Onderwerpen: Politiek

  • Republikein Chris Christie staakt strijd tegen Donald Trump

    Republikein Chris Christie staakt strijd tegen Donald Trump

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » NASA stelt de terugkeer van astronauten naar de maan uit tot 2026

    » Hoorzitting genocidezaak tegen Israël begint vandaag in Den Haag

    De Republikeinse kandidaat trekt zich terug

    Chris Christie trok zich woensdag terug uit de presidentiële campagne, een week voor het begin van de Republikeinse voorverkiezingen. De voormalig gouverneur van New Jersey was de enige Republikeinse kandidaat die openlijk kritiek durfde te uiten op Donald Trump. Zijn terugtrekking ‘zou een belangrijke troef kunnen zijn’ voor de kandidatuur van Nikki Haley, ‘ook al heeft hij ogenschijnlijk geweigerd’ om haar zijn steun te geven, merkt Politico op.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Chris Christie (61) werd in de peilingen ruimschoots overvleugeld en gooide drie uur voor een nieuw debat tussen de Republikeinse kandidaten, waarin alleen Nikki Haley en Ron DeSantis het tegen elkaar opnamen, de handdoek in de ring. De voorverkiezing begint maandag in Iowa.

    Een week later zijn de voorverkiezingen in New Hampshire, waar de terugtrekking van Chris Christie ‘Haley ongetwijfeld zal helpen‘, aldus Politico. Haley staat in die staat op nummer twee in de peilingen en zou de anti-Trump-stemmers van Christie naar zich toe kunnen trekken. ‘Christie lanceerde zijn kandidatuur voor het Witte Huis in juni met de bijna doelbewuste missie om Trump te vernietigen’, schrijft de politieke website.

  • Defensieminister VS hield prostaatkanker voor iedereen geheim

    Defensieminister VS hield prostaatkanker voor iedereen geheim

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Politie Polen arresteert twee ex-ministers in presidentieel paleis

    » Bendeleden bestormen televisiestation Ecuador tijdens live-uitzending

    Zelfs Biden was niet op de hoogte van de problemen van Austin

    De Amerikaanse minister van Defensie Lloyd Austin heeft lange tijd geheimgehouden dat hij prostaatkanker had, en niemand in het Witte Huis wist dat de minister dagenlang in het ziekenhuis lag. Dat schrijft CNN. Zelfs president Biden moest er dinsdag achter komen en ook zijn directe plaatsvervanger wist van niets.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    ‘Niemand in het Witte Huis wist tot vanochtend dat minister Austin prostaatkanker had, en de president werd onmiddellijk daarna geïnformeerd’, zei Witte Huis-woordvoerder John Kirby. Austin hield onder meer een langdurig ziekenhuisbezoek geheim, iets waar Republikeinen woedend over waren, zeker gezien de oorlogen in Oekraïne en Israël.

    ‘Met oorlogen in Oekraïne en Israël is het idee dat het Witte Huis en zelfs uw eigen plaatsvervanger de aard van uw toestand niet wisten, overduidelijk onaanvaardbaar’, schreef Republikein Mike Rogers dinsdag in een brief aan Austin. Hij heeft een formeel onderzoek naar het handelen van de generaal aangekondigd.

    Lees ook:

  • Franse premier treedt af te midden van politieke crisis

    Franse premier treedt af te midden van politieke crisis

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Advocaten Bouterse willen dat vonnis wordt opgeschort

    » Geruchten over sekstapes Clinton, Andrew en Branson in Epsteindocumenten

    Op migratie en pensioenen heeft de regering het zwaar

    De Franse premier Elisabeth Borne is maandag afgetreden, zo schrijft Le Monde, enkele maanden voordat de verkiezingen voor het Europees Parlement en de Olympische Spelen in Parijs plaatsvinden. President Macron heeft nog geen opvolger aangewezen, maar Bornes vertrek wordt gezien als een poging om zijn regering frisse energie te geven.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    De Franse president heeft het lastig in het parlement sinds zijn partij haar absolute meerderheid heeft verloren in 2022. Het terugtreden van Borne volgt op een jaar dat werd gekenmerkt door politieke crises, onder meer rondom hervormingen van het pensioenstelsel en immigratiewetten.

    Opiniepeilingen laten zien dat Macrons partij acht tot tien procentpunten achterligt op de extreemrechtse leider Marine Le Pen voor de Europese verkiezingen in juni. Wat betreft de mogelijke opvolgers wordt gewezen naar de 34-jarige minister van Onderwijs Gabriel Attal en de 37-jarige minister van Defensie Sebastien Lecornu.

    Lees ook:

  • ‘Trump ontving voor miljoenen aan betalingen van buitenlandse regeringen’

    ‘Trump ontving voor miljoenen aan betalingen van buitenlandse regeringen’

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Nog bijna 200 vermisten na aardbeving in Japan

    » IS zegt achter bloedige aanslag in Iran te zitten

    Bedrijven van Trump kregen betalingen

    Donald Trump heeft bijna 8 miljoen dollar aan betalingen van buitenlandse regeringen ontvangen tijdens twee van zijn vier jaar in het Witte Huis. Dat schrijft The Wall Street Journal. De bevindingen komen uit een rapport dat donderdag werd vrijgegeven door Democraten in het Huis van Afgevaardigden.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Zeker twintig buitenlandse regeringen hebben betalingen aan Trumps bedrijven gedaan. De Democraat Jamie Raskin schrijft in het rapport dat de betalingen afkomstig zijn van ‘enkele van ’s werelds meest onsmakelijke regimes’, met China als grootste geldschieter, dat meer dan 5,5 miljoen dollar betaalde aan Trump. Ook landen als Saoedi-Arabië, Qatar, Koeweit, India en Afghanistan deden betalingen.

    Volgens het rapport heeft Trump de grondwet geschonden, omdat een zittende president geen geldbetalingen of geschenken mag aannemen van buitenlandse regeringen en vorsten, tenzij hij de toestemming van het Congres krijgt om dit te doen. De 7,8 miljoen dollar zou ‘vrijwel zeker slechts een fractie zijn’ van het geld dat Trump heeft ontvangen uit het buitenland.  

    Lees ook:

  • Hooggerechtshof Israël verwerpt staatsrechthervorming Netanyahu

    Hooggerechtshof Israël verwerpt staatsrechthervorming Netanyahu

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Aardbeving in Japan eist ten minste 48 levens

    » Oppositieleider Zuid-Korea Lee Jae-myung is neergestoken

    Rechters blijven belangrijke rol spelen in Israëlische politiek

    Maandag besloot het Israëlische Hooggerechtshof een belangrijke bepaling van Benjamin Netanyahu’s staatsrechthervorming ongeldig te verklaren die die rechters verhindert om overheidsbesluiten die zij ‘onredelijk’ achten nietig te verklaren, meldt Haaretz. Het besluit werd aangenomen met de kleinst mogelijke meerderheid: acht van de vijftien rechters stemden voor.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Daarnaast oordeelde een grote meerderheid van de rechters – twaalf van de vijftien – dat het Hooggerechtshof de bevoegdheid heeft om de basiswetten van Israël, die in het Israëlische staatsrecht een grondwettelijke status hebben, aan een rechterlijke toetsing te onderwerpen.

    ‘Dit is een klap voor Netanyahu en zijn hardlinerbondgenoten, die stellen dat de wetgevende macht, niet het Hooggerechtshof, het laatste woord moet hebben over de wettigheid van wetgeving en andere belangrijke beslissingen’, aldus Israel Hayom. De ‘historische’ beslissing van de rechtbank dreigt ‘de scheuren (…) weer te openen die voorafgingen aan de huidige oorlog van het land tegen Hamas’, waarschuwt het rechtse dagblad.

    Lees ook:

  • Oppositieleider Zuid-Korea Lee Jae-myung is neergestoken

    Oppositieleider Zuid-Korea Lee Jae-myung is neergestoken

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Hooggerechtshof Israël verwerpt staatsrechthervorming Netanyahu

    » Aardbeving in Japan eist ten minste 48 levens

    Het motief achter de aanval is onbekend

    De voorzitter van de Democratische Partij van Zuid-Korea, Lee Jae-myung, is in zijn nek gestoken tijdens een bezoek aan Busan. Dat schrijft The Chosun Daily. De aanval vond plaats rond 10.25 uur lokale tijd (2.25 uur Nederlandse tijd) toen Lee de bouwplaats van een nieuw vliegveld bezocht.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Op beelden is te zien hoe Lee in gesprek was met verslaggevers toen de aanvaller van tussen de zestig en zeventig jaar de politicus benaderde. Hij stak Lee linksachter in zijn nek met een wapen van ongeveer 30 centimeter.

    De aanvaller werd ter plekke door de politie gearresteerd. Het exacte motief achter de aanval is vooralsnog onbekend. Lee vertrok met een ambulance naar het universitair ziekenhuis van Busan. De ernst van zijn verwondingen is niet volledig bekend, maar er zijn berichten dat hij een diepe wond in zijn nek heeft opgelopen, waardoor hij hevig is gaan bloeden. Naar verluidt is hij bij bewustzijn.

  • Massale demonstraties tegen recent aangetreden president Milei

    Massale demonstraties tegen recent aangetreden president Milei

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Kim Jong-un roept wapenindustrie op zich voor te bereiden op oorlog

    » Honderden apen geëvacueerd uit Duits dierenpark na noodweer

    Met name in Buenos Aires werden protesten gehouden

    Duizenden Argentijnen zijn donderdag de straat op gegaan in onder meer Buenos Aires om te protesteren tegen ingrijpende economische hervormingen van de recent aangetreden president Javier Milei. Dat meldt El País. De demonstranten, die waren opgetrommeld door de machtige vakbonden in het land, eisten dat Milei zijn plannen in zou trekken.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Het Congres houdt deze week een buitengewone zitting op verzoek van de Milei om zijn plannen te bespreken. Met zijn decreet zouden meer dan 350 economische wetten worden aangepast, met name op het gebied van overheidsingrijpen op de vrije markt. Daarnaast wordt een prijsplafond voor huur afgeschaft, worden een aantal werknemersbeschermingen geschrapt, net als reguleringen die consumenten beschermen tegen te grote prijsstijgingen.

    Volgens de vakbonden zijn de plannen ongrondwettelijk. ‘We trekken de legitimiteit van president Milei niet in twijfel, maar we willen wel dat hij de verdeling van de bevoegdheden respecteert. Werknemers moeten hun rechten verdedigen als er sprake is van ongrondwettelijkheid,’ zei een vakbondsleider tijdens de mars.

    Lees ook:

  • Kim Jong-un roept wapenindustrie op zich voor te bereiden op oorlog

    Kim Jong-un roept wapenindustrie op zich voor te bereiden op oorlog

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Honderden apen geëvacueerd uit Duits dierenpark na noodweer

    » Massale demonstraties tegen recent aangetreden president Milei

    Volgens Kim zou sprake zijn van confronterend gedrag van de VS

    De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un heeft het leger, de wapenindustrie en de kernwapensector van zijn land opgedragen om wat hij ‘oorlogsvoorbereidingen’ noemt te versnellen. Dat schrijft CNN op basis van Noord-Koreaanse staatsmedia. Daarmee zou hij ‘ongekende confronterende stappen van de VS’ willen tegengaan.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Kim Jong-un gaf een toespraak over het beleid voor het nieuwe jaar. Daarin zei hij ook dat Pyongyang de strategische samenwerking met ‘anti-imperialistische onafhankelijke’ landen zou uitbreiden. Noord-Korea heeft onlangs de banden met Rusland versterkt. Het land werkt verder samen met China en zou ook banden onderhouden met Iran.

    Tijdens de vergadering van de partij stelde Kim ook economische doelen voor het nieuwe jaar. Hij noemde het een ‘beslissend jaar’ om het vijfjarige ontwikkelingsplan van het land te verwezenlijken. Onder meer de industrie en de landbouwsector in Noord-Korea zouden zwaar lijden onder de economisch moeilijke tijden in het land.

    Lees ook:

  • Roemenië en Bulgarije sluiten akkoord met Oostenrijk over toetreding Schengen

    Roemenië en Bulgarije sluiten akkoord met Oostenrijk over toetreding Schengen

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Roemenië en Bulgarije bereiken akkoord met Oostenrijk over toetreding Schengen

    » Britse pensionado’s in Spanje kampen met eenzaamheid

    Oostenrijk was het enige EU-land dat toetreding nog tegenhield

    Roemenië en Bulgarije zijn met Oostenrijk overeengekomen om in maart 2024 toe te treden tot de Europese ruimte van vrij verkeer over zee en door de lucht, aldus de Roemeense regering woensdag. De kwestie van het openen van de landgrenzen is uitgesteld tot volgend jaar. Dat meldt ORF.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Roemenië en Bulgarije zijn al sinds 2007 lid van de EU, maar nog niet toegelaten tot het Schengengebied, ook al zegt de Europese Commissie al sinds 2011 dat beide landen aan alle Schengencriteria voldoen om toe te treden tot deze enorme ruimte waarbinnen meer dan 400 miljoen mensen vrij kunnen reizen zonder controles aan de binnengrenzen.

    Hun aanvragen werden tegengehouden door Oostenrijk, ‘het enige land’ in de EU dat tegen de toetreding van Roemenië en Bulgarije was, aldus de Oostenrijkse publieke omroep. Nederland heeft zijn veto tegen het Schengenlidmaatschap van Bulgarije voor Kerstmis al ingetrokken. Wenen klaagt al jaren over dat het een onevenredig grote hoeveelheid illegale immigratie te verduren krijgt door de onvoldoende beschermde Schengen-buitengrenzen.

    Lees ook:

  • Watertekort belangrijk thema in Mexicaanse verkiezingen

    Watertekort belangrijk thema in Mexicaanse verkiezingen

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » E-bikes beter voor het milieu dan elektrische auto‘s

    » Rijkste 1 procent op aarde stoot meer CO2 uit dan armste 66 procent

    Grote protesten vanwege waterschaarste

    Het tekort aan drinkwater wordt een belangrijk onderwerp bij de verkiezingen van volgend jaar in Mexico, aldus Americas Quarterly. Overal in het land komen steeds vaker watertekorten voor. Die leiden tot economische problemen en massale protesten, én krijgen toenemende aandacht van de twee belangrijkste presidentskandidaten: Claudia Sheinbaum van de regerende partij Morena en Xóchitl Gálvez van de coalitie Breed Front.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    De afgelopen maanden protesteerden duizenden mensen tegen watertekorten. Volgens de grondwet moet de overheid toegang tot schoon drinkwater garanderen, maar daar wordt voor steeds meer burgers in stedelijke gebieden en kleine gemeenten niet aan voldaan. Van de Mexicanen heeft 57 procent geen toegang tot een betrouwbare waterbron, en 105 van de 653 watervoerende lagen in het land worden zodanig geëxploiteerd dat ze niet meer gevuld raken. Samen met China en de Verenigde Staten is Mexico een van ’s werelds grootste verbruikers van gebotteld water.

  • Italiaanse Europarlementariërs blokkeren hervorming noodfonds eurozone

    Italiaanse Europarlementariërs blokkeren hervorming noodfonds eurozone

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Rudy Giuliani laat zich failliet verklaren na boete in smaadzaak

    » Zwitserland houdt referendum over importverbod van foie gras

    Italië stemt tegen de hervorming van het ESM

    Een meerderheid van de Italiaanse Europarlementariërs, waaronder die van de nationalistische partij Fratelli d’Italia van premier Giorgia Meloni, stemde donderdag tegen de hervorming van het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM). Italië is het enige land in de eurozone dat de hervorming niet heeft geratificeerd: zonder groen licht kan de hervorming, die de financiële capaciteit van het fonds en zijn bevoegdheden om toezicht te houden op staten in moeilijkheden vergroot, niet in werking treden.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    In een persbericht zei Paschal Donohoe, voorzitter van de eurogroep, waarin de ministers van Financiën van de eurozone zitting hebben, dat hij de uitslag van de stemming in Italië ‘betreurde’. Dit verdrag ‘is een belangrijk element van ons gemeenschappelijk vangnet in de eurozone’, aldus Donohoe. Volgens La Repubblica maakt de Italiaanse uitslag Rome tot een ‘zwart schaap’ in Europa. Het besluit dreigt Italië te verzwakken en kan het ertoe leiden dat het land ‘als onbetrouwbaar’ wordt beschouwd in de ogen van zijn Europese partners en de markten, aldus het dagblad

    Lees ook:

  • Argentinië: Milei kondigt massale deregulering van de economie aan

    Argentinië: Milei kondigt massale deregulering van de economie aan

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » De oorlog in Gaza heeft volgens Hamas 20.000 levens geëist

    » Macron ontkent dat omstreden immigratiewet een overwinning is voor extreemrechts

    Milei wil meer dan 300 wetten aanpassen

    Op woensdag ondertekende de ultraliberale president van Argentinië een decreet dat bedoeld is om meer dan driehonderd wetten te wijzigen of in te trekken, waaronder die over huurprijzen, privatiseringen en arbeidswetgeving. ‘Milei ondertekende een decreet om duizenden rechten te schrappen’, kopt het Argentijnse dagblad Página 12.

    ‘Het doel is om te beginnen met de wederopbouw van het land, om vrijheid en autonomie terug te geven aan individuen en om te beginnen met het afbouwen van de enorme hoeveelheid regelgeving die de economische groei in ons land heeft tegengehouden, belemmerd en verhinderd,’ verklaarde Javier Milei in een toespraak die werd uitgezonden op radio en televisie.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Dit besluit ‘beperkt de functies van de staat en versterkt de marktkrachten’, merkt het Argentijnse dagblad. De tekst ‘trekt de wet in die de huurprijzen regelt, beperkt het arbeidsrecht en geeft het startsein voor de privatisering van overheidsbedrijven en voetbalclubs’, aldus de krant. Het decreet moet echter nog door het parlement, waar de partij van de president een minderheid heeft.

    Na de toespraak van Milei gingen tegenstanders van zijn hervormingen de straat op in Buenos Aires en maakten lawaai door op potten en pannen te slaan en luid te claxonneren. Ook verzamelde een groep demonstranten zich voor het Congres om hun onvrede te uiten. Meer protesten zijn aangekondigd door de vakbonden.

    Lees ook:

  • Joe Biden formeel doelwit van een onderzoek naar afzetting

    Joe Biden formeel doelwit van een onderzoek naar afzetting

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Israël wil Gaza-oorlog voortzetten ‘met of zonder’ internationale steun

    » EU geeft 10 miljard vrij voor Hongarije in de aanloop naar gespannen top

    Huis van Afgevaardigden stemden voor afzettingsonderzoek

    Woensdag heeft het door Republikeinen gedomineerde Amerikaanse Huis van Afgevaardigden ‘nipt’ ingestemd met de formele opening van een afzettingsonderzoek tegen president Joe Biden. De aanleiding zouden de controversiële zakelijke transacties van zijn zoon in het buitenland zijn, schrijft The Wall Street Journal. Deze formalisering van het onderzoek dat de conservatieven zonder stemming in september lanceerden, markeert ‘een duidelijke escalatie in de strijd tussen de Republikeinen en het Witte Huis’, aldus het dagblad.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    Hoewel Republikeinse afgevaardigden getuigenissen hebben verkregen dat Joe Biden voordat hij president werd af en toe zakenpartners van zijn zoon ontmoette, hebben ze geen bewijs gevonden voor deze beweringen, noch vastgesteld dat hij profiteerde van de overzeese activiteiten van zijn familie. Daarom bekritiseerden de Democraten de stemming als een politieke stunt en een poging tot wraak namens voormalig president Trump, die twee keer door het Huis werd aangeklaagd voordat hij door de Senaat werd vrijgesproken.

    Het Witte Huis en de Democraten hebben gezegd dat de Republikeinen geen enkel bewijs hebben gevonden van wangedrag door president Biden dat aanleiding zou kunnen geven tot afzetting. President Biden reageerde op de stemming door te zeggen dat de Republikeinen hem ‘met leugens aanvallen’ en ‘ervoor kiezen om tijd te verspillen aan deze ongefundeerde politieke stunt’.

    Lees ook:

  • EU geeft 10 miljard vrij voor Hongarije in de aanloop naar gespannen top

    EU geeft 10 miljard vrij voor Hongarije in de aanloop naar gespannen top

    Lees ook het andere kort nieuws uit de buitenlandse pers van vandaag:

    » Israël wil Gaza-oorlog voortzetten ‘met of zonder’ internationale steun

    » Joe Biden formeel doelwit van een onderzoek naar afzetting

    EU probeert Orbán te overtuigen Oekraïne te steunen

    De Europese Commissie heeft woensdag 10,2 miljard euro aan bevroren cohesiefondsen vrijgegeven die bestemd waren voor Hongarije, meldt Politico. De aankondiging kwam een dag voor de top waar Europese regeringsleiders ‘verdere hulp aan Oekraïne en het openen van toetredingsonderhandelingen voor Kyiv zullen bespreken, waartegen premier Viktor Orbán fel gekant is’.

    Aanbiedingen 360 artikel
    360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

    De Hongaarse regering ligt al lange tijd overhoop met Brussel, ‘dat miljarden aan Europese fondsen die bestemd zijn voor Hongarije heeft bevroren vanwege zorgen over de mensenrechten en de rechtsstaat in het land’, aldus de politieke nieuwssite. De cohesiefondsen zijn bedoeld om armere lidstaten te helpen investeren in hun economieën, maar om daar aanspraak op te maken moesten landen bepaalde hervormingen doen, zo ook Hongarije.

    Volgens de Europese Commissie heeft Hongarije nu enkele goede stappen gezet, waardoor het een deel van de middelen ontvangt. Zo hebben de Hongaarse autoriteiten enkele wetswijzigingen doorgevoerd om de rol en de bevoegdheden van de Nationale Raad voor Justitie – een orgaan dat toezicht houdt op het bestuur van de Hongaarse rechtbanken – en de onafhankelijkheid van het Hooggerechtshof te versterken.

    De timing van het vrijgeven van de miljarden is volgens de Europese Commissie ‘pure toeval’, tekent Politico op bij monde van vicevoorzitter Věra Jourová. Aan de vooravond van de top van vandaag dreigde de Hongaarse leider verdere EU-steun aan Oekraïne te blokkeren. Verschillende Europese leiders zijn een charmeoffensief gestart om Orbán te overtuigen toch groen licht te geven aan extra geld voor Oekraïne. Zo ontving de Franse president Emmanuel Macron de Hongaarse leider vorige week in Parijs voor een diner.

    Lees ook:

  • Waarom maken China en het Westen ruzie om grafiet?

    Waarom maken China en het Westen ruzie om grafiet?

    Elke week pluist de redactie van 360 een actuele gebeurtenis voor je uit aan de hand van de internationale pers. Deze week kijken we naar grafiet, een grondstof die cruciaal is voor de energietransitie. Waarom is grafiet het middelpunt geworden van de handelsoorlog tussen het Westen en China?

    Dit artikel verscheen woensdag in de nieuwsbrief Buiten de grenzen, exclusief voor abonnees. Wil je elke week op de hoogte blijven? Neem dan een (proef)abonnement – al vanaf €5 per maand – op 360 Magazine en abonneer je op de nieuwsbrieven.

    Waarom beperkt China de export van grafiet?

    ‘Het is zwart, glanzend en je wordt er erg vies van. Het is familie van steenkool en toch is het een essentiële bondgenoot in het proces om de wereld koolstofvrij te maken – wat nogal vreemd is, aangezien grafiet pure koolstof is. Het wordt al sinds de oudheid gebruikt voor het maken van potloden en inkt, maar nu is het een onmisbaar ingrediënt geworden in onder andere batterijen voor elektrische auto’s. Dus toen de Chinese regering op donderdag 19 oktober aankondigde dat ze de exportregels voor dit mineraal ging herzien, schudde de autowereld zijn hoofd’, schrijft Philippe Escande, economisch redacteur van Le Monde, in een analyse van de geopolitieke strijd om grafiet.

    Op 1 december gingen de Chinese exportbeperkingen op grafiet van kracht. Vanaf dat moment hadden Chinese exporteurs een vergunning nodig om de grondstof aan het buitenland te verkopen, aldus Global Times. Volgens het Chinese staatsmedium zijn de maatregelen bedoeld om ‘de nationale veiligheid en belangen van China te beschermen’ en ‘zal China zich blijven inzetten om de stabiliteit van wereldwijde industrieketens te beschermen’. Maar hoe heeft de rest van de wereld gereageerd op de Chinese exportrestricties van grafiet?

    The Washington Post spreekt van ‘een nieuw front’ in ‘de steeds feller wordende techoorlog tussen de VS en China’. Volgens de Amerikaanse krant zijn de Chinese maatregelen een reactie op nieuwe regelgeving in de Verenigde Staten die onder andere inhouden dat Amerikaanse bedrijven geen chips voor kunstmatige intelligentie meer aan China mogen leveren. 

    China gebruikt zijn dominantie op het gebied van bepaalde belangrijke grondstoffen om politieke druk uit te oefenen, zegt Jost Wübbeke, een expert in Chinees industrieel beleid, tegen The Washington Post. China is wereldwijd veruit de grootste producent van grafiet, merkt The Economist op. Negentig procent van het verwerkte grafiet is afkomstig uit het land. Eerder dit jaar, in juli, beperkte China de export van gallium en germanium, eveneens cruciale mineralen voor de energietransitie. 

    ANP 459202059
    In deze fabriek in het Chinese Hegang wordt grafiet verwerkt voor lithium-ionbatterijen. Grafiet is het belangrijkste bestanddeel van batterijen voor elektrische voertuigen (EV’s). – © (Xie Jianfei / Xinhua)

    ‘Deze oog-om-ooghouding als het aankomt op exportbeperkingen onderstreept hoezeer de concurrentie tussen de VS en China is toegenomen’, aldus WP. ‘China en de Verenigde Staten zijn al jarenlang verwikkeld in een rivaliteit over kwesties als Taiwan, de Zuid-Chinese Zee, de oorlog in Oekraïne en China’s staat van dienst op het gebied van mensenrechten. Nu de twee grootste economieën ter wereld met elkaar wedijveren om het leiderschap van de wereld, zijn ook exportbeperkingen en protectionistisch beleid van steeds grotere invloed op de broze relatie.’

    Volgens The Economist test China al jaren hoe het grafiet kan inzetten als economisch wapen. Zo zouden Chinese bedrijven na een diplomatieke ruzie met Zweden in 2020 al van de regering te horen hebben gekregen dat ze geen grafiet mochten leveren aan het Scandinavische land. ‘Sommige insiders vermoedden dat het informele verbod bedoeld was om de ontwikkeling van groene technologieën in Zweden tegen te houden’, aldus de Britse krant. 

    Waarom is grafiet zo belangrijk?

    Grafiet is een zachte vorm van koolstof die wordt gebruikt in bijna alle batterijen voor elektrische auto’s, halfgeleiders en kernreactoren, schrijft WP. Vooral in batterijen voor elektrische voertuigen (EV’s) is het essentieel: het negatief geladen gedeelte van een batterij, de anode, is gemaakt van grafiet, waarvoor nog geen alternatief bestaat. ‘Wat China met deze beslissing tegen het Westen zegt, is: we gaan jullie niet helpen met het maken van elektrische auto’s, jullie moeten je eigen manier maar vinden om dat te doen,’ zei Hugues Jacquemin, CEO van Northern Graphite, tegen Reuters.

    Doordat veel ontwikkelde economieën vol hebben ingezet op de overstap naar elektrisch rijden, stijgt de vraag naar grafiet snel. Volgens een rapport van het Internationaal Energieagentschap zal deze in 2040 al zes tot dertig keer zo groot zijn als in 2020. Hoe groot die vraag uiteindelijk wordt, hangt af van de richting waarin de batterij-industrie zich ontwikkelt en of er in de toekomst voor batterijen nog net zo veel grafiet nodig is.

    Het goede nieuws is dat grafiet vrijwel overal ter wereld kan worden gevonden, schrijft Philippe Escande van Le Monde. ‘Het (her)openen van mijnen kost echter tijd, vooral in westerse landen.’ Naast ‘natuurlijk’ grafiet uit mijnen kan het materiaal op een synthetische manier uit aardolie worden geproduceerd.

    ANP 465740477
    Een grafietraffinaderij in het Chinese Jixi. Negentig procent van de verwerkte grafiet ter wereld komt uit China. – © (Zhang Tao – Xinhua)

    Synthetisch grafiet is efficiënter, waardoor een batterij sneller oplaadt en langer meegaat. Maar de productie is duurder, schrijft The Financial Times. Ook komt bij de productie ervan meer CO2-uitstoot vrij, omdat deze nogal energie-intensief is. Ook van synthetisch grafiet is China momenteel de grootste producent; het land produceerde vorig jaar bijna 70 procent van de wereldwijde hoeveelheid. 

    Volgens The Washington Post zullen de Chinese exportbeperkingen niet alleen het Westen raken, maar ook de Chinese industrie stimuleren van eindproducten die grafiet bevatten, zoals magneten, batterijen, EV’s, zonnepanelen en windturbines. De toegang tot goedkoop grafiet zou Chinese bedrijven een voorsprong geven op de rest van de wereld.

    Hoe kan Europa de toegang tot grafiet veiligstellen?

    Met de ​​Critical Raw Materials Act heeft de Europese Commissie in maart een voorstel gedaan om de toegang tot kritieke grondstoffen zoals grafiet veilig te stellen. Toenmalig Eurocommissaris Frans Timmermans zei bij het indienen van het voorstel dat ‘Europa zijn eigen strategische beslissingen moet maken’, aldus Politico. Het doel van de wet is om Europa minder afhankelijk te maken van Chinese technologieën voor schone energie. 

    China stopt natuurlijk niet per direct met de verkoop van grafiet aan de rest van de wereld, schrijft El País. ‘Dat zou ten nadele zijn van binnenlandse anodefabrikanten zoals Shanshan en Shanghai Putailai New Energy, die al miljarden hebben toegezegd om fabrieken in Finland en Zweden te bouwen.’ 

    Maar Europa wil al in 2030 tenminste 40 procent van het geconsumeerde grafiet zelf verwerken, en 10 procent zelfs op Europese bodem delven, zo staat in de ​​Critical Raw Materials Act. Het delven van grafiet in Europa is alleen veel duurder, zegt Aiden Lavelle, CEO van mijnbouwbedrijf European Green Metals, tegen de Spaanse krant.

    ANP 477448434
    Grafiet kan ook gewonnen worden door batterijen te recyclen. Deze fabriek van Li-Cycle in het Duitse Sülzetal doet precies dat: batterijen recyclen. Ook andere kritieke mineralen zoals koper, nikkel en lithium kunnen uit batterijen worden gewonnen. – © (Klaus-Dietmar Gabbert / dpa)

    Volgens experts kan het vijf jaar of langer duren om nieuwe mijnen in Europa te openen. En de bouw van nieuwe grafietraffinaderijen zou ook veel voeten in de aarde hebben. Autofabrikanten die zich inzetten voor de groene transitie, zoals Volkswagen en Tesla, willen niet wachten tot Europa en de VS hun achterstand hebben ingehaald en wijken momenteel uit naar China, signaleert El País

    En andere manier om grafiet en andere kritieke grondstoffen te winnen, is recycling van onder meer gebruikte batterijen. Maar recycling van batterijen is ingewikkeld en alleen mogelijk met behulp van giftige chemicaliën, schrijft Süddeutsche Zeitung. Reshoring, oftewel de productie naar Europa verplaatsen, zal daarom gepaard gaan met hoge milieukosten ‘die tot nu toe in Europa onzichtbaar zijn gebleven’, aldus Politico.

    Volgens de nieuwe voorstellen van de Europese Unie kan aan de aanleg van energie-infrastructuur en strategische mijnbouw-, raffinage- en recyclingprojecten voorrang worden gegeven in het geval van juridische conflicten met bestaande wetgeving, zoals regels voor natuurbehoud en waterbescherming, aldus de politieke nieuwssite. ‘De industrie heeft hierop aangedrongen – met name als het gaat om het openen van nieuwe mijnen voor het winnen van kritieke grondstoffen – maar milieugroeperingen waarschuwen dat de stap schadelijk kan zijn voor Europa’s natuurlijke omgeving.’

    Europa staat dus voor een paradox: wil het onafhankelijk van China verduurzamen, dan moet het milieuschade op eigen bodem accepteren. Milieuschade die nu wordt uitbesteed aan andere landen. 

    Lees ook: