plaats daarvan op ‘de schimmige, unieke figuur van de kunstenaar – een voyeur op menselijke safari’.
Volgens Isabella Ferreira in Musée Magazine zijn Parrs kleuren ‘niet naturalistisch, maar hyperrealistisch, waardoor wordt blootgelegd hoe commerciële beeldvorming kijkers heeft getraind om overdaad gelijk te stellen aan genot.’ Zo valt ‘wat ooit leek op vrolijke kronieken van moderne ontspanning’, nu te zien als ‘aanhoudend verslag van planetaire mislukking.’
Het subtiele talent van Parr zit hem in het ‘plaatsen van het verrukkelijke in het alledaagse’ en ‘het onwaarschijnlijke in het vertrouwde’, stelt Desmond Bell in Northern Soul. De fotograaf ‘nodigt ons uit om twee keer te kijken omdat we het anders niet opmerken’.
‘Mocht iemand zich storen aan zijn foto’s, dan is het vooral omdat Parr ons een wrede spiegel voorhoudt’, noteert Marie-Anne Kleiber in Télérama. ‘Met zijn dood zijn we de vriend van onze fouten kwijtgeraakt.’
Verkeerde celgenoot
Geknipt voor socialmediageneratie
In de Britse speelfilm Wasteman komt de verlegen junkie Taylor (Don Jonsson) over een paar weken vervroegd vrij uit de gevangenis. Taylors plannen om zijn leven te beteren komen onder druk te staan wanneer hij crimineel Dee (Tom Blyth) als celgenoot krijgt.
Door ‘het toegewijde acteerwerk en de ijzersterke vertelkracht’ ontstijgt regisseur Cal McCau ‘de clichés van het gevangenisdrama’, schrijft Peter Bradshaw in The Guardian.
Volgens Christian Zilko van IndieWire bewijst Jonsson dat hij ‘een van de opwindendste acteurs van dit moment is’. Hij had alleen een ander podium verdiend, omdat de ‘bruutheid en barbaarsheid omwille van het geweld worden gefilmd, zonder een duidelijk beeld te geven van wat de makers veroordelen.’
De criticus van Time Out vindt dat de film als gevolg van de ‘schokkerige telefoonshots’, de ‘drilrapp-achtige’ dimensie en de ‘wazige Insta-achtergronden’ is gemaakt voor de socialmediageneratie. ‘De film laat zien dat het meest angstaanjagende van de gevangenis soms de persoon blijkt te zijn met wie je opgesloten zit.’
Voor Peter Gray van AU Review is het ‘alsof de muren met elke scène dichterbij komen’ en ‘de grens tussen observatie en deelname vervaagt.’ Volgens hem draait het in de film niet om ‘een verlossende vriendschap of een troostende boog van wederzijdse redding’, maar om een veel verontrustender vraag: ‘Wat gebeurt er als twee diep beschadigde mensen niet om elkaar heen kunnen?’
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
‘Een verrassende fabel aan het uiteinde van de wereld’
Liefde en uitsluiting in de Atacama-woestijn
FILM – Van jongs af aan vormde de Atacama-woestijn in het noorden van Chili voor de filmmaker Diego CéVan jongs af aan vormde de Atacama-woestijn in het noorden van Chili voor de filmmaker Diego Céspedes (1995) een verre en bijna mythische wereld, een toneel van legendes en wrede verhalen; een plek ‘waar niemand komt, waar niemand woont, maar die ons blijft achtervolgen’, vertelt hij in een interview met de website Entrance. En daarom zeer geschikt voor zijn debuutfilm La misteriosa mirada del flamenco (De mysterieuze blik van de flamingo), die ‘geen andere grens accepteert dan de horizon’, aldus El Mundo. In deze schijnbare spaghettiwestern zijn tragedie, melodrama en komedie verweven ‘om een metaforische ruimte te creëren die wordt doorkruist door eenzaamheid, geweld, de hardheid van de woestijn en, bovenal, liefde’, kenschetst El País.
Het verhaal speelt zich af in een afgelegen mijnstad in de jaren tachtig, onder de dictatuur van Augusto Pinochet. Twee gemeenschappen staan tegenover elkaar: enerzijds de mijnwerkers, verteerd door armoede en eenzaamheid, anderzijds een kleine groep travestieten en trans vrouwen. Ze hebben dierlijke bijnamen aangenomen, zoals Flamingo, Mama Boa, Adelaar, Leeuwin en Piranha. We zien hen door de ogen van de elfjarige wees Lidia, die door Flamingo wordt opgevangen. De groep runt een cabaret midden in de wildernis, en in het dorp gaat het gerucht dat wanneer iemand de blik kruist van een travestiet of transvrouw uit het cabaret, zich ‘een plaag’ verspreidt; het was in deze tijd dat de aidsepidemie opkwam.
De film is deels geïnspireerd door verhalen van Céspedes’ moeder, die in de jaren tachtig een kapperszaak had in de hoofdstad Santiago die veel bezocht werd door homoseksuele mannen, waarvan velen aan de ziekte overleden. Ook wilde hij met zijn film de solidariteit tonen die binnen de queer gemeenschap ondanks de uitsluiting is ontstaan. ‘Trans vrouwen hebben nog steeds geen toegang tot werk en moeite om hun plek te vinden in de samenleving.’
Het resultaat vertoont, zoals wellicht elke debuutfilm, wat kleine zwakheden, meent El Mundo. Maar het is absoluut ‘een werk van uitzonderlijke schoonheid, een must-see om het jaar mee te beginnen’; ‘een verrassende fabel die zich afspeelt aan de uiteinden van de aarde (…), een bespiegeling over vrijheid, over afbrokkelende grenzen en over lichamen die volledig worden beheerst door verlangen, liefde, maar ook wraak’.
De film zal in maart in Chili worden uitgebracht, waar José Antonio Kast, een extreemrechtse president die zich nostalgisch uitlaat over de dictatuur van Pinochet, eind 2025 tot leider is gekozen. ‘Met deze debuutfilm sluit Céspedes zich aan bij een nieuwe generatie Latijns-Amerikaanse regisseurs die zich in een steeds conservatiever wordende omgeving inzetten voor seksuele en genderdiversiteit (…) en alle verhalen die aan de rand van de samenleving worden verteld’, schrijft La Vanguardia.
Veelzijdig artiest ontsnapt aan intensiteit van het leven
Ideaal voor bij de thee of tijdens therapie
MUZIEK – Van rock en elektro tot triphop en techno. Liever melodieuzer, bombastischer of juist meer ingetogen, met een vleugje ambient? Noem een muziekgenre en Moby is erin thuis. Het leverde wereldwijde hits op als In This World (2001) of Go (2009), de dance-klassieker met de befaamde sample uit de titelmuziek van de Twin Peaks-dramaserie van David Lynch. Zoals het andersom vaak genoeg gebeurde dat Moby’s composities zijn terug te horen in (speel)films of commercials.
Op Future Quiet, de 23ste plaat van Moby, de artiestennaam van de Amerikaanse muzikant, songwriter, producent en deejay Richard Melville Hall (61), staan 14 tracks waarin zijn pianospel centraal staat met een totale speelduur van 85 minuten. ‘Niet geschikt om casual naar te luisteren,’ vindt Jochen Reinecke van Plattentests. ‘Boze tongen kunnen beweren dat het album het goed doet tijdens een hypno- of fysiotherapiesessie. Maar misschien is dat een kwaadaardige kijk op een muzikaal werk waarop de maker het aandurft ten minste één ding na te streven: traagheid, elegie, vorst en kou een stem geven.’
De recensent van Esprits Critiques doet de suggestie ‘om de muziek cadeau te doen bij een box met theezakjes. Dat is niet bedoeld als kritiek, maar als dosering. Als je vrijwillig kiest voor weinig adrenaline, neem dan tenminste iets dat vakkundig is gemaakt en waar je ontvankelijk voor bent.’
De collega van ParisienneLife schrijft dat Moby met dit ‘intieme en minimalistische werk een toevluchtsoord tegen de intensiteit van het moderne leven’ heeft gecreëerd. Moby ziet kans ‘prachtige geluidslandschappen’ te maken en ‘hart en ziel te raken met dit goddelijke album.’
In Clash Magazine beschouwt Jack Dennison-Thompson Moby als een ‘ambachtsman van gevoeligheid, vreugde en mijmering’ en een ‘geniale producent’. Volgens hem heeft hij ‘in de omgang met zijn eigen angst en slapeloosheid een 14-sporen therapie voor zijn eigen geest gecreëerd en hij is zo ‘vriendelijk om die aan de wereld aan te bieden.’
Albert Koch van Musikexpress noemt Moby’s laatste album een ‘verzameling pianostukken en ambient orkestminiaturen’. De kunst bij deze muziek is om ‘in het niemandsland tussen impressionisme, artpop en eigentijdse klassieke muziek, niet in kitsch te vervallen.’
Future Quiet van Moby verscheen eind februari
Maf portret van groots en intrigerend kunstenaar
Ministerie voor cultuurbehoud
MUZIEKDOCUMENTAIRE – Marianne Faithfull (1946-2025) geldt als een van de bekendste Britse singer-songwriters en actrices die tijdens haar bewogen carrière, met onder meer een relatie met Mick Jagger en een zware drugsverslaving, 35 albums uitbracht. Met de documentaire Broken English, de titel van een van haar grootste hits, van Iain Forsyth en Jane Pollard krijgt Faithfull volgens Leslie Felperin in Hollywood Reportereen ‘overvloedig en liefdevol eerbetoon’. Tegelijkertijd vindt ze het ‘een maf portret in een stijl die fladdert tussen documentaire, reflecties op haar nalatenschap en geënsceneerde passages.’ De criticus omschrijft het eindresultaat als ‘een mix van gedurfde pretentie.’
In de film spelen acteurs als George MacKay en Tilda Swinton de rol van bureaucraten op het zogenoemde Ministery of Not Forgetting. Voor NME ziet Matthew Turner deze constructie als ‘een uitgebreid raamwerk voor een tamelijk rechtlijnige rockdocumentaire.’ Fragmenten uit interviews worden doorsneden met archiefmateriaal, ‘terwijl artiesten als Courtney Love en Beth Orton gepassioneerde covers van Faithfull-klassiekers brengen.’ Maar volgens Turner vormen ‘haar eigen muzikale optredens het onbetwiste hoogtepunt van de film.’
Wendy Ide schrijft voor Screen Daily dat het fictieve, ‘sfeervol ontworpen’ ministerie ‘een middel is om in te spelen op de tastbare, analoge kwaliteit van de culturele voetafdruk die Faithfull achterlaat.’ Aan de hand van ‘plakboeken met ezelsoren, oude cassettebandjes en een krassende VHS’ wordt haar nalatenschap ‘iets dat je kunt aanraken.’ Daardoor wordt ‘interactie aangemoedigd en raakt de kijker geïnspireerd’, verwacht Ide.
Ook Hanna Flint stelt In TimeOutdat de makers ‘een speelse meta-manifestatie van het documentaire-proces’ hebben gemaakt. Daarnaast besteden ze volgens haar ‘bijzondere aandacht aan de misogynie die Faithfull ten deel viel en hoe de uitgesproken feministe jarenlang vooral bekend stond als Mick Jaggers vriendin en niet zozeer als een zelfstandig, intrigerend kunstenaar.’
Broken English van Iain Forsyth en Jane Pollard is vanaf 2 april te zien in de bioscoop
VK’s gebaar van hoffelijkheid
‘Een zintuiglijke aanval zonder enige melodie’
MUZIEK – Een risico, noemt Sam Battle, artiestennaam Look Mum No Computer, zijn beslissing om voor Engeland een Duitstalig lied op het Songfestival ten gehore te brengen in een interview met de BBC. ‘Ik reis veel rond in een busje in Duitsland’, legt hij uit. ‘De mensen daar zijn erg aardig, dus ik dacht: Laten we een liedje schrijven over vakantie in Duitsland.’
‘Goed nieuws!’ aldus het commentaar van The i Paper. ‘Het lied van dit jaar is afschuwelijk. Vreselijk. Een zintuiglijke aanval, onaangenaam en zonder enige melodie. En juist daarom maken we kans om te winnen.’ Vorig jaar kwamen de Britten met een aangename, pakkende countryballade, die hun precies 0 punten van het publiek opleverde. ‘We hebben onszelf veel te lang te serieus genomen. En het begint een jaarlijkse vernedering te worden.’
Ook het conservatieve The Spectator, dat zich normaliter verzet tegen de vermeende erosie van de Britse identiteit, bagatelliseert de ernst van de situatie. Eins, Zwei, Drei, zoals het lied heet, is volgens Patrick West geen capitulatie, maar ‘een weerwoord tegen de geleidelijke homogenisering die is ontstaan door de opkomst van het Amerikaans-Engels’; ‘een gebaar van nederigheid en hoffelijkheid jegens onze Europese buren, om hen te laten weten dat we geen neerbuigende eentaligen zijn’. Daarbij komt nog dat ‘deze verwijzing herinnert aan de gedeelde wortels van onze gemeenschappelijke voorouders’, die vanaf de vijfde eeuw vanuit wat nu Duitsland is Groot-Brittannië binnenvielen en zich daar vestigden. Aangezien het VK de afgelopen vijftien jaar slechts één keer de top 10 haalde, ‘hebben we toch niets te verliezen’, meent Stuart Heritage in The Guardian. ‘Ook al worden we gepresenteerd door iemand wiens artiestennaam me al doet huiveren als ik hem opschrijf. We gaan toch wel floppen, dus wat maakt het uit?’
De uitgestrekte Atacama-woestijn vormt het decor voor La misteriosa mirada del flamenco, de debuutfilm van Diego Céspedes. El Mundo schrijft over ‘een verrassende fabel die zich afspeelt aan de uiteinden van de aarde’. https://360magazine.nl/agenda/liefde-en-uitsluiting-in-de-atacama-woestijn/
Van jongs af aan vormde de Atacama-woestijn in het noorden van Chili voor de filmmaker Diego Céspedes (1995) een verre en bijna mythische wereld, een toneel van legendes en wrede verhalen; een plek ‘waar niemand komt, waar niemand woont, maar die ons blijft achtervolgen’, vertelt hij in een interview met de website Entrance. En daarom zeer geschikt voor zijn debuutfilm La misteriosa mirada del flamenco (De mysterieuze blik van de flamingo), die ‘geen andere grens accepteert dan de horizon’, aldus El Mundo. In deze schijnbare spaghettiwestern zijn tragedie, melodrama en komedie verweven ‘om een metaforische ruimte te creëren die wordt doorkruist door eenzaamheid, geweld, de hardheid van de woestijn en, bovenal, liefde’, kenschetst El País.
Het verhaal speelt zich af in een afgelegen mijnstad in de jaren tachtig, onder de dictatuur van Augusto Pinochet. Twee gemeenschappen staan tegenover elkaar: enerzijds de mijnwerkers, verteerd door armoede en eenzaamheid, anderzijds een kleine groep travestieten en trans vrouwen. Ze hebben dierlijke bijnamen aangenomen, zoals Flamingo, Mama Boa, Adelaar, Leeuwin en Piranha. We zien hen door de ogen van de elfjarige wees Lidia, die door Flamingo wordt opgevangen. De groep runt een cabaret midden in de wildernis, en in het dorp gaat het gerucht dat wanneer iemand de blik kruist van een travestiet of transvrouw uit het cabaret, zich ‘een plaag’ verspreidt; het was in deze tijd dat de aidsepidemie opkwam.
Het is ‘een werk van uitzonderlijke schoonheid, een must-see om het jaar mee te beginnen’
De film is deels geïnspireerd door verhalen van Céspedes’ moeder, die in de jaren tachtig een kapperszaak had in de hoofdstad Santiago die veel bezocht werd door homoseksuele mannen, waarvan velen aan de ziekte overleden. Ook wilde hij met zijn film de solidariteit tonen die binnen de queer gemeenschap ondanks de uitsluiting is ontstaan. ‘Trans vrouwen hebben nog steeds geen toegang tot werk en moeite om hun plek te vinden in de samenleving.’
Het resultaat vertoont, zoals wellicht elke debuutfilm, wat kleine zwakheden, meent El Mundo. Maar het is absoluut ‘een werk van uitzonderlijke schoonheid, een must-see om het jaar mee te beginnen’; ‘een verrassende fabel die zich afspeelt aan de uiteinden van de aarde (…), een bespiegeling over vrijheid, over afbrokkelende grenzen en over lichamen die volledig worden beheerst door verlangen, liefde, maar ook wraak’.
De film zal in maart in Chili worden uitgebracht, waar José Antonio Kast, een extreemrechtse president die zich nostalgisch uitlaat over de dictatuur van Pinochet, eind 2025 tot leider is gekozen. ‘Met deze debuutfilm sluit Céspedes zich aan bij een nieuwe generatie Latijns-Amerikaanse regisseurs die zich in een steeds conservatiever wordende omgeving inzetten voor seksuele en genderdiversiteit (…) en alle verhalen die aan de rand van de samenleving worden verteld’, schrijft La Vanguardia.
De nieuwe documentaire over Melania Trump krijgt wereldwijd vernietigende recensies. Toch wist de film – waarvoor Amazon tientallen miljoenen neerlegde – een opvallend sterke start te maken in de Amerikaanse bioscopen.
De documentaire over de Amerikaanse First Lady is zo slecht ontvangen dat journalisten er een stijloefening van maakten deze te hekelen. De film ging begin februari in première in meer dan duizend bioscopen in de Verenigde Staten en de rest van de wereld. ‘Er valt ongetwijfeld een goede documentaire te maken over het voormalige Sloveense model, maar deze is hopeloos verloren’, fulmineert The Guardian. ‘Het is een van die zeldzame films die door niets meer te redden zijn.’
Net als veel andere kranten maakte de Britse krant een verwijzing naar nazi-Duitsland, waarbij Trumps vrouw werd vergeleken met Eva Braun. ‘Al het geld van de wereld levert je nog geen goede propaganda op’, kopt Vanity Fair, dat erop wijst dat regisseur ‘Brett Ratner geen Leni Riefenstahl is’, de getalenteerde maar controversiële kunstenares achter Triumph of the Will. ‘Als het je plan was een parodie over de First Lady van de Verenigde Staten te maken, zou je het denk ik niet veel anders aanpakken’, aldus het tijdschrift.
‘Het is doorzichtige politieke propaganda. Cynisch, zinloos en ontzettend saai’
‘Al het geld van de wereld’, want Amazon kocht de filmrechten voor 40 miljoen dollar en gooide daar nog eens 35 miljoen aan promotiekosten bovenop. Een record voor een documentaire waarvoor slechts twintig dagen filmen nodig waren, in de aanloop naar de inauguratie van Donald Trump in januari 2025. Het bedrag leidde tot speculaties in Hollywood over wat Amazon nog meer denkt te kopen met de aankoop van de filmrechten, aldus NPR. ‘Deze investering heeft ongetwijfeld niets te maken met een enorm bedrijf dat gunsten zoekt bij een regering die wordt geleid door de politieke familie die bovenal hunkert naar historische erkenning’, aldus USA Today, dat concludeert dat ‘het bespotten van Melania Trumps documentaire een vorm van patriottisme is’.
‘Het is doorzichtige politieke propaganda. Cynisch, zinloos en ontzettend saai,’ verklaart Empire, dat in de recensie eveneens naar Riefenstahl verwijst. The Atlantic ‘Het is een schande,’ briest het tijdschrift. ‘Een ongelooflijke gruweldaad’, The Daily Beast. BuzzFeedvergelijkt de stijl van Ratner – die beschuldigd wordt van seksueel misbruik en sinds 2017 op de zwarte lijst van Hollywood staat – met ‘een videoclip of misschien een screensaver’.
Ondanks alle kritiek ligt de documentaire op koers om in het openingsweekend in de Amerikaanse bioscopen acht miljoen dollar op te brengen. Niet genoeg om de initiële investering terug te verdienen, maar volgens Deadline is dit de beste opening voor een documentaire in de Verenigde Staten in tien jaar. Met name in Florida en Texas trekt de film veel publiek.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Hoe de kiosk als integratiemachine fungeerde
Realistische composities in fraai fotolicht
FOTOGRAFIE | Waar klasgenoten aan de Kunstacademie in Düsseldorf als Candida Höfer, Axel Hütte, Thomas Ruff en Thomas Struth uitgroeiden tot wereldberoemde kunstenaars, bleef fotograaf, ontwerper en interieurarchitect Tata Ronkholz (1940-1997) lange tijd vrij onbekend. Tot ze vorig jaar in Keulen een retrospectief kreeg dat nu in Nederland is te zien.
De redactie van Art Daily vindt het ‘vreemd’ dat het werk van deze ‘veelzijdige kunstenaar’ nu pas een internationaal eerbetoon krijgt. De fotografie van Ronkholz wordt gekenmerkt door ‘duidelijke composities, een seriële benadering en een documentaire focus op architectonische structuren en alledaagse architectuur. Met een grootformaat camera maakte ze scherp gedefinieerde en realistische foto’s waarin het onderwerp, in plaats van de individuele stijl van de kunstenaar, centraal staat.’
Ronkholz’ serie Trinkhalle springt eruit: grotendeels zwart-witportretten die ze tussen 1977 en 1984 in Keulen, Düsseldorf en omgeving maakte van kiosken waar behalve kranten en tijdschriften ook drank, sigaretten en snoep werd verkocht. Voor NDR-redacteur Janek Wiechers gaat het om ‘foto’s die blijven verbazen. Ze tonen een beminnelijke plek die telkens individueel is vormgegeven.’ Tegelijk zijn de beelden, aldus Wiechers, ‘geladen met duizenden verhalen, dialogen en gebeurtenissen – daarin schuilt hun grote aantrekkingskracht’.
In Rheinische Post stelt Andreas Rossmann dat het motief van de kioskenserie ‘op het eerste gezicht niet erg fotogeniek lijkt, maar vooral de artistieke houding van Ronkholz belichaamt. Ze was niet geïnteresseerd in een sociaal aspect of in design, maar voelde zich aangetrokken tot het dagelijks leven. Ze wilde het kleine winkeltje om de hoek laten zien in al zijn vriendelijkheid.’ Daarbij zag Ronkholz het Rijnland als locatievoordeel: ‘Ongelooflijk mooi fotolicht. Grijs, wazig en grotendeels bewolkte luchten.’
Lennart Laberenz omschrijft in Die Zeit de functie van de Duitse Trinkhalle in de jaren zeventig en tachtig: ‘Het waren integratiemachines, vaak bediend door mensen die lange afstanden hadden overbrugd om in Duitsland te werken en daar hun geluk in eigen hand namen. Ze illustreerden de wil tot zelfbevestiging en er werden roddels en samenzweringstheorieën gecultiveerd.’ Volgens de criticus wordt dat beeld door Ronkholz ‘slechts gesuggereerd’ omdat de foto’s altijd vrij zijn van mensen of schaduwen. ‘Toch vormen ze een resonantiekamer waarin het idee van zelfuitbuiting van de exploitanten doorschemert.’
Het retrospectief Designed world: Through the eyes of Tata Ronkholzis tot 21 juni te zien in Huis Marseille in Amsterdam.
De literaire muzikaliteit van Oliver Lovrenski
Gebaseerd op zijn levensverhaal, maar dan ‘veel erger’
LITERATUUR | Toen in april 2023 de negentienjarige Oliver Lovrenski een manuscript naar grote Noorse uitgeverijen stuurde, begrepen ‘we (…) meteen dat we met iets bijzonders te maken hadden’, vertelt Nora Campbell, directeur van Aschehoug, aan de krant Verdens Gang. Minder dan een week na ontvangst van het manuscript tekende Lovrenski een contract met hen. Het verhaal raakte de kern van ‘het hedendaagse Oslo’, wat ‘zeldzaam’ is. Bovendien ‘ving het de pijn (…) van jongeren die nu opgroeien’.
Lovrenski, geboren uit een Kroatische moeder en een Noorse vader – een dichter die al snel uit zijn leven verdween – schreef deze roman op zijn mobiele telefoon en putte vooral uit zijn eigen levensverhaal. ‘Als je vijftien bent en je hebt een half dozijn mensen een overdosis zien nemen, verandert dat je. Ik begon te geloven dat er geen uitweg meer was. Op mijn zestiende dacht ik niet dat ik de zeventien zou halen,’ vertelde hij de krant. Het boek werd, mnede door drie prijzen en een nominatie, een van de Noorse bestsellers van 2023. Het werd in veertien landen vertaald en in het eerste jaar alleen al werden 63.000 exemplaren van de roman verkocht in een land met minder dan 6 miljoen inwoners.
‘Tijdens zijn jeugd miste [Lovrenski] bepaalde dingen, zoals het gevoel erbij te horen of een mannelijk rolmodel. Hij vertelt hoe hij en zijn vrienden omgingen met drugs en een constant klimaat van wantrouwen’, aldus A-magasinet, de zondagsbijlage van Aftenposten. Maar, zegt de auteur, de vier jongemannen die hij in zijn boek beschrijft – Ivor, Marco, Arjan en Jonas – doen ‘veel ergere dingen’ dan hijzelf ooit heeft gedaan. ‘Maar niet erger dan sommige jongeren die ik ken.’ Ivor lijkt het meest op de auteur. Hij heeft net als Lovrenski Balkanwortels, een alleenstaande moeder, een passie voor boksen en ‘de droom om iemand te worden, om opgemerkt en bewonderd te worden’, aldus A-magasinet.
Toen we nog jong waren (Da vi var yngre) werd unaniem geprezen in de Noorse pers. ‘Wat een talent!’ aldus Cathrine Kroger, recensent van Dagbladet, onder de indruk van de jonge auteur en zijn ‘bijzondere literaire muzikaliteit’.
Ook werd opgemerkt dat de schrijfstijl allesbehalve rechttoe rechtaan is. Het verhaal wordt verteld zonder leestekens of hoofdletters, in ‘Noorse straattaal met zo’n sterke kebabsmaak dat oudere lezers een woordenboek nodig zullen hebben om de eerste paar hoofdstukken te begrijpen’, waarschuwde nieuwssite Nettavisen.
Sindsdien zou de schrijver, die zijn ‘getrainde en getatoeëerde lichaam nu hult in een pak’, aan een nieuw manuscript werken. Volgens A-magasinet gaat het over ‘dezelfde personages in een andere setting, vijf tot tien jaar later’.
Toen we nog jong warenverscheen in een vertaling van Wouter De Jong bij Uitgeverij Oevers.
Hoewel volop bespot, ligt Melania op koers
De regiestijl zou aan een screensaver doen denken
DOCUMENTAIRE | De documentaire over de Amerikaanse First Lady is zo slecht ontvangen dat journalisten er een stijloefening van maakten deze te hekelen. De film ging begin februari in première in meer dan duizend bioscopen in de Verenigde Staten en de rest van de wereld. ‘Er valt ongetwijfeld een goede documentaire te maken over het voormalige Sloveense model, maar deze is hopeloos verloren’, fulmineert The Guardian. ‘Het is een van die zeldzame films die door niets meer te redden zijn.’
Net als veel andere kranten maakte de Britse krant een verwijzing naar nazi-Duitsland, waarbij Trumps vrouw werd vergeleken met Eva Braun. ‘Al het geld van de wereld levert je nog geen goede propaganda op’, kopt Vanity Fair, dat erop wijst dat regisseur ‘Brett Ratner geen Leni Riefenstahl is’, de getalenteerde maar controversiële kunstenares achter Triumph of the Will. ‘Als het je plan was een parodie over de First Lady van de Verenigde Staten te maken, zou je het denk ik niet veel anders aanpakken’, aldus het tijdschrift.
‘Al het geld van de wereld’, want Amazon kocht de filmrechten voor 40 miljoen dollar en gooide daar nog eens 35 miljoen aan promotiekosten bovenop. Een record voor een documentaire waarvoor slechts twintig dagen filmen nodig waren, in de aanloop naar de inauguratie van Donald Trump in januari 2025. Het bedrag leidde tot speculaties in Hollywood over wat Amazon nog meer denkt te kopen met de aankoop van de filmrechten, aldus NPR. ‘Deze investering heeft ongetwijfeld niets te maken met een enorm bedrijf dat gunsten zoekt bij een regering die wordt geleid door de politieke familie die bovenal hunkert naar historische erkenning’, aldus opiniestuk in USA Today, dat concludeert dat ‘het bespotten van Melania Trumps documentaire een vorm van patriottisme is’.
‘Het is doorzichtige politieke propaganda. Cynisch, zinloos en ontzettend saai,’ verklaart Empire, dat in de recensie eveneens naar Riefenstahl verwijst. The Atlantic gaat nog verder. ‘Het is een schande,’ briest het tijdschrift. ‘Een ongelooflijke gruweldaad’, veroordeelt The Daily Beast. BuzzFeedvergelijkt de stijl van Ratner – die beschuldigd wordt van seksueel misbruik en sinds 2017 op de zwarte lijst van Hollywood staat – met ‘een videoclip of misschien een screensaver’.
Ondanks alle kritiek ligt de documentaire op koers om in het openingsweekend in de Amerikaanse bioscopen acht miljoen dollar op te brengen. Niet genoeg om de initiële investering terug te verdienen, maar volgens Deadline is dit de beste opening voor een documentaire in de Verenigde Staten in tien jaar. Met name in Florida en Texas trekt de film veel publiek.
Geslaagde comeback van voormalige R&B- en soulbelofte
Vibratostem van honingmelasse
MUZIEK | Gold de Amerikaanse songwriter en actrice Jill Scott (53) rond de eeuwwisseling naast Erykah Badu en Angie Stone nog als grote belofte binnen de R&B en soul, de laatste jaren liet ze het bij optredens en richtte ze zich op tv-producties en het schrijven van gedichten. Volgens Musikexpress maakt Scott met To Whom This May Concern, haar eerste album in tien jaar, een geslaagde comeback: ‘Heel ontspannen laat ze horen hoe hedendaagse soul kan klinken: sexy, politiek, ironisch en zelfverzekerd.’
Sery Morales schrijft in Riff Magazine dat de klankkeuzes op de Scotts nieuwe plaat ‘zowel fris als vertrouwd’ klinken: ‘In de weelderige jazzinstrumentatie gedijt haar sopraan het best.’ In een ander nummer ‘beweegt haar warme vibratostem als honingmelasse op de gemakkelijke drumgroove.’ Daarnaast zijn er volgens Morales ‘momenten van intimiteit’ waarin je je met haar in een kamer lijkt te bevinden en ze ‘zo elegant en warm is als je je had voorgesteld’, wat soms omslaat in wat aanvoelt als een ‘per ongeluk afgeluisterde therapiesessie’.
Voor RollingStone noteert Mosi Reeves dat Scott ‘experimenteert met alles: van triphop tot New Orleans rhythm & blues. Fans van het eerste uur zijn misschien aanvankelijk teleurgesteld in dit muzikale eclecticisme. Maar dit album onthult zijn schatten pas na herhaald luisteren.’
To Whom This May Concern werd half februari uitgebracht.
De zwarte komedie No other choice van regisseur Park Chan-wook is ‘van begin tot eind een vreugdevol en wreed spektakel’, aldus het Franse filmblad Le bleu du miroir.
You Man-su is gelukkig met zijn vrouw, kinderen en honden en heeft al vijfentwintig jaar een prima kantoorbaan in de papierindustrie. Tot hij onverwachts wordt ontslagen. Na een jaar vergeefs solliciteren besluit hij zijn concurrenten uit de weg te ruimen. Letterlijk. Omdat hij geen andere uitweg ziet. No other choice heet dan ook de nieuwe speelfilm van de Zuid-Koreaanse regisseur Park Chan-wook, die furore maakte met The Handmaiden.
Als remake van The Cleaver van Konstantinos Costa-Gavras (2005), ‘is dit een film van overvloedige originaliteit’, schrijft de recensent van Le bleu du miroir. ‘Zowel zwarte komedie als sociale satire. Van begin tot eind een vreugdevol en wreed spektakel.’ Dat het verhaal overeind blijft ‘komt grotendeels doordat Park Chan-wook nooit de toon van de klucht verlaat – zelfs niet in de heftigste momenten van frontaal geweld – zonder daarbij het sociale belang uit het oog te verliezen.’
‘Een overtuigende en extravagante film’
Vanwege het ‘gedurfde camerawerk en de innovatieve montage,’ vindt Yannick Volweiler van Film Rezensionen het ‘een overtuigende en extravagante film’. ‘De jump cuts en visuele enscenering weerspiegelen de innerlijke staat van de protagonist en creëren tegelijkertijd een intrinsieke filmische ervaring.’
In The Detroit News vergelijkt Jake Coyle de Zuid-Koreaanse filmmaker met Alfred Hitchcock: ‘Net als Hitch is Park Chan-wook ogenschijnlijk beleefd en erudiet maar schemert zijn donkere fantasie daar altijd doorheen. Inmiddels is hij vastberaden zijn eigen, bloederige pad ingeslagen met films die zelden voorspelbaar, erg grappig en stiekem ook onthullend zijn.’
Op de Europees-Amerikaanse site Pajiba toont Jason Adams zich dolblij met de keuze voor Lee Byung-hun, de slechterik uit Squid Game, als hoofdrolspeler: ‘Twee geweldige Zuid-Koreaanse smaken bij elkaar! Kijk en verbaas je over hoe ze de flinterdunne afstand tussen salarisstrookje en paniek overbruggen. Park is zo krankzinnig als zijn obsessief-compulsieve neigingen hem toestaan.’
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland en België komen.
Zwarte satire over de meedogenloze arbeidsmarkt
Zonder werk zit er niets anders op
SPEELFILM | You Man-su is gelukkig met zijn vrouw, kinderen en honden en heeft al vijfentwintig jaar een prima kantoorbaan in de papierindustrie. Tot hij onverwachts wordt ontslagen. Na een jaar vergeefs solliciteren besluit hij zijn concurrenten uit de weg te ruimen. Letterlijk. Omdat hij geen andere uitweg ziet. No other choice heet dan ook de nieuwe speelfilm van de Zuid-Koreaanse regisseur Park Chan-wook, die furore maakte met The Handmaiden.
Als remake van The Cleaver van Konstantinos Costa-Gavras (2005), ‘is dit een film van overvloedige originaliteit’, schrijft de recensent van Le bleu du miroir. ‘Zowel zwarte komedie als sociale satire. Van begin tot eind een vreugdevol en wreed spektakel.’ Dat het verhaal overeind blijft ‘komt grotendeels doordat Park Chan-wook nooit de toon van de klucht verlaat – zelfs niet in de heftigste momenten van frontaal geweld – zonder daarbij het sociale belang uit het oog te verliezen.’
Vanwege het ‘gedurfde camerawerk en de innovatieve montage,’ vindt Yannick Volweiler van Film Rezensionen het ‘een overtuigende en extravagante film’. ‘De jump cuts en visuele enscenering weerspiegelen de innerlijke staat van de protagonist en creëren tegelijkertijd een intrinsieke filmische ervaring.’
In The Detroit News vergelijkt Jake Coyle de Zuid-Koreaanse filmmaker met Alfred Hitchcock: ‘Net als Hitch is Park Chan-wook ogenschijnlijk beleefd en erudiet maar schemert zijn donkere fantasie daar altijd doorheen. Inmiddels is hij vastberaden zijn eigen, bloederige pad ingeslagen met films die zelden voorspelbaar, erg grappig en stiekem ook onthullend zijn.’
Op de Europees-Amerikaanse site Pajiba toont Jason Adams zich dolblij met de keuze voor Lee Byung-hun, de slechterik uit Squid Game, als hoofdrolspeler: ‘Twee geweldige Zuid-Koreaanse smaken bij elkaar! Kijk en verbaas je over hoe ze de flinterdunne afstand tussen salarisstrookje en paniek overbruggen. Park is zo krankzinnig als zijn obsessief-compulsieve neigingen hem toestaan.’
Ontroerende liefdesbrief over Afghanistan
Vijfsterrenhotel als baken van hoop en veerkracht
BOEK | In haar boek The finest hotel in Kabul geeft de Canadese journalist Lyse Doucet (67), chef correspondenten en anchorwoman bij de BBC, inzicht in de laatste halve eeuw van de Afghaanse geschiedenis. Door de jaren heen logeerde Doucet geregeld in het in 1969 geopende, luxueuze Inter-Continental hotel waardoor ze in contact kwam met journalisten, diplomaten, spionnen én talibanleiders. Volgens de recensent van The Week maken de portretten van personeelsleden de meeste indruk: ‘Van de manager die na vijftig jaar trouwe dienst werd ontslagen tot de vindingrijke chef-kok die beroemd werd om haar subtiel gekruide mantu-dumplings.’ Het leidt tot een ‘ontroerende, hoopvolle en soms angstaanjagende liefdesbrief aan Afghanistan en haar volk.’
Voor het Canadese Policy Magazine schrijft Khorshied Nusratty dat Doucet ‘de moed en veerkracht van het Afghaanse volk laat resoneren op een manier waar geen oorlogsverslag tegenop kan’. Volgens hem is het hotel, ongeacht alle politieke veranderingen en bloedige gevechten, altijd ‘een oase en een goed geaccommodeerd clubhuis gebleven’. Door er een karakter van te maken komt de ‘ontembare geest van Afghanistan’ tot uiting en vormt het ‘een baken van hoop’.
Amy Waldman, correspondent van The New York Times, verbleef zelf in het ‘Inter-Con’. Aanvankelijk leek het hotel haar niet representatief als perspectief voor Doucets boek. Maar al lezend werd ze toch gegrepen: ‘Dan wordt een enigszins traag, af en toe luchtig boek zowel meeslepend als droevig’. Bijvoorbeeld waar het gaat over ‘de barman die zich 10 uur schuilhield in een bezemkast tijdens beschietingen of de serveerster die onder de taliban haar baan kwijtraakte en als veiligheidsbewaker mocht terugkeren om de schaarse vrouwelijke gasten te fouilleren’.
‘Het boek waarvan ik nooit heb geweten dat ik het altijd wilde lezen’, noteert Charles Clover in Financial Times. ‘Doucet slaagt erin om de bubbel van haar geprivilegieerde bestaan los te koppelen van de Afghaanse omgeving. In een tijd waarin hotels opgaan in de anonimiteit van luxueuze ketens, herinnert dit monument ons eraan dat sommige gebouwen veel meer betekenen.’
Lyse Doucet, Het beste hotel van Kaboel, een geschiedenis van de mensen in Afghanistan, uit het Engels vertaald door Anneke Bok, verscheen half december bij uitgeverij Pluim.
‘Geen balalaika’s, geen gekwelde zielen, geen Poetin of Dostojevski’
Het onverwachte succes van een serie over homoseksuelen in Rusland
SERIE | In Rusland, waar de lhbti+-beweging sinds 2023 officieel als ‘extremistisch’ wordt bestempeld en hoge boetes of zelfs gevangenisstraf kan opleveren, en waar elke vorm van ‘propaganda’ van relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht verboden is, is het kijken naar Heated Rivalry haast een daad van activisme, rebellie en hoop, meent Vanity Fair. En toch is de Canadese serie over twee homoseksuele hockeyspelers er razendpopulair. Op Kinopoisk, het toonaangevende online recensieplatform van Rusland, krijgt deze een waardering van 8,6; hoger dan Game of Thrones en Breaking Bad.
De prestatie is des te opmerkelijker aangezien Heated Rivalry niet officieel wordt uitgezonden; afleveringen circuleren op illegale platforms, worden door fans nagesynchroniseerd of van ondertitels voorzien, gedeeld op het sociale netwerk VKontakte of op onofficiële streamingsites.
De in ballingschap levende Russische journalist Mikhail Zygar, voormalig oorlogscorrespondent en prominent figuur in de lhbti+-gemeenschap, schrijft in Vanity Fair dat een hele generatie zich weerspiegeld ziet in dit fictieve verhaal – hoe weinig realistisch het happy end ook is. ‘De meeste homoseksuele Russen die ik heb geïnterviewd, denken niet dat dat mogelijk zou zijn’, aldus Zygar over de coming-out van een van de personages.
Tot in de jaren 2010 bestond in Rusland een verborgen maar levendige homoscene, maar sinds de anti-lhbti+-propagandawet van 2013 is de repressie snel verhard, met extreme vervolging in onder meer Tsjetsjenië en een definitieve criminalisering na de invasie van Oekraïne in 2022. Zygar betoogt dat de Russische homofobie minder geworteld is in religie – de samenleving is immers grotendeels atheïstisch – dan in de erfenis van de Goelag en een diepgewortelde cultuur van mannelijkheid. De ultraconservatieve Russisch-orthodoxe groepering Sorok Sorkov kondigde op de nieuwswebsite Absatzdan ook aan een rechtszaak te hebben aangespannen.
VolgensPort Media, een Russisch medium in ballingschap, voelen fans – ook westerse – zich ook aangetrokken tot het personage Ilya Rozanov, dat zou breken met het gebruikelijke beeld van Russen in westerse fictie. ‘Geen balalaika’s, geen gekwelde zielen, geen Poetin of Dostojevski. Gewoon een gevoelig en kwetsbaar persoon.’ ‘Deze queer romance is precies wat nodig is om de Russische cultuur en taal in het Westen te promoten’, citeerde het platform een commentator op X.
De genuanceerde woede van Sleaford Mods
De muzikale stem van de arbeidersklasse
MUZIEK | Het Britse duo Sleaford Mods, bestaande uit Jason Williamson en Andrew Fearn, is atypisch in het Britse muzieklandschap. De twee vijftigers uit de arbeidersklasse kregen pas laat succes en staan bekend om hun scherpe sociale en politieke commentaren op een mix van hiphop, elektronica en minimalistische rock.
Hun dertigste album, The Demise of Planet X, oogst veel lof in de Britse pers. Zelfs het traditionele en conservatieve The Times noemde het ‘absoluut meeslepend: een visie op de absurditeit van het alledaagse leven van Britten in liedjes die even meeslepend als verontrustend zijn’.
Het duo werd in 2007 opgericht in Nottingham onder de naam That’s Shit, Try Harder, en bouwde in de loop van de jaren een reputatie op met scherpe muziek over armoede, sociale achteruitgang en het populisme van de politieke elite – met vaak Boris Johnson als favoriete doelwit.
Volgens het Britse muziekmagazine State of Soundvormt de band momenteel ‘de meest betrokken stem van de arbeidersklasse in de hedendaagse Britse muziek’. ‘Op het podium brult de zanger teksten vol gevloek, met één hand op de heup als een dandy uit de Regentie, terwijl de ander verkleed als opa achterin staat te dansen.’
Nieuw is volgens The London Standard dat Williamson zich nu ook richt op het lot van de planeet. ‘Hij draait de kritiek op de [eigen] regering iets terug en concentreert zijn scherpe teksten meer op Donald Trump, de voortdurende oorlogen en de alomtegenwoordige domheid van sociale media.’ NME spreekt van ‘een album doordrenkt van woede (…) – alleen is die woede misschien iets genuanceerder dan voorheen’.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Japans rollenspel over het verlangen naar nabijheid
Acteur worstelt met alter ego’s
SPEELFILM – In Rental Family van de Japanse filmmaker Hikari wordt Philip Vanderploeg, een Amerikaanse acteur van middelbare leeftijd die al een paar jaar in Japan werkt, zo vaak geassocieerd met zijn verschijning in een tandpastacommercial dat hij nauwelijks tv- of filmrollen meer krijgt. Een bedrijf waar je mensen kunt inhuren om de rol van familieleden, vrienden of zelfs liefdespartners over te nemen, biedt uitkomst. Het wordt ingewikkeld wanneer Philip zich verbonden begint te voelen met zijn alter ego’s. Voor Asian Movie Pulse, een intercontinentaal platform voor Aziatische cinema, schrijft Adriana Rosati dat regisseur en scenarist Hikari haar talent etaleert ‘om verhalen over sociale ongemakkelijkheid te vertellen met een lichtheid en gevoel voor humor die nooit oppervlakkig aanvoelen’. Ze observeert de in Japan gangbare sociale service om tijdelijk (familie)problemen op te lossen maar ‘stelt ook de emotionele gevolgen aan de kaak door voor het narratief een westerse mol te gebruiken’.
Dat betekent niet dat de filmmaker ‘commentaar levert op een cultureel verschijnsel, maar juist de emotionele universaliteit ervan’ blootlegt, meent Mia Pflüger in KinoZeit. Hikari laat zien dat de personages ‘zich ervan bewust zijn dat alles wat ze delen geleend is, maar zich er niettemin oprecht in verliezen’. Hier bereikt de film volgens de recensent een ‘magische zone waarin enscenering en authenticiteit niet van elkaar zijn te onderscheiden’. Zo ontstaat ‘een stille, ontroerende film over de paradox van onze tijd: we verlangen naar nabijheid, maar deinzen er tegelijkertijd voor terug’.
‘Zoet en ontroerend, maar nooit overdreven sentimenteel. Hikari weet hoe ze humor en ontroering moet doseren’, stelt Katie Walsh voor LA Times. Volgens haar is Brendan Fraser, die in 2023 een Oscar won voor zijn rol in The Whale, geknipt voor de hoofdrol, ‘vanwege de inherente goedheid die van hem afstraalt’.
Los van de lichte ‘overmaat aan sentimentaliteit’ werd Giulio Zoppello, criticus van het Italiaanse Today, aan het denken gezet over ‘deze pirandelliaanse weergave van het moderne bestaan. In hoeverre zien we anderen steeds meer als onze projectie, waardoor elke mogelijkheid wordt weggenomen om te zijn wie we willen zijn?’
Rental Family met Brendan Fraser van Hikari draait vanaf 8 januari in de bioscoop.
De grappen van SouthPark bedenken nuzichzelf
Hoe het Witte Huis tot satire werd
COMEDY – Met het 27e seizoen heeft South Park meer controverse opgeroepen dan in jaren (misschien wel ooit), maar ook enkele van de hoogste kijkcijfers ooit behaald, schrijft The Guardian over de Amerikaanse satirische animatieserie.
Een groot verschil is dat waar de makers Trump eerst liever via een stand-in (Mr. Garrison) lieten rondlopen, in de recente seizoenen is gekozen voor een explicietere, groteskere Trump, die ook exact diens beeltenis heeft. Niet alleen wordt zijn persoonlijkheid belachelijk gemaakt, ook functioneert hij als machtsmachine: hij klaagt, dreigt, procedeert en trekt iedereen daarin mee, aldus The New Yorker. Trump is niet langer een clown aan de zijlijn, maar een allesbepalend gegeven.
South Park, in 1997 door Trey Parker en Matt Stone bedacht voor Comedy Central, bespot hiermee niet alleen Trump zelf, maar ook het ecosysteem dat hem mogelijk maakt, duidt ook de Britse krant; van mediabedrijven die terugdeinzen tot politici en types rond het Witte Huis die meebewegen uit opportunisme of angst.
Ook El País bejubelt van een van de meest controversiële afleveringen in de bijna dertigjarige geschiedenis van de serie. Zo vraagt de Amerikaanse president Lucifer om seks en heeft hij een affaire met J.D. Vance, die zich niet stoort aan zijn teeny tiny penis. Eerder werd Saddam Hoessein in een vergelijk- bare situatie met de duivel getoond, zoals ook Satan zich in de aflevering herinnert: ‘Je doet me erg denken aan een andere kerel met wie ik vroeger omging. Jullie zijn precies hetzelfde,’ zegt hij tegen Trump.
Ook verontwaardigde reacties, zoals die uit het Witte Huis, worden onderdeel gemaakt van de grap, signaleert Le Monde. Zo zei woordvoerder Taylor Rogers naar aanleiding van de nieuwe reeks dat ‘De hypocrisie van links’ geen grenzen kent; ‘Jarenlang hebben ze South Park (…) bestempeld als aanstootgevend, maar plotseling prijzen ze de show’ en: ‘Deze show is al twintig jaar irrelevant en hangt aan een zijden draadje met inspiratieloze ideeën in een wanhopige poging om aandacht te trekken.’
Maar hoeveel inspiratie het Witte Huis in werkelijkheid ook biedt, de makers zijn er niet per se blij mee. ‘Het lastige is dat satire werkelijkheid is geworden,’ zei Parker tegen het Australische ABC. Stone beaamt dit: ‘Het voelt alsof ze hun eigen grappen en satire bedenken. En omdat ze dat openlijk doen, kun je ze er niet echt meer mee bespotten.’
Yumna Al-Arashi’s geweldloze beelden
Geportretteerden als medemakers
FOTOGRAFIE – De Jemenitisch-Egyptisch- Amerikaanse kunstenaar Yumna Al-Arashi (1988) begon haar carrière als autodidact documentair fotograaf en publiceerde onder meer in National Geographic, The New York Times en The Guardian, maar liep daarbij aan tegen de machtspositie van de beeldmaker. Deze is in staat zijn of haar onderwerp (onbedoeld) eenzijdig neer te zetten; ‘Fotografie draagt een vorm van geweld in zich die tot uiting komt in de woorden die we ervoor gebruiken, denk aan “vangen”, “schieten”, “nemen”,’ aldus de kunstenaar in een interview met WePresent.
Haar werk werd politieker en conceptueler van aard, waarbij ze bewust wil ontsnappen aan de ‘westerse antropologische’ blik; haar foto’s zijn er niet op uit te bewijzen of te ontmaskeren. De vrouwen die ze fotografeert zijn geen voorbeelden of symbolen, maar simpelweg medemakers van het beeld. ‘Het is een correctie op hoe het Westen al decennialang naar vrouwelijke lichamen uit de MENA-regio kijkt [Midden-Oosten en Noord-Afrika]’, schrijft fotografietijdschrift Aperture, dat haar werk kadert als dekoloniaal.
De weigering tot duiding – geen uitleg, geen contextbordjes ter verduidelijking maar lichamen die simpelweg aanwezig zijn ‘als een archief van ervaring, pijn en verzet’ – is precies wat het werk spannend maakt, meent British Journal of Photography, dat in dit verband spreekt van een verschuiving van klassieke documentaire fotografie naar wat het ‘relationele fotografie’ noemt: beelden ontstaan uit vertrouwen, nabijheid en een tijdsinvestering in plaats van observatie op afstand.
Deze benadering gebruikte Al-Arashi ook voor haar boek Aisha, uit 2023, over vrouwelijke aanwezigheid, lichamelijkheid en zelfbeschikking in de Arabische wereld en haar diaspora. Volgens Conscientious Photography Magazine wordt de kijker hierin uitgenodigd tijd door te brengen met de geportretteerde vrouwen; het gaat niet om één ‘beste’ foto of een snelle boodschap, maar om nabijheid en duur. En de kijker heeft niet langer het laatste woord.
Spirituele bulldozering
Gekwelde artiest die opnieuw het leven omarmt
POPMUZIEK – Maakte de Australische songwriter, popster en auteur Nick Cave met zijn vorige album Wild God in 2024 een ‘fraaie comeback’ nadat hij in 2022 voor de tweede keer een zoon verloor, met het nieuwe Live God ‘omarmt hij opnieuw het leven’, schrijft Jordi Bianciotto in El Periódico. Met achttien tracks – recente nummers en klassiekers uit zijn veertigjarige carrière – brengt Cave zijn publiek ‘naar een ongemakkelijke maar troostende plek, waar rouw en het lawaai van de wereld worden omgezet in een soort kosmische viering, misschien wel als offer aan de Allerhoogste’.
‘Een bewijs van artistiek vakmanschap en voortdurende innovatie’, vindt Chris Connor van Clash Magazine. Volgens hem valt er ‘geen zwakke schakel te ontdekken tussen de pulserende nummers die zoals altijd bij Cave ergens tussen licht en duisternis zweven’.
De liveopname van Caves concert in Parijs in 2024 maakte op Dennis Rieger van Plattentests daarentegen een ‘vreemde, ambivalente indruk’. Hij mist de ‘vooraf opgenomen vocalen, het gospelkoor en de real time toonhoogtecorrectie’ die Caves laatste studioalbum ‘zo goed maakten’. Ook vraagt hij zich af waarom evergreens als Weeping Song, Jubilee Street en The Mercy Seat ontbreken.
Ed Power van The Irish Times was getuige van twee van Caves laatste concerten en spreekt van ‘spirituele bulldozering in die doorgaans zielloze “enormodomes”’. Het nieuwe dubbelalbum noemt hij ‘verbluffend’, met een ‘glorieuze gospel-make-over van de knoestige hoogtepunten uit zijn oeuvre en het meditatieve verlangen’ waar zijn vorige plaat van getuigt.
Dit is een beslissing ‘die ongetwijfeld voor opschudding in Hollywood zal zorgen’: de Academy of Motion Picture Arts and Sciences maakte woensdag bekend dat ze een meerjarige overeenkomst met YouTube heeft gesloten. Daarmee krijgt het platform volgens Variety ‘vanaf 2029 exclusieve wereldwijde uitzendrechten voor de ceremonie’ en is de Oscaruitreiking vanaf dat jaar niet langer via de televisie te volgen.
360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.
De Amerikaanse zender ABC (onderdeel van de Disneygroep) bezit de uitzendrechten tot 2028, het jaar waarin de Oscars hun honderdjarig jubileum vieren. Het is nog onduidelijk wat er zal gebeuren met de uitzendovereenkomsten met internationale zenders, ‘die extra inkomsten opleverden in termen van rechten en reclame’ voor de Academy, en waarvan sommige pas na 2029 aflopen.
Deze website gebruikt cookies. Door de site te gebruiken gaan we er vanuit dat je ze accepteert. OK
Manage consent
Over onze cookies
Deze website gebruiks cookies die de gebruikservaring verbeteren. De cookies die we als noodzakelijk categoriseren worden opgeslagen door je browser en zijn essentiëel voor een goede werking van de basisfuncties van deze website. We gebruiken ook third-party cookies die ons helpen te analyseren hoe deze website gebruikt wordt. Deze cookies kunnen ook voor marketingdoeleinden worden gebruikt. Ze worden alleen door je browser opgeslagen als je daar toestemming voor geeft.
Onze noodzakelijke cookies zijn essentiëel voor het goed functioneren van deze website. De basisfuncties en beveiliging van deze website zijn hiervan afhankelijk. Deze cookies slaan geen persoonlijke informatie op.
