Onderwerpen: Weekendtips

Op het onlineforum Reddit werken gebruikers van over de hele wereld gezamenlijk, pixel voor pixel, aan een digitaal gesamtkunstwerk; Uit mysterieuze prehistorische rotsschilderingen blijkt dat je vroeger kon zwemmen in de Sahara & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Democratische kunst op Reddit

Op 1 april begon er op Reddit een sociaal experiment: een wit canvas van tweeduizend bij tweeduizend pixels kon door iedereen ter wereld worden ingekleurd. Elke vijf minuten had een gebruiker recht op het inkleuren van één enkele pixel. Het was ook mogelijk om de pixel van iemand anders over te kleuren. Het experiment duurde in totaal vier dagen, schrijft online strateeg Maxim Hoekmeijer.

Op 3 april waren er bijna 72 miljoen pixels geplaatst door meer dan 6 miljoen gebruikers, met een snelheid van meer dan 2,5 miljoen pixels per uur. Op de laatste dag, voordat het Place-evenement van 2022 eindigde, werden gebruikers beperkt tot het plaatsen van alleen witte pixels. Het hele canvas werd geleidelijk gevuld met witruimte, waardoor het terugkeerde naar zijn oorspronkelijke lege staat.

De Nederlandse delegatie maakte de complete Nachtwacht na

Het canvas werd gevuld met kunstwerken uit vele verschillende communities. Verwijzingen naar populaire cultuur, internetmemes en politiek waren geliefde onderwerpen. Zo kreeg de oorlog tussen Oekraïne en Rusland veel aandacht. Fandom-gemeenschappen deden mee door illustraties te maken die representatief waren voor hun respectievelijke subculturen.

Ook verschenen er veel nationalistische kunstwerken. In de eerste uren werd het canvas voornamelijk gevuld met simpele vlaggen. Verder in het experiment werden deze vlaggen steeds sierlijker, met verwijzingen naar nationale trots. Groepen gingen samenwerken en creëerden de meest complexe kunstwerken, of maakten bestaande kunstwerken na. Zo reproduceerde de Nederlandse delegatie de complete Nachtwacht.

Een stuk pixel art op het canvas zetten (en houden) vereist een hoop samenwerking en coördinatie tussen ontwerpers en de rest van de gemeenschap die stemt en uitvoert. Daarnaast moeten de verschillende gemeenschappen onderling onderhandelen over grenzen, verbonden aangaan en compromissen sluiten.

Klik hier voor een timelapse van de totstandkoming van het kunstwerk.

---

Klimaatmaatregelen kosten geld, niets doen ook

‘Toen president Joe Biden een jaar geleden aantrad, met de belofte “naar de wetenschap te luisteren” en “de klimaatcrisis aan te pakken”, leken alle neuzen één kant op te staan: zijn partij met een meerderheid in beide huizen van het Congres was immers voorstander van klimaatactie. Maar de krappe meerderheid van de Democraten leidde tot delicate onderhandelingen binnen de partij, met de wispelturige, “kolenvriendelijke” senator Joe Manchin uit West-Virginia als lastpak.’ Dit schrijft Kate Yoder van Grist in haar artikel ‘True costs: How the oil industry casts climate policy as an economic burden’. In dat artikel toont ze aan dat alle dwarsliggers tegen klimaatmaatregelen al meer dan dertig jaar lang schermen met de enorme kosten die het nemen van stappen met zich meebrengt, maar dat ze daarbij de kosten van uitstel over het hoofd zien, aldus redacteur IJsbrand van Veelen.

‘De neiging bestaat om zich te concentreren op de kosten van actie en niet op de kosten van inactiviteit’

Joe Manchin van de Democratische Partij, die de kolenindustrie in zijn thuisstaat probeert te beschermen, is de laatste in een lange rij. ‘In september 2021, toen het Congres zich begon te buigen over Build Back Better, Bidens pakket van sociale en klimaatprogramma’s, schreef Manchin een opiniestuk in de Wall Street Journal onder de titel “Why I Won’t Support Spending Another $3.5 Trillion”,’ schrijft Yoder. Het is altijd hetzelfde liedje volgens haar: ‘Manchin is niet de enige die de zaken op deze manier inkadert. Economie is de taal geworden die politici gebruiken in debatten over openbaar beleid en over oplossingen om de problemen van de planeet te verlichten.’ En dat doen ze op selectieve wijze, citeert ze Benjamin Franta, een historicus die klimaatdesinformatie bestudeert aan Stanford: ‘De neiging bestaat om zich te concentreren op de kosten van actie en niet op de kosten van inactiviteit.’ De geschiedenis van die neiging, de gevolgen ervan en opties voor een andere benadering lees je hier.

---

De wederopstanding van Zelensky

‘In een maand tijd is Zelensky veranderd van president van een van Europa’s onstabiele landen in het “Wilde Oosten” tot een wereldwijd symbool van de strijd voor vrijheid, democratie en, zo u wil, de westerse beschaving als zodanig’, las redacteur Joep Harmsen in een portret van de president in oorlogstijd van Oekraïnska Pravda. Voor de oorlog ging het de president, die nu met Winston Churchill wordt vergeleken, politiek veel minder voor de wind.

‘Vóór 24 februari hielden Zelensky en zijn entourage zich vooral bezig met opiniepeilingen, het in handen krijgen van de media en de staatszenders. En als hij al in “oorlog was, dan was het met de oligarch Rinat Achmetov“. Politiek gingen de zaken van kwaad tot erger voor hem.’

Maar nu volgens peilingen 93 procent van de Oekraïense bevolking hem steunt, staat zijn leiderschap buiten twijfel en is zelfs door een groep internationale (oud)-politici opgeroepen Zelensky te nomineren voor de Nobelprijs voor de Vrede.

Lees ook:

De tv-serie waarin Zelensky voor zijn aantreden president speelde, is nu een wereldwijde hit

---

Zwemmen in de Sahara

‘In het uiterste westen van Egypte, een van de ruigste gebieden van de Sahara, ligt een fascinerende grot. Op de muren zijn honderden raadselachtige karakters getekend. Lichamen bewegen op een rij achter elkaar aan, waarbij nog het meest opmerkelijk is dat velen horizontaal op hun buik, armen en benen liggen, in een beweging die lijkt op zwemmen. Wat een fascinerende vraag oproept: waarom schilderden kunstenaars in de oudheid badscènes in dit droge deel van de Sahara?’

En deze vraag spreekt tot de verbeelding, aldus het Britse History Today, dat zich in dit artikel de vraag stelt wat deze rotskunst ons kan vertellen ‘over leven en dood 10.000 jaar geleden’. Een tip van hoofdredacteur Laura Weeda. Bovendien lijkt er sprake te zijn van een grimmige paralel met deze tijd. Terwijl woestijnvorming de inwoners van hun land verdreef en onder andere hun kunst versteende, werden de eens doornige en onherbergzame moerassen van de Nijl toegankelijker, zodat veel Sahara-bewoners zich daar in het zesde millennium voor Christus vestigden. Toch leverden de ontwikkelingen ook nieuwe mogelijkheden op, schrijft het geschiedenistijdschrift monter. ‘De zaden van de Sahara-cultuur werden door de wind meegevoerd en ontkiemden het oude Egypte.’

Nu demonstreren tegen de oorlog in Rusland steeds moeilijker wordt, heeft een groep knutselaars haar toevlucht genomen tot kleipoppetjes met protestborden; Kom tot rust met de ontspannende tekenfilmpjes van deze Japanse architect & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Ontspannende tekeningen van hotels

Volgens de site Spoon & Tamago, gewijd aan Japanse kunst, design en cultuur, is de Japanse Kei Endo een ervaren architect en tekenaar. En ze houdt ervan om tijd in hotels door te brengen. Die twee dingen heeft ze samengevoegd tot een hobby die ook voor anderen zeer goed te genieten valt, zeker voor hotelliefhebbers.

Endo brengt namelijk verslag uit over de hotels waar ze geweest is door middel van uiterst gedetailleerde, kleurrijke tekeningen waarin ze zo’n beetje alles rondom haar verblijfsplek onderzoekt en vastlegt, uiteenlopend van de afmetingen en plattegronden van de hotelkamers tot de gebruikte kleuren en de aanwezige voorzieningen. Ze geeft uiterst precies weer hoe het licht valt op de meubels in de hotelkamers en wat de afmetingen zijn van de objecten in de kamer.

Je kunt Kei Endo volgen op Twitter of Instagram en ze heeft ook het Youtube-kanaal Draw with KEI dat het complete proces van elke tekening laat zien, tipt redacteur IJsbrand van Veelen. Haar video’s zijn Bob Ross-achtig ontspannen, ook al moeten ze het stellen zonder zijn slaapstem, en ze doen verlangen naar een verblijf in kraakheldere hotelkamers waar het aan niets ontbreekt.

Lees ook:

---

Klei(n) protest in Rusland

‘In Sint-Petersburg is er een nieuw soort protest ontstaan dat tot nu toe niet door de autoriteiten is tegengehouden’, las redacteur Joep Harmsen in The Moscow Times. Knutselaars vervaardigen kleine demonstranten van klei, papier, draad of ander knutselmateriaal. De poppetjes houden borden omhoog die zich uitspreken tegen de oorlog in Oekraïne. Wel zo veilig nu je in Rusland vijftien jaar in de cel kan belanden als je de ‘speciale militaire operatie’ – zoals het Kremlin de invasie van Oekraïne noemt – een oorlog durft te noemen.

Nadat ze zijn gemaakt, plaatsen de makers – allemaal anoniem – ze op plekken in de stad en maken ze een foto, die te vinden is op een Instagram-account: www.instagram.com/malenkiy_piket/

Nu duiken de kleine demonstranten ook in andere Russische steden op. ‘Tot nu toe zijn er nog geen arrestaties verricht’, aldus The Moscow Times.

---

Hoe vliegen en luiaards tijd waarnemen

‘Vliegen voorkomen dat ze worden doodgeslagen op precies dezelfde manier waarop Keanu Reeves vliegende kogels ontwijkt in de film The Matrix – door de tijd langzaam voorbij te zien trekken.’ Dit schreef The Guardian acht jaar geleden naar aanleiding van onderzoek naar het vermogen van dieren om afzonderlijke flitsen van snel flikkerend licht te detecteren.

Er zijn een aantal theorieën die dit fenomeen proberen te verklaren. Over het algemeen geldt dat hoe kleiner een dier en hoe sneller zijn stofwisseling, hoe langzamer de tijd verstrijkt. Dit feitje intrigeerde onlinestrateeg Maxim Hoekmeijer zó erg, dat hij heel benieuwd was of het voor een luiaard dan net andersom zou zijn.

Luiaards leven niet alleen in slow motion, ze kunnen hun stofwisseling geheel op pauze zetten

Luiaards hebben namelijk precies het tegenovergestelde metabolisme, dat van een luiaard is juist heel langzaam. Ervaart een luiaard tijd dan ook trager? En betekent dit dat wij dan relatief heel snel bewegen? Het blijkt dat veel mensen met deze vraag zitten. Quora staat namelijk vol met antwoorden van onderzoekers en zelfbenoemde filosofen die dit maar al te graag hadden onderzocht. Helaas ging geen van deze antwoorden specifiek over luiaards. Smithsonian Magazine schreef wel een artikel specifiek over de luiaard, en wat blijkt? Luiaards leven niet alleen in slow motion, ze kunnen hun stofwisseling geheel op pauze zetten, en in feite hun tijdsbesef dus helemaal stopzetten.

Maria Primatsjenko (1909-1997) schilderde schijnbaar gelukkige taferelen, maar als je beter kijkt, zie je de terreur van Stalin; El Mundo maakte een portret van de 27 oligarchen die Poetin het meest vertrouwt & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Nationaal Oekraïens symbool onder vuur

De Oekraïense kunstenares Maria Primatsjenko creëerde schijnbaar gelukkige scènes van het landelijke leven. Maar als je beter kijkt, zie je de terreur die Stalin op haar land had losgelaten, las redactiestagiair Maud Wiersma in The Guardian. Nu is haar werk opnieuw een nationaal symbool geworden, dat op bijeenkomsten over de hele wereld wordt gereproduceerd.

Toen in 1937 de Wereldtentoonstelling in Parijs werd gehouden, stonden ergens in het Sovjet-paviljoen, tussen al het socialistische realisme, tekeningen van fantastische beesten en bloemen gevuld met rauw folkloristische magie. Ze ondermijnden het tijdperk van de dictators met een overwinning van de menselijke verbeelding op terreur en massale dood. De creaties waren het werk van een Oekraïense kunstenaar, Maria Primatsjenko, die in 1997 stierf.

Toen het Museum voor Lokale Geschiedenis in Ivankiv door Russische bombardementen in brand stond, riskeerde een Oekraïense man zijn leven om vijfentwintig werken van haar te redden. Nu staat het hele levenswerk van Primatsjenko onder nog meer druk. Terwijl Kyiv zware aanvallen doorstaat, lopen 650 schilderijen en tekeningen van de kunstenaar, die in het nationale volkskunstmuseum bewaard liggen, gevaar.

---

Geluiden van het front

Christiaan Triebert, de Nederlandse onderzoeker die furore maakte bij Bellingcat en nu deel uitmaakt van de afdeling Visual Investigations van The New York Times analyseerde met zijn team tientallen radioberichten tussen Russische troepen in Oekraïne. De onderzoekers vingen het radioverkeer op dat werd uitgewisseld tijdens de eerste invasie van Makariv, een kleine stad buiten Kyiv. Die berichten werden gekoppeld aan beeldmateriaal ter plaatse dat door Oekraïners werd doorgespeeld aan The New York Times. Het resulteerde in deze film van negen minuten. De film is ook op Youtube te zien. Een aanrader van redacteur IJsbrand van Veelen.

De analyse laat een leger zien dat worstelt met logistieke problemen en communicatiestoringen en dat zich mogelijk schuldig maakt aan oorlogsmisdaden. Zoals Eliott Higgins, de oprichter van Bellingcat op Twitter schreef: ‘The New York Times heeft een geweldige productie gemaakt waarin audio-onderscheppingen en opensource-informatie worden vergeleken om een beeld op te bouwen van de eerste aanval van Rusland in de buurt van Kyiv. Het is het soort dingen dat we bij Bellingcat doen met ons verantwoordingsproces, maar dan meer in detail.’ Met ‘verantwoordingsproces’ doelt Higgins op het verzamelen van bewijzen van oorlogsmisdaden, waarmee Bellingcat direct naar de invasie van Oekraïne is begonnen.

Biden noemt Poetin een ‘oorlogsmisdadiger’

---

De vertrouwelingen van Poetin

‘Vandaag de dag is Poetins megalomanie ondenkbaar zonder zijn raad van oligarchen. Ze plunderden het land en verrijkten zich decennia lang.’ Dat las redacteur Joep Harmsen in een uitgebreid artikel van El Mundo, met portretten van zevenentwintig vertrouwelingen van Poetin, allen machtige zakenlui met financiële belangen over de hele wereld.

Nummer één op de lijst is Igor Setsjin, CEO van het Russische staatsoliebedrijf Rosneft en voormalig vicepremier. De Europese Unie omschrijft hem als ‘een van Vladimir Poetins naaste en meest betrouwbare adviseurs en persoonlijke vriend’. Als voormalig lid van de siloviki, een term voor hooggeplaatste personen met een militaire of veiligheidsachtergrond, heeft Poetin hem belast met Rosneft, een van ’s werelds grootste producenten van ruwe olie, schrijft de Spaanse krant.

Volgens de EU heeft hij ‘dagelijks contact gehad met de Russische president’ en wordt hij beschouwd als ‘een van de machtigste leden van de Russische politieke elite‘, met ‘langdurige en diepe’ banden met Poetin. In de jaren negentig werkten ze samen op het kabinet van de burgemeester van Sint-Petersburg en in 2008 werd hij benoemd tot vicepremier. Lees hier verder.

Lees ook:

Poetin: ‘NAVO realiseert zich niet welke gevolgen haar steun aan Oekraïne kan hebben’

---

The New York Times schrijft over de verrassende wisselwerking tussen fictieve The Godfather-trilogie en het echte gangsterleven; Extreemrechts in de VS zit zo diep in de complottheorieën dat ze zich scharen achter Rusland & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

The Godfather inspireerde een generatie maffiosi

‘In 2005 waren op een opname twee New Yorkse gangsters te horen die spraken over een derde man, Anthony “Ace” Aiello, die verdachte was in een strafzaak. “Ace Aiello is als een Luca Brasi”, zei de ene gangster tegen de andere, volgens een gerechtelijk document. Een agent die Aiello’s arrestatie bepleitte, voegde behulpzaam in een voetnoot toe: “Brasi was een huurmoordenaar voor de fictieve familie Corleone.”’

Dit schrijft Michael Wilson in zijn artikel ‘With “The Godfather”, Art Imitated Mafia Life. And Vice Versa’, voor The New York Times, dat onderdeel uitmaakt van een heus Godfather-dossier dat de krant heeft samengesteld naar aanleiding van het feit dat het eerste deel van de legendarische trilogie van Francis Ford Coppola vijftig jaar geleden uitkwam. Een heerlijke hommage aan een monumentale serie, vindt redacteur IJsbrand van Veelen.

‘De film was zo levensecht. Niet alleen het maffialeven’

Het dossier bevat verder een interview met Al Pacino, een Godfather-quiz, en een artikel waarin zeven fameuze quotes onder de loep worden genomen, zoals ‘Luca Brasi sleeps with the fishes’ en ‘It’s not personal, Sonny. It’s strictly business’, waarmee Michael zijn oudere broer duidelijk maakt wat de zin van wraakneming is.

In zijn artikel gaat Wilson in op de relatie tussen de fictie van The Godfather-trilogie en het echte gangsterleven in New York: ’De beruchte voormalige maffiagangster Salvatore “Sammy the Bull” Gravano, die betrokkenheid bij negentien moorden heeft bekend, was een jonge man die net de wereld van gangsters had betreden toen hij de film voor het eerst zag, en hij zag het als bewijs dat hij zich op het juiste pad bevond. “Het was zo levensecht”, zegt hij. “Niet alleen het maffialeven, maar de aspecten van Italiaans-zijn, de bruiloft, alles. Het leek alsof het over ons Italianen ging en ons erfgoed.”’

Lees ook:

Een bul in de bajes: maffiosi verlaten cum laude de gevangenis

---

If you prick us, do we not bleed?

Sinds deze week is de nieuwe tentoonstelling If you prick us, do we not bleed? geopend in de National Gallery. De expositie die is samengesteld door Ali Cherri kwam tot stand toen hij door de archieven van het museum vijf schilderijen tegenkwam die terwijl ze tentoongesteld waren, werden vernield.

De tentoonstelling probeert te onderzoeken hoe trauma zich kan manifesteren in de reactie van mensen op museum- en galeriecollecties. ‘Cherri was getroffen door de emotionele reactie van het publiek op de vernielde kunstwerken. Hij merkte op dat over de schade in krantenartikelen werd besproken als over wonden, en dat in sommige rapporten de restauratoren zelfs werden vergeleken met chirurgen. Hij voelde dat mensen de neiging hadden om de kunstwerken te personifiëren door te suggereren dat ze trauma en leed kunnen ervaren,’ las redactiestagiair Maud Wiersma in The Guardian.

‘Cherri herinnert ons eraan dat we nooit meer hetzelfde zijn na het ervaren van geweld’

‘Als reactie hierop presenteert Cherri een reeks verschillende kunstwerken, sculpturale installaties die aspecten van elk schilderij oproepen en die zich voorstellen dat het leven na het vandalisme volgt. Ze stellen vraagtekens bij wat Cherri de “politiek van de zichtbaarheid” noemt; de beslissingen die we nemen over hoe en in welke mate we trauma binnen musea accepteren. Door elk beschadigd werk te vertalen in een reeks vreemde objecten, herinnert Cherri ons eraan dat we nooit meer hetzelfde zijn na het ervaren van geweld.’

De tentoonstelling is tot 22 juni te zien in de National Gallery in Londen.

---

De liefde van extreemrechts voor Poetin

Ook met de wrede inval van Oekraïne is de liefde van extreemrechts voor Poetin nog niet bekoeld. Zo beoordeelde Thierry Baudet de Russische invasie als ‘mild’ en deelt hij Russische propaganda op Twitter, en duurde het even – tot hij doorkreeg dat zijn peilingen daalde – voordat de Franse presidentskandidaat Éric Zemmour de inval veroordeelde. Nog steeds houdt Zemmour vol dat Poetin een democraat is.

Ook extreemrechts in de VS kan moeilijk afstand nemen van Poetin, schrijft The New Statesman. Daar zijn twee redenen voor, las redacteur Joep Harmsen. Ten eerste zien ze Rusland als bondgenoot in de strijd tegen ‘woke-ideologie’. Ten tweede, aldus Tankin, zit ‘extreemrechts – of in ieder geval extreemrechts aan de kant van Trump – al te diep in de complottheorieën om met Rusland te breken, of in ieder geval om zuiver partij te kiezen voor Oekraïne, dat het toneel was van Trumps complotten over een VS-ambassadeur die op één lijn staat met George Soros, de boeman van internationaal autoritair rechts’.

Dit gaat zelfs zo ver dat extreemrechtse Republikeinse politici en de controversiële Fox News-presentator Tucker Carlson Russische complottheorieën overnemen, zoals de theorie dat ‘de regering-Biden geheime biolaboratoria in Oekraïne financierde’.

Lees ook:

Mannelijke Staat: de akeligste online actiegroep van Rusland

Fotograaf Mark Neville zet sprookjesachtige foto’s uit Oekraïne in om te pleiten voor vrede. En wat als Poetin in Oekraïne verliest? Foreign Affairs vroeg het aan twee geopolitieke experts & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Fotograaf Mark Neville bestrijdt de oorlog met foto’s

‘Op woensdag 2 maart klemden verschillende Europese Parlementsleden in Brussel een dik boek in hun handen. Op de omslag staat de afbeelding van een klein meisje te midden van pompoenen en de titel: Stop Tanks With Books.’ Redactiestagair Maud Wiersma las een artikel van Le Monde waarin het fotoboek van Mark Neville werd besproken.

‘Fotograaf Mark Neville, die voor dit boek tachtig foto’s heeft verzameld die hij de afgelopen zes jaar in Oekraïne heeft gemaakt, drukte ze eind januari met spoed af vergezeld van teksten in het Engels, Oekraïens en Russisch en stuurde het gratis naar honderden politici, beroemdheden en media, vier dagen voor de Russische invasie van Oekraïne.’ Op deze manier kwam het boek ook op 2 maart in Brussel terecht.

‘De Britse fotograaf heeft altijd militante boeken gemaakt die, naast hun artistieke ambitie, bedoeld zijn als informatie- en actie-instrumenten ten dienste van gemeenschappen. Met Stop Tanks With Books wilde de fotograaf dit keer een “call to action” lanceren in de richting van de internationale opinie: hij pleit ervoor dat Oekraïne zo snel mogelijk lid wordt van de NAVO en de Europese Unie’, aldus de Franse krant. Klik hier voor een filmpje waarin de fotograaf door het boek bladert.

Lees ook:

Grafische kunst in plaats van gruwelijke beelden

---

Uiterst gefocust visionair

‘Melanie Perkins kreeg meer dan honderd keer “nee” te horen. Investeerders waren sceptisch over haar idee voor een softwareplatform waarmee iemand een visitekaartje, een bericht op sociale media, een T-shirt – eigenlijk alles – kon ontwerpen. Maar tien jaar later wordt haar bedrijf Canva dagelijks door 75 miljoen mensen gebruikt en is het als gevolg daarvan 40 miljard dollar waard, terwijl het nog steeds aan het groeien is.’ Las redacteur IJsbrand van Veelen in artikel van Fast Company over dit bijzondere Australische bedrijf.

‘Terwijl de meeste profielen over Perkins die ik heb gezien haar categoriseren als een Australische hippie-kiteboarder’, vervolgt hij, ‘vond ik het tegenovergestelde. Ze is een uiterst gefocust visionair, met een dusdanige obsessie voor haar product dat ze zich daarmee onder de extremen van dit Silicon Valley-archetype schaart. Haar man en medeoprichter Cliff Obrecht vult haar talenten aan door zich achter de schermen bezig te houden met logistiek en operaties die haar visie mogelijk maken.’

Perkins en Obrecht voelen zich volgens Wilson ongemakkelijk met hun status als miljardair, en daarom hebben ze 97 procent van hun persoonlijk vermogen, dat nu ergens rond de 12,4 miljard dollar ligt, ondergebracht in een stichting die erop is gericht armoede uit te bannen. ‘Ik heb de zeer optimistische overtuiging dat er genoeg geld en goodwill in de wereld is om alle problemen in de wereld op te lossen’, aldus Perkins over die beslissing. Het verhaal over deze bijzondere mensen lees je hier.

Lees ook:

Hoe filantropie de superrijken ten goede komt

---

Wat als Poetin verliest?

‘De Russische president Vladimir Poetin heeft een strategische blunder begaan door Oekraïne binnen te vallen’, zo beginnen Liana Fix and Michael Kimmage hun analyse in Foreign Affairs. De geopolitieke experts, verbonden aan de Amerikaanse denktank German Marshall Fund, oordelen dat Poetin verkeerde inschatting heeft gemaakt van de politieke stemming in Oekraïne, de bereidheid van zijn bevolking en het leger om terug te vechten en de uitwerking op de beeldvorming over Rusland van een invasie in het buurland. Een uiterst interessante analyse, aldus redacteur Joep Harmsen.

Dat alles maakt de kosten van de bezetting van Oekraïne, mocht Rusland een militaire overwinning behalen, torenhoog, betogen Fix en Kimmage. ‘Om überhaupt te kunnen werken, zou de bezetting een enorme politieke onderneming moeten zijn, die zich over ten minste de helft van het Oekraïense grondgebied zou moeten uitstrekken. Het zou onberekenbaar duur zijn. (…) Een dergelijke inspanning zou de Russische schatkist uitputten.’

Een mogelijk verlies, of de pyrrusoverwinning uit bovenstaande situatie, zou als een boemerang in Poetins gezicht kunnen terugkomen en tot intern protest kunnen leiden. Toch zou dat geen reden tot juichen zijn, stellen de auteurs in Foreign Policy. ‘De geschiedenis heeft aangetoond dat het immens moeilijk is een stabiele internationale orde op te bouwen met een revanchistische, vernederde mogendheid in het centrum , vooral een mogendheid van de omvang en het gewicht van Rusland.’ Lees hier de complete analyse van Fix en Kimmage.

Lees ook:

Kan Europa echt zonder fossiele brandstoffen uit Rusland?

---

Wat is vriendelijkheid?

Prijswinnende radiopresentator en professor Claudia Hammond doet al enige tijd onderzoek naar het begrip ‘kindness’, vriendelijkheid, voor een boek dat zij wil schrijven over de anatomie van die menselijke eigenschap. Om meer meer te weten te komen over hoe vriendelijkheid wordt gezien in de maatschappij in het algemeen, zette zij samen met een team onderzoekers van de Universiteit van Sussex en in samenwerking met BBC Radio een wetenschappelijke ‘kindnesstest’ op met meer dan zestigduizend deelnemers van over de hele wereld.

Op BBC 4 maakt zij samen met een waaier aan gasten onder wie dichter Raymond Antrobus, komiek Elvis McGonagall en klinisch ethicus professor Deborah Bowman de resultaten van het onderzoek bekend. Over de data die voortkomen uit dit onderzoek ontspint zich een interessant gesprek over de perceptie van deze menselijke natuur – ook al bewijst de actualiteit vaak ook het tegendeel – en de impact die deze kan hebben op gezondheid en welzijn. In andere woorden, vriendelijkheid is een enorm belangrijke waarde in onze samenlevingen. Vooral kleine initiatieven blijken daarin groots te kunnen zijn. Wat de meeste deelnemers als vriendelijkheid noemen is ‘mensen helpen’ maar vooral ‘als ze daar om vragen’.  Op drie staat: ‘de deur open houden’. Luister hier naar ‘The Anatomy of Kindness‘.

Lees ook:

Waarom we vaker met vreemden moeten praten

Filmmaker Odveig Klyve maakte een even adembenemende als angstaanjagende film over de komst van cruiseschepen naar het Noorse Stavanger. Wat is de geopolitieke macht van Gazprom? The Economist pluisde het haarfijn uit & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Weg uitzicht

Dichter en filmmaker Odveig Klyve woont al tientallen jaren in Stavanger, aan de westkust in het zuiden van Noorwegen, schrijft The New Yorker. De stad ligt rond de haven, op hellingen die aflopen naar de kust. Volgens Klyve is de stad al honderden jaren een plaats van internationale handel. Eerst voor de haringvisserij, daarna voor de internationale scheepvaart en toen voor de olie-industrie. ‘Het is altijd een stad geweest die verbonden is met de zee en met wat de zee kan geven,’ zegt ze. De vergezichten vanuit Stavanger zijn fraai: een glinsterende oceaan, met eilanden en bergen in de verte. 

Niet heel lang geleden heeft de komst van cruiseschepen dat uitzicht echter vertroebeld. De cruise-industrie heeft volgens Klyve het gevoel van de stad volledig veranderd. Toen de cruiseschepen voor het eerst de haven binnenkwamen, ongeveer tien jaar geleden, waren haar buren nog enthousiast over de belangrijke economische impuls die toeristen naar het gebied zouden brengen. Sommige bewoners hingen zelfs spandoeken op om bezoekers te verwelkomen. In de loop van de tijd is de cruise-industrie echter een lokale controverse geworden. De schepen komen frequenter en ze worden steeds groter. De oceaanschepen die nu de haven binnenvaren zijn zo lang en breed dat ze het uitzicht volledig blokkeren, waardoor de sfeer in Stavanger fundamenteel verandert. Kijk hier naar de korte film View die Klyve maakte en je snapt precies wat ze bedoelt. Een aanrader van redacteur IJsbrand van Veelen.

Lees ook:

Het desastreuze verloop van ’s werelds eerste cryptocruise

---

Economische oorlogsvoering via Gazprom

Om tot de kern van de Russische invloed in Europa te komen schreef The Economist een diepgravende analyse van het Russische staatsbedrijf Gazprom. ‘Als het gaat om de aanval van Vladimir Poetin op de soevereiniteit van Oekraïne, is er één bedrijf – ’s werelds grootste gasproducent – dat er middenin zit. Gazprom, voor het grootste deel in handen van de Russische staat, beheerst de kunst om zowel de belangen van het Kremlin als de eigen commerciële belangen te behartigen.’

‘Om Gazprom te begrijpen, moet men onthouden dat het een kind van de koude oorlog is’

‘Om Gazprom te begrijpen, moet men onthouden dat het een kind van de koude oorlog is, voortgekomen uit het ministerie van gasindustrie van de Sovjet-Unie in 1989. De baas van Gazprom, Alexey Miller, leidt het bedrijf sinds 2001, het jaar nadat Poetin aan de macht kwam. De twee mannen zijn uit hetzelfde hout gesneden. Toen Amerika in 2018 sancties oplegde aan Miller, merkte hij op: “Eindelijk hoor ik erbij. Dat betekent dat we alles goed doen,”’ las redacteur Joep Harmsen in het Britse weekblad. Lees hier het hele artikel.

En als bonustip: volg AFP Fact Check en AP Fact Check. In de nasleep van de Russische invasie in Oekraïne staat het internet vol met valse of misleidende beelden. AFP Fact Check en AP Fact Check controleren berichten om verkeerde informatie tegen te gaan.

Lees ook:

Gary Shteyngart: Wat ik leerde van een week lang Russische tv kijken

---

Chinees-Russische as

In deze onverwachte diepe crisis valt soms op hoe eenzijdig de media berichten. Russische kranten bieden niet veel uitkomst, vanwege een gebrek aan vrijheid om te schrijven wat ze willen. Maar het is interessant om te kijken naar analyses uit niet-westerse media.

Zo schreef het Hongkongse blad Yazhou Zhoukan over de positie van China in deze nieuwe strijd. ‘Het Westen vreest dat met de vorming van een nieuwe Chinees-Russische as het bondgenootschap tussen de twee landen zo sterk zal worden dat het niet meer te breken is, zodat het zich beter tegen hen kan verzetten’, schrijft de auteur. Hij citeert een voormalig commandant van de Duitse marine:
‘Rusland is een belangrijk land. Zowel India als Duitsland heeft Rusland nodig om zich tegen China te verzetten. Het zou gemakkelijk zijn om van dit land (een geweldig land trouwens, ook al is het geen democratie) onze partner te maken en het een kans te geven om betrekkingen aan te knopen met de Verenigde Staten. Zo kan Rusland uit China worden verdreven. China heeft de middelen van Rusland nodig en Rusland is bereid die te geven (…).’

‘We kunnen stellen dat een Chinees-Russisch bondgenootschap al behoorlijk in de lift zit’

‘Met die zin: “We hebben Rusland nodig om ons tegen China te verzetten”, drukt hij de essentie van de westerse gedachte uit’, aldus de auteur, ‘maar we kunnen stellen dat een Chinees-Russisch bondgenootschap al behoorlijk in de lift zit. Als het Westen er niet in slaagt in te grijpen, met name door gebruik te maken van de economische hefboom van Europa, zal dit bondgenootschap in omvang en intensiteit toenemen naarmate het Westen druk, zelfs sancties, op deze landen uitoefent.’

Een aanrader van hoofdredacteur Laura Weeda.

Lees ook:

China’s macht is tanende – en juist dat is gevaarlijk

De dickpic is de laatste tijd veelvuldig negatief in het nieuws gekomen. Maar in de moderne kunstfotografie is de penis een vruchtbaar onderwerp. Deze Franse journalist infiltreerde in het campagneteam van de extreemrechtse politicus Éric Zemmour en was nog het meest verbaasd over het amateurisme & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Ode aan verdwenen beroepen

Het proces van creatieve destructie – voortdurende innovatie waarbij nieuwe technieken de oude om zeep helpen – gaat altijd gepaard met de teloorgang van ooit gebruikelijke en gewaardeerde beroepen. De vervanging van gaslantaarns voor elektrische stadsverlichting zorgde voor de verdwijning van de lantaarnopsteker; de stadsomroeper verdween met de komst van de media en door automatisering in de grafische industrie verdween de letterzetter. Porder, bezembinder, scharensliep, ijsdrager en kolenboer, ze zijn allemaal verdwenen. 

Redacteur IJsbrand van Veelen, die tijdelijk in Palermo woont, treft op Sicilië plekken aan waar het leven nog wat dichter bij de negentiende eeuw lijkt te liggen dan in Noordwest-Europa. Maar ook daar slaat de modernisering onverbiddelijk toe, met als gevolg dat eeuwenoude beroepen verdwijnen. De Siciliaanse romanschrijver, dichter en vertaler Gesualdo Bufalino (1920-1996), die faam verwierf met zijn barokke literaire stijl en focus op het Siciliaanse leven, bracht in Museo d’Ombre (Museum van de Schaduwen) een poëtische ode aan die verdwenen beroepen. Alleen al de Siciliaanse benamingen zijn de moeite waard: U Lampiunaru, de lantaaropsteker; U Paracquaru Conzapiatti, de paraplu- en bordenreparateur; l’Acqualuoru, de waterverkoper, en niet te vergeten A Fimmina re’ Sanguetti, de vrouw met de bloedzuigers.

Zijn observaties zijn prachtig vertaald in het Engels door Julia Conrad en werden onlangs gepubliceerd door Asymptote, een Britse site voor wereldliteratuur in vertaling.

---

De artistieke dickpic

In de serie overtreffende trap, kunnen we wat dickpics terecht bij het depot van Museum Boijmans van Beuningen waar Compulsion Furniture te zien is van de Japanse kunstenaar Yayoi Kusama. Wordt de fallus in het dagelijkse leven gecensureerd en op het moment vooral geassocieerd met het ridicule ongevraagd potloodventen, in de kunst is het mannelijk geslachtsdeel – in overdrachtelijke zin – een veel gebruikt onderwerp, ontdekte editor at large Katrien Gottlieb.

Bianca Stigter schreef een mooi en informatief artikel in NRC over dit lichaamsdeel ‘waar we sinds de uitvinding van kleiding weinig zicht meer op hebben.’ Om maar wat te noemen: Robert Mapplethorpe’s controversiële Man in Polyester Suit werd in 2015 voor 478,000 dollar geveild. De richtprijs was 228.000 tot 320.000 dollar. De foto wordt volgens Artnet nog altijd als ‘ongemakkelijk’ ervaren.

---

Undercover bij extreemrechts

De voormalig rechtse opiniemaker Éric Zemmour is een van de controversieelste presidentskandidaten van de Franse verkiezingen. Zoals Euronews schrijft in een profiel van de ex-columnist van Le Figaro, staat Zemmour bekend om zijn extreemrechtse uitspraken waarin hij de islam, immigratie, vrouwen- en lhbt-rechten aanvalt.

De zevenentwintigjarige journalist Vincent Bresson, die onder andere voor Le Monde schrijft, wilde onderzoek doen naar de denkbeelden van de aanhangers van Zemmour en infiltreerde in zijn op jongeren gerichte campagneteam: Génération Z. Hij schreef er een onthullend boek over, Au Coeur de Z.

In Zemmours campagneteam was Bresson getuige van een cultuur van terloops racisme, een heimelijke onlinecampagne met een ‘schaduwleger op Facebook’ en herhaalde herschrijvingen van de Wikipediapagina van de extreemrechtse polemist, las redacteur Joep Harmsen in The Guardian.

Bresson was verrast door het gemak waarmee hij in Génération Z kon infiltreren: ‘Er is mij nooit om mijn identiteitskaart gevraagd. Ik hoefde nooit te bewijzen wie ik was, en toch bewaakte ik soms het hoofdkwartier van de campagne, ’s nachts of overdag. Ik was daar alleen, en ik had de sleutels van Éric Zemmours kantoor. Dit getuigt van amateurisme,’ zei hij tegen FranceInfo.

Lees ook:

Columnist Éric Zemmour haalt Le Pen in op rechts | Een onwaarschijnlijke coalitie tegen Netanyahu

Louis Theroux legt uit waarom het belangrijk is programma’s te maken met neonazi’s en andere problematische figuren met een grote achterban. Een Amerikaanse hacker werd slachtoffer van een Noord-Koreaanse aanval; uit wraak haalde hij het hele internet in het land uit de lucht & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Koor van buitenissige stemmen

Kunnen we aan de hand van drie voorbeelden zeggen dat er sprake van een trend is? Ik denk het niet, aldus editor at large Katrien Gottlieb, ook al lijkt zich aan deze en gene zijde van het kanaal langzaamaan een patroon af te tekenen: de kritiek op voorhand uit de lucht halen door met excuses over de plaats van je wieg et cetera te beginnen en zo slim zorgdragen voor de eigen marketing. Sander Schimmelpenninck doet het, Joris Luyendijk doet het en Louis Theroux – de absolute alleenheerser van meeslepende documentaires over de (onbekende) medemens – doet het op zijn manier ook.

Theroux legt in The Guardian uit waarom het belangrijk is programma’s te maken met neonazi’s en andere problematische figuren die met hun eigen platforms met miljoenen volgers zeer reële invloed hebben en dus wat zeggen over de wereld waarin wij leven. Niemand kan beter laten zien dat nieuwsgierigheid naar maatschappelijke fenomenen niet hoeft te resulteren in een rariteitenkabinet van tegengestelde wereldbeelden. Helaas maakt zijn onderzoek naar hoe dergelijke wildgroei zich voedt, deze nog niet ongedaan. Maar misschien moet Theroux daarvoor eerst zijn wieg bij de BBC laten staan en zijn programma’s op Time Square vertonen, voor een miljoenenpubliek. Want, zoals hij zelf zegt, de oude wereld waarin kranten en omroepen het debat monopoliseren, is verdwenen. ‘Het koor van buitenissige stemmen – sommige haatdragend, sommige goedaardig, maar allemaal ontwrichtend — is niet langer beperkt tot trailers in Montana.’

Louis Theroux: Forbidden America is vanaf 13 februari te zien op BBC Two.

---

Hacker neemt wraak op Noord-Korea

Waarnemers merkten de afgelopen twee weken dat Noord-Korea’s beperkte deel van het internet soms ernstige verbindingsproblemen had, schrijft Wired. Praktisch alle Noord-Koreaanse websites, veel zijn het er niet, gingen met tussenpozen regelmatig massaal offline. Het gaat dan om sites die uiteenlopen van de boekingssite van luchtvaartmaatschappij Air Koryo tot Naenara, het officiële portal voor de regering van dictator Kim Jong-un. Ging het hier om een hack omdat het land recent een reeks rakettests had uitgevoerd? Waarnemers, analisten en Noord-Korea-watchers dachten het, maar het zat anders, las redacteur IJsbrand van Veelen.

Ruim een jaar geleden werd de Amerikaanse onafhankelijke hacker P4x slachtoffer van een Noord-Koreaanse hackcampagne die zich richtte op westerse beveiligingsonderzoekers met het kennelijke doel om hun gereedschappen en software te stelen. P4x voorkwam dat die hackers iets van waarde van hem afpikten. Maar de persoonlijke aanval raakte hem, evenals het uitblijven van een zichtbare reactie van de Amerikaanse regering. Dus hij sloeg terug en slaagde erin eigenhandig het Noord-Koreaanse internet plat te leggen, meerdere keren. ‘Ik wil dat ze begrijpen dat als je naar ons toekomt, dit betekent dat een deel van je infrastructuur voor een tijdje uitvalt’, zegt hij nuchter. Wat zijn verdere overwegingen zijn, hoe hij te werk ging en waarom sommigen in de hackerswereld het oneens zijn met zijn acties, lees je hier.

Lees ook:

Zeven hackers gearresteerd die betrokken waren bij grote ransomeware-aanvallen

---

Boomerwiskunde

Het is een vaak gehoorde kreet onder boomers: als millennials niet zo veel geld uit zouden geven aan luxe, zoals avocado’s, citytrips en Netflix, hadden ze allang genoeg geld kunnen sparen om een huis te kopen. Sarah Manavis van het Britse The New Statesman noemt dit fenomeen ‘boomer mathematics’, oftewel boomerwiskunde.

‘De onzin van dit denken is overduidelijk’, schrijft Manavis (zelf millennial). ‘Huizenprijzen (en, bij uitbreiding, huurkosten) zijn de afgelopen vijftig jaar dramatisch meer gestegen dan de lonen, waardoor het voor jonge mensen (of in ieder geval voor jonge mensen zonder een grote erfenis of aanzienlijke financiële hulp) bijna onmogelijk is om een huis te kopen – zelfs als ze alle uitgaven behalve hun wekelijkse boodschappen zouden opgeven.’

‘Oudere generaties hebben nooit echt slimmere beslissingen genomen’

Boomers ‘zijn verontwaardigd over het feit dat het leven tegenwoordig leuker lijkt voor jongeren, die omslaat in spot wanneer diezelfde jongeren durven te klagen dat ze zich de basics niet kunnen veroorloven’, aldus Manavis.

De waarheid, schrijft Manavis, is dat ‘oudere generaties nooit echt slimmere beslissingen hebben genomen. Er was geen systeem dat zij te slim af waren. Zij waren op het juiste moment op de juiste plaats en hadden het geluk geboren te zijn in een periode waarin wonen werkelijk betaalbaar was. De jongeren van vandaag hebben niet hetzelfde geluk gehad.’

Uitstekende munitie als je boomer-oom/-tante of -collega weer begint over dat millennials geen huis kunnen betalen omdat ze elk weekend op citytrip gaan en avocadotoast eten, aldus redacteur Joep Harmsen.

Lees ook:

De slash-generatie heeft tweede beroep als plan B

---

Lgbtq+-verhalen in het museum

Musea proberen vaak actief maatschappelijke thema’s te koppelen aan hun kunstcollectie. Waar het Stedelijk Museum in Amsterdam de aandacht vestigde op het kolonialistische verleden van kunstenaars en daarmee hun kunstwerken – de tentoonstelling Kirchner en Nolde: Expressionisme. Kolonialisme –, heeft het Gentse Museum voor Schone Kunsten (MSK) sinds kort een museumtour over de vaak vergeten lgbtq+-verhalen uit hun collectie. Een aanrader van redactiestagiair Maud Wiersma.

‘In bepaalde werken uit onze vaste collectie gaat een gelaagde queer thematiek schuil’, vertelt Bart Ooghe, hoofd publiekswerking van het museum, aan De Morgen. ‘We werkten tijdens de voorbereiding nauw samen met de lgbtq+-gemeenschap.’ Op deze manier hopen ze en genuanceerder beeld te scheppen van bepaalde werken. ‘Iemand die zich identificeert als non-binair ziet bijvoorbeeld andere dingen dan een lesbische vrouw.’

‘Geslachtsvariatie en genderidentiteit spelen naast geaardheid ook een belangrijke rol’

’De curators selecteerden twaalf werken met een queer thematiek. Ze kozen hierbij ook bewust voor het werk van vrouwelijke kunstenaars’, aldus De Morgen. Zo is er het werk Verdwaalde nimf uit het gevolg van Diana van Elisa De Gamond, waarin de vrouw enorm geseksualiseerd is weergegeven. ‘Met de link naar Diana is er een soort lesbische dubbellaag in het werk verweven. We zien de Romeinse jachtgodin steeds vergezeld van haar groepje trouwe nimfen, die mannen afzweren.’ 

Er zijn meerdere verwijzingen naar de Griekse mythologie. Zo maakt de bezoeker ook kennis met Salmacis, die verliefd is op de betoverende Hermaphroditus. De goden lieten het paar versmelten tot één wezen: tussen man en vrouw in. Geslachtsvariatie en genderidentiteit staan in dit verhaal centraal. Deze thema’s spelem naast geaardheid ook een belangrijke rol in de rondleiding. Hermaphroditus werd een symbool voor wat vandaag te boek staat als intersekse. ‘De kunstenaar toont geen duidelijke primaire geslachtskenmerken, zodat de twee al op elkaar lijken voor ze versmelten’, vertellen kunsthistorici Roelens en Dekeukeleire. 

De lgbtq+-tour van het MSK vindt plaats op 12, 19, 26 februari, 5 maart en op aanvraag.

Van de solidariteit onder mieren kunnen we nog veel leren, las hoofdredacteur Laura Weeda. De onenightstand is door corona uit de gratie geraakt, maar niet getreurd: ons plezier in seks is gestegen & meer aanraders van de 360-redactie

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Als je van mieren leren kan

Hoewel de kracht en het doorzettingsvermogen van de mier door mensen alom worden bewonderd, hebben de termen ‘mierenhoop’ en ‘mierenstroom’ geen louter positieve associaties: ze worden bijvoorbeeld gebruikt om mensen te omschrijven die niet voor zichzelf denken en klakkeloos de massa volgen.

Maar wat ook nog kan, is wél voor jezelf denken en de massa volgen – zonder dat je daarbij je eigen belang dient. Uit een onderzoek gepubliceerd in het Israëlische Haaretz blijkt dat wanneer mieren moeten kiezen tussen twee nesten – het ene felverlicht en daardoor minder veilig, het ander mooi verscholen –, waarbij slechts een gedeelte van de mieren de mogelijkheid heeft het betere nest te betreden, de andere ook kiezen voor de mindere optie. Met andere woorden: de meerderheid laat een betere optie vallen om de sociale cohesie in stand te houden, aldus de wetenschappers.

Die vorm van solidariteit is bij mensen vaak ver te zoeken. De biologische verschillen tussen beide soorten zijn dan ook erg groot, benadrukken de onderzoekers. En mieren zijn meer afhankelijk van elkaar dan mensen – hoewel je over dat laatste kunt twisten.

Lees ook:

Langs het mierenpad

---

De cd is terug

‘Vorig jaar steeg de cd-verkoop voor het eerst in zeventien jaar. Dat komt vooral door Adele, wiens nieuwe album 898.000 van die glanzende schijfjes verkocht. De laatste keer dat cd’s zo populair waren, waren het Usher, Ashlee Simpson en Hoobastank die goed verkochten. Nu zijn het Adele, BTS en Taylor Swift.’ 

Zo begint Rob Sheffield een heerlijke lofzang op de cd voor het Amerikaanse tijdschrift Rolling Stone, schrijft redacteur IJsbrand van Veelen. Volgens Sheffield maakt de opleving van de cd deel uit van een algehele opleving van fysieke media; vinyl groeide vorig jaar zelfs nog harder. Hoe dan ook, schrijft hij, ‘voor degenen onder ons die van de bescheiden compact disc houden, is het een vraag die de moeite waard is om over na te denken: zien we eindelijk de heropleving van de cd? Waarom worden muziekfans weer verliefd op de gadget die ooit “perfect geluid voor altijd” beloofde?’

Hij erkent dat het een wonderlijk fenomeen is, want ‘compact discs gingen nooit over romantiek – ze gingen over functie. Ze werkten gewoon. Ze waren minder glamoureus dan vinyl, minder cool, minder tactiel, minder sexy, minder magisch. Ze hadden niet de uitstraling waar fans naar hunkeren. Je werd niet per se sentimenteel van je cd’s, zoals van de krassende oude vinylplaten die je aanbad omdat je je levensverhaal geëtst hoorde in de krasjes en het gekraak.’

Maar, schrijft hij, ‘ik heb altijd van cd’s gehouden en ik heb mijn verzameling nooit weggegooid, zelfs niet toen de drager in de jaren 2000 in een afgrond viel. Ik koester alle apparatuur die geluid voortbrengt, van cassettes tot vinyl tot streams. Maar de cd heeft zijn unieke charmes.’

Welke dat volgens hem zijn, lees je hier.

Lees ook:

Cd-verkoop in de VS is voor het eerst sinds 2004 gestegen

---

Corona is een killer voor de onenightstand

‘Veel mensen hielden in prepandemische tijden van onenightstands’, schrijft Zoe Williams in The Guardian. ‘Maar nu niet meer. Hoewel het moeilijk is om de onmiddellijke pandemische effecten te scheiden van de tendensen op lange termijn, is de onenightstand vervangen door ontmoetingen die misschien nog steeds vrijblijvend zijn, maar niet helemaal eenmalig: friends with benefits, of een situationship.’

‘Veel mensen hebben meer tijd gehad om latente verlangens te verkennen’

Nog iets wat de pandemie om zeep heeft geholpen, zal de lezer waarschijnlijk denken, maar corona heeft ook een positieve invloed op het seksleven, las redacteur Joep Harmsen. We zijn namelijk experimenteler geworden, ontdekten onderzoekers van het Britse National Survey of Sexual Attitudes and Lifestyles.

‘Veel mensen hebben meer tijd gehad om latente verlangens te verkennen.’ Seksueel actieve mensen hebben nog steeds evenveel seks, alleen met minder partners en ze experimenteren meer, concluderen de onderzoekers. Respondenten geven dan ook aan meer seksuele voldoening te ervaren. Levert een lockdown tussen de lakens toch wat op.

---

Amerikaanse ontbijtshow in de nasleep van een #MeToo-affaire

Wie toch nog binnen moet blijven om het omikronvirus niet te verspreiden, kan zijn hart en mening ophalen met het derde seizoen van de Amerikaanse serie The Morning Show, aldus editor at large Katrien Gottlieb. (De VPRO zond het eerste seizoen uit.) De dramaserie speelt zich af achter de schermen bij een Amerikaanse ontbijtshow in de nasleep van een #MeToo-affaire.

Sterpresentator Mitch Kessler (Steve Carell) wordt ontslagen na beschuldigen van seksueel wangedrag, wat zijn copresentator en bff Alex Levy (Aniston) in een lastig parket brengt. Omdat uiteindelijk alleen de kijkcijfers tellen, krijgt zij de taak het nieuws te melden in het programma en afstand te nemen van haar beste vriend. Welke bal dat aan het rollen brengt is een leerzaam en contemporain schouwspel. Alles wat nu in het verhitte debat rond The Voice voorbij komt, komt daar in al z’n complexiteit aan bod.

Het is op z’n Amerikaans goed geschreven, doorspekt met het F-woord in alle verbuigingen, en met een excellente cast, ook dankzij Reese Witherspoon (net als Anniston producer van de serie) en Billy Crudup. Dit vlaggenschip van Apple TV werd niet meteen enthousiast ontvangen, maar kreeg in de loop van seizoen 1 steeds meer waardering en werd deze week genomineerd voor een Producers Guild of America (PGA) Award. De dronebeelden vervelen al bingewatchend na een tijdje en ook het gezucht en gesteun van Alex Levy heeft een houdbaarheidsdatum, maar wanneer komt seizoen 4? 

Lees ook:

‘Grootste #MeToo-affaire in Nederland tot nu toe.’ De internationale pers over het The Voice-schandaal

---

Olympische bubbel in Beijing

Over precies een week zullen de Olympische Winterspelen in Beijing van start gaan. Maar hoe zorg je ervoor dat de elfduizend buitenlandse atleten, mediaploegen en gasten geen corona met zich meenemen of later oplopen? De oplossing: bubbels. Redactiestagiair Maud Wiersma las in dit stuk van The Guardian hoe het leven binnen de Olympische bubbel eruitziet. 

Het land hoopt door een closed loop-systeem besmettingen voorkomen. Maar wat is zo’n ‘closed loop’?

‘Elke bubbel heeft een eigen aantal stadions en tientallen aangewezen hotels’

‘Het systeem dat speciaal voor de Olympische Spelen is ontworpen, bestaat uit drie onderling verbonden bubbels, waarin deelnemers en werknemers met elkaar zullen werken, wedijveren, eten en slapen, zonder ooit in contact te komen met de lokale bevolking’, schrijft de Britse krant.

‘Elke bubbel heeft een eigen aantal stadions en tientallen aangewezen hotels. Deze zijn vervolgens verbonden met speciaal aangewezen treinen en wagons. Zelfs snelwegen hebben speciale “bubbelstroken”; andere bestuurders, buiten de bubbel, riskeren een boete als ze die oversteken.

Maar ver voordat de topsporters überhaupt in de Chinese bubbel terecht kunnen komen, moeten ze al vanaf twee weken voor hun komst gegevens (zoals temperatuur) verzamelen en deze dagelijks uploaden in een app. Vervolgens mogen ze na twee negatieve covid-19-tests binnen vierentwintig uur een speciaal vliegtuig in, waarna ze in China worden ontvangen door werknemers in isolatiepakken voor een derde test. Pas dáárna mogen ze de bubbel binnen stappen’, legt The Guardian uit.

Of al deze maatregelen zin hebben is nog maar de vraag. De afgelopen weken worden er steeds meer besmettingen gemeld in China.

Lees ook:

China wil nog geen expats

Er worden talloze studies gedaan naar menselijke emoties. Toch kunnen wetenschappers er nog niet hun vinger opleggen, las hoofdredacteur Laura Weeda. In wateren rondom Antarctica zijn tientallen miljoenen vissennesten ontdekt. The New York Times nam er adembenemende foto’s van & meer aanraders van de 360-redactie

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Emoties zijn niet in woorden te vatten

Wij mensen houden van controle. We hebben veel aspecten van onze fysiek al deels beteugeld: ziektes, ouderdom, zogeheten afwijkingen, zelfs de dood tot op zekere hoogte. We dachten ook de natuur lange tijd onder controle te hebben, en allerlei (technologische) manieren te hebben gevonden om onze levens te vergemakkelijken. Waar we nog weinig vat op hebben, zijn onze emoties, schrijft hoofdredacteur Laura Weeda.

Inmiddels worden pogingen gedaan om ook deze te manipuleren, zoals in dit artikel van Der Spiegel te lezen is. Ander, bescheidener onderzoek richt zich in eerste instantie op het categoriseren ervan. Projecten met esoterische, quasidystopische namen als het Museum of Contemporary Emotions, Bureau of Linguistical Reality, Emotions Lab houden zich bezig met deze taxonomie, maar zijn volgens dit artikel van The Baffler gedoemd te mislukken – wat ze niet minder boeiend maakt om over te lezen. ‘Emoties zijn een bijzonder amorf element van dit goddelijke plan, onze pogingen om ze te catalogiseren zijn op zijn best voorlopig.’

---

Volgens Poetin is Oekraïne geen echt land

‘Ik word steeds gevraagd of Rusland Oekraïne opnieuw zal binnenvallen. Ik weet het niet.’ Zo begint het essay How to think about war in Ukraine van de Amerikaanse historicus Timothy Snyder, wiens boeken On Tyranny en The Road to Unfreedom indruk maakten op redacteur IJsbrand van Veelen. 

‘De laatste keer dat Rusland Oekraïne aanviel, in 2014’, vervolgt Snyder, die gespecialiseerd is in Oost-Europa, ‘deed ik de juiste voorspelling tegen de heersende wijsheid in. Dit keer zijn we ons er allemaal van bewust dat Rusland Oekraïne zou kunnen binnenvallen: het is tenslotte al een keer gebeurd, niet zo heel lang geleden, en Rusland heeft meer dan honderdduizend troepen aan de grens, naast de troepen die al gestationeerd zijn in de delen van Oekraïne die het bezet heeft. Maar ik weet niet zeker wat er daarna gaat gebeuren. Ik weet niet zeker of het Kremlin weet wat er daarna gaat gebeuren. Ik ben er zelfs niet zeker van of de Russische elites het eens zijn over wat er nu moet gebeuren.’ 

Snyder maakt dus een keurig voorbehoud over de reikwijdte van zijn kennis, maar zijn essay van circa vijfentwintighonderd woorden is onontbeerlijk voor iedereen die wil weten waar de uit de lucht gegrepen, oorlogszuchtige houding van Vladimir Poetin en al zijn beschuldigingen aan het adres van Oekraïne en de VS vandaan komen. 

Een tipje van de sluier: ‘Afgelopen juli publiceerde president Poetin een vreemd bericht over Oekraïne en Rusland en hun historische relatie. Daarin presenteert hij het soort argument dat historici doet huiveren. Zijn basisidee is dat er duizend jaar geleden een land was dat Rus heette. De belangrijkste stad in Rus was Kiev, maar nu, duizend jaar later, is Kiev de hoofdstad van Oekraïne, en daarom kan Oekraïne geen echt land zijn, en moeten alle betrokkenen en hun nakomelingen wel Russen zijn of in ieder geval een broederlijke natie voor Russen zijn.’ Wat deze kromme redenering van Poetin volgens Snyder verder betekent, lees je hier.

---

Gigantische viskolonie ontdekt in Antarctica

Wetenschappers hebben in de Weddellzee een broedgebied van ijsvissen ontdekt dat het voorstellingsvermogen te boven gaat: tientallen miljoenen nesten verspreid over meer dan 240 vierkante kilometer. Zo’n groot broedgebied is nog nooit eerder gezien.

De Duitse bioloog Autun Purser vertelt aan de wetenschappelijke nieuwssite Live Science dat hij op een nacht in februari 2021 op het dek van de Duitse ijsbreker Polarstern naar walvissen aan het uitkijken was toen zijn PhD-student Lilian Boehringer hem waarschuwde. Samen keken ze naar de videobeelden van een camera die op de bodem van de Weddellzee is gericht. De onderzoeker, zo voegt de site eraan toe, kon de nesten van ijsvissen op de zeebodem zien liggen met een frequentie van een per 25 centimeter in alle richtingen over een gebied van 240 vierkante kilometer. ’Ze waren overal,’ zegt ze.

‘IJsvissen hebben een enorm hard en bloed zo helder als wodka’

Kijk vooral naar de adembenemende foto’s bij dit artikel van The New York Times, schrijft redacteur Joep Harmsen. IJsvissen zijn uitzonderlijke dieren ‘met een enorm hart en bloed dat zo helder is als wodka. Hun bloed is doorzichtig omdat ze geen rode bloedcellen en hemoglobine hebben om zuurstof door het lichaam te transporteren’, schrijft de krant. In plaats daarvan nemen ze zuurstof op via hun huid. Hoe ijsvissen aan hun opmerkelijke uiterlijk komen valt uitgebreid te lezen in dit artikel van NYT.

Lees ook:

Antarctica: reusachtige ijsberg loost meer dan 150 miljard ton zoet water in zee

---

Dun, Dun, Duuun! 

Hoewel iedereen het wereldberoemde driedelige deuntje dun, dun, duuun! kent – wellicht van componist Igor Stravinsky, van The Muppets of van de horrorkomedie Young Frankenstein (1974) –, lijkt niemand precies te weten waar het vandaan komt. De oorsprong ervan is een mysterie, las redactiestagiair Maud Wiersma in The Guardian.

Muziekredacteur Amelia Tait zocht het raadsel van de drie duns tot op de bodem uit. Want hoewel we vandaag de dag de dun dun duuuns vaak voor de grap gebruiken, werd dit spannende geluid ooit écht gebruikt om angst aan te jagen. Het opvallende deuntje lijkt terug te voeren naar de radio, waarbij het erom ging de aandacht van de luisteraar vast te houden. Naast orkestrale uithalen werden geluidseffecten als klokkengelui, donderslagen en fluitende wind gebruikt om de aandacht van het publiek te trekken in de vroege dagen van de radio. Vóór de ontwikkeling van geluidsbibliotheken werden veel van deze geluidseffecten live uitgevoerd. ‘Ze werden een cliché en we lachen om er nu om, maar soundscapes kunnen een buitengewone uitwerking hebben op de luisteraar.’

Het is waarschijnlijk dat het geluidseffect dateert van vóór de radio

Suspense, een Amerikaanse horrorshow die tussen 1942 en 1962 op CBS Radio werd uitgezonden, zat vol met geluidseffecten en dramatische uithalen. Iets meer dan drie minuten na de eerste aflevering (na klokgelui, het geluid van een trein en veel piano), blijft een uithaal van drie tellen hangen op zijn laatste noot wanneer een man ontdekt dat zijn vrouw mogelijk een vampier en gifmenger is. Toch blijkt het moeilijk om de allereerste dun, dun, duuun! te achterhalen, het is waarschijnlijk dat het geluidseffect dateert van vóór de radio.

Ongelooflijk, maar waar: Israëlische onderzoekers zijn erin geslaagd goudvissen te leren navigeren in een robotauto. Met de aankomende klimaattop in Egypte neemt Afrika het voortouw in de strijd tegen klimaatverandering. Kan het continent eindelijk de rijke landen tot actie manen? & meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Een goudvis kan autorijden

‘Ongelooflijk, maar te belangrijk om niet te weten,’ aldus editor at large Katrien Gottlieb. Israëlische onderzoekers droomden er al langer van om het navigatietalent van de goudvis te bestuderen, schrijft The Guardian. Dat kan nu dankzij de robotauto die zij ontworpen hebben en waarmee zes vissen – vernoemd naar personages uit Pride and Prejudice van Jane Austen – hebben leren navigeren.

Vissen blijken zelfs elektrische signalen te gebruiken om met elkaar te communiceren

Het onderzoek lijkt op het eerste gezicht frivoler dan het is. Waar naar gekeken werd, is in hoeverre dieren taken kunnen uitvoeren die buiten hun eigen leefomgeving liggen. Dit gebeurde op dezelfde manier als waarop mensen leren fietsen of autorijden. De vissen moesten hun eigen zwembewegingen koppelen aan de bewegingen van het voertuig. Daarna kregen ze een bestemming: een roze doel, dat een voedselbeloning opleverde.

Blijkbaar kunnen vissen meer dan alleen zien, horen, proeven en ruiken. Ze blijken namelijk elektrische signalen te gebruiken om met elkaar te communiceren. Wie weet ontkracht deze studie het stigma van de goudvis wel. De Carassius auratus heeft wellicht zelfs zelfbewustzijn.

---

Afrika neemt het voortouw tegen klimaatverandering

African Arguments bericht in haar nieuwsbrief dat Afrika dit jaar leidend zal worden op het gebied van klimaatverandering. Want hoewel het ‘bittere onrecht’ van klimaatverandering nergens zo voelbaar is als op het continent – van het krimpende Tsjaadmeer in het westen en de overstromingen die Zuid-Soedan verwoestten tot de Mozambikaanse gemeenschappen die na twee jaar nog steeds niet zijn hersteld van cycloon Idai – werden de conferenties tot nu toe geleid door het globale noorden, waarbij de resultaten de belangen van de Britse gastheren weerspiegelden. Ondanks alle feestelijke retoriek hebben rijke landen hun belofte om tegen 2020 100 miljard dollar aan klimaatfinanciering aan arme landen te leveren niet waargemaakt.

‘When Africa speaks as one, it speaks with power’

Dit jaar wordt de klimaattop gehouden in Egypte, en de verwachtingen zijn hoog, las hoofdredacteur Laura Weeda. Onder andere zal worden ingezet op zogeheten ‘loss and damage’; je kunt met maatregelen bijvoorbeeld niet verhelpen dat je eilandhuis voor altijd onder de stijgende zeespiegel staat, of dat je landbouwgrond door stijgende temperaturen in woestijn verandert. Rijke landen stemden al tijdens de COP19 in 2013 in met het idee van een dergelijk fonds, maar het is nog altijd niet opgericht.

‘When Africa speaks as one, it speaks with power’, concludeert het pan-Afrikaanse journalistieke platform. Amen!

---

De sneeuwprinses

Over de Madonie, een bergketen op Sicilië ten zuiden van het bij toeristen populaire plaatsje Cefalù, schreef de Italiaanse journalist en fotograaf Davide Mancini een mooie en behoorlijk zorgwekkende reportage voor de nieuwe Engelstalige journalistieke site Ereb, het oude Fenicische woord voor Europa. Redacteur IJsbrand van Veelen las het verhaal met extra interesse omdat hij enkele maanden bivakkeert in Palermo, op niet al te grote afstand.

‘Vier eeuwen lang waren de Madonie een bron van ijs die de bevolking gebruikte om de wereldberoemde Siciliaanse gelato te maken’, schrijft Mancini. ’Vóór de uitvinding van mechanische apparaten was het op deze hellingen dat wintersneeuw werd opgeslagen in greppels die in de berg waren gegraven. De sneeuw werd geplet om ijsblokken te creëren. Werknemers kapten deze blokken vervolgens van het voorjaar tot de late zomer weg. Ze vervoerden ze ’s nachts zo snel mogelijk met ezels naar nabijgelegen steden, maar ook naar andere delen van Sicilië, zoals Palermo aan de kust, 85 kilometer verderop. Sinds een paar jaar produceert het belangrijkste verzamelpunt, ‘de Prinses Neviera’ op 1880 meter hoogte, echter geen sneeuw meer tot aan de zomer.

Het mediterrane klimaat wordt steeds heter, met langere droogtes en frequentere stortregens.’ Het verhaal plus foto’s van Mancini over wat die klimatologische veranderingen betekenen voor de lokale bevolking, lees je hier.

---

Naast coke en Shakira exporteert Colombia ook huurlingen

In juli vorig jaar werd president Jovenel Moïse uit Haïti vermoord. Tijdens de sociale en politieke instabiliteit die daarna ontstond werden tientallen mensen gearresteerd wegens hun vermeende betrokkenheid bij de politieke moord. De schijnwerpers werden gericht op meer dan twintig Colombiaanse ex-militairen die het huis van de president zouden hebben belaagd en hem en zijn vrouw zouden hebben beschoten. Zes maanden later is één persoon formeel in staat van beschuldiging gesteld, terwijl de anderen van de groep melding maken van een onmenselijke en vernederende behandeling door de Haïtiaanse politie.

De militarisering van de Colombiaanse maatschappij heeft een vogelvlucht genomen met de war on drugs

De pan-Amerikaanse podcast El Hilo sprak met Catalina Oquendo, van het El País-team in Colombia. Oquendo heeft de families van de gedetineerde ex-militairen gevolgd en legt hun situatie uit. De zaak kwam opnieuw in het nieuws toen de Verenigde Staten vorige week Mario Palacios uitleverden, een van de betrokkenen bij de moord, wiens getuigenis verhelderend zou kunnen zijn.

Verder vertelt Daniel Pardo van BBC in de podcast over een ‘industrie’ van huurlingen die door Colombia wordt ‘geëxporteerd’ en al tientallen jaren teruggaat. Zijn beschrijvingen leveren een huiveringwekkend beeld op van de militarisering van de Colombiaanse maatschappij, die een vogelvlucht heeft genomen met de door de VS aangejaagde war on drugs, schrijft redacteur Joep Harmsen.

Lees ook:

Haïti: ‘Sensationele wending’ in moordonderzoek president | Forse belastingdruk Zuid-Korea

De Amerikaanse cultuursite Hyperallergic selecteerde de tien beste films van 2021. Lees de nu al klassiek geworden longread van The Atlantic over de nasleep van de bestorming van het Capitool & meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

De beste films van 2021

Terwijl her en der nog vuurwerkresten in de goot liggen en de twijfel begint toe te slaan over de vraag of Dry January nu echt wel zo’n goed idee was, word je in de eerste weken van ieder nieuw jaar om de oren geslagen met voorspellingen, aanbevelingen en waarschuwingen met betrekking tot de nabije toekomst. Redacteur IJsbrand van Veelen kijkt liever nog even terug naar eindejaarslijstjes, in de hoop nog wat gemiste parels en over het hoofd geziene meesterwerken te ontdekken. Zoals bijvoorbeeld deze lijst met de beste films uit 2021 volgens de redactie van de Amerikaanse cultuursite Hyperallergic.

Cultuurredacteur Dan Schindel schrijft over het afgelopen jaar: ‘Terwijl lockdowns het hele jaar door aanhielden, moesten filmmakers, distributeurs en cinefielen creatieve manieren blijven vinden om hun liefde voor deze kunstvorm warm te houden. Ondanks fluctuerende beperkingen die golden tijdens festivals en in theaters, kwam er in 2021 een aantal geweldige films uit.’

In de lijst figureren onder meer een onconventionele musical, experimentele meditaties over eenzaamheid, een documentaire over koffieboeren en een vergeten concert. En niet te vergeten Licorice Pizza van de begenadigde regisseur Paul Thomas Anderson.

Lees ook:

De beste grappen van 2021 & Meer tips

---

Vijf voor twaalf in de VS

‘Het is vijf voor twaalf in de VS’ – althans, dat tonen de redacteurs van The Atlantic keer op keer aan als het gaat om de bestendigheid van de Amerikaanse democratie, schrijft redacteur Joep Harmsen. Het maandblad, dat een lange traditie kent als hét nieuwsmedium voor politieke duiding, heeft nu een leeslijst samengesteld van alle artikelen die het omtrent de bestorming van het Capitool – nu iets meer dan een jaar geleden – en de daarmee samenhangende democratische crisis heeft gepubliceerd.

Heb je slechts tijd voor één stuk, lees dan het recente artikel van Barton Gellman, dat nu al een klassieker van politieke journalistiek is geworden. Daarin doet Gellman uit de doeken hoe de Republikeinse Partij het kiessysteem naar haar hand probeert te zetten om bij voorbaat de uitkomst van komende verkiezingen te kunnen bepalen. Zijn noodkreet: Democraten, doe er iets aan!

‘Technisch gezien kan de volgende poging om een nationale verkiezing omver te werpen niet als een staatsgreep worden beschouwd. Het zal eerder berusten op ondermijning dan op geweld, hoewel beide hun plaats zullen hebben. Als het complot slaagt, zullen de stemmen van de Amerikaanse kiezers niet beslissen over het presidentschap in 2024. Duizenden stembiljetten zullen worden weggegooid, of miljoenen, om het gewenste effect te sorteren. De winnaar zal tot verliezer worden uitgeroepen. De verliezer zal tot verkozen president worden uitgeroepen’, schetst Gellman het gitzwarte toekomstbeeld van de Verenigde Staten.

Lees ook:

Commissie wil strafrechtelijke vervolging van stafchef Trump

---

Beerdiertjes afschieten naar een ander universum

Onlinestrateeg Maxim Hoekmeijer ontdekte een artikel op Phys.org waarin wordt uitgelegd hoe we kleine dieren naar een ander sterrenstelsel kunnen schieten, om zo meer te weten te komen over de effecten van dit soort lange reizen.

Tardigraden (ook bekend als waterbeertjes of beerdiertjes) zijn kleine en schijnbaar bijna onverwoestbare wezens. Ze zijn zo veerkrachtig dat ze de ramp met de Challenger in 1986 hebben overleefd. Wetenschappers beschouwen ze daarom als de ideale kandidaten bij het bestuderen van de effecten van interstellaire ruimtereizen op de biologie.

De Voyager-missies hebben bewezen dat we objecten over de 19,2 miljard kilometer kunnen sturen, de afstand die nodig is om de luchtbel rond ons zonnestelsel, de heliosfeer, te verlaten. Maar de sondes ter grootte van een auto, die met snelheden van meer dan 56.000 kilometer per uur reizen, deden er veertig jaar over om daar te komen en hun afstand tot de aarde is slechts een fractie van die tot de volgende ster. Als ze op weg waren naar de dichtstbijzijnde ster, zouden ze er meer dan 80.000 jaar over doen om die te bereiken.

De oplossing: kleine sondes met instrumenten aan boord die gegevens detecteren, verzamelen en terugzenden naar de aarde. De sondes worden tot 20-30 procent van de lichtsnelheid voortgestuwd met behulp van lasers die op de aarde of mogelijk de maan zijn gestationeerd.

Natuurlijk is het in films geweldig om mensen naar de interstellaire ruimte te zien gaan, maar in werkelijkheid is het nog steeds een verre droom. Dit onderzoek brengt ons wellicht toch dichter bij het verwezenlijken van die droom.

Lees ook:

Ruimtebrandstof

Begin het jaar vrolijk met de tien beste grappen van 2021 volgens het Amerikaanse tijdschrift The New Yorker. Kom beslagen ten ijs op de aankomende (virtuele) nieuwjaarborrels met een overzicht van de heetste hangijzers in het publieke debat van afgelopen jaar & Meer aanraders van de 360-redactie.

Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.

Een vrolijk begin met de beste grappen van 2021

Bij 360 houden we bij de selectie altijd in de gaten dat we een evenwicht bewaren tussen nare en complexe gebeurtenissen en meer luchtige en hoopvolle. Als je de wereld van een afstandje bekijkt gebeurt er zoveel absurds dat je je constant kunt verontwaardigen – of vermaken. En uiteindelijk is niets troostender dan lachen. Vooral als je het samen doet om iets waar je toch niks aan veranderen kunt. Zoals The New Yorker schrijft: ‘Facebook is een plaag, maar werpt op zijn minst vonken van humor af terwijl het ons allemaal naar beneden haalt.’ Ook geeft het Amerikaanse weekblad ‘Een goed voorbeeld van hoe een mogelijk grappige omstandigheid pijnlijk ongrappig kan worden gemaakt in de handen van pijnlijk ongrappige mensen’.

Hierbij de tien beste grappen van 2021 volgens The New Yorker op een rijtje. Het liefst had ik ze ook uit tijdschriften elders ter wereld gegeven, maar die heb ik niet kunnen vinden, aldus hoofdredacteur Laura Weeda. Wel somt The Guardian bijvoorbeeld de tien grappigste posts op internet op. En het Franse Le Soleil de tien grappigste foto’s. En zo kun je je waarschijnlijk best een tijd vermaken. Een vrolijk begin gewenst!

Lees ook:

Lachen in crisistijd

---

De tien vervelendste Amerikanen van 2021

‘In deze tijd van het jaar denken we traditioneel na over onze zegeningen en vergeven we degenen die ons hebben geschaad’, schrijft redacteur Jon Schwarz van The Intercept, ‘maar we doen dat al millennia en de resultaten zijn onbevredigend.’

Daarom stelt hij voor om die neiging maar even opzij te schuiven en onze energie te richten ‘op de hekel die we hebben aan diverse vreselijke mensen om ons heen’. Zijn ergernissen leidde tot een lijst van ‘De tien vervelendste Amerikanen van 2021’.

’Zelfs in normale tijden leven er naar schatting 380 biljoen virussen op en in je. Dat is duidelijk te veel; doe er wat aan’

Dat mensen als Donald Trump, Rupert Murdoch en Elon Musk op deze grumpy lijst voorkomen hoeft niet te verbazen, maar redacteur IJsbrand van Veelen was enigszins verrast dat hij zelf ook op de lijst voorkomt. Of beter: iedereen eigenlijk. Op nummer 7 zette Schwarz namelijk ‘You’: ‘Jij was in 2006 Time Person of the Year, maar laat dat niet naar je hoofd stijgen; Hitler en Stalin kregen die eer ook. Vooral voor 2021 veroordelen we jou allemaal omdat je een lichaam hebt dat elk moment in een virusfabriek kan veranderen. Zelfs in normale tijden leven er naar schatting 380 biljoen virussen op en in je. Dat is duidelijk te veel; doe er wat aan.’

Lees ook:

Het kapitalisme heeft een update nodig

---

De heetste hangijzers van 2021

Is Amerika nog regeerbaar? Kunnen psychedelica ons genezen? Wat zit er in een broodje tonijn van Subway? In december blikte de opinieredactie van The New York Times terug op de belangrijkste – en meest absurde – debatten van 2021. Een must voor als je ingevoerd in de laatste hete ijzers van het publieke debat het nieuwe jaar wil aanvangen, aldus redacteur Joep Harmsen.

Nog enkele prikkelende discussiepunten voor tijdens de (virtuele) nieuwsjaarsborrel: Is er een realiteitscrisis gaande? Bepalen ‘memes’ de economische koers? En last but not least: Verspreid Pino van Sesamstraat overheidspropaganda?

Lees ook:

Depressie genezen met paddo’s in plaats van prozac